Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Mathematics

    Теория явлений упорядочения в кристаллах с позиционным и ориентационным беспорядком

    Աշխատանքը նվիրված է դիրքային և կողմնորոշիչ անկարգավորվածությամբ բյուրեղներում կարգավորման երևույթների տեսական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում բյուրեղային համակարգերում մասնիկների կամ կառուցվածքային միավորների անկանոն բաշխման և դրանց հետագա կարգավորման գործընթացների ուսումնասիրությունն է՝ նպատակ ունենալով բացահայտել այդ երևույթների ընդհանուր օրինաչափությունները և ֆիզիկական մեխանիզմները։ Ուսումնասիրվում է, թե ինչպես կարող են ջերմաստիճանի, փոխազդեցությունների, արտաքին պայմանների և բյուրեղային կառուցվածքի փոփոխությունները հանգեցնել համակարգի սկզբնական անկարգ վիճակից ավելի կարգավորված վիճակի անցմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դիրքային անկարգավորվածությանը, որի դեպքում բյուրեղային ցանցի տարբեր հանգույցներում մասնիկների կամ ատոմների դասավորությունը լիովին որոշված չէ, և կողմնորոշիչ անկարգավորվածությանը, երբ մոլեկուլների կամ կառուցվածքային խմբերի տարածական կողմնորոշումները կարող են տարբեր լինել։ Աշխատանքը կարող է հիմնվել վիճակագրական ֆիզիկայի և թերմոդինամիկայի մեթոդների վրա՝ նկարագրելու կարգավորման փուլային անցումները, հավասարակշռային վիճակները և համակարգի կառուցվածքային պարամետրերի փոփոխությունը։ Հետազոտության կարևոր խնդիրներից է կարգավորվածության աստիճանի քանակական նկարագրությունը և համապատասխան կարգավորման պարամետրերի որոշումը, որոնց միջոցով հնարավոր է հետևել համակարգի կառուցվածքային վերափոխումներին։ Ուսումնասիրվում են նաև դիրքային և կողմնորոշիչ կարգավորման փոխազդեցությունները, քանի որ այդ երկու տեսակի կարգավորվածությունը կարող են փոխկապակցված լինել և առաջացնել ավելի բարդ փուլային վարք։ Կարևորվում է անկարգության ազդեցությունը բյուրեղների ջերմային, կառուցվածքային և այլ ֆիզիկական հատկությունների վրա, ինչպես նաև համակարգի ազատ էներգիայի և կայունության փոփոխությունների վերլուծությունը։ Տեսական մոդելների միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել տարբեր տեսակի բյուրեղային համակարգերում կարգավորման գործընթացների ընդհանուր առանձնահատկությունները և սահմանել այն պայմանները, որոնց դեպքում առաջանում են տարբեր կարգավորված փուլեր։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են կարևոր նշանակություն ունենալ անկարգավորված բյուրեղների ֆիզիկական հատկությունների կանխատեսման, փուլային անցումների մեխանիզմների բացահայտման և բարդ պինդմարմնային համակարգերի տեսական նկարագրության կատարելագործման համար։ Исследование կարող է օգտակար լինել բյուրեղագիտության, նյութագիտության և վիճակագրական ֆիզիկայի խնդիրների ուսումնասիրման համար՝ ընդլայնելով պատկերացումները անկարգավորված համակարգերում կառուցվածքային կարգավորման գործընթացների վերաբերյալ։

    Updated: 2026-09-09
    Теория явлений упорядочения в кристаллах с позиционным и ориентационным беспорядком
    Online

    Literature

    Մխիթար Գոշի առակները

    Ժողովածուն ներկայացնում է հայ միջնադարյան գրականության նշանավոր ներկայացուցիչ Մխիթար Գոշի առակագրական ժառանգությունը, որն առանձնահատուկ տեղ է զբաղեցնում հայ գեղարվեստական և խրատական գրականության պատմության մեջ։ Նրա առակներում կենդանիների, մարդկանց և այլ կերպարների միջոցով բացահայտվում են մարդկային բնավորության առանձնահատկությունները, հասարակական հարաբերությունները, բարու և չարի հակադրությունը, արդարության, խոհեմության ու պատասխանատվության նշանակությունը։ Պատմությունները հաճախ ունեն խորհրդանշական բնույթ․ կերպարների գործողություններն ու փոխհարաբերությունները ներկայացնում են մարդկային կյանքի տարբեր իրավիճակներ և ընթերցողին հնարավորություն տալիս դրանցից հետևություններ անելու։ Հեղինակի ստեղծագործություններին բնորոշ են սեղմ պատումը, պատկերավոր արտահայտությունը, դիպուկ դիտարկումները և բարոյական եզրահանգումները։ Առակների միջոցով արծարծվում են նաև իշխանության, հասարակական կարգի, մարդկային թուլությունների, փոխադարձ վստահության և արդար դատողության հարցեր։ Մխիթար Գոշի առակագրությունը կարևոր է ոչ միայն իր գեղարվեստական արժեքով, այլև միջնադարյան հայ հասարակության մտածողության, արժեքային պատկերացումների և աշխարհայացքի ուսումնասիրության համար։ Ժողովածուն հնարավորություն է տալիս ճանաչելու հայ առակագրության հարուստ ավանդույթը և հասկանալու, թե ինչպես է գրական պատումը ծառայել բարոյական ու հասարակական գաղափարների փոխանցմանը։

    Updated: 2026-11-04
    Մխիթար Գոշի առակները
    Online

    Other Subjects

    Գրադարանագիտական և մատենագիտական գրականություն։ Մատենագիտական ինֆորմացիա

    Հրատարակությունը նվիրված է գրադարանագիտության և մատենագիտության բնագավառներում լույս տեսած մասնագիտական գրականության վերաբերյալ մատենագիտական տեղեկատվության հավաքագրմանը, համակարգմանը և ներկայացմանը։ Այն ունի տեղեկատվական և մասնագիտական-մատենագիտական բնույթ՝ նպատակ ունենալով գրադարանային ոլորտի աշխատակիցներին, մատենագետներին և հետազոտողներին ծանոթացնել համապատասխան գիտական, մեթոդական ու գործնական հրատարակություններին։ Դիտարկվում են գրադարանային գործի կազմակերպման, գրադարանային ֆոնդերի համալրման և պահպանման, գրականության մշակման, դասակարգման ու գրացուցակավորման, ընթերցողների սպասարկման և մատենագիտական գործունեության զարգացման հետ առնչվող նյութերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մասնագիտական գրականության մատենագիտական նկարագրությանը, թեմատիկ խմբավորմանը և տեղեկատվության որոնումն ու օգտագործումը հեշտացնող սկզբունքներին։ Հրատարակությունը կարող է ներառել գրքերի, գիտական հոդվածների, մեթոդական ձեռնարկների, տեղեկատուների և այլ մասնագիտական նյութերի վերաբերյալ մատենագիտական տվյալներ։ Կարևորվում են գրադարանագիտական հետազոտությունների արդյունքների տարածումը, մասնագիտական փորձի փոխանակումը, գրադարանային աշխատանքի նոր մեթոդների ուսումնասիրությունը և մատենագիտական սպասարկման կատարելագործումը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև տեղեկատվական ռեսուրսների կազմակերպման, գրադարանների գործունեության արդյունավետության և մասնագիտական կրթության համար անհրաժեշտ գրականության ընտրության հարցերին։ Հրատարակությունը կարող է ծառայել որպես օժանդակ տեղեկատվական աղբյուր գրադարանային և մատենագիտական աշխատանքների պլանավորման, մասնագիտական ինքնակրթության և գիտահետազոտական գործունեության համար։ Այն նախատեսված է գրադարանավարների, մատենագետների, տեղեկատվական ծառայությունների մասնագետների, գրադարանագիտության դասախոսների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

    Updated: 2026-10-12
    Գրադարանագիտական և մատենագիտական գրականություն։ Մատենագիտական ինֆորմացիա
    Online

    Biology

    Исследование загрязненности объектов окружающей среды города Еревана яйцами возбудителей аскаридатозов плотоядных

    Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Երևանի քաղաքային միջավայրի օբյեկտների աղտոտվածության ուսումնասիրությանը՝ մսակեր կենդանիների ասկարիդատոզների հարուցիչների ձվերով։ Գրքում ուսումնասիրվում են մակաբուծային հիվանդությունների տարածման առանձնահատկությունները, շրջակա միջավայրում հարուցիչների պահպանման պայմանները և կենդանիների ու մարդկանց առողջության վրա դրանց հնարավոր ազդեցությունները։ Հեղինակը վերլուծում է քաղաքային տարբեր տարածքների, հողի և շրջակա միջավայրի այլ բաղադրիչների մակաբուծաբանական վիճակը՝ կիրառելով լաբորատոր հետազոտությունների և համաճարակաբանական գնահատման մեթոդներ։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են մակաբույծների հայտնաբերման եղանակները, աղտոտվածության մակարդակի գնահատման արդյունքները, ինչպես նաև կանխարգելիչ միջոցառումների և սանիտարահիգիենիկ վերահսկողության կարևորությունը։ Ուսումնասիրությունը նպաստում է կենդանիների շրջանում մակաբուծային հիվանդությունների տարածման օրինաչափությունների բացահայտմանը և քաղաքային միջավայրում կենսաբանական անվտանգության ապահովման միջոցների կատարելագործմանը։ Գիրքը նախատեսված է անասնաբույժների, մակաբուծաբանների, կենսաբանների, էկոլոգների, սանիտարահիգիենիկ ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների, ուսանողների և կենդանիների առողջության ու շրջակա միջավայրի պահպանության հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-08-13
    Исследование загрязненности объектов окружающей среды города Еревана яйцами возбудителей аскаридатозов плотоядных
    Online

    History

    Ադրբեջանական Դեմոկրատական Հանրապետության կովկասյան քաղաքականությունը 1918-1920 թթ.

    Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է Ադրբեջանի Դեմոկրատական Հանրապետության արտաքին և ներքին քաղաքականությանը Կովկասյան տարածաշրջանում 1918-1920 թվականներին, առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով տարածաշրջանային ուժերի, ազգային և միջազգային շահերի փոխհարաբերություններին։ Աշխատությունը վերլուծում է Ադրբեջանի վարչական, ռազմական և դիվանագիտական ռազմավարությունները՝ փորձում հասկանալ, թե ինչպես երիտասարդ պետությունը փորձում էր ամրապնդել իր ինքնիշխանությունը և պաշտպանել պետական շահերը amid համակողմանի քաղաքական ճգնաժամերի և ռազմական հակամարտությունների։ Ուսումնասիրության մեջ ընդգրկվում են Հայաստանի, Վրաստանի, Ռուսաստանի Բելեյչիկ ռեգիոնների հետ հարաբերությունները, ինչպես նաև Օսմանյան կայսրության և Եվրոպական մեծ պետությունների ազդեցությունը տարածաշրջանային քաղաքական պրոցեսների վրա։ Աշխատանքը ուսումնասիրում է also ներքին քաղաքականություն, ազգային փոքրամասնությունների, տնտեսական և սոցիալական պայմանների ազդեցությունը արտաքին քաղաքական որոշումների վրա, ընդգծելով այդ ժամանակաշրջանի բարդ դիվանագիտական ու ռազմավարական դինամիկան, որն ազդել է հետագա տարածաշրջանային զարգացումների վրա և ձևավորել Կովկասյան տարածաշրջանի պատմական ընթացքը։

    Updated: 2026-09-19
    Ադրբեջանական Դեմոկրատական Հանրապետության կովկասյան քաղաքականությունը 1918-1920 թթ.
    Online

    Culture

    Христофор Кара-Мурза и внедрение многоголосия в армянской музыке

    Աշխատությունը նվիրված է հայ երաժշտության մեջ բազմաձայնության ձևավորման և տարածման գործընթացին՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով Քրիստափոր Կարա-Մուրզայի գործունեությանը և նրա ունեցած նշանակությանը։ Գրքում ուսումնասիրվում է հայ երաժշտական մշակույթի այն ժամանակաշրջանը, երբ ժողովրդական և հոգևոր միաձայն երգեցողության ավանդույթների հիման վրա սկսեցին ձևավորվել բազմաձայն երաժշտության նոր արտահայտչամիջոցներ։ Հեղինակը ներկայացնում է Կարա-Մուրզայի երաժշտական գործունեության պատմական և մշակութային միջավայրը, նրա գաղափարները, ստեղծագործական մոտեցումները և ժողովրդական երգերի մշակման սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բազմաձայնության ներդրման մեթոդներին, երգերի բազմաձայն մշակման առանձնահատկություններին, ձայնային շերտերի փոխհարաբերությանը և ազգային երաժշտական նյութի պահպանման ու վերաիմաստավորման խնդիրներին։ Աշխատության մեջ դիտարկվում է նաև այն հարցը, թե ինչպես է բազմաձայն երգեցողությունը ներգործել հայ երաժշտական մտածողության զարգացման վրա և ինչ նոր հնարավորություններ է ստեղծել խմբերգային արվեստի համար։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ժողովրդական երաժշտության հավաքագրման, գրառման և մշակման գործընթացներին, քանի որ այդ գործունեությունը նպաստել է ազգային երաժշտական ժառանգության պահպանմանը և դրա ներմուծմանը պրոֆեսիոնալ երաժշտական միջավայր։ Գրքում վերլուծվում են նաև Կարա-Մուրզայի գործունեության պատմական նշանակությունը և նրա ներդրումը հայ խմբերգային մշակույթի ձևավորման գործում՝ այն դիտարկելով հետագա երաժշտական զարգացումների համատեքստում։ Աշխատությունը ցույց է տալիս, թե ինչպես կարող էր եվրոպական բազմաձայնության սկզբունքների և հայկական ավանդական երաժշտական մտածողության համադրումը նպաստել ազգային երաժշտության նոր ձևերի զարգացմանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել երաժշտագետների, խմբավարների, կոմպոզիտորների, մշակութաբանների, երաժշտական կրթության մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր հետաքրքրված են հայկական խմբերգային արվեստի պատմությամբ և ազգային երաժշտական մշակույթի զարգացման գործընթացներով։

    Updated: 2026-08-31
    Христофор Кара-Мурза и внедрение многоголосия в армянской музыке