Օսմանյան պետության պատմություն, հատոր երկրորդ

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է կրծքագեղձի քաղցկեղի T1–2N0–1M0 փուլերում կիրառվող տարբեր ֆունկցիոնալ պահպանող վիրաբուժական միջամտությունների արդյունքների համեմատական գնահատմանը։ Քննության են առնվում վիրաբուժական բուժման տարբեր մոտեցումների կիրառման առանձնահատկությունները, դրանց արդյունավետությունը և բուժումից հետո հիվանդների ֆունկցիոնալ վիճակի պահպանման հնարավորությունները։ Վերլուծվում են վիրահատական մեթոդի ընտրության վրա ազդող կլինիկական գործոնները՝ հաշվի առնելով ուռուցքային գործընթացի տարածվածությունը, գոյացության բնութագրերը, ավշային հանգույցների վիճակը և հիվանդի անհատական առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բուժման ուռուցքաբանական արդյունավետության և օրգանի ու դրա ֆունկցիայի հնարավորինս պահպանման միջև հավասարակշռության ապահովմանը։ Համեմատվում են տարբեր վիրաբուժական միջամտություններից հետո արձանագրվող բուժական արդյունքները, հետվիրահատական շրջանի ընթացքը, հնարավոր բարդությունները, վերականգնման առանձնահատկությունները և հետագա հսկողության ցուցանիշները։ Դիտարկվում է նաև վիրաբուժական բուժման ազդեցությունը հիվանդների առօրյա գործունեության, ֆիզիկական վերականգնման և կյանքի որակի վրա։ Կարևորվում է բուժման անհատականացված մոտեցումը, որի դեպքում վիրաբուժական մարտավարության ընտրությունը կատարվում է հիվանդության կլինիկական առանձնահատկությունների և բուժման ընդհանուր նպատակների համադրմամբ։ Անդրադարձ է կատարվում վիրահատությունից հետո համալիր բուժման և երկարաժամկետ բժշկական հսկողության նշանակությանը։ Տարբեր մեթոդների արդյունքների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատելու դրանց առավելություններն ու սահմանափակումները և սահմանելու համապատասխան միջամտությունների կիրառման հիմնավորված չափանիշներ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել կրծքագեղձի քաղցկեղի վիրաբուժական բուժման մոտեցումների կատարելագործմանը և հիվանդների ֆունկցիոնալ ու վերականգնողական արդյունքների բարելավմանը։

History

Այս հրատարակությունը պատկանում է պատմագրական այն երկերի շարքին, որոնց հիմնական նպատակն է պատմական իրադարձությունների, նշանակալի դեպքերի և տարբեր ժամանակաշրջանների զարգացումների ներկայացումը ժամանակագրական հաջորդականությամբ։ Ժամանակագրությունները պատմական գիտելիքի պահպանման և փոխանցման կարևոր միջոցներից են, քանի որ հնարավորություն են տալիս իրադարձությունները դիտարկելու ոչ թե առանձին ու մեկուսացված դրվագներով, այլ պատմական շարունակականության և փոխկապակցվածության շրջանակում։ Դրանց միջոցով ընթերցողը կարող է պատկերացում կազմել անցյալի վերաբերյալ ձևավորված պատմական հիշողության, տարբեր ժամանակաշրջանների իրադարձությունների հաջորդականության և հասարակական կյանքի փոփոխությունների մասին։ Հայ պատմագրական ավանդույթում ժամանակագրական երկերը կարևոր նշանակություն են ունեցել ինչպես քաղաքական ու ռազմական իրադարձությունների արձանագրման, այնպես էլ եկեղեցական կյանքի, մշակութային զարգացումների և հասարակական փոփոխությունների վերաբերյալ տեղեկությունների պահպանման գործում։ Դրանք հաճախ ծառայել են որպես սկզբնաղբյուր հետագա պատմիչների և ուսումնասիրողների համար՝ ապահովելով տվյալների համադրման, ժամանակային կապերի բացահայտման և պատմական իրադարձությունների վերակազմության հնարավորություն։ Այս բնույթի աշխատությունների արժեքը պայմանավորված է նաև նրանով, որ դրանք արտացոլում են իրենց ստեղծման ժամանակաշրջանի պատմական գիտակցությունը, տեղեկությունների հավաքման ու դասակարգման եղանակները և անցյալի իրադարձություններին տրված մեկնաբանությունները։ Հրատարակությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել հայ պատմագրության, պատմական աղբյուրագիտության և մատենագիտության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների համար։ Այն կարող է դիտարկվել որպես պատմական տեղեկությունների համակարգման ավանդույթի ուսումնասիրության նյութ, ինչպես նաև որպես հայերեն տպագիր ժառանգության միավոր, որի մատենագիտական նկարագրությունն անհրաժեշտ է գրադարանային հավաքածուների համալրման, պատմական գրականության դասակարգման և հետազոտական աշխատանքների կազմակերպման համար։ Նման աշխատությունների ուսումնասիրության ընթացքում կարևոր է ուշադրություն դարձնել հեղինակային ավանդույթին, օգտագործված աղբյուրներին, իրադարձությունների ժամանակագրական դասավորությանը և պատմական տեղեկությունների հավաստիության գնահատմանը։ Դրանց համադրությունը այլ ժամանակագրությունների, տարեգրությունների և պատմական երկերի հետ կարող է նպաստել անցյալի ավելի ամբողջական ու հիմնավորված պատկերացման ձևավորմանը։ Հրատարակության ծավալը վկայում է բավականին ընդարձակ նյութի առկայության մասին, սակայն միայն մատենագիտական տվյալների հիման վրա հնարավոր չէ ճշգրտորեն որոշել ներկայացված ժամանակաշրջանները, ընդգրկված իրադարձությունները, հեղինակի ինքնությունը կամ աշխատության սկզբնաղբյուրները։ Այդ պատճառով այն առավել ճիշտ է բնութագրել որպես պատմական ժամանակագրական երկ, որի կոնկրետ բովանդակության և գիտական նշանակության վերջնական գնահատման համար անհրաժեշտ է ուսումնասիրել բնագիրը։ Ընդհանուր առմամբ, այս հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում պատմական հիշողության պահպանման, ժամանակագրական շարադրանքի ավանդույթի և հայերեն պատմագրական գրականության ուսումնասիրության տեսանկյունից։

History

Այս աշխատությունը նվիրված է Երիտթուրքերի քաղաքական շարժման և Օսմանյան կայսրության տարբեր ազգային համայնքների միջև հարաբերությունների ուսումնասիրությանը՝ հատկապես XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի քաղաքական ու հասարակական փոփոխությունների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում ներկայացվում են Երիտթուրքական շարժման ձևավորման նախադրյալները, դրա գաղափարական զարգացումը, սահմանադրականության, կենտրոնացման և պետական վերակազմավորման վերաբերյալ պատկերացումները, ինչպես նաև իշխանության նկատմամբ դրա վերաբերմունքի փոփոխությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կայսրության բազմազգ կառուցվածքին և այն խնդիրներին, որոնք առաջանում էին տարբեր ժողովուրդների քաղաքական, մշակութային և ազգային ձգտումների պայմաններում։ Ուսումնասիրվում են հայերի, հույների, արաբների, ալբանացիների, բուլղարների և կայսրության այլ ժողովուրդների նկատմամբ Երիտթուրքական քաղաքականության հիմնական դրսևորումները՝ հաշվի առնելով ժամանակի քաղաքական իրադարձություններն ու իշխանական հարաբերությունները։ Աշխատությունը կարևորում է այն հարցը, թե ինչպես են սահմանադրական բարեփոխումների, հավասարության և քաղաքացիական միասնության սկզբնական գաղափարները փոխկապակցվել կենտրոնացման և թուրքական ազգային ինքնության ամրապնդման գործընթացների հետ։ Քննարկվում է նաև ազգային շարժումների նկատմամբ իշխանությունների վերաբերմունքի փոփոխությունը և դրա ազդեցությունը կայսրության ներքին կայունության վրա։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է քաղաքական գաղափարախոսության և պետական կառավարման գործելակերպի միջև առկա տարբերությունների բացահայտումը, քանի որ Երիտթուրքական շարժման ծրագրային դրույթներն ու իշխանության իրական քաղաքականությունը միշտ չէ, որ համընկել են։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում 1908 թվականի սահմանադրական հեղափոխությունից հետո ստեղծված քաղաքական իրավիճակին, կենտրոնական իշխանության ամրապնդմանը և ազգային հարցի սրմանը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես են կայսրության ազգային հարաբերությունները փոխակերպվել պատերազմի, տարածքային կորուստների, սոցիալական լարվածության և քաղաքական ազգայնականության ուժեղացման պայմաններում։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև Օսմանյան կայսրության փլուզման նախադրյալների, ազգային ինքնությունների ձևավորման և Մերձավոր Արևելքի հետագա քաղաքական զարգացումների պատմական հիմքերը բացահայտելու տեսանկյունից։ Նյութը կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, օսմանագետների, քաղաքագետների, ազգայնականության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, միջազգային հարաբերությունների մասնագետների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

Political Science

Այս աշխատությունը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի տեղեկատու-մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել համակարգված տեղեկատվություն արդի գիտական հրապարակումների վերաբերյալ։ Նյութը ընդգրկում է քաղաքագիտության, սոցիոլոգիայի, միջազգային հարաբերությունների, պետական կառավարման, իրավագիտության և հասարակական զարգացման խնդիրներին նվիրված նոր գրքեր, որոնք արտացոլում են ժամանակակից գիտական մտքի հիմնական ուղղությունները և հետազոտական միտումները։ Ցանկում ներառված հրատարակությունները դասակարգված են ըստ թեմատիկ ուղղությունների և երբեմն նաև ըստ հրատարակման աղբյուրների, ինչը հեշտացնում է տեղեկատվության որոնումն ու օգտագործումը գիտական և կրթական նպատակներով։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հասարակական-քաղաքական գործընթացների արդի խնդիրներին՝ ժողովրդավարացման, գլոբալիզացիայի, տարածաշրջանային անվտանգության, պետական քաղաքականության և սոցիալական փոփոխությունների ուսումնասիրությանը նվիրված աշխատանքներին։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է պարտադիր ապահովագրության համակարգում ապահովագրական գործունեության պետական կարգավորման տնտեսական, իրավական և կազմակերպական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում պետության կարգավորիչ դերակատարությունն է ապահովագրական շուկայի կայունության, ապահովագրողների ֆինանսական հուսալիության, ապահովագրված անձանց իրավունքների պաշտպանության և պարտադիր ապահովագրության արդյունավետ գործունեության ապահովման տեսանկյունից։ Քննվում են պարտադիր ապահովագրության առանձնահատկությունները և դրա տարբերությունները կամավոր ապահովագրությունից՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ պարտադիր համակարգերում ապահովագրական հարաբերությունների հիմնական պայմանները սահմանվում կամ կարգավորվում են իրավական նորմերով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պետական վերահսկողության և կարգավորման մեխանիզմներին, ապահովագրական կազմակերպությունների գործունեության նկատմամբ սահմանվող պահանջներին, ֆինանսական կայունության ապահովմանը, ապահովագրական պահուստների ձևավորմանը և պարտավորությունների կատարման վերահսկողությանը։ Կարևորվում է ապահովագրական շուկայի մասնակիցների շահերի հավասարակշռման խնդիրը, քանի որ կարգավորման համակարգը միաժամանակ պետք է նպաստի ապահովագրական կազմակերպությունների բնականոն գործունեությանը և ապահովի սպառողների ու շահառուների իրավունքների պատշաճ պաշտպանությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննվել ապահովագրական սակագների ձևավորման, ռիսկերի գնահատման, ապահովագրական հատուցումների կազմակերպման, պայմանագրային հարաբերությունների և տեղեկատվության հրապարակայնության հետ կապված հարցերը։ Առանձին ուղղություն է վերահսկող մարմինների լիազորությունների և վերահսկողական գործիքների արդյունավետության գնահատումը՝ ուշադրություն դարձնելով շուկայի թափանցիկության, հաշվետվողականության և ֆինանսական կարգապահության ապահովմանը։ Քննվում են նաև պարտադիր ապահովագրության համակարգում հնարավոր շուկայական անհամաչափությունները, մրցակցության պայմանները և կարգավորիչ պահանջների ազդեցությունը ապահովագրական ծառայությունների հասանելիության ու որակի վրա։ Կարևոր տեղ կարող է զբաղեցնել միջազգային փորձի համեմատական ուսումնասիրությունը՝ տարբեր երկրներում կիրառվող կարգավորման սկզբունքները դիտարկելով համապատասխան իրավական և տնտեսական միջավայրերի համատեքստում։ Պետական կարգավորման կատարելագործման խնդիրները կարող են կապվել ռիսկահեն վերահսկողության զարգացման, սպառողների պաշտպանության մեխանիզմների ամրապնդման, տեղեկատվական համակարգերի արդյունավետ օգտագործման և վերահսկողության ընթացակարգերի հստակեցման հետ։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ապահովագրական գործունեության պետական կարգավորումը դիտարկել որպես ֆինանսական համակարգի կայունության և հասարակության սոցիալական ու տնտեսական շահերի պաշտպանության կարևոր բաղադրիչ։ Այն կարող է օգտակար լինել ապահովագրության, ֆինանսների, տնտեսական իրավունքի և պետական կառավարման ոլորտների ուսումնասիրության համար՝ ներկայացնելով պարտադիր ապահովագրության արդյունավետ կազմակերպման և կարգավորման հիմնական տեսական ու կիրառական խնդիրները։

Philosophy

Փիլիսոփայական և պատմափիլիսոփայական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հայ միջնադարյան նշանավոր մտածող Դավիթ Անհաղթի երկասիրություններում փաստարկման հիմնախնդիրների, տրամաբանական դատողության սկզբունքների և ապացուցման մեթոդների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում Դավիթ Անհաղթի փիլիսոփայական ժառանգության տեսական հիմունքները, նրա տրամաբանական հայացքների ձևավորման պատմական նախադրյալները և անտիկ հունական փիլիսոփայական ավանդույթների ազդեցությունը փաստարկման վերաբերյալ պատկերացումների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հասկացությունների սահմանման, դատողությունների կառուցման, մտահանգումների հիմնավորման և գիտելիքի ճշմարտացիության հաստատման տրամաբանական եղանակներին։ Վերլուծվում են փաստարկի կառուցվածքը, նախադրյալների և եզրակացությունների փոխհարաբերությունները, ապացուցման ու հերքման միջոցները, ինչպես նաև փիլիսոփայական բանավեճում տրամաբանական հետևողականության նշանակությունը։ Դիտարկվում են Արիստոտելի տրամաբանության և նեոպլատոնական փիլիսոփայության ազդեցությունները Դավիթ Անհաղթի մտածողության վրա՝ ընդգծելով դրանց յուրացման և մեկնաբանման առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են նաև գիտական ճանաչողության, փիլիսոփայական հիմնավորման, տրամաբանական սխալների բացահայտման և բանավիճային մտածողության զարգացման հետ կապված հարցերը։ Անդրադարձ է կատարվում Դավիթ Անհաղթի երկասիրությունների նշանակությանը հայ փիլիսոփայական մտքի, տրամաբանության և փաստարկման մշակույթի ձևավորման ու զարգացման պատմության մեջ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայ փիլիսոփայության պատմության, տրամաբանության, փաստարկման տեսության, միջնադարյան փիլիսոփայության և հայ միջնադարյան մտավոր ժառանգության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։