Սովետական Հայաստանի ճարտարապետական հուշարձանները

Informatics

Աշխատությունը նվիրված է անալոգային ինտեգրալ սխեմաների ֆիզիկական նախագծման ավտոմատացման մեթոդների և գործիքների մշակմանն ու հետազոտությանը։ Գրքում ուսումնասիրվում են նախագծման գործընթացի հիմնական փուլերը՝ սխեմաների տեղաբաշխում, կապակցումների երթուղավորում, տարրերի օպտիմալ դասավորում և տեխնոլոգիական սահմանափակումների հաշվառում՝ նպատակ ունենալով բարձրացնել նախագծման ճշգրտությունը, արագությունը և արդյունավետությունը։ Հեղինակը ներկայացնում է անալոգային սխեմաների առանձնահատկությունները թվային համակարգերի համեմատությամբ՝ ընդգծելով պարամետրերի շարունակական բնույթը, աղմուկի, ջերմաստիճանային և տեխնոլոգիական տատանումների ազդեցությունը նախագծման արդյունքների վրա։ Քննարկվում են ավտոմատացված նախագծման ալգորիթմներ, օպտիմալացման մոդելներ և հաշվարկային մեթոդներ, որոնք կիրառվում են բարձր ինտեգրված միկրոսխեմաների մշակման գործընթացում։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում նաև CAD համակարգերի զարգացմանը, նախագծման ծրագրային ապահովման կառուցվածքին և ինժեներական լուծումների վավերացման մեթոդներին։ Գրքում ներկայացված մոտեցումները կարող են կիրառվել բարձր արդյունավետությամբ անալոգային և խառը ազդանշանային միկրոսխեմաների նախագծման ոլորտում՝ նպաստելով ժամանակակից միկրոէլեկտրոնիկայի զարգացմանը և արտադրական գործընթացների ավտոմատացման մակարդակի բարձրացմանը։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է Enterobacteriaceae խմբին պատկանող բակտերիալ բջիջների ուլտրամանուշակագույն (UV) ճառագայթման նկատմամբ կայունության ձևավորման մեջ բջջային թաղանթների դերի ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են բջջաթաղանթի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները՝ ընդգծելով լիպիդային կազմի, թաղանթային սպիտակուցների և արտաքին մեմբրանի (outer membrane) փոփոխությունների ազդեցությունը UV-սթրեսի պայմաններում բջջի կենսունակության վրա։ Վերլուծվում են նաև պաշտպանական մեխանիզմները, այդ թվում՝ ԴՆԹ-ի վերականգնման համակարգերի ակտիվացումը, օքսիդատիվ սթրեսի նվազեցման ուղիները և մեմբրանային թափանցելիության կարգավորումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր միջավայրային պայմաններում մեմբրանային ադապտացիաների դինամիկային և դրանց կապին ռեզիստենտականության մակարդակի բարձրացման հետ։ Աշխատությունը ներկայացնում է փորձարարական և տեսական մոտեցումների համադրություն՝ բացահայտելով բակտերիալ մեմբրանների կարևոր դերը UV-դիմադրության ձևավորման և մանրէների հարմարվողականության կենսաբանական հիմքերում։

Other Subjects

Աշխատության մեջ նախ ներկայացվում են ճագարների կենսաբանական և ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունները, նշվում է, որ ճագարները արագ աճող և բազմանալու բարձր ունակություն ունեցող կենդանիներ են, ինչը նրանց դարձնում է շահավետ կենդանաբուծական տեսակ, ինչպես նաև բացատրվում են նրանց մարսողական համակարգի յուրահատկությունները, սննդի յուրացման առանձնահատկությունները և շրջակա միջավայրի պայմանների նկատմամբ զգայունությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ճագարների կերակրման կազմակերպմանը, ներկայացվում են կերերի տեսակները՝ կանաչ, խտացված և կոպիտ կերեր, ինչպես նաև դրանց ճիշտ համադրումը, կարևոր է ապահովել հավասարակշռված սնունդ՝ հարուստ սպիտակուցներով, վիտամիններով և հանքանյութերով, որպեսզի ապահովվի արագ աճ, լավ վերարտադրողականություն և բարձրորակ մսի ու մորթու արտադրություն։ Աշխատության կարևոր բաժիններից է ճագարների պահվածքի և խնամքի պայմանների նկարագրությունը, նշվում է, որ անհրաժեշտ է ապահովել մաքուր, չոր և լավ օդափոխվող տարածքներ, պաշտպանված ջերմաստիճանի կտրուկ տատանումներից և խոնավությունից, ինչպես նաև ճագարների առողջության պահպանման համար կարևոր է սանիտարական նորմերի պահպանումը, վանդակների կանոնավոր մաքրումը և հիվանդությունների կանխարգելումը։ Նյութում անդրադարձ է կատարվում նաև բուծման և սելեկցիայի հարցերին, ներկայացվում են ցեղերի ընտրության, զուգավորման կազմակերպման և սերնդի պահպանման սկզբունքները, կարևոր է ընտրել բարձր արտադրողականությամբ և հիվանդություններին դիմացկուն անհատներ՝ տնտեսության արդյունավետությունը բարձրացնելու նպատակով։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է արգենտինացի գրող Խուլիո Կորտասարի արձակում պատմվածքի ժանրի զարգացման առանձնահատկությունների, կառուցվածքային փոփոխությունների և գեղարվեստական նորարարությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում գրողի ստեղծագործական տարբեր փուլերում կարճ արձակի ձևափոխման ընթացքն է՝ վաղ շրջանի համեմատաբար ավանդական պատմողական կառուցվածքներից մինչև իրականության և երևակայականի սահմանները խախտող բարդ ու փորձարարական ձևերը։ Քննության են առնվում սյուժեի կազմակերպման, ժամանակի և տարածության կառուցման, պատմողի դիրքի, կերպարների համակարգի, կոմպոզիցիայի և լեզվաոճական միջոցների փոփոխությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում առօրյա իրականության մեջ անսպասելի, խորհրդավոր կամ ֆանտաստիկ տարրերի ներթափանցման եղանակներին, որոնց միջոցով սովորական իրավիճակը աստիճանաբար ձեռք է բերում բազմիմաստ և անորոշ բնույթ։ Ուսումնասիրվում է նաև բաց ավարտի նշանակությունը, երբ հեղինակը խուսափում է իրադարձությունների միանշանակ բացատրությունից և ընթերցողին ներգրավում է ստեղծագործության իմաստային կառուցման գործընթացում։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում պատմողական հեռանկարի փոփոխականությունը, ժամանակային հաջորդականության խախտումը և տարբեր իրականությունների զուգահեռ ներկայացումը, որոնք պատմվածքի ավանդական կառուցվածքին հաղորդում են նոր հնարավորություններ։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև գրողի ստեղծագործություններում խաղի սկզբունքին, ինտերտեքստային կապերին, խորհրդանշական պատկերներին և լեզվական փորձարարությանը՝ բացահայտելով դրանց դերը ժանրային նորացման գործընթացում։ Պատմվածքների համեմատական քննությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու հեղինակի գեղարվեստական մտածողության զարգացմանը և պարզելու, թե ինչպես են նրա ստեղծագործական որոնումները փոխում կարճ արձակի ձևային ու բովանդակային սահմանները։ Կորտասարի ժանրային փորձարարությունները դիտարկվում են նաև լատինաամերիկյան և համաշխարհային գրականության զարգացման համատեքստում՝ ընդգծելով նրա ներդրումը XX դարի պատմվածքի նոր գեղագիտության ձևավորման մեջ։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը պատմվածքը ներկայացնում է ոչ թե որպես անփոփոխ գրական ձև, այլ որպես շարունակաբար վերափոխվող ժանր, որի միջոցով գրողը փորձարկում է պատմողական նոր ռազմավարություններ և վերաիմաստավորում իրականության, երևակայության, ժամանակի ու ընթերցողի փոխհարաբերությունները։

Other Subjects

Մեթոդական բնույթի այս հրատարակությունը նվիրված է գրադարանների գործունեության կազմակերպմանը Խորհրդային Միության հասարակական-քաղաքական կյանքի որոշակի ժամանակաշրջանում և նախատեսված է գրադարանային աշխատողների մասնագիտական աշխատանքի ուղղորդման համար։ Ներկայացվում են ընթերցողների տեղեկատվական սպասարկման, գրքային ցուցադրությունների, թեմատիկ միջոցառումների, մատենագիտական տեսությունների և զանգվածային աշխատանքի կազմակերպման վերաբերյալ հանձնարարականներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հասարակական-քաղաքական գրականության ներկայացմանը, համապատասխան նյութերի ընտրությանը և ընթերցողների շրջանում դրանց տարածման մեթոդներին։ Քննարկվում են գրադարաններում թեմատիկ անկյունների, ցուցահանդեսների, զրույցների, քննարկումների և տեղեկատվական այլ միջոցառումների կազմակերպման հնարավորությունները։ Հրատարակությունն արտացոլում է խորհրդային ժամանակաշրջանում գրադարաններին վերապահված ոչ միայն կրթական և տեղեկատվական, այլև գաղափարական գործառույթները և հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու գրադարանային աշխատանքի կազմակերպման ժամանակաշրջանային առանձնահատկությունները։ Այն կարող է դիտարկվել նաև որպես աղբյուր խորհրդային մշակութային քաղաքականության, ընթերցանության կազմակերպման և գրադարանների հասարակական դերի պատմության ուսումնասիրման համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել գրադարանագիտության, մշակույթի պատմության և խորհրդային շրջանի տեղեկատվական գործունեության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է Սասունի պատմական իրադարձություններին և հատկապես այն ծանր ու ողբերգական դեպքերին, որոնց հետևանքով տարածաշրջանը ենթարկվել է ավերածությունների, բնակչության կորստի և սոցիալ-տնտեսական ծանր ցնցումների։ Վերնագրի ձևակերպումը մատնանշում է պատմողական և հուշագրական բնույթ՝ փորձելով ներկայացնել տեղի ունեցած իրադարձությունները ոչ միայն որպես քաղաքական կամ ռազմական գործընթաց, այլև դրանց ազդեցությունը Սասունի բնակչության, գյուղերի, ընտանիքների և համայնքային կյանքի վրա։ Նյութում կարող են ներկայացվել Սասունի բնակչության դիմադրությունը, զինված բախումները, բնակավայրերի ավերումը, խաղաղ բնակչության կրած կորուստները և այդ իրադարձությունների հետևանքով առաջացած տեղահանության ու սոցիալական խաթարման գործընթացները։ Աշխատությունը կարող է կարևոր լինել նաև Սասունի ինքնապաշտպանական պայքարի և տեղի բնակչության պատմական հիշողության ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով դիտարկել իրադարձությունները ժամանակակիցների վկայությունների, պատմական փաստերի և ժողովրդական հիշողության համադրությամբ։ Հուշագրական բնույթը կարող է ընթերցողին մոտեցնել պատմական իրադարձությունների մարդկային կողմին՝ ներկայացնելով ոչ միայն ռազմական գործողությունների ընթացքը, այլև դրանց հետևանքով մարդկանց առօրյայի, համայնքային հարաբերությունների և մշակութային միջավայրի փոփոխությունները։ Նյութը կարող է արժեքավոր սկզբնաղբյուր լինել Սասունի և Արևմտյան Հայաստանի պատմության, հայ բնակչության սոցիալական ու ժողովրդագրական վիճակի, ազգային-ազատագրական շարժումների և Օսմանյան կայսրության վերջին շրջանի հասարակական-քաղաքական գործընթացների ուսումնասիրության համար։ Այն հատկապես կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, ազգագրագետներին, հուշագրական գրականության ուսումնասիրողներին և Սասունի պատմական ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։