Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionMathematics
Построение прикладных моделей динамических состояний микрополярных упругих ортотропныхстержнейи их сравнительный анализ
Այս աշխատությունը նվիրված է միկրոպոլյար առաձգական օրթոտրոպ ձողերի դինամիկ վիճակների կիրառական մոդելների կառուցմանը և դրանց համեմատական վերլուծությանը՝ կառուցվածքային մեխանիկայի և կիրառական մաթեմատիկայի շրջանակում։ Հետազոտության մեջ ուսումնասիրվում են միկրոպոլյար մեխանիկայի տեսության հիմքերը, որտեղ նյութի մասնիկային կառուցվածքը և ներքին պտտական աստիճանները հաշվի են առնվում որպես լրացուցիչ դինամիկ պարամետրեր՝ դասական առաձգականության տեսության համեմատությամբ։ Աշխատությունում ներկայացվում են օրթոտրոպ նյութերի մեխանիկական հատկությունները և դրանց ազդեցությունը դեֆորմացիոն և տատանողական գործընթացների վրա, ինչպես նաև ձողային համակարգերի վարքագծի մաթեմատիկական նկարագրության առանձնահատկությունները։
Updated: 2026-09-18
Journalism
«Մշակ» թերթի խմբագիր Գրիգոր Արծրունուն ուղղված նամակ
Հրատարակությունը վերաբերում է հայ մամուլի նշանավոր գործիչներից մեկին՝ Գրիգոր Արծրունուն, և նրա խմբագրական գործունեությանն առնչվող հրապարակային խոսքին։ Արծրունին 19-րդ դարի հայ հասարակական մտքի կարևոր ներկայացուցիչներից էր, որի անունը սերտորեն կապված է «Մշակ» պարբերականի հետ։ Նրա խմբագրությամբ թերթը դարձավ հասարակական, քաղաքական, տնտեսական և մշակութային հարցերի քննարկման կարևոր հարթակ՝ նպաստելով հայ հանրային մտքի աշխուժացմանը։ Վերնագրում նշված «հասցեին» ձևակերպումը ցույց է տալիս, որ նյութը նախատեսված է եղել անմիջապես խմբագրին ուղղվելու համար և կարող է ներկայացնել նամակի, դիմումի կամ հրապարակային արձագանքի բնույթ։ Այդպիսի կարճ տպագիր նյութերը կարևոր են ժամանակի մամուլի միջավայրում ձևավորված բանավեճերը, մտավորականների փոխհարաբերությունները և հասարակական կարծիքի արտահայտման եղանակները հասկանալու համար։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում «Մշակ» պարբերականի պատմությամբ, Գրիգոր Արծրունու գործունեությամբ և 19-րդ դարի Թիֆլիսի հայ հասարակական կյանքով զբաղվող ուսումնասիրողների համար։ Այն կարող է ծառայել որպես սկզբնաղբյուր՝ ժամանակաշրջանի հրապարակախոսական լեզուն և մամուլի միջոցով հասարակական քննարկումների զարգացումը ուսումնասիրելու նպատակով։
Updated: 2026-11-05
Other Subjects
Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Բանասիրական գիտություններ: Գրականագիտություն: Լեզվաբանություն: Պատմություն: Պատմական գիտություններ: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն: Ազգագրություն: Ինֆորմացիոն ցանկ = Новые книги. Об (1978, Սեպտեմբեր, թիվ 9)
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրություն, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։
Updated: 2026-11-02
Economics
Պետական արժեթղթերի շուկայի զարգացման միտումները և հիմնախնդիրները ՀՀ-ում
Ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության պետական արժեթղթերի շուկայի ձևավորման, զարգացման միտումների և առկա հիմնախնդիրների վերլուծությանը։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են պետական արժեթղթերի դերը երկրի ֆինանսական համակարգում, պետական բյուջեի ֆինանսավորման և պետական պարտքի կառավարման գործընթացներում, ինչպես նաև դրանց նշանակությունը ներքին ֆինանսական շուկայի զարգացման համար։ Հեղինակը ուսումնասիրում է շուկայի հիմնական մասնակիցների փոխհարաբերությունները, պետական արժեթղթերի թողարկման և շրջանառության առանձնահատկությունները, ներդրողների վարքագիծը և շուկայի իրացվելիության ապահովման խնդիրները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում շուկայի զարգացման վրա ազդող մակրոտնտեսական և ֆինանսական գործոններին, այդ թվում՝ տոկոսադրույքների փոփոխություններին, գնաճային միջավայրին, պետական պարտքի ծավալներին, ներդրումային պահանջարկին և ֆինանսական ենթակառուցվածքների կատարելագործմանը։ Ուսումնասիրությունը բացահայտում է նաև պետական արժեթղթերի շուկայի արդյունավետության բարձրացմանը խոչընդոտող խնդիրները, որոնց շարքում կարող են կարևոր լինել շուկայի խորությունը, գործիքների բազմազանությունը, երկրորդային շուկայի ակտիվությունը, ներդրողների շրջանակի ընդլայնումը և տեղեկատվական թափանցիկության ապահովումը։ ՀՀ փորձի վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու պետական արժեթղթերի շուկայի զարգացման հեռանկարները և ձևակերպելու դրա կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ֆինանսների և տնտեսագիտության մասնագետների, բանկային և ներդրումային ոլորտի ներկայացուցիչների, պետական կառավարման մարմինների աշխատակիցների, ինչպես նաև ֆինանսական շուկաներով հետաքրքրվող ուսանողների և հետազոտողների համար։ Այն հատկապես արժեքավոր է Հայաստանի ֆինանսական համակարգի զարգացման, պետական պարտքի արդյունավետ կառավարման և ներքին կապիտալի շուկայի խորացման խնդիրների ուսումնասիրման տեսանկյունից։
Updated: 2026-09-15
Sociology
Միգրացիա և առօրեականություն․ ճանապարհորդություն մշակույթների և պրակտիկաների սահմանագծին
Աշխատությունը նվիրված է միգրացիայի և առօրեական կյանքի փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով մարդկանց տեղաշարժի, մշակութային միջավայրերի փոփոխության և առօրյա գործելակերպերի փոխազդեցությանը։ Միգրացիան դիտարկվում է ոչ միայն որպես բնակության վայրի փոփոխություն, այլև որպես սոցիալական և մշակութային գործընթաց, որն ազդում է մարդկանց կենսակերպի, սովորույթների, հարաբերությունների, ինքնության ընկալման և նոր միջավայրին հարմարվելու ձևերի վրա։ Առօրեականության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես են միգրանտները կազմակերպում իրենց առօրյան, պահպանում նախկին մշակութային փորձը, յուրացնում նոր հասարակության վարքականոններն ու գործելակերպերը և ձևավորում կապեր տարբեր համայնքների միջև։ Մշակույթների և պրակտիկաների սահմանագծին կատարվող այսպիսի «ճանապարհորդությունը» ենթադրում է արժեքների, սովորույթների, լեզվական ու հաղորդակցական ձևերի և սոցիալական սպասումների հանդիպում, փոխազդեցություն ու հնարավոր վերափոխում։ Թեման կարևոր է նաև մշակութային տարբերությունների, պատկանելության զգացման, սոցիալական ներառման և միջմշակութային փոխհարաբերությունների ուսումնասիրման տեսանկյունից։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակը կարող է հետաքրքրել այն հետազոտողներին, որոնք ուսումնասիրում են միգրացիայի մարդկային և հասարակական կողմերը, առօրյա կյանքի կազմակերպումը, մշակութային սահմանները և շարժունության ազդեցությունը սոցիալական հարաբերությունների վրա։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել սոցիոլոգներին, մարդաբաններին, մշակութաբաններին, միգրացիայի հարցերով զբաղվող մասնագետներին, ուսանողներին և ժամանակակից հասարակություններում մշակութային փոխազդեցությունների ու միգրացիոն փորձառությունների նկատմամբ հետաքրքրություն ունեցող ընթերցողներին։
Updated: 2026-10-28
Biology
Բուսաբանություն ազգային դպրոցների համար
Աշխատությունը նախատեսված է ազգային դպրոցների սովորողների համար և նպատակ ունի ներկայացնելու բուսաբանության հիմնական գիտելիքները՝ մատչելի ու ուսումնական նպատակներին համապատասխան ձևով։ Այն վերաբերում է բույսերի աշխարհին, դրանց կառուցվածքին, առանձնահատկություններին, կենսագործունեությանը և բնության մեջ ունեցած նշանակությանը։ Բուսաբանությունը՝ որպես կենսաբանական գիտության ճյուղ, ուսումնասիրում է բույսերի բազմազանությունը, աճն ու զարգացումը, բազմացումը, սնուցումը և շրջակա միջավայրի հետ փոխազդեցությունը։ Դպրոցական դասավանդման տեսանկյունից այս գիտելիքները կարևոր են բնության մասին համակարգված պատկերացում կազմելու, կենդանի օրգանիզմների առանձնահատկությունները ճանաչելու և բնական երևույթները գիտականորեն ընկալելու համար։ Ուսումնական բնույթի նման աշխատությունները նպաստում էին բնագիտական կրթության տարածմանը, սովորողների դիտողականության զարգացմանը և շրջակա միջավայրի նկատմամբ գիտակցված վերաբերմունքի ձևավորմանը։ Բույսերի տեսակների, դրանց օգտակար հատկությունների և բնության մեջ կատարած դերի ուսումնասիրությունը նաև գործնական նշանակություն ունի գյուղատնտեսության, առողջապահության և առօրյա կյանքի համար։ Գիրքը կարևոր է XIX դարի հայալեզու բնագիտական ուսումնական գրականության պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից և կարող է հետաքրքրել բուսաբանությամբ, բնագիտության դասավանդմամբ ու հայ կրթական ժառանգությամբ զբաղվողներին։
Updated: 2026-10-30