Радиационно-индуцированные явления в некоторых сложных полупроводниковых и сверхпроводящих средах

Linguistics

Այս աշխատությունը նվիրված է անձնական և անդրադարձ դերանունների գործաբանական (պրագմատիկ) կիրառության և արժեքավորման ուսումնասիրությանը ժամանակակից անգլալեզու սոցիալական մեդիայի միջավայրում։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում է, թե ինչպես են դերանունները գործում թվային հաղորդակցության տարբեր ձևերում՝ սոցիալական ցանցերում, բլոգներում, միկրոբլոգներում և մեկնաբանությունների համակարգերում՝ ձևավորելով խոսքային ինքնություն, դիրքորոշում և միջանձնային հարաբերություններ։ Աշխատությունում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում «ես», «դու», «մենք» և անդրադարձ կառուցվածքների գործածությանը ինքնաներկայացման, հուզական արտահայտման, ընդգծման և հաղորդակցական ազդեցության բարձրացման նպատակներով։ Քննարկվում են նաև դերանունների դերը ինտերակտիվության ստեղծման, թվային համայնքներում պատկանելության զգացման ձևավորման և սոցիալական դիրքավորման գործընթացներում։ Վերլուծության հիմքում ընկած են լեզվաբանական պրագմատիկայի, դիսկուրսի վերլուծության և սոցիալ-լեզվաբանության մոտեցումները, որոնք թույլ են տալիս բացահայտել լեզվի գործառական բազմաշերտությունը թվային միջավայրում։ Հետազոտությունը ցույց է տալիս, որ սոցիալական մեդիայում դերանունների ընտրությունը ոչ միայն քերականական, այլև խորապես սոցիալական և իմաստային նշանակություն ունի՝ արտահայտելով խոսողի ինքնությունը, վերաբերմունքը և հաղորդակցական ռազմավարությունները։

Chemistry

Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է պրոլինի նոր մոդիֆիկացված քիրալային կարբոնիլային ածանցյալների ստացմանը և դրանց կիրառության գնահատմանը ասիմետրիկ սինթեզի ռեակցիաներում՝ ընդգծելով քիրալության կառավարման և էնանտիոսելեկտիվության բարձրացման ժամանակակից մոտեցումները։ Աշխատությունը վերլուծում է պրոլինի կառուցվածքային փոփոխությունների ազդեցությունը կատալիտիկ ակտիվության վրա, ռեակցիոն կենտրոնների ստերեոքիմիական վերահսկումը և միջանկյալ կոմպլեքսների ձևավորման մեխանիզմները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ամինաթթուների ասիմետրիկ սինթեզի արդյունավետության բարձրացմանը, նոր քիրալային օրգանոկատալիզատորների նախագծմանը և դրանց կիրառմանը կարբոնիլային միացությունների ընտրողական վերափոխումների մեջ։ Ուսումնասիրությունը ներառում է նաև ռեակցիաների կինետիկ վերլուծություն, ստերեոքիմիական արդյունքների համեմատություն և կառուցվածք–ակտիվություն կապի գնահատում, ինչը հնարավորություն է տալիս մշակել բարձր ընտրողականությամբ սինթեզային համակարգեր։ Աշխատությունը կարևոր է օրգանական քիմիկոսների, դեղագործական քիմիայի մասնագետների և սինթետիկ օրգանական քիմիայի հետազոտողների համար՝ նպաստելով ասիմետրիկ սինթեզի նոր արդյունավետ մեթոդների զարգացմանը և ամինաթթուների քիրալային քիմիայի խորացմանը։

Biology

Այս համառոտ բնագիտական աշխատությունը ներկայացնում է բուսաբանության հիմնական հասկացություններն ու գիտելիքները՝ նպատակ ունենալով ընթերցողին ծանոթացնել բույսերի աշխարհին և դրա ուսումնասիրության սկզբունքներին։ Բուսաբանությունը կենսաբանության կարևոր ճյուղերից է, որն ուսումնասիրում է բույսերի կառուցվածքը, կենսագործունեությունը, բազմացումը, զարգացումը, տարածվածությունն ու բազմազանությունը։ Նման ուսումնական հրատարակությունները նպաստել են բնության մասին համակարգված գիտելիքների տարածմանը և բույսերի ուսումնասիրության նկատմամբ հետաքրքրության ձևավորմանը։ Աշխատության համառոտ բնույթը մատնանշում է առարկայի հիմնական դրույթները մատչելի և կենտրոնացված ձևով ներկայացնելու նպատակը։ Այն կարող է դիտարկվել որպես բնագիտական կրթությանն ուղղված գրականություն, որն օգտակար էր բույսերի աշխարհի վերաբերյալ նախնական պատկերացումներ ձեռք բերելու և կենսաբանական երևույթները ճանաչելու համար։ Հրատարակությունը կարևոր է 19-րդ դարի հայերեն բնագիտական գրականության պատմության տեսանկյունից, քանի որ վկայում է բնական գիտությունների վերաբերյալ հայերեն ուսումնական նյութերի ստեղծման և տարածման մասին։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում բուսաբանության, կենսաբանության դասավանդման և հայ կրթական մտքի պատմությամբ զբաղվող ուսումնասիրողների համար։

Other Subjects

Մեթոդական հրատարակությունը նվիրված է գյուղական և շրջանային գրադարաններում տեղեկատու-մատենագիտական աշխատանքի կազմակերպման սկզբունքներին, գործնական մեթոդներին և գրադարանային սպասարկման արդյունավետության բարձրացման հարցերին։ Ներկայացվում են գրադարանների տեղեկատու-մատենագիտական գործունեության հիմնական ուղղությունները, ընթերցողների տեղեկատվական պահանջմունքների ուսումնասիրության եղանակները և անհրաժեշտ գրականության որոնման ու տրամադրման կազմակերպչական առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեղեկատու գրականության հավաքածուների ձևավորմանը, մատենագիտական ցանկերի կազմմանը, գրացուցակների և քարտարանների վարմանը, ինչպես նաև գրադարանային ֆոնդերի վերաբերյալ տեղեկատվության համակարգմանը։ Քննարկվում են ընթերցողների հարցումներին պատասխանելու, թեմատիկ տեղեկանքներ պատրաստելու և գրականության ընտրության հարցում մասնագիտական աջակցություն ցուցաբերելու մեթոդները։ Կարևորվում են գյուղական բնակչության կրթական, մշակութային և մասնագիտական հետաքրքրությունների հաշվառումը, տեղական տեղեկատվական պահանջների բավարարումը և գրադարանի դերը համայնքի մշակութային կյանքում։ Անդրադարձ է կատարվում շրջանային գրադարանների մեթոդական աջակցության գործառույթներին, գյուղական գրադարանների հետ համագործակցությանը, աշխատանքային փորձի փոխանակմանը և գրադարանավարների մասնագիտական պատրաստվածության կատարելագործմանը։ Ներկայացվող մեթոդական մոտեցումները կարող են նպաստել մատենագիտական սպասարկման միասնական սկզբունքների կիրառմանը, գրադարանային ռեսուրսների նպատակային օգտագործմանը և ընթերցողների տեղեկատվական մշակույթի զարգացմանը։ Հրատարակությունն ունի գործնական նշանակություն հատկապես սահմանափակ ռեսուրսներով գործող գրադարանների համար՝ առաջարկելով տեղեկատու աշխատանքի կազմակերպման և կատարելագործման ընդհանուր ուղենիշներ։ Այն նախատեսված է գրադարանավարների, մատենագետների, գրադարանային համակարգի մեթոդիստների, մշակութային հաստատությունների աշխատակիցների և գրադարանագիտություն ուսումնասիրողների համար։

Other Subjects

Այս աշխատությունը՝ «Հյուսիսափայլ» ամսագիր 1858–1864. մատենագիտություն, հանդիսանում է բիբլիոգրաֆիական բնույթի գիտական հրատարակություն, որը նպատակ ունի համակարգված կերպով ներկայացնել 1858–1864 թվականներին Մոսկվայում լույս տեսած «Հյուսիսափայլ» (ռուս. «Юсисапайл») ամսագրի վերաբերյալ գրականությունը, հրապարակումները և աղբյուրները՝ ընդգծելով հայ նոր գրականության և մամուլի պատմության ուսումնասիրման համար դրանց գիտական արժեքը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է հավաքագրել, դասակարգել և մատենագիտական նկարագրությամբ ներկայացնել այն բոլոր նյութերը, որոնք առնչվում են այս կարևոր գրական-լուսավորական հանդեսի պատմությանը, գաղափարական ուղղությանը, հեղինակային կազմին և ազդեցությանը 19-րդ դարի հայ հասարակական մտքի զարգացման վրա։ Ուսումնասիրվում են ամսագրի գործունեության հիմնական փուլերը, խմբագրական քաղաքականությունը (Ստեփանոս Նազարյանի ղեկավարությամբ), ինչպես նաև Միքայել Նալբանդյանի և այլ առաջադեմ մտավորականների մասնակցությունը, որոնք նպաստել են արևելահայ գրական լեզվի ձևավորմանը, լուսավորական գաղափարների տարածմանը և հասարակական քննադատության զարգացմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մատենագիտական նյութերի կազմակերպման սկզբունքներին՝ ըստ թեմաների, հեղինակների և հրատարակությունների տեսակների, ինչը հնարավորություն է տալիս համակարգված պատկերացում կազմել «Հյուսիսափայլի» վերաբերյալ գիտական գրականության ամբողջական շրջանակի մասին։ Աշխատությունը նաև դիտարկում է ամսագրի պատմական և գաղափարական նշանակությունը՝ որպես 19-րդ դարի հայ առաջադիմական մամուլի առանցքային օղակ, որը կարևոր դեր է ունեցել ազգային-մշակութային վերածննդի գործընթացում։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը կարևոր գործիք է հայ մամուլի պատմության, գրականագիտության և մատենագիտության համար՝ նպաստելով «Հյուսիսափայլ» ամսագրի գիտական ուսումնասիրության համակարգմանը և խորացմանը։

Literature

Հրանտ Մաթևոսյանը հայ ժամանակակից գրականության ամենանշանավոր արձակագիրներից և մտավորականներից մեկն է, որի ստեղծագործությունները առանձնանում են խոր հոգեբանականությամբ, գյուղական կյանքի ճշգրիտ պատկերումով և մարդու ներաշխարհի վերլուծությամբ։ Նա ծնվել է Լոռու մարզում՝ Ալավերդու շրջանի Ահնիձոր գյուղում, և իր մանկության ու պատանեկության տարիների գյուղական միջավայրը մեծ ազդեցություն է ունեցել նրա գրական մտածողության ձևավորման վրա։ Մաթևոսյանի ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում մարդը, բնությունը, գյուղական կյանքի բարդ հարաբերությունները և ազգային ինքնության հարցերը։ Նրա հայտնի գործերից են «Մենք ենք, մեր սարերը», «Աշնան արև», «Տերը», «Օգոստոս», որոնք համարվում են հայ արձակի լավագույն նմուշներից։ Մաթևոսյանի լեզուն առանձնանում է իր պատկերավորությամբ, խորությամբ և փիլիսոփայական շերտերով, որտեղ պարզ առօրյա իրավիճակները վերածվում են մարդկային գոյության մասին խոր մտորումների։ Նրա ստեղծագործություններում հաճախ ընդգծվում է մարդու և բնության անքակտելի կապը, ինչպես նաև բարոյական արժեքների և մարդկային հարաբերությունների կարևորությունը։ Հրանտ Մաթևոսյանը ոչ միայն գրող էր, այլև հասարակական մտածող, ով իր հոդվածներում և ելույթներում անդրադարձել է ազգային, մշակութային և սոցիալական խնդիրներին։ Նրա գրականությունը մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ նոր սերնդի գրողների վրա և նպաստել է հայ արձակի զարգացմանը։ Մաթևոսյանի ստեղծագործությունները թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով և ճանաչում են ստացել նաև միջազգային գրական միջավայրում։ Նրա անունը այսօր համարվում է հայ գրականության դասական արժեքներից մեկը, իսկ նրա ստեղծագործությունները շարունակում են ուսումնասիրվել և սիրվել տարբեր սերունդների կողմից։