Սերգեյ Փարաջանով (Սարգիս Փարաջանյան): Կենսամատենագիտություն

Other Subjects

Աշխատությունը նվիրված է Երևանի պատմական կենտրոնի տարածական կառուցվածքի, ճարտարապետական միջավայրի և հատակագծային կազմակերպման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ քաղաքային զարգացման տարբեր փուլերի և ժառանգության պահպանության խնդիրների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում քննության են առնվում պատմականորեն ձևավորված փողոցային ցանցը, թաղամասերի կառուցվածքը, հրապարակները, հասարակական տարածքները, կառուցապատման բնույթը և առանձին ճարտարապետական կառույցների դերը քաղաքային միջավայրի ամբողջական կերպարի ձևավորման գործում։ Ուշադրություն է դարձվում պատմական կառուցվածքի և հետագա քաղաքաշինական վերափոխումների փոխհարաբերությանը՝ բացահայտելով այն խնդիրները, որոնք առաջանում են նոր կառուցապատման, տրանսպորտային ենթակառուցվածքների զարգացման, բնակչության և գործառույթների կենտրոնացման պայմաններում։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի արժեքավոր պատմաճարտարապետական միջավայրի պահպանման և ժամանակակից քաղաքի պահանջներին դրա հարմարեցման միջև հավասարակշռության ապահովումը։ Քննության են առնվում կառուցապատման մասշտաբի, շենքերի բարձրության, փողոցների և բակային տարածքների հարաբերակցության, տեսողական կապերի ու քաղաքային համայնապատկերի պահպանման հարցերը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում պատմական շենքերի, հուշարձանների և ավանդական քաղաքային հյուսվածքի դերին՝ կենտրոնի ինքնատիպությունն ու մշակութային հիշողությունը պահպանելու տեսանկյունից։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև տարբեր ժամանակաշրջաններում մշակված գլխավոր հատակագծերի և քաղաքաշինական նախագծերի ազդեցությանը կենտրոնական հատվածների կառուցվածքի վրա՝ գնահատելով դրանց արդյունքում առաջացած տարածական փոփոխությունները։ Ուսումնասիրվում են հասարակական տարածքների բարեկարգման, հետիոտնային և տրանսպորտային շարժման կազմակերպման, կանաչ տարածքների պահպանման և քաղաքային գործառույթների արդյունավետ տեղաբաշխման խնդիրները։ Պատմական միջավայրի վերականգնման և վերակառուցման մոտեցումները դիտարկվում են ոչ միայն առանձին շենքերի պահպանության, այլև ամբողջական քաղաքային հյուսվածքի շարունակականության ապահովման տեսանկյունից։ Աշխատությունն ունի տեսական և կիրառական նշանակություն ճարտարապետության ու քաղաքաշինության համար՝ նպաստելով պատմական կենտրոնների վերակառուցման սկզբունքների, մշակութային ժառանգության պահպանության և ժամանակակից քաղաքային զարգացման միջև փոխհարաբերությունների առավել ամբողջական ընկալմանը։

Chemistry

Աշխատությունը նվիրված է ակրիլաթթվի և ակրիլամիդի հիման վրա նոր համապոլիմերային նյութերի ստացմանն ու դրանց ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ուսումնասիրմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են դիտարկվել մոնոմերների համապոլիմերացման պայմանները, ստացված պոլիմերների կառուցվածքը, մոլեկուլային բնութագրերը և հատկությունների փոփոխությունը՝ կախված բաղադրությունից ու սինթեզի պայմաններից։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել ջրային միջավայրում պոլիմերների վարքագծին, ջուր կլանելու և պահելու ունակությանը, լուծելիությանը, ուռչմանը, ջերմային և մեխանիկական կայունությանը, ինչպես նաև թթվահիմնային միջավայրի նկատմամբ զգայունությանը։ Ստացված համապոլիմերների կառուցվածք–հատկություն փոխկապակցվածության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու դրանց կիրառական ներուժը՝ որպես ֆունկցիոնալ պոլիմերային նյութեր, ջրակլանող համակարգեր, գելեր և տարբեր տեխնոլոգիական գործընթացներում օգտագործվող նյութեր։ Աշխատանքը կարող է արժեքավոր լինել նոր պոլիմերների նպատակային սինթեզի և դրանց հատկությունների կառավարման մեթոդների մշակման տեսանկյունից։

Linguistics

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է 17-րդ դարի աշխարհաբար տպագիր գրքերի լեզվական առանձնահատկությունների քննությանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել գրավոր աշխարհաբարի ձևավորման վաղ փուլերը և դրա հարաբերությունը գրաբարական ավանդույթի հետ։ Նյութում վերլուծվում են այդ շրջանի տպագիր հրատարակություններում կիրառված բառապաշարի, ձևաբանության և շարահյուսության առանձնահատկությունները, որոնք արտացոլում են խոսակցական լեզվի աստիճանական ներթափանցումը գրավոր համակարգ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվական շերտավորմանը, որտեղ գրաբարյան կառուցվածքներին զուգահեռ նկատվում են ժողովրդախոսակցական ձևեր, ինչպես նաև օտար լեզուներից՝ հատկապես թուրքերենից, պարսկերենից և լատիներենից փոխառությունների ազդեցությունը։ Քննարկվում է նաև տպագրական կենտրոնների՝ մասնավորապես եվրոպական հայկական տպարանների դերը լեզվի ստանդարտացման և գրավոր աշխարհաբարի զարգացման գործընթացում, որտեղ ձևավորվում են նոր լեզվական նորմերի նախադրյալներ։ Ուսումնասիրությունը ընդգծում է, որ 17-րդ դարի տպագիր գրքերը կարևոր աղբյուր են հայերեն լեզվի պատմական զարգացման փուլերի վերականգնման համար՝ ցույց տալով անցումը միջնադարյան գրաբարից դեպի նոր ժամանակների աշխարհաբար գրավոր ձևեր։

Economics

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության արդյունաբերական ձեռնարկություններում ներդրումների ներգրավման և արդյունավետ օգտագործման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են ներդրումային գործընթացների կազմակերպման առանձնահատկությունները, արդյունաբերական ոլորտի ֆինանսավորման աղբյուրները, ներդրումային միջավայրի ձևավորման գործոնները և ձեռնարկությունների զարգացման գործում ներդրումների նշանակությունը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է ներքին և արտաքին ներդրումների ներգրավման հնարավորությունները, ներդրումային նախագծերի գնահատման մեթոդները, ֆինանսական ռեսուրսների արդյունավետ բաշխման խնդիրները և ներդրումների ազդեցությունը արտադրության ծավալների, մրցունակության, տեխնոլոգիական արդիականացման ու տնտեսական աճի վրա։ Աշխատությունում ներկայացվում են արդյունաբերական ձեռնարկությունների ներդրումային ակտիվության բարձրացման ուղիներ, կառավարման արդյունավետ մեխանիզմներ և գործնական առաջարկություններ՝ ուղղված ներդրումային գործընթացների կատարելագործմանը։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագետների, ֆինանսիստների, ձեռնարկությունների ղեկավարների, ներդրումային ոլորտի մասնագետների, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են ներդրումային քաղաքականությամբ, արդյունաբերական զարգացման խնդիրներով և ձեռնարկությունների ֆինանսական կառավարմամբ։

Environmental Science

Տրանսպորտը և շրջակա միջավայրը սերտորեն փոխկապակցված են, քանի որ տրանսպորտային համակարգը միաժամանակ ապահովում է հասարակության շարժունակությունը և տնտեսության զարգացումը, բայց նաև զգալի ազդեցություն է թողնում բնության վրա։ Տրանսպորտի հիմնական տեսակները՝ ավտոմոբիլային, երկաթուղային, օդային և ջրային, տարբեր չափով են ազդում շրջակա միջավայրի վրա։ Ավտոմոբիլային տրանսպորտը համարվում է օդի աղտոտման հիմնական աղբյուրներից մեկը, քանի որ ներքին այրման շարժիչները արտանետում են ածխաթթու գազ, ազոտի օքսիդներ, ածխաջրածիններ և փոշի, որոնք նպաստում են մթնոլորտի աղտոտմանը և կլիմայի փոփոխությանը։ Օդային տրանսպորտը նույնպես ունի զգալի ազդեցություն, հատկապես բարձր բարձրությունների վրա արտանետվող գազերի պատճառով, որոնք ուժեղացնում են ջերմոցային էֆեկտը։ Երկաթուղային տրանսպորտը համեմատաբար ավելի քիչ վնասակար է, քանի որ այն ավելի էներգաարդյունավետ է և կարող է օգտագործել էլեկտրական էներգիա, սակայն ենթակառուցվածքների կառուցումը կարող է ազդել բնական լանդշաֆտների վրա։ Ջրային տրանսպորտը նույնպես առաջացնում է որոշ էկոլոգիական խնդիրներ, ինչպիսիք են ջրի աղտոտումը վառելիքով և նավթամթերքներով։ Տրանսպորտը ազդում է նաև աղմուկային աղտոտման վրա, որը կարող է բացասաբար ազդել մարդու առողջության և կենդանական աշխարհի վրա։ Բացի այդ, ճանապարհաշինությունը և տրանսպորտային ենթակառուցվածքների ընդլայնումը հաճախ հանգեցնում են հողերի կորստի, անտառահատման և էկոհամակարգերի մասնատման։ Այս խնդիրների լուծման համար ժամանակակից աշխարհում մեծ նշանակություն ունի «կանաչ տրանսպորտի» զարգացումը՝ էլեկտրական մեքենաների, հասարակական տրանսպորտի բարելավման և մաքուր էներգիայի օգտագործման միջոցով։ Կարևոր են նաև քաղաքային պլանավորման ճիշտ լուծումները, որոնք նվազեցնում են տրանսպորտային ծանրաբեռնվածությունը և արտանետումները։ Այսպիսով, տրանսպորտը մի կողմից կենսական նշանակություն ունի հասարակության համար, իսկ մյուս կողմից պահանջում է պատասխանատու կառավարում՝ շրջակա միջավայրի պահպանության համար։

Economics

Տնտեսական համագործակցության և զարգացման կազմակերպությունը միջազգային տնտեսական կազմակերպություն է, որի նպատակն է խթանել անդամ երկրների տնտեսական աճը, ֆինանսական կայունությունը, առևտրի զարգացումը և սոցիալական բարեկեցությունը։ Այն հայտնի է որպես Տնտեսական համագործակցության և զարգացման կազմակերպություն (OECD) և միավորում է զարգացած և զարգացող մի շարք երկրներ, որոնք համագործակցում են տնտեսական քաղաքականությունների համադրության և փորձի փոխանակման միջոցով։ Կազմակերպությունը զբաղվում է մակրոտնտեսական վերլուծություններով, հարկային քաղաքականության ուսումնասիրությամբ, կրթության, աշխատանքի շուկայի և շրջակա միջավայրի քաղաքականությունների գնահատմամբ։ OECD-ի հիմնական դերը միջազգային չափանիշների ձևավորումն է և անդամ երկրների միջև լավագույն փորձի տարածումը՝ նպաստելով արդյունավետ կառավարմանը և կայուն զարգացմանը։ Այն նաև հրապարակում է վիճակագրական տվյալներ, տնտեսական կանխատեսումներ և զեկույցներ, որոնք լայնորեն օգտագործվում են պետական քաղաքականության մշակման և գիտական հետազոտությունների մեջ։ OECD-ի գործունեությունը նպաստում է գլոբալ տնտեսության համագործակցության խորացմանը և տնտեսական քաղաքականությունների համահունչ զարգացմանը տարբեր երկրներում։