Նոր գրքեր: Տեղեկատվական ցանկ 2013: Երկրորդ կիսամյակ

Linguistics

Այս աշխատանքը նվիրված է խտացմանը՝ որպես թարգմանական փոխակերպման ձևի, և դրա կիրառության առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը քաղաքական տեքստերի թարգմանության գործընթացում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել, թե ինչպես և ինչ պայմաններում է թարգմանիչը սկզբնաղբյուրի տեղեկատվությունը վերաձևակերպում ավելի սեղմ կառուցվածքով՝ միաժամանակ պահպանելով հաղորդագրության հիմնական իմաստը, տեղեկատվական արժեքը և հաղորդակցական նպատակը։ Քաղաքական տեքստերի առանձնահատկությունը պայմանավորված է դրանց տեղեկատվական հագեցվածությամբ, տերմինաբանական ճշգրտությամբ, գաղափարական ու գնահատողական բաղադրիչներով, ինչպես նաև քաղաքական և հասարակական ենթատեքստի կարևորությամբ, ինչի պատճառով խտացման կիրառումը պահանջում է առանձնահատուկ զգուշություն։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են այն լեզվական և ոճական միջոցները, որոնց օգնությամբ հնարավոր է կրճատել սկզբնաղբյուրի ծավալը՝ առանց էական տեղեկատվության կորստի կամ հաղորդակցության նպատակի խեղաթյուրման։ Քննարկվում են կրկնությունների, ավելորդ կամ համատեքստից կանխատեսելի բաղադրիչների, որոշակի կառուցվածքային տարրերի և երկրորդական տեղեկատվության կրճատման հնարավորությունները, ինչպես նաև ավելի ընդհանրական կամ սեղմ լեզվական միավորների կիրառումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն խնդրին, թե ինչպես պահպանել քաղաքական տեքստին բնորոշ իմաստային նրբերանգները, գնահատականները, փաստերի հարաբերակցությունը և հեղինակի հաղորդակցական դիրքորոշումը խտացման ընթացքում։ Հետազոտությունը կարող է ներառել քաղաքական ելույթների, հայտարարությունների, հոդվածների, պաշտոնական փաստաթղթերի և այլ հրապարակային նյութերի թարգմանական օրինակների վերլուծություն՝ բացահայտելով խտացման կիրառման կոնկրետ ձևերն ու օրինաչափությունները։ Աշխատանքը կարևոր է նաև թարգմանչի մասնագիտական որոշումների ուսումնասիրության տեսանկյունից, քանի որ խտացումը պահանջում է ոչ միայն լեզվական, այլև համատեքստային և հաղորդակցական վերլուծություն։ Ճիշտ կիրառված խտացումը կարող է նպաստել թարգմանության բնականությանը, ընթերցելիությանը և տեղեկատվական արդյունավետությանը, մինչդեռ անհիմն կրճատումը կարող է հանգեցնել կարևոր իմաստային բաղադրիչների կորստի կամ քաղաքական ուղերձի փոփոխության։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը նպատակ ունի բացահայտել խտացման՝ որպես թարգմանական փոխակերպման գործառույթներն ու կիրառության սահմանները քաղաքական տեքստերի թարգմանության մեջ՝ ցույց տալով դրա նշանակությունը համարժեք, ճշգրիտ և հաղորդակցական առումով արդյունավետ թարգմանության ապահովման գործում։

Other Subjects

Այս աշխատությունը նվիրված է արտաքին առևտրային պայմանագրի էությանը, իրավական կարգավորմանը և գործնական կիրառմանը միջազգային տնտեսական հարաբերություններում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչ է արտաքին առևտրային պայմանագիրը՝ որպես տարբեր պետություններում գտնվող կողմերի միջև ապրանքների, ծառայությունների կամ տեխնոլոգիաների փոխանակման վերաբերյալ իրավական համաձայնություն, որը կարգավորում է կողմերի իրավունքներն ու պարտականությունները։ Հեղինակը անդրադառնում է պայմանագրի հիմնական տարրերին՝ կողմերի տվյալներ, առարկա, գին, մատակարարման պայմաններ, վճարման ձևեր և պատասխանատվության դրույթներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում միջազգային առևտրային պայմանագրերի տեսակներին՝ առուվաճառքի պայմանագիր, մատակարարման պայմանագիր, միջնորդության և լիցենզավորման պայմանագրեր։ Գրքում քննարկվում են նաև միջազգային առևտրի իրավական աղբյուրները՝ միջազգային կոնվենցիաներ, առևտրային սովորույթներ և ԻՆԿՈՏԵՐՄՍ պայմանները։ Վերլուծվում է պայմանագրային ռիսկերի կառավարումը, վեճերի լուծման մեխանիզմները և միջազգային արբիտրաժի դերը։ Աշխատությունը համադրում է տեսական իրավական հիմքերը և գործնական օրինակները՝ օգտակար լինելով իրավաբանների, միջազգային բիզնեսի մասնագետների, տնտեսագետների և ուսանողների համար։

Psychology

Աշխատությունը նվիրված է անձի բնավորության արտահայտված գծերի ձևավորման վրա ազդող հոգեբանական գործոնների ուսումնասիրությանը և դրանց դերի բացահայտմանը անհատական զարգացման տարբեր փուլերում։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է այն հոգեբանական առանձնահատկությունների վրա, որոնց ազդեցությամբ բնավորության առանձին գծեր կարող են առավել ընդգծված դրսևորվել՝ պայմանավորելով մարդու վարքի, հուզական արձագանքների, հաղորդակցման և սոցիալական փոխհարաբերությունների առանձնահատկությունները։ Քննության են առնվում անհատական հոգեբանական տարբերությունները, խառնվածքի առանձնահատկությունները, ինքնագնահատականը, հուզական կայունությունը, ինքնակարգավորման կարողությունները, միջանձնային հարաբերությունները և սոցիալական միջավայրի ազդեցությունը։ Կարևորվում է ընտանիքի, դաստիարակության ոճի, հասակակիցների հետ հարաբերությունների, կրթական միջավայրի և սոցիալական փորձի նշանակությունը բնավորության ձևավորման գործընթացում։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում դեռահասության և երիտասարդության շրջաններին, երբ անձնային հատկանիշները շարունակաբար զարգանում են, իսկ շրջապատի հետ փոխհարաբերությունները և սեփական անձի վերաբերյալ պատկերացումները կարող են էական նշանակություն ունենալ բնավորության գծերի արտահայտվածության համար։ Ուսումնասիրվում են նաև սթրեսային իրավիճակներին արձագանքելու առանձնահատկությունները, հուզական լարվածությունը, հաղորդակցական դժվարությունները և սոցիալական հարմարվողականության հետ կապված գործոնները։ Բնավորության շեշտվածությունը դիտարկվում է որպես որոշ հատկանիշների առավել ընդգծված դրսևորում, այլ ոչ ինքնին որպես հոգեկան խանգարում, ինչը կարևոր է անհատական տարբերությունների ճիշտ մեկնաբանման համար։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել հոգեբանական հարցարաններ, դիտարկման, համեմատական վերլուծության և հոգեախտորոշիչ այլ մեթոդներ՝ տարբեր բնավորության գծերի և դրանց հետ կապված հոգեբանական գործոնների փոխհարաբերությունները բացահայտելու նպատակով։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել անձի զարգացման ընթացքում ներքին հոգեբանական առանձնահատկությունների և արտաքին սոցիալական պայմանների փոխազդեցության մասին։ Ստացված արդյունքները կարող են կարևոր նշանակություն ունենալ հոգեբանական խորհրդատվության, կրթական հոգեբանության և անձի զարգացման ուսումնասիրության համար՝ նպաստելով անհատական առանձնահատկությունների ավելի ճշգրիտ գնահատմանը և համապատասխան հոգեբանական աջակցության մոտեցումների մշակմանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել անձի և զարգացման հոգեբանության, մանկավարժական հոգեբանության և հոգեբանական խորհրդատվության ոլորտներում աշխատող մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Psychology

Հոգեբանական և սոցիալ-հոգեբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է անձնավորության հարմարման գործընթացների ուսումնասիրությանը սոցիալական տարբեր միջավայրերում՝ զինվորների և ուսանողների շրջանում իրականացվող հետազոտությունների հիման վրա։ Քննության են առնվում սոցիալական և հոգեբանական հարմարման տեսական հիմքերը, անձնավորության անհատական առանձնահատկությունների դերը և նոր սոցիալական պայմաններին համապատասխանելու հիմնական մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում զինվորական ծառայության և բուհական կրթության միջավայրերի կազմակերպական, հաղորդակցական ու հոգեբանական առանձնահատկություններին, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը անձի վարքագծի, հուզական վիճակի և միջանձնային հարաբերությունների վրա։ Վերլուծվում են սոցիալական դերերի յուրացման, խմբային նորմերին համապատասխանելու, ինքնագնահատականի, սթրեսակայունության, հաղորդակցական կարողությունների և սոցիալական աջակցության նշանակությունը հարմարման գործընթացում։ Քննարկվում են զինվորների և ուսանողների հարմարման առանձնահատկությունների համեմատական ուսումնասիրության հնարավորությունները՝ հաշվի առնելով նրանց գործունեության պայմանները, պատասխանատվության աստիճանը, սոցիալական սպասումները և միջավայրային պահանջները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել հոգեբանական հարցումների, դիտարկումների, անհատական առանձնահատկությունների գնահատման և վիճակագրական վերլուծության մեթոդները՝ հարմարման մակարդակի ու դրա վրա ազդող գործոնների բացահայտման նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում սոցիալ-հոգեբանական աջակցության, հարմարման դժվարությունների կանխարգելման, խմբային փոխհարաբերությունների բարելավման և անձնավորության հոգեբանական բարեկեցության ապահովման հնարավորություններին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել անձի հոգեբանության, սոցիալական հոգեբանության, ռազմական հոգեբանության, կրթության հոգեբանության և երիտասարդների սոցիալական հարմարման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Mathematics

Ֆիզիկական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է արտաքին էլեկտրամագնիսական դաշտերի առկայության պայմաններում չեզոք և լիցքավորված մասնիկների դիֆրակցիոն երևույթների տեսական ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում մասնիկների ալիքային հատկությունները, դրանց փոխազդեցությունը արտաքին դաշտերի հետ և այդ փոխազդեցության ազդեցությունը դիֆրակցիոն պատկերների ձևավորման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում չեզոք ու լիցքավորված մասնիկների վարքագծի տարբերություններին, ինչպես նաև էլեկտրական և մագնիսական դաշտերի պարամետրերի փոփոխության հետևանքով առաջացող ֆիզիկական էֆեկտներին։ Վերլուծվում են մասնիկների շարժման, փուլային փոփոխությունների, ինտերֆերենցիայի և դիֆրակցիայի միջև գոյություն ունեցող փոխկապակցվածությունները։ Քննարկվում են նաև համապատասխան երևույթների նկարագրման տեսական մոդելները և քվանտամեխանիկական մոտեցումները, որոնք հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու արտաքին դաշտերի ազդեցությունը մասնիկների ալիքային վարքագծի վրա։ Ուսումնասիրությունը նպաստում է մասնիկների դիֆրակցիայի ֆիզիկական մեխանիզմների և էլեկտրամագնիսական փոխազդեցությունների առանձնահատկությունների առավել ամբողջական ըմբռնմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել քվանտային մեխանիկայի, տեսական ֆիզիկայի, մասնիկների ֆիզիկայի և էլեկտրամագնիսական երևույթների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է Ավրոմանի տարածաշրջանում գործածվող բարբառի լեզվական համակարգի համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ուշադրություն դարձնելով դրա հնչյունական, ձևաբանական, բառապաշարային և քերականական առանձնահատկություններին։ Ներկայացվում են բարբառի ձևավորման ու զարգացման հիմնական առանձնահատկությունները, տարածքային գործածությունը և հարակից լեզուների ու խոսվածքների հետ ունեցած փոխազդեցությունները։ Ուսումնասիրվում է հնչյունական համակարգը՝ դիտարկելով ձայնավորների և բաղաձայնների կազմը, արտասանական առանձնահատկությունները, հնչյունափոխությունները և այն օրինաչափությունները, որոնցով տվյալ խոսվածքը տարբերվում է լեզվական հարակից տարբերակներից։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում ձևաբանությանը՝ գոյականների, դերանունների, ածականների, բայերի և խոսքի այլ մասերի կառուցվածքին, դրանց փոփոխության ձևերին և քերականական նշանակությունների արտահայտման միջոցներին։ Քննարկվում է նաև բայական համակարգը, ժամանակի, դեմքի, թվի և եղանակի արտահայտման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև բառերի ու նախադասությունների կառուցման հիմնական սկզբունքները։ Բառապաշարի ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են տեղական ծագում ունեցող բառերը, պատմականորեն պահպանված լեզվական միավորները, փոխառությունները և առօրյա կյանքի տարբեր ոլորտներին վերաբերող անվանումները։ Բարբառային նյութը հնարավորություն է տալիս բացահայտել ոչ միայն լեզվական կառուցվածքը, այլև տվյալ տարածաշրջանի բնակչության պատմական զարգացման, մշակութային միջավայրի և այլ ժողովուրդների հետ երկարատև շփումների որոշ առանձնահատկություններ։ Կարևորվում է բարբառի տեղը տարածաշրջանի լեզվական բազմազանության մեջ, նրա հարաբերակցությունը ազգակից լեզվական ձևերի հետ և այն հատկանիշները, որոնք ձևավորում են նրա ինքնատիպությունը։ Լեզվական փաստերի համադրական ուսումնասիրությունը նպաստում է նաև պատմական լեզվաբանության խնդիրների լուսաբանմանը՝ հնարավորություն տալով հետևել առանձին հնչյունական, քերականական և բառապաշարային երևույթների զարգացմանն ու պահպանմանը։ Նման ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի տեղական խոսվածքների փաստագրման, լեզվական ժառանգության պահպանման և տարածաշրջանի պատմալեզվական գործընթացների ավելի ամբողջական ընկալման համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել բարբառագիտությամբ, իրանագիտությամբ, պատմական և համեմատական լեզվաբանությամբ, ազգագրությամբ ու տարածաշրջանային մշակույթների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։