Создание информационной аналитической системы микроорганизмов-био деградантов полимеров

Law

Այս աշխատությունը նվիրված է միջազգային իրավունքում ժողովուրդների ինքնորոշման իրավունքի ժամանակակից հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում է ինքնորոշման իրավունքի ձևավորումն ու զարգացումը միջազգային իրավունքի համակարգում, դրա իրավական բնույթը, բովանդակությունը և միջազգային իրավունքի հիմնարար սկզբունքների շարքում ունեցած նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե ովքեր կարող են համարվել ինքնորոշման իրավունքի կրողներ, ինչ պայմաններում է այդ իրավունքը իրագործելի և ինչպիսի իրավական ձևերով կարող է դրսևորվել։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են ինքնորոշման ներքին և արտաքին դրսևորումները, ժողովուրդների քաղաքական կարգավիճակի ազատ որոշման, տնտեսական, սոցիալական և մշակութային զարգացման հնարավորությունները, ինչպես նաև պետության տարածքային ամբողջականության և ինքնիշխանության սկզբունքների հետ դրանց հարաբերակցությունը։ Աշխատությունը անդրադառնում է նաև ինքնորոշման իրավունքի և անջատման հարցերի փոխկապակցվածությանը՝ ուսումնասիրելով այն իրավական ու քաղաքական մոտեցումները, որոնք ձևավորվել են միջազգային պրակտիկայում։ Քննության են առնվում միջազգային պայմանագրերը, ՄԱԿ-ի շրջանակներում ընդունված փաստաթղթերը, միջազգային դատարանների և այլ իրավասու մարմինների դիրքորոշումները, ինչպես նաև միջազգային իրավունքի զարգացման ընթացքում առաջացած հակասական մոտեցումները։ Առանձին կարևորություն է տրվում այն խնդրին, թե ինչպես պետք է հավասարակշռվեն ինքնորոշման իրավունքը, տարածքային ամբողջականությունը, ուժի չկիրառման և պետությունների ներքին գործերին չմիջամտելու սկզբունքները։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև ինքնորոշման իրավունքի կիրառման ժամանակակից մարտահրավերները՝ կապված ազգային, էթնիկ և այլ խմբերի իրավունքների պաշտպանության, հակամարտությունների կարգավորման և միջազգային խաղաղության ու անվտանգության պահպանման հետ։ Գիրքը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալ ինքնորոշման իրավունքի բարդ և բազմաշերտ բնույթը, դրա զարգացման միտումները և ժամանակակից միջազգային իրավունքում դրա իրացման հետ կապված հիմնախնդիրները։ Այն կարող է օգտակար լինել միջազգային իրավունքի մասնագետների, իրավագիտության ուսանողների, գիտաշխատողների, դիվանագետների, միջազգային հարաբերությունների ոլորտի մասնագետների և ժողովուրդների ինքնորոշման ու մարդու իրավունքների պաշտպանության հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Mathematics

Աշխատությունը նվիրված է գրաֆների տեսության շրջանակում համեմատելիության գրաֆների ներկման խնդիրների տեսական ուսումնասիրությանը և դրանց լուծման արդյունավետ ալգորիթմների մշակմանը։ Հետազոտության առանցքում գրաֆի գագաթներին գույների այնպիսի վերագրման խնդիրն է, որի դեպքում հարակից գագաթները ստանում են տարբեր գույներ, իսկ օգտագործվող գույների քանակը հնարավորության դեպքում հասցվում է նվազագույնի։ Հատուկ ուշադրություն է հատկացվում համեմատելիության գրաֆների կառուցվածքային առանձնահատկություններին, որոնք կապված են մասնակի կարգավորված բազմությունների և տրանզիտիվ կողմնորոշումների հետ։ Դիտարկվում են գրաֆի քրոմատիկ թվի որոշման, թույլատրելի ներկումների կառուցման և համապատասխան օպտիմալացման խնդիրները։ Ուսումնասիրվում է, թե գրաֆների տվյալ դասի կառուցվածքային հատկությունների օգտագործումը ինչպես կարող է պարզեցնել ընդհանուր դեպքում հաշվարկային առումով բարդ ներկման խնդիրները և հնարավորություն տալ կառուցելու մասնագիտացված ալգորիթմներ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում մաթեմատիկական մոդելների և ալգորիթմական մոտեցումների համադրումը, որի միջոցով հնարավոր է սահմանել խնդրի մուտքային տվյալները, սահմանափակումները, նպատակային չափանիշները և լուծման ստացման հաջորդականությունը։ Քննվում են գագաթների ու կողերի ներկայացման տարբեր եղանակները, տրանզիտիվ հարաբերությունների հայտնաբերումը, կառուցվածքային բաղադրիչների առանձնացումը և դրանց օգտագործումը ներկման գործընթացում։ Ալգորիթմների մշակման ընթացքում կարևոր նշանակություն ունի դրանց կոռեկտության հիմնավորումը և հաշվարկային բարդության գնահատումը՝ ժամանակային ու հիշողության ծախսերի տեսանկյունից։ Համեմատական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել տարբեր մոտեցումների արդյունավետությունը և պարզել, թե գրաֆի չափը, խտությունը և կառուցվածքային առանձնահատկությունները ինչպես են ազդում հաշվարկների վրա։ Աշխատանքի շրջանակում կարող են դիտարկվել նաև կատարյալ գրաֆների տեսության հետ առնչությունները, քանի որ համեմատելիության գրաֆները կարևոր տեղ են զբաղեցնում այն դասերի շարքում, որոնց կառուցվածքային հատկությունները թույլ են տալիս մի շարք օպտիմալացման խնդիրներ լուծել ավելի արդյունավետ մեթոդներով։ Նման խնդիրներն ունեն նաև կիրառական նշանակություն՝ ժամանակացույցերի կազմման, ռեսուրսների բաշխման, առաջադրանքների համաձայնեցման և փոխադարձ անհամատեղելիության հարաբերություններով համակարգերի մոդելավորման ոլորտներում։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը միավորում է դիսկրետ մաթեմատիկայի, գրաֆների տեսության, կոմբինատորային օպտիմալացման և ալգորիթմների տեսության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով զարգացնել համեմատելիության գրաֆների ներկման խնդիրների լուծման տեսական հիմքերն ու արդյունավետ հաշվարկային մեթոդները։

Other Subjects

Թեման ուսումնասիրում է Հայաստանի Հանրապետությունում վարկային շուկայի ձևավորումը, զարգացման փուլերը և ժամանակակից միտումները։ Վարկային շուկան հանդիսանում է ֆինանսական համակարգի կարևոր բաղադրիչ, որը ապահովում է տնտեսության տարբեր ոլորտների ֆինանսավորումը և նպաստում բիզնեսի ու սպառման զարգացմանը։ Վերջին տարիներին ՀՀ-ում նկատվել է վարկավորման ծավալների աճ, բանկային ծառայությունների զարգացում և թվային ֆինանսական գործիքների լայն կիրառություն։ Միաժամանակ վարկային շուկայի վրա ազդեցություն են ունենում տնտեսական աճը, գնաճը, տոկոսադրույքների փոփոխությունները և Կենտրոնական բանկի քաղաքականությունը։ Թեման կարևոր է, քանի որ վարկային շուկայի արդյունավետ զարգացումը նպաստում է երկրի տնտեսական կայունությանը, ներդրումային ակտիվության բարձրացմանը և ֆինանսական համակարգի ամրապնդմանը։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է միզապարկի քաղցկեղի համալիր հետազոտության ընթացքում ուռուցքային մարկերների և ցիտոսպեկտրոֆոտոմետրիայի կիրառման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է գնահատել այն մեթոդների նշանակությունը, որոնք կարող են լրացնել միզապարկի ուռուցքային հիվանդությունների ավանդական կլինիկական, գործիքային և ձևաբանական ախտորոշումը։ Ուռուցքային մարկերների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ուշադրություն դարձնել բջջային և մոլեկուլային այն փոփոխություններին, որոնք կարող են ուղեկցել չարորակ գործընթացի առաջացմանն ու զարգացմանը, մինչդեռ ցիտոսպեկտրոֆոտոմետրիան հնարավորություն է տալիս քանակականորեն ուսումնասիրել բջիջների որոշակի ֆիզիկաքիմիական բնութագրեր՝ հատկապես կապված բջջային կորիզի և նուկլեինաթթուների պարունակության հետ։ Այս մեթոդների համադրումը կարող է նպաստել ուռուցքային բջիջների հայտնաբերմանը, դրանց կենսաբանական առանձնահատկությունների գնահատմանը և ախտորոշման տեղեկատվականության բարձրացմանը։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել նաև տարբեր ախտորոշիչ ցուցանիշների փոխկապակցվածությունը, դրանց զգայունությունն ու սպեցիֆիկությունը, ինչպես նաև ստացված արդյունքների նշանակությունը հիվանդության ընթացքի և հնարավոր կանխատեսման գնահատման համար։ Միզապարկի քաղցկեղի դեպքում հատկապես կարևոր է վաղ հայտնաբերումը և հիվանդության կրկնության նկատմամբ հսկողությունը, ուստի լրացուցիչ լաբորատոր մեթոդների կիրառումը կարող է ունենալ գործնական նշանակություն։ Հետազոտությունը միավորում է կլինիկական ուռուցքաբանության, բջջաբանական ախտորոշման և կենսաֆիզիկական հետազոտության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով կատարելագործել միզապարկի չարորակ նորագոյացությունների հայտնաբերման և գնահատման մեթոդաբանությունը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել ուռուցքաբաններին, ուրոլոգներին, ախտաբաններին, լաբորատոր ախտորոշման մասնագետներին և բժշկական հետազոտություններով զբաղվող ուսանողներին։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է մտավոր զարգացման խանգարումներ ունեցող դպրոցականների բարոյական դաստիարակության մանկավարժական մոտեցումների ուսումնասիրությանը և դրանց փորձարարական հիմնավորմանը։ Գրքում քննարկվում են այս խմբի երեխաների կրթության և դաստիարակության առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով նրանց ճանաչողական, հուզական, սոցիալական և հաղորդակցական զարգացման յուրահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բարոյական պատկերացումների, արժեքների, վարքային նորմերի և սոցիալական պատասխանատվության ձևավորմանը՝ որպես երեխայի սոցիալականացման և ինքնուրույն կյանքի նախապատրաստման կարևոր բաղադրիչներ։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են բարոյական դաստիարակության տեսական հիմքերը, դրա նպատակներն ու խնդիրները, ինչպես նաև հատուկ կրթության պայմաններում կիրառելի մանկավարժական մեթոդներն ու միջոցները։ Հեղինակը ուսումնասիրում է ուսուցչի, դաստիարակի և կրթական միջավայրի դերը երեխաների սոցիալապես ընդունելի վարքի ձևավորման գործընթացում՝ կարևորելով անհատական մոտեցումը, հետևողականությունը և երեխայի հնարավորություններին համապատասխան կրթական առաջադրանքների ընտրությունը։ Փորձարարական ուսումնասիրության միջոցով գնահատվում են տարբեր մանկավարժական մեթոդների արդյունավետությունը, դրանց ազդեցությունը բարոյական հասկացությունների յուրացման, վարքային հմտությունների և միջանձնային հարաբերությունների զարգացման վրա։ Աշխատության մեջ ուշադրություն է դարձվում նաև գործնական իրավիճակների, խաղային գործունեության, խմբային աշխատանքի, զրույցների, օրինակների և խրախուսման ու ուղղման մեթոդների կիրառմանը՝ որպես բարոյական վարքի ձևավորման արդյունավետ միջոցների։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ձեռք բերված արդյունքների համեմատական գնահատմանը, ինչը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու առավել արդյունավետ մանկավարժական պայմաններն ու մոտեցումները։ Աշխատությունը կարևոր է այն տեսանկյունից, որ բարոյական դաստիարակությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես տեսական գիտելիքների փոխանցում, այլև որպես առօրյա վարքի, սոցիալական փոխհարաբերությունների և ինքնուրույն որոշումների կայացման հմտությունների աստիճանական ձևավորման գործընթաց։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել հատուկ մանկավարժների, ուսուցիչների, հոգեբանների, սոցիալական մանկավարժների, կրթության կազմակերպիչների, հետազոտողների, ասպիրանտների և ուսանողների համար, ինչպես նաև հատուկ կրթության ոլորտում աշխատող մասնագետների, ովքեր հետաքրքրված են բարոյական դաստիարակության արդյունավետ մեթոդների մշակմամբ և կիրառմամբ։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է գոմաղբի աերոբային մշակման տեխնոլոգիայի կատարելագործմանը և դրա իրականացման համար անհրաժեշտ տեխնոլոգիական սարքավորումների հիմնական պարամետրերի գիտական հիմնավորմանը։ Հետազոտության հիմքում գյուղատնտեսական արտադրությունում առաջացող օրգանական թափոնների արդյունավետ օգտագործման խնդիրն է, քանի որ կենդանական ծագման թափոնների չկառավարվող կուտակումը կարող է հանգեցնել հողի, ջրի և օդի աղտոտման, իսկ ճիշտ մշակման դեպքում դրանք կարող են վերածվել արժեքավոր օրգանական պարարտանյութի։ Աերոբային մշակման էությունը օրգանական զանգվածի կենսաբանական քայքայումն է թթվածնի առկայությամբ, որի ընթացքում միկրոօրգանիզմների գործունեության շնորհիվ տեղի են ունենում օրգանական նյութերի փոխակերպման, խոնավության նվազեցման, ջերմության առաջացման և զանգվածի կայունացման գործընթացներ։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է մշակման օպտիմալ տեխնոլոգիական ռեժիմների որոշումը՝ հաշվի առնելով գոմաղբի խոնավությունը, բաղադրությունը, օդավորման ինտենսիվությունը, ջերմաստիճանը, մշակման տևողությունը և զանգվածի խառնման հաճախականությունը։ Այս գործոնների ճիշտ համադրումը հնարավորություն է տալիս արագացնել կենսաբանական քայքայման գործընթացը և ստանալ ավելի կայուն ու ագրոնոմիական տեսանկյունից պիտանի օրգանական պարարտանյութ։ Հետազոտության մեջ առանձնահատուկ նշանակություն ունի օդավորման գործընթացի ուսումնասիրությունը, քանի որ թթվածնի բավարար մատակարարումը աերոբային միկրոօրգանիզմների ակտիվության հիմնական պայմաններից է։ Օդի մատակարարման ոչ բավարար մակարդակը կարող է դանդաղեցնել քայքայումը և նպաստել անաերոբային գործընթացների առաջացմանը, մինչդեռ չափազանց ինտենսիվ օդավորումը կարող է մեծացնել էներգիայի ծախսերը և առաջացնել ջերմության ու խոնավության ավելորդ կորուստներ։ Այդ պատճառով աշխատանքը կարող է ուղղված լինել օդավորման այնպիսի ռեժիմի ընտրությանը, որը կապահովի տեխնոլոգիական արդյունավետության և էներգետիկ ծախսերի օպտիմալ հարաբերակցություն։ Կարևոր խնդիր է նաև գոմաղբի զանգվածի խառնումը։ Միատարր խառնումը նպաստում է թթվածնի ավելի հավասար բաշխմանը, ջերմաստիճանային դաշտի կարգավորմանը և ամբողջ զանգվածի համաչափ մշակմանը։ Այս գործընթացի արդյունավետությունը մեծապես կախված է օգտագործվող սարքավորման կառուցվածքից և աշխատանքային օրգանների երկրաչափական ու կինեմատիկական պարամետրերից։ Այդ պատճառով աշխատության մեջ կարող են հիմնավորվել խառնիչների, օդափոխիչ համակարգերի, փոխադրող մեխանիզմների և մշակման խցիկների կառուցվածքային չափերը, արտադրողականությունը, շարժման արագությունը և էներգետիկ պահանջները։ Հետազոտության տեխնոլոգիական մասը կարող է ներառել նաև մշակման տարբեր եղանակների համեմատական գնահատում՝ պարզելու համար, թե որ տեխնոլոգիական սխեման է առավել արդյունավետ տվյալ հումքի և արտադրական պայմանների համար։ Արդյունավետության գնահատման չափանիշներ կարող են լինել մշակման տևողությունը, ստացված պարարտանյութի որակը, օրգանական նյութերի քայքայման աստիճանը, խոնավության փոփոխությունը, էներգիայի ծախսը, սարքավորման արտադրողականությունը և աշխատանքի ինքնարժեքը։ Աշխատության կարևոր արդյունքներից կարող է լինել տեխնոլոգիական գործընթացի մեքենայացման և ավտոմատացման հնարավորությունների հիմնավորումը։ Գոմաղբի մեծածավալ մշակման դեպքում ձեռքի աշխատանքների նվազեցումը և տեխնոլոգիական գործողությունների մեքենայացումը կարող են զգալիորեն բարձրացնել արտադրողականությունը, նվազեցնել աշխատուժի ծախսերը և ապահովել մշակման ավելի կայուն ռեժիմ։ Ստացված օրգանական պարարտանյութի օգտագործումը կարող է նպաստել հողի օրգանական նյութի համալրմանը, սննդատարրերի վերադարձին գյուղատնտեսական շրջանառություն և հանքային պարարտանյութերից կախվածության որոշակի նվազեցմանը։ Միաժամանակ գոմաղբի պատշաճ աերոբային մշակումը կարևոր է բնապահպանական տեսանկյունից, քանի որ թույլ է տալիս ավելի վերահսկելի պայմաններում կառավարել գյուղատնտեսական օրգանական թափոնները։ Հետազոտության գործնական նշանակությունը կայանում է գյուղատնտեսական տնտեսություններում կիրառելի, տեխնիկապես հիմնավորված և էներգետիկորեն արդյունավետ մշակման տեխնոլոգիայի ու համապատասխան սարքավորումների պարամետրերի առաջարկման հնարավորության մեջ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել գյուղատնտեսական ինժեներներին, ագրոնոմներին, ագրոէկոլոգներին, կենսատեխնոլոգներին, գյուղատնտեսական մեքենաների նախագծմամբ զբաղվող մասնագետներին, օրգանական պարարտանյութերի արտադրության մասնագետներին, հետազոտողներին, դասախոսներին, ասպիրանտներին և ագրարային մասնագիտությունների ուսանողներին։