Շիրակի մարզի սոցիալ-տնտեսաաշխարհագրական երկրագրական համալիր հետազոտությունը

Geography

«Պոնտոս» անվանումը վերաբերում է պատմական տարածաշրջանի, որը գտնվում էր Փոքր Ասիայի հյուսիսային հատվածում՝ Սև ծովի հարավային ափերին։ Այն հին ժամանակներից հայտնի էր իր աշխարհագրական դիրքով, բնակչության բազմազանությամբ և քաղաքական ու մշակութային նշանակությամբ։ Պոնտոսի պատմությունը կապված է հին հունական գաղութների հիմնադրման, տեղական թագավորությունների կազմավորման, Հռոմեական կայսրության ընդարձակման և հետագա բյուզանդական ժամանակաշրջանի հետ։ Տարածաշրջանը կարևոր դեր է ունեցել Սևծովյան առևտրային ճանապարհների, ծովային հաղորդակցության և Արևելքի ու Արևմուտքի միջև մշակութային կապերի զարգացման գործում։ Այն առանձնանում էր լեռնային ու ծովափնյա բնաշխարհով, բերրի հովիտներով և բնական պաշարներով, որոնք նպաստել են բնակավայրերի ու տնտեսական կենտրոնների ձևավորմանը։ Պոնտոսի պատմական ժառանգությունը բազմաշերտ է․ այստեղ տարբեր ժամանակներում բնակվել են հույներ, հայեր և այլ ժողովուրդներ, որոնց փոխազդեցություններն արտահայտվել են լեզվի, կրոնի, առևտրի և տեղական ավանդույթների մեջ։ Հայկական պատմության տեսանկյունից տարածաշրջանը կարևոր է նաև այնտեղ ձևավորված հայկական համայնքների, եկեղեցական կենտրոնների և մշակութային կապերի պատճառով։ Քանի որ մատենագիտական գրառման մեջ նշված է միայն մեկ էջ, առանց ամբողջական բովանդակության վերաբերյալ լրացուցիչ տվյալների, այն հնարավոր չէ վստահորեն բնութագրել որպես ծավալուն պատմագիտական աշխատություն․ այն կարող է լինել Պոնտոսի անվան կամ թեմայի վերաբերյալ կարճ տեղեկատու նյութ, առանձին թերթ կամ հրատարակչական բնույթի գրառում։ Այնուամենայնիվ, վերնագիրը կապվում է պատմական աշխարհագրության և Սևծովյան տարածաշրջանի ուսումնասիրության հետ։

Economics

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում հարկային քաղաքականության արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը և դրանց լուծման հնարավոր ուղիների բացահայտմանը։ Հետազոտության շրջանակում հարկային քաղաքականությունը դիտարկվում է որպես պետության տնտեսական և ֆինանսական քաղաքականության կարևորագույն բաղադրիչ, որի միջոցով ձևավորվում են պետական բյուջեի եկամուտները, կարգավորվում տնտեսական ակտիվությունը, ազդակներ են հաղորդվում ներդրումներին ու ձեռնարկատիրական գործունեությանը և իրականացվում է եկամուտների վերաբաշխում։ Ուսումնասիրության մեջ կարող են ներկայացվել հարկման տեսական հիմքերը, հարկերի տնտեսական էությունը, հարկային քաղաքականության սկզբունքները և դրա հիմնական գործառույթները՝ ֆիսկալ, կարգավորող, խթանող և սոցիալական։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի հարկային համակարգի կառուցվածքին, ուղղակի և անուղղակի հարկերի հարաբերակցությանը, հարկային բեռի ձևավորմանը և տարբեր տնտեսավարող սուբյեկտների վրա դրա ազդեցությանը։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է հարկային քաղաքականության արդյունավետության գնահատումը՝ հաշվի առնելով պետական եկամուտների ապահովման, տնտեսական աճի խթանման, գործարար միջավայրի բարելավման և սոցիալական արդարության փոխկապակցված նպատակները։ Հայաստանի պայմաններում առանձնահատուկ նշանակություն ունի հարկային վարչարարության կատարելագործումը, հարկային պարտավորությունների կատարման պարզեցումը, թվային գործիքների ընդլայնումը և հարկ վճարողների համար ավելի կանխատեսելի ու հասկանալի միջավայրի ձևավորումը։ Ժամանակակից մոտեցումներում կարևորվում են նաև ստվերային տնտեսության կրճատումը, հարկային կարգապահության բարձրացումը և օրինապահ հարկ վճարողների նկատմամբ վստահության ու համագործակցության ամրապնդումը։

Culture

Մշակութաբանական և պատմաճանաչողական բնույթի այս հրատարակությունը ներկայացնում է հայկական պատմամշակութային ժառանգության տարբեր դրսևորումներ՝ դրանք դիտարկելով Հայաստանի պատմության, արվեստի և հոգևոր մշակույթի լայն համատեքստում։ Նյութերում ուշադրություն է դարձվում հնագիտական արժեքներին, ճարտարապետական հուշարձաններին, ձեռագրերին, կիրառական արվեստի նմուշներին և մշակութային հիշողության պահպանմանը նպաստող այլ ժառանգություններին։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում հայկական մշակույթի պատմական զարգացմանը, տարբեր ժամանակաշրջանների գեղարվեստական ավանդույթներին և դրանց շարունակականությանը։ Քննարկվում են նաև Հայաստանի և Արարատի խորհրդանշական ընկալման հետ կապված մշակութային պատկերացումները, որոնք կարևոր տեղ են զբաղեցնում ազգային պատմական հիշողության մեջ։ Պատկերային և տեղեկատվական նյութերի համադրումը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին ծանոթանալու մշակութային արժեքների բազմազանությանը և դրանց պատմական միջավայրին։ Հրատարակությունը նպաստում է հայկական մշակույթի, արվեստի և պատմական ժառանգության վերաբերյալ ամբողջական պատկերացման ձևավորմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել հայագիտության, մշակութաբանության, արվեստի պատմության և պատմամշակութային ժառանգության ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվող մասնագետների ու ընթերցողների համար։

Other Subjects

Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիական իրավունք. Երրորդ մաս-ը իրավագիտական ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է Հայաստանի քաղաքացիական իրավունքի համակարգի երրորդ մասի հիմնարար ինստիտուտները՝ կենտրոնանալով պարտավորական իրավունքի հատուկ տեսակների վրա, որտեղ մանրամասն վերլուծվում են պայմանագրային հարաբերությունները, դրանց ձևավորման, կատարման և դադարեցման իրավական հիմքերը, ինչպես նաև կողմերի իրավունքների և պարտականությունների բաշխման սկզբունքները, աշխատությունում դիտարկվում են առանձին պայմանագրային տեսակներ՝ առուվաճառք, նվիրատվություն, վարձակալություն, ծառայությունների մատուցում և այլ քաղաքացիաիրավական գործարքներ, միաժամանակ ընդգծվում են վնասի փոխհատուցման, անարդար հարստացման և պարտավորությունների չկատարման հետևանքների իրավական կարգավորումները, հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև դատական պրակտիկային և իրավունքի կիրառման խնդիրներին, որոնք առաջանում են քաղաքացիական շրջանառության մեջ, աշխատությունը նպատակ ունի ոչ միայն ներկայացնել տեսական հիմքերը, այլ նաև զարգացնել գործնական իրավական մտածողություն՝ օգնելով ուսանողներին և իրավաբաններին ճիշտ կիրառել քաղաքացիական օրենսդրությունը իրական հարաբերություններում։

Political Science

Հրատարակությունը ներկայացնում է Ազգային ընդհանուր ժողովի հիսուներեքերորդ նիստի պաշտոնական ատենագրությունը՝ պահպանելով ժողովական գործունեության ընթացքի, քննարկումների և մասնակիցների ելույթների վերաբերյալ փաստաթղթային տեղեկությունները։ Այն կարևոր սկզբնաղբյուր է 19-րդ դարի երկրորդ կեսի Կոստանդնուպոլսի հայ համայնքի հասարակական-քաղաքական կյանքի, ազգային ներկայացուցչական կառույցների և համայնքային ինքնակառավարման պատմության ուսումնասիրության համար։ Արձանագրությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու նիստի կազմակերպմանը, քննարկման ներկայացված հարցերին, արտահայտված դիրքորոշումներին և ժողովական աշխատանքի ընթացակարգերին։ Նման փաստաթղթերը կարևոր են ազգային կառավարման մարմնի դերակատարությունը, համայնքային խնդիրների քննարկման ձևերը և ազգային հաստատությունների գործունեության առանձնահատկությունները բացահայտելու համար։ Դրանք նաև արժեքավոր նյութ են ժամանակաշրջանի պաշտոնական լեզվի, վարչական տերմինաբանության և արևմտահայ հասարակական հարաբերությունների ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Ատենագրությունը ժողովական փաստաթղթերի շարքի բաղկացուցիչ մասն է և նպաստում է հայ համայնքի ինքնակազմակերպման, ազգային կառավարման ավանդույթների ու 19-րդ դարի հայոց պատմության վավերագրական ուսումնասիրությանը։

Religion

Գիրքը նվիրված է քրիստոնեական աղոթքի ավանդույթին և նախատեսված է հավատացյալի հոգևոր կյանքի, անձնական աղոթքի ու աստվածապաշտության համար։ Աղոթքը քրիստոնեական հավատքի կարևոր արտահայտություններից է, որի միջոցով մարդը դիմում է Աստծուն՝ արտահայտելով իր հավատը, երախտագիտությունը, ապաշխարությունը, խնդրանքներն ու հոգևոր հույսերը։ Աղոթագրքերը նշանակալի դեր են ունեցել եկեղեցական և ընտանեկան կրոնական կյանքում՝ հավատացյալներին տրամադրելով հոգևոր խոսքի ձևեր՝ տարբեր առիթների, ներքին ապրումների և կրոնական պահանջների համար։ Դրանցում սովորաբար տեղ են գտնում փառաբանական, գոհաբանական, ապաշխարական և խնդրանքային բնույթի աղոթքներ, ինչպես նաև հոգևոր մտորումների ու ինքնաքննության համար նախատեսված տեքստեր։ Այսպիսի գրականությունը նպաստում է աղոթական սովորության ձևավորմանը, հավատքի ամրապնդմանը և քրիստոնեական բարոյական արժեքների գիտակցմանը։ Հայ եկեղեցական ավանդության մեջ աղոթագրքերը կարևոր նշանակություն են ունեցել ինչպես անհատական հոգևոր կյանքի, այնպես էլ համայնքային պաշտամունքի և կրոնական դաստիարակության մեջ։ Դրանց լեզուն ու բովանդակությունը արտացոլում են քրիստոնեական աստվածաբանության հիմնական գաղափարները՝ Աստծո ողորմածության, ներման, հոգևոր մաքրության, բարության և փրկության հույսի վերաբերյալ։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայերեն հոգևոր գրականության, աղոթական մշակույթի և հայ եկեղեցու կրոնական ավանդույթների ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել նաև աստվածաբանությամբ, եկեղեցական պատմությամբ և քրիստոնեական պաշտամունքային գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։