Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Linguistics

    Հայոց լեզվի գործնական քերականության բանալի

    Այս ուսումնական աշխատությունը նվիրված է հայոց լեզվի գործնական քերականության սկզբունքների ներկայացմանն ու լեզվական գիտելիքների կիրառական յուրացմանը։ Այն նախատեսված է հայերենի քերականական կառուցվածքը հասկանալու, լեզվական ձևերը տարբերակելու և գրավոր ու բանավոր խոսքում դրանք ճիշտ կիրառելու համար։ Գործնական քերականությունը կարևոր նշանակություն ունի լեզվի ուսուցման գործընթացում, քանի որ տեսական կանոնները կապում է լեզվի առօրյա գործածության հետ՝ նպաստելով քերականական գիտելիքների ամրապնդմանը և լեզվական հմտությունների զարգացմանը։ Աշխատության «բանալի» բնորոշումը մատնանշում է դրա օժանդակ և բացատրական նշանակությունը՝ ընթերցողին տրամադրելով քերականական նյութը հասկանալու և կիրառելու ուղենիշներ։ Նման ձեռնարկները նպաստել են հայերենի ուսուցման մեթոդների կատարելագործմանը, լեզվական կանոնների համակարգմանը և գրավոր խոսքի մշակույթի տարածմանը։ Հրատարակությունը կարևոր է 19-րդ դարի հայերեն լեզվաբանական ու մանկավարժական գրականության պատմության տեսանկյունից։ Այն կարող է հետաքրքրել հայոց լեզվի պատմությամբ, քերականության դասավանդմամբ, լեզվաբանական մտքի զարգացմամբ և հայերեն ուսումնական գրականության ուսումնասիրությամբ զբաղվողներին։

    Updated: 2026-11-02
    Հայոց լեզվի գործնական քերականության բանալի
    Online

    Economics

    Էլեկտրաէներգիայի շուկաներում գործարքների ամբողջական պահանջների մոդելավորում

    Աշխատությունը նվիրված է էլեկտրաէներգիայի շուկաներում իրականացվող գործարքների ամբողջական պահանջների մոդելավորման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են էլեկտրաէներգիայի շուկայի մասնակիցների պահանջարկի ձևավորման, գործարքների կազմակերպման և շուկայական գործընթացների մոդելավորման առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով էլեկտրաէներգիայի՝ որպես առանձնահատուկ ապրանքի տնտեսական և տեխնիկական բնույթը։ Ուսումնասիրվում են սպառողների և շուկայի այլ մասնակիցների պահանջարկի վրա ազդող գործոնները, գնային և ոչ գնային փոփոխականները, սպառման ծավալների տատանումները և դրանց ազդեցությունը գործարքների կառուցվածքի ու շուկայի հավասարակշռության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պահանջարկի մաթեմատիկական ներկայացմանը և այնպիսի մոդելների կառուցմանը, որոնք հնարավորություն են տալիս նկարագրել տարբեր շուկայական իրավիճակներում գործարքների ձևավորման գործընթացը, գնահատել հնարավոր արդյունքները և կանխատեսել պահանջարկի փոփոխությունները։ Աշխատանքը կարևոր է նաև էլեկտրաէներգիայի շուկաների արդյունավետության, գնագոյացման մեխանիզմների, շուկայական ռիսկերի գնահատման և որոշումների ընդունման գործընթացների կատարելագործման տեսանկյունից։ Մոդելավորման կիրառումը կարող է նպաստել շուկայի մասնակիցների վարքագծի ավելի ճշգրիտ վերլուծությանը, ռեսուրսների արդյունավետ բաշխմանը և էլեկտրաէներգիայի առևտրային գործընթացների օպտիմալացմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել էներգետիկայի և տնտեսագիտության ոլորտների մասնագետների, էլեկտրաէներգիայի շուկաների հետազոտողների, մաթեմատիկական և տնտեսական մոդելավորմամբ զբաղվող մասնագետների, ինչպես նաև համապատասխան ուղղություններով սովորող ուսանողների համար։

    Updated: 2026-09-09
    Էլեկտրաէներգիայի շուկաներում գործարքների ամբողջական պահանջների մոդելավորում
    Online

    Other Subjects

    Մասսայական գրադարանների գրքային ֆոնդերի կոմպլեկտավորումը: (Գործնական ձեռնարկ)

    Գործնական ձեռնարկը նվիրված է հանրային գրադարանների գրքային ֆոնդերի համալրման, կազմակերպման և արդյունավետ կառավարման հիմնական սկզբունքներին ու մեթոդներին։ Ներկայացվում են գրադարանային հավաքածուների ձևավորման նպատակները, գրականության ընտրության չափանիշները և ընթերցողների տեղեկատվական, կրթական ու մշակութային պահանջմունքների հաշվառման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրքային ֆոնդերի համալրման պլանավորմանը, թեմատիկ և տեսակային կառուցվածքի որոշմանը, նոր հրատարակությունների ընտրությանը և գրադարանի սպասարկման ուղղություններին համապատասխան գրականության ձեռքբերմանը։ Քննարկվում են գրքերի պատվիրակման, գնման, նվիրատվությունների ընդունման, փոխանակման և համալրման այլ աղբյուրների օգտագործման կազմակերպական հարցերը։ Անդրադարձ է կատարվում գրադարանային ֆոնդերի հաշվառմանը, նոր ստացված գրականության մշակմանը, փաստաթղթային ձևակերպումներին և հավաքածուների պահպանման պայմաններին։ Կարևորվում են գրականության արդիականության գնահատումը, հնացած կամ ֆիզիկապես վնասված հրատարակությունների առանձնացումը, ֆոնդերի պարբերական ուսումնասիրությունը և ընթերցողական պահանջարկի վերլուծությունը։ Ձեռնարկը կարող է անդրադառնալ նաև համալրման համար նախատեսված ֆինանսական միջոցների նպատակային օգտագործմանը, գրադարանների համագործակցությանը և գրքային հավաքածուների զարգացման երկարաժամկետ ծրագրավորմանը։ Գործնական նշանակություն ունեն գրադարանային աշխատանքի կազմակերպման վերաբերյալ մեթոդական ցուցումները, որոնք կարող են նպաստել ֆոնդերի հավասարակշռված ձևավորմանը և ընթերցողների սպասարկման որակի բարձրացմանը։ Հրատարակությունը նախատեսված է հանրային գրադարանների աշխատակիցների, գրադարանավարների, գրքային ֆոնդերի համալրման պատասխանատուների, գրադարանային գործի կազմակերպիչների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Updated: 2026-10-13
    Մասսայական գրադարանների գրքային ֆոնդերի կոմպլեկտավորումը: (Գործնական ձեռնարկ)
    Online

    Economics

    Պետական գույքի օգտագործման արդյունավետության բարձրացման ուղիները ՀՀ-ում

    Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում պետական սեփականության կառավարման և օգտագործման տնտեսական արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում պետական գույքը դիտարկվում է որպես հանրային նշանակություն ունեցող տնտեսական ռեսուրս, որի արդյունավետ կառավարումը կապված է պետական կառավարման որակի, բյուջետային միջոցների օգտագործման, հանրային ծառայությունների կազմակերպման և տնտեսության տարբեր ոլորտներում պետական մասնակցության հետ։ Քննության են առնվում պետական սեփականություն հանդիսացող անշարժ ու շարժական գույքի, պետական մասնակցությամբ կազմակերպությունների և այլ ակտիվների հաշվառման, գնահատման, կառավարման ու օգտագործման ընդհանուր սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում գույքի օգտագործման արդյունավետության գնահատման չափանիշներին՝ դիտարկելով տնտեսական արդյունքը, պահպանման ծախսերը, շահագործման նպատակահարմարությունը և հանրային նշանակությունը։ Ուսումնասիրվում են չօգտագործվող կամ ոչ լիարժեք օգտագործվող պետական ակտիվների բացահայտման, դրանց տնտեսական շրջանառության մեջ ներգրավման և կառավարման արդյունավետ ձևերի ընտրության խնդիրները։ Կարևորվում է պետական գույքի վերաբերյալ տեղեկատվության ամբողջականությունը և հաշվառման համակարգերի կատարելագործումը, քանի որ կառավարման հիմնավորված որոշումների ընդունումը պահանջում է ակտիվների վիճակի, արժեքի և փաստացի օգտագործման վերաբերյալ հուսալի տվյալներ։ Հետազոտության մեջ կարող են դիտարկվել վարձակալության, հավատարմագրային կառավարման, մասնավորեցման և պետական ու մասնավոր հատվածների համագործակցության տարբեր մեխանիզմներ՝ գնահատելով դրանց կիրառելիությունը պետական սեփականության տարբեր տեսակների նկատմամբ։ Միաժամանակ ուշադրություն է դարձվում կառավարման թափանցիկության, վերահսկողության և հաշվետվողականության նշանակությանը՝ պետական ակտիվների օգտագործման հետ կապված տնտեսական ռիսկերը նվազեցնելու տեսանկյունից։ Պետական գույքի կառավարումը դիտարկվում է ոչ միայն եկամուտների ավելացման, այլև հանրային գործառույթների իրականացման և երկարաժամկետ տնտեսական արժեքի պահպանման համատեքստում։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է հանրային հատվածի տնտեսագիտության, պետական ֆինանսների և գույքի կառավարման մոտեցումները՝ համակարգելու պետական ակտիվների օգտագործման արդյունավետության գնահատման մեխանիզմները և դրանց կառավարման կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները Հայաստանի պայմաններում։

    Updated: 2026-09-25
    Պետական գույքի օգտագործման արդյունավետության բարձրացման ուղիները ՀՀ-ում
    Online

    Agriculture

    Նոր գրքեր : Գյուղատնտեսություն : Ինֆորմացիոն ցանկ (1976, Հունիս, թիվ 6)

    Այս աշխատությունը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի տեղեկատու-մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով համակարգված կերպով ներկայացնել արդի գիտական և կիրառական հրապարակումները։ Նյութը ընդգրկում է բուսաբուծությանը, անասնաբուծությանը, հողագիտությանը, ագրոտեխնոլոգիաներին, բույսերի պաշտպանության միջոցներին, ոռոգման համակարգերին և գյուղատնտեսական տնտեսագիտությանը նվիրված նոր գրքեր, որոնք արտացոլում են ոլորտի ժամանակակից զարգացման միտումները և նորարարական մոտեցումները։ Ցանկում ներառված հրատարակությունները դասակարգված են ըստ թեմատիկ ուղղությունների՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել գիտական և մասնագիտական տեղեկատվության բազմազանության մեջ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կայուն գյուղատնտեսության, կլիմայական փոփոխությունների պայմաններում արտադրողականության բարձրացման, օրգանական գյուղատնտեսության և ագրոտեխնոլոգիական նոր լուծումների վերաբերյալ աշխատանքներին։ Աշխատությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական աղբյուր հետազոտողների, ուսանողների և ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով գյուղատնտեսական գիտության նոր գրականության հասանելիությանը և կիրառական նշանակության բարձրացմանը։

    Updated: 2026-09-23
    Նոր գրքեր : Գյուղատնտեսություն : Ինֆորմացիոն ցանկ (1976, Հունիս, թիվ 6)
    Online

    Psychology

    Լոկուս վերահսկման դերը կպչուն սևեռուն ձևավորումների մեջ

    Այս աշխատանքը նվիրված է լոկուս վերահսկման (locus of control) հոգեբանական կոնստրուկտի դերին կպչուն-սևեռուն ձևավորումների (օբսեսիվ-կոմպուլսիվ դրսևորումների) առաջացման, զարգացման և պահպանման գործընթացներում՝ ընդգծելով անձի վերահսկողության զգացման ընկալման և անհանգստության կառավարման մեխանիզմների փոխկապվածությունը։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում է, թե ինչպես են արտաքին կամ ներքին լոկուս վերահսկման կողմնորոշումները ազդում անհատի մտքերի, վախերի և կրկնվող վարքագծերի ձևավորման վրա, հատկապես այն իրավիճակներում, երբ անձը փորձում է նվազեցնել անորոշությունը կամ կանխել հնարավոր բացասական հետևանքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գաղափարին, որ արտաքին լոկուս վերահսկման գերակայության դեպքում անհատը ավելի հակված է իր կյանքի իրադարձությունները վերագրելու արտաքին ուժերին, ինչը կարող է ուժեղացնել վերահսկողության կորստի զգացումը և նպաստել կպչուն մտքերի ու կոմպուլսիվ գործողությունների ամրապնդմանը, մինչդեռ ներքին լոկուս վերահսկումը կարող է հանդես գալ որպես պաշտպանիչ գործոն՝ նպաստելով ինքնակարգավորման և անհանգստության նվազեցման մեխանիզմների զարգացմանը։ Քննարկվում են նաև կոգնիտիվ-վարքային մոտեցումները, որոնք բացատրում են, թե ինչպես են աղավաղված համոզմունքները և վերահսկողության գերագնահատված անհրաժեշտությունը պահպանում օբսեսիվ-կոմպուլսիվ ցիկլը, ինչպես նաև միջամտության հնարավորությունները՝ ուղղված վերահսկողության ընկալման վերակառուցմանը և ադապտիվ վարքային ռազմավարությունների ձևավորմանը:

    Updated: 2026-09-19
    Լոկուս վերահսկման դերը կպչուն սևեռուն ձևավորումների մեջ