Շարակնոց

Environmental Science

Շիկահողի պետական արգելոցը Հայաստանի Հանրապետության ամենակարևոր բնապահպանական տարածքներից մեկն է, որը գտնվում է Սյունիքի մարզում և ստեղծվել է բնության յուրահատուկ էկոհամակարգերի, անտառների ու կենսաբազմազանության պահպանության նպատակով։ Արգելոցը առանձնանում է իր հարուստ և բազմազան բուսական ու կենդանական աշխարհով, որտեղ հանդիպում են բազմաթիվ հազվագյուտ և Կարմիր գրքում գրանցված տեսակներ։ Տարածքը հիմնականում ծածկված է խիտ անտառներով, որտեղ աճում են կաղնի, բոխի, թխկի և այլ ծառատեսակներ, իսկ կենդանական աշխարհում կարելի է հանդիպել գայլի, աղվեսի, արջի, ինչպես նաև տարբեր թռչնատեսակների ու սողունների։ Շիկահողի արգելոցը ունի նաև յուրահատուկ կլիմայական պայմաններ, որոնք նպաստում են էկոհամակարգերի կայուն զարգացմանը և բնական հավասարակշռության պահպանմանը։ Այն կարևոր դեր է խաղում ոչ միայն Հայաստանի բնության պահպանության, այլև գիտական հետազոտությունների համար, քանի որ այստեղ իրականացվում են ուսումնասիրություններ բուսական և կենդանական աշխարհի վերաբերյալ։ Արգելոցը ստեղծվել է, որպեսզի սահմանափակվի մարդու վնասակար ազդեցությունը բնության վրա և պահպանվեն բնական գործընթացները գրեթե անփոփոխ վիճակում։ Շիկահողի տարածքը նաև ունի էկոտուրիզմի զարգացման պոտենցիալ, սակայն այցելությունները խիստ կարգավորվում են՝ բնության պահպանությունը ապահովելու նպատակով։ Այս արգելոցը համարվում է Հայաստանի բնության ամենաթանկարժեք գոհարներից մեկը, որը կարևոր է ինչպես ազգային, այնպես էլ համաշխարհային բնապահպանական տեսանկյունից։

Linguistics

Գրականագիտական, լեզվաոճաբանական և թարգմանաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Ուիլյամ Շեքսպիրի կատակերգությունների լեզվում ճարտասանական միջոցների կիրառության առանձնահատկությունների և դրանց հայերեն թարգմանության համարժեքության ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում Շեքսպիրի դրամատուրգիական լեզվի գեղարվեստական ինքնատիպությունը, կատակերգական խոսքի կառուցվածքը և ճարտասանական հնարների դերը կերպարների բնութագրման ու ստեղծագործությունների գաղափարական բովանդակության արտահայտման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում փոխաբերության, համեմատության, հակադրության, կրկնության, բառախաղի, հեգնանքի և ճարտասանական հարցերի կիրառությանը։ Վերլուծվում են նշված միջոցների իմաստային, ոճական և հաղորդակցական գործառույթները՝ հաշվի առնելով դրանց ազդեցությունը երկխոսությունների արտահայտչականության, հումորի և դրամատիկական իրավիճակների ձևավորման վրա։ Քննարկվում են անգլերեն բնագրերի և հայերեն թարգմանությունների լեզվական ու մշակութային տարբերությունները, ինչպես նաև գեղարվեստական արտահայտչամիջոցների փոխանցման ընթացքում առաջացող դժվարությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել Շեքսպիրի առանձին կատակերգություններից ընտրված հատվածներ՝ բնագրային և թարգմանական տարբերակների համեմատական վերլուծության միջոցով։ Անդրադարձ է կատարվում թարգմանական համարժեքության, իմաստային ճշգրտության, ոճական համապատասխանության և գեղարվեստական ազդեցության պահպանման հիմնախնդիրներին։ Կարևորվում է թարգմանչական ռազմավարությունների ուսումնասիրությունը, մասնավորապես՝ բառացի թարգմանության, իմաստային վերարտադրության, փոխհատուցման և մշակութային հարմարեցման հնարավորությունների գնահատումը։ Աշխատանքը կարող է նպաստել Շեքսպիրի ստեղծագործությունների հայերեն թարգմանությունների լեզվաոճական առանձնահատկությունների բացահայտմանը և գեղարվեստական թարգմանության տեսության զարգացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել անգլիական գրականության, համեմատական գրականագիտության, ոճագիտության, ճարտասանության և թարգմանաբանության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Psychology

Աշխատությունը նվիրված է դեռահասների ստեղծարարության դրսևորման հոգեբանական և մանկավարժական օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը ուսումնական գործընթացում։ Քննության են առնվում ստեղծարար մտածողության էությունը, դրա զարգացման առանձնահատկությունները դեռահասության տարիքում և այն պայմանները, որոնք նպաստում կամ խոչընդոտում են սովորողների ստեղծագործական ներուժի արտահայտմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երևակայության, ինքնուրույն մտածողության, ճանաչողական հետաքրքրության, մտքի ճկունության, նոր գաղափարներ առաջադրելու և խնդիրների ոչ ստանդարտ լուծումներ գտնելու կարողությունների զարգացմանը։ Վերլուծվում է ուսումնական գործունեության կազմակերպման, առաջադրանքների բնույթի, դասավանդման մեթոդների, ուսուցիչ-աշակերտ փոխհարաբերությունների և դասարանում ձևավորված հոգեբանական միջավայրի ազդեցությունը ստեղծարարության դրսևորման վրա։ Քննարկվում են խնդրահարույց ուսուցման, հետազոտական և նախագծային գործունեության, բաց առաջադրանքների, քննարկումների և ինքնուրույն աշխատանքի հնարավորությունները դեռահասների ստեղծագործական ակտիվության խթանման գործում։ Դիտարկվում են նաև անհատական հոգեբանական առանձնահատկությունների, մոտիվացիայի, ինքնագնահատականի, հետաքրքրությունների և հասակակիցների հետ համագործակցության հնարավոր կապերը ստեղծարար վարքի հետ։ Կարևորվում է այնպիսի կրթական միջավայրի ձևավորումը, որտեղ սովորողը հնարավորություն ունի ազատ արտահայտելու գաղափարները, փորձարկելու տարբեր լուծումներ, հիմնավորելու սեփական տեսակետը և սովորելու նաև անհաջող փորձերից։ Անդրադարձ է կատարվում ստեղծարարության ուսումնասիրման և գնահատման հոգեբանական մեթոդներին ու չափանիշներին, ինչպես նաև տարիքային առանձնահատկությունների հաշվառման անհրաժեշտությանը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել դեռահասների ստեղծագործական ներուժի զարգացմանն ուղղված ուսուցման մեթոդների կատարելագործմանը և կրթական գործընթացի արդյունավետ կազմակերպմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հոգեբանների, մանկավարժների, ուսուցիչների, կրթության ոլորտի հետազոտողների և ուսանողների համար։

Political Science

Աշխատությունը նվիրված է ժամանակակից միջազգային քաղաքականության մասնակիցների կարգավիճակի, դերակատարության և փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են միջազգային քաղաքական գործընթացներին մասնակցող հիմնական սուբյեկտները՝ պետությունները, միջազգային կազմակերպությունները, տարածաշրջանային կառույցները, հասարակական և այլ ոչ պետական դերակատարները, ինչպես նաև նրանց ազդեցությունը միջազգային հարաբերությունների ձևավորման և զարգացման վրա։ Վերլուծվում են միջազգային քաղաքականության սուբյեկտների իրավական և քաղաքական կարգավիճակի առանձնահատկությունները, նրանց իրավունքները, պարտավորությունները, լիազորությունների շրջանակը և միջազգային գործընթացներում ներգրավվածության ձևերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գլոբալացման, միջազգային համագործակցության ընդլայնման և աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների պայմաններում պետությունների ու ոչ պետական դերակատարների դերի վերափոխմանը։ Դիտարկվում են ինքնիշխանության, միջազգային իրավասուբյեկտության, միջազգային ճանաչման, պատասխանատվության և քաղաքական ազդեցության հետ կապված արդիական խնդիրները։ Անդրադարձ է կատարվում նաև միջազգային կազմակերպությունների և վերազգային կառույցների նշանակության աճին, ինչպես նաև այն հանգամանքին, թե ինչպես են ժամանակակից քաղաքական և իրավական զարգացումները փոխում միջազգային հարաբերությունների ավանդական կառուցվածքը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել միջազգային քաղաքական համակարգի կառուցվածքի, դրա մասնակիցների փոխազդեցության և նրանց կարգավիճակի փոփոխության հիմնական միտումների մասին։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել միջազգային հարաբերությունների, քաղաքագիտության և միջազգային իրավունքի ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Other Subjects

Հայաստանի և հայ ժողովրդի պատմության, աշխարհագրության, հասարակական-քաղաքական կյանքի, հայ լեզվաբանության, գրականագիտության, արվեստի, Հայաստանի բնության, բնական ռեսուրսների, ժողովրդական տնտեսության, Հայաստանում ճշգրիտ գիտությունների զարգացման պատմության վերաբերյալ նոր գրքերի ցանկ Հրատ.՝ Ալ. Մյասնիկյանի անվան պետական գրադարանի ինֆորմացիայի և մատենագիտության բաժին, Երևան, 1979, 8 էջ [src=123456789/12039] [dspace.nla.am]

Biology

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Սևանա լճում տարածված երկարաչանչ խեցգետնի կենսաբանական, էկոլոգիական և պոպուլյացիոն առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ լճի մակարդակի բարձրացման պայմաններում։ Հեղինակը վերլուծում է ջրային միջավայրի փոփոխությունների ազդեցությունը տեսակի տարածման, կենսամիջավայրի, աճի, բազմացման, սննդային վարքագծի և պաշարների վիճակի վրա՝ ներկայացնելով դաշտային դիտարկումների, չափումների և գիտական հետազոտությունների արդյունքները։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում լճի հիդրոլոգիական փոփոխությունների և դրանց հետևանքով առաջացող էկոլոգիական գործընթացների փոխազդեցությանը՝ գնահատելով, թե ինչպես են դրանք անդրադառնում խեցգետնի կենսունակության, թվաքանակի և պոպուլյացիայի կառուցվածքի վրա։ Ներկայացվում են նաև տեսակի պահպանության, ռացիոնալ շահագործման և կենսապաշարների արդյունավետ կառավարման վերաբերյալ գիտական հիմնավորված մոտեցումներ, որոնք կարող են օգտակար լինել բնապահպանական քաղաքականության մշակման, ձկնաբուծության և ջրային էկոհամակարգերի պահպանության ոլորտներում։ Հրատարակությունը նախատեսված է կենսաբանների, էկոլոգների, հիդրոկենսաբանների, բնապահպանների, գիտաշխատողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր հետաքրքրված են Սևանա լճի կենսաբազմազանության և ջրային էկոհամակարգերի ուսումնասիրությամբ։