Սուրբ Զենոբ եպիսկոպոսի ճառը՝ ասված Ավագ չորեքշաբթի օրը Հուդայի՝ անօրեն մատնիչ աշակերտի դեմ

Technology

Այս աշխատանքը նվիրված է անհամասեռ գրունտներում հորիզոնական ցամաքուրդների ֆիլտրացիոն հաշվարկի մեթոդների կատարելագործման խնդրին։ Ուսումնասիրության հիմքում ջրի շարժման և ֆիլտրացիոն գործընթացների մաթեմատիկական ու ինժեներական գնահատումն է այն պայմաններում, երբ գրունտային միջավայրը միատարր չէ և դրա տարբեր շերտերն ու հատվածներն ունեն տարբեր ջրաթափանցելիության, կառուցվածքային և ֆիզիկական հատկություններ։ Հորիզոնական ցամաքուրդները կիրառվում են գրունտային ջրերի մակարդակի կարգավորման, ջրահեռացման և հիդրոտեխնիկական կամ ինժեներական կառույցների հիմքերի ու տարածքների ջրային ռեժիմի վերահսկման նպատակով, ուստի դրանց ճիշտ հաշվարկը կարևոր նշանակություն ունի կառույցների հուսալիության և շահագործման արդյունավետության համար։ Աշխատության հիմնական նպատակներից է կատարելագործել այն հաշվարկային մոտեցումները, որոնց միջոցով հնարավոր է որոշել ֆիլտրացիոն հոսքի պարամետրերը, ջրի շարժման բնույթը, ցամաքուրդի աշխատանքի արդյունավետությունը և համապատասխան հիդրոդինամիկական ցուցանիշները անհամասեռ գրունտներում։ Ուսումնասիրվում են գրունտի տարբեր շերտերի ջրաթափանցելիության տարբերության ազդեցությունը ֆիլտրացիոն հոսքի ձևավորման վրա, ինչպես նաև հորիզոնական ցամաքուրդի դիրքի, խորության, երկրաչափական չափերի և շրջակա միջավայրի հատկությունների փոխկապակցվածությունը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ֆիլտրացիայի տեսության այն դրույթներին, որոնք թույլ են տալիս նկարագրել ջրի շարժումը ծակոտկեն գրունտային միջավայրում և հաշվարկել ճնշումների, հիդրավլիկ գրադիենտների, հոսքի արագությունների ու ծախսերի փոփոխությունները։ Աշխատանքում կարող են համադրվել դասական հաշվարկային մեթոդները և դրանց կատարելագործված տարբերակները՝ հաշվի առնելով իրական գրունտային պայմանների բարդությունը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի այն հանգամանքը, որ բնական և ինժեներական միջավայրերում գրունտները սովորաբար ամբողջությամբ միատարր չեն, և միատարր միջավայրի համար մշակված պարզեցված բանաձևերի կիրառումը կարող է հանգեցնել ֆիլտրացիոն գործընթացների ոչ բավարար ճշգրիտ գնահատման։ Այդ պատճառով անհամասեռության հաշվառումը հնարավորություն է տալիս բարձրացնել հաշվարկների հուսալիությունը և ավելի ճիշտ կանխատեսել ցամաքուրդային համակարգի աշխատանքը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ ջրահեռացման համակարգերի նախագծման, հիդրոտեխնիկական կառույցների շինարարության, ճանապարհաշինության, ստորգետնյա կառույցների պաշտպանության և գրունտային ջրերի մակարդակի կառավարման ոլորտներում։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հիդրոտեխնիկների, ինժեներ-երկրաբանների, հիդրոերկրաբանների, շինարարական ինժեներների, նախագծողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների ու հետազոտողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը միտված է ֆիլտրացիոն հաշվարկների ճշգրտության և գործնական կիրառելիության բարձրացմանը՝ հորիզոնական ցամաքուրդների նախագծման ժամանակ հաշվի առնելով անհամասեռ գրունտային միջավայրի առանձնահատկությունները։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է ավտոմեքենաների տեխնիկական շահագործման համակարգի կատարելագործման հիմնախնդիրներին՝ շահագործական հուսալիության ցուցանիշների վիճակագրական մոդելավորման և վերլուծության մեթոդների կիրառմամբ։ Քննարկվում են ավտոմոբիլային տրանսպորտի տեխնիկական սպասարկման և նորոգման կազմակերպման սկզբունքները, տրանսպորտային միջոցների աշխատանքային վիճակի պահպանման պայմանները, ինչպես նաև շահագործման ընթացքում առաջացող անսարքությունների և խափանումների օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ավտոմեքենաների հուսալիության հիմնական ցուցանիշներին, դրանց քանակական գնահատման մեթոդներին, խափանումների հաճախականությանը, անխափան աշխատանքի տևողությանը և տեխնիկական վիճակի փոփոխությունների կանխատեսմանը։ Ուսումնասիրվում են վիճակագրական տվյալների հավաքագրման, մշակման և վերլուծության մոտեցումները, հավանականային մոդելների կիրառման հնարավորությունները և շահագործական գործոնների ազդեցությունը ավտոմեքենաների տեխնիկական հուսալիության վրա։ Անդրադարձ է կատարվում տեխնիկական սպասարկման պարբերականության օպտիմալացմանը, կանխարգելիչ նորոգումների կազմակերպմանը, պահեստամասերի պահանջարկի կանխատեսմանը և տրանսպորտային միջոցների պարապուրդների կրճատման հնարավորություններին։ Կարևորվում են շահագործման պայմանների, վազքի, ճանապարհային միջավայրի, բեռնվածության և տեխնիկական սպասարկման որակի ազդեցությունները ավտոմեքենաների աշխատանքային ռեսուրսի ու հուսալիության ցուցանիշների վրա։ Դիտարկվում են նաև տեխնիկական շահագործման համակարգի արդյունավետության գնահատման չափանիշները, տնտեսական ծախսերի նվազեցման հնարավորությունները և սպասարկման գործընթացների կառավարման կատարելագործման ուղղությունները։ Հետազոտության թեման կարևոր նշանակություն ունի ավտոմոբիլային տրանսպորտի տեխնիկական պատրաստականության բարձրացման, շահագործման անվտանգության ապահովման և տրանսպորտային կազմակերպությունների գործունեության արդյունավետության բարելավման համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ավտոմոբիլային ճարտարագետների, տրանսպորտային համակարգերի մասնագետների, տեխնիկական սպասարկման կազմակերպիչների, հուսալիության տեսության հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Culture

Աշխատանքը նվիրված է հայ հիմներգության ձևավորման հայեցակարգի ուսումնասիրությանը՝ ժամանակակից գիտական հետազոտությունների և երաժշտագիտական մոտեցումների համատեքստում։ Ուսումնասիրության կենտրոնում հայ հոգևոր երաժշտության կարևորագույն դրսևորումներից մեկի՝ հիմներգության ձևավորման, զարգացման և պատմական կերպափոխումների հարցերն են։ Աշխատության շրջանակում կարող են քննության առնվել հիմներգության ծագումնաբանական հիմքերը, ձևավորման պատմական փուլերը, երաժշտական լեզվի առանձնահատկությունները և դրա կապը հայկական եկեղեցական ու մշակութային ավանդույթների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հիմներգության ձևավորման վրա ազդած կրոնական, հասարակական, մշակութային և երաժշտատեսական գործոններին, ինչպես նաև տարբեր ժամանակաշրջաններում դրա կառուցվածքային և ոճական փոփոխություններին։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ հոգևոր երաժշտության ժառանգության ուսումնասիրությունը՝ ներառյալ ձայնեղանակային համակարգերը, մեղեդիական դարձվածքները, ռիթմական առանձնահատկությունները, տեքստ-երաժշտություն փոխհարաբերությունը և կատարողական ավանդույթները։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև հայ հիմներգության ուսումնասիրման տարբեր գիտական հայեցակարգերին և մեթոդաբանական մոտեցումներին՝ համադրելով պատմական, տեսական, աղբյուրագիտական և երաժշտավերլուծական տվյալները։ Արդի փուլում հիմներգության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս վերանայելու նախկին տեսակետները, համադրելու նորահայտ կամ վերագնահատված աղբյուրները և ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու հայկական հոգևոր երաժշտության զարգացման ներքին օրինաչափությունների մասին։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նաև ազգային ինքնության և հոգևոր մշակույթի պահպանման գործում հիմներգության ունեցած դերի բացահայտումը, քանի որ այն ոչ միայն երաժշտական ժառանգության բաղադրիչ է, այլև պատմական հիշողության, կրոնական ավանդույթի և մշակութային ինքնության փոխանցման միջոց։ Աշխատությունը կարող է արժեքավոր լինել հայ երաժշտության պատմության և տեսության, հայ հոգևոր երաժշտության, մշակութաբանության և հայագիտության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել երաժշտագետներին, ազգագրագետներին, մշակութաբաններին, եկեղեցական երաժշտության մասնագետներին, կատարողներին, հետազոտողներին և հայկական երաժշտական ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Informatics

Աշխատությունը նվիրված է տեղեկատվության տեսության և գաղտնագրության շրջանակում տվյալների պահպանման ու գաղտնիության ապահովման հիմնարար օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը՝ Շենոնի տեսական մոտեցումների հիման վրա։ Հետազոտության առանցքում հաղորդագրության, բանալու և գաղտնագրված ներկայացման միջև տեղեկատվական կապերն են, ինչպես նաև այն պայմանները, որոնց դեպքում գաղտնագրման համակարգը կարող է ապահովել սկզբնական տեղեկության վերաբերյալ անորոշության անհրաժեշտ մակարդակ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում էնտրոպիայի գաղափարը, որը հնարավորություն է տալիս քանակապես բնութագրել տեղեկատվական աղբյուրի անորոշությունը և վերլուծել, թե գաղտնագրման արդյունքում որքան տեղեկություն կարող է պահպանվել կամ հասանելի մնալ տարբեր կողմերի համար։ Քննվում են պայմանական էնտրոպիայի, փոխադարձ տեղեկատվության, ավելցուկայնության և բանալու տեղեկատվական բնութագրերի փոխկապակցվածությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կատարյալ գաղտնիության տեսական գաղափարին, որի դեպքում գաղտնագրված տվյալների դիտարկումը ինքնին չպետք է լրացուցիչ տեղեկություն տրամադրի սկզբնական հաղորդագրության վերաբերյալ։ Այս սկզբունքը հնարավորություն է տալիս գնահատել գաղտնագրման համակարգերի տեսական սահմանները՝ անկախ կոնկրետ տեխնիկական իրականացման առանձնահատկություններից։ Ուսումնասիրվում է նաև բանալիների դերը տեղեկատվության պաշտպանության գործընթացում, բանալու անորոշության և հաղորդագրության անորոշության հարաբերակցությունը, ինչպես նաև համակարգի տեղեկատվական կայունության գնահատման ընդհանուր չափանիշները։ Տեղեկությունների պահպանման խնդիրը դիտարկվում է ոչ միայն գաղտնիության, այլև տեղեկատվական ամբողջականության և տվյալների ներկայացման արդյունավետության ընդհանուր համատեքստում։ Մաթեմատիկական մոդելների միջոցով հնարավոր է նկարագրել հաղորդագրությունների և գաղտնագրված ներկայացումների հավանականային բաշխումները, համեմատել տարբեր տեսական կառուցվածքներ և բացահայտել դրանց տեղեկատվական հատկությունները։ Աշխատանքի կարևոր կողմերից է նաև տեղեկատվության տեսության և գաղտնագրության միջև կապի ներկայացումը, քանի որ Շենոնի գաղափարները ձևավորել են գաղտնագրման համակարգերի անվտանգության քանակական վերլուծության հիմնարար լեզուն։ Հետազոտությունը կարող է ընդգրկել նաև աղմկոտ հաղորդակցման միջավայրում տեղեկատվության պահպանման և վերականգնման տեսական հարցերը՝ տարբերակելով տվյալների գաղտնիության և հաղորդման հուսալիության խնդիրները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է տեղեկատվության տեսության, հավանականությունների տեսության և գաղտնագրության մաթեմատիկական մոտեցումները՝ նպաստելով տվյալների գաղտնիության, տեղեկատվական անորոշության և պաշտպանված պահպանման հիմնարար սկզբունքների առավել խորքային ըմբռնմանը։

Medicine

Բժշկահիգիենիկ բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է զինծառայողների առողջական վիճակի և դրա վրա ազդող շրջակա միջավայրի, կենցաղային ու ծառայողական որոշ գործոնների համալիր ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում զինվորական ծառայության պայմաններում առողջության պահպանման առանձնահատկությունները, օրվա ռեժիմի, ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության, սննդի, հանգստի և կենցաղային պայմանների հիգիենիկ նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ծառայության միջավայրի հնարավոր ռիսկային գործոնների բացահայտմանը և դրանց ազդեցության գնահատման մեթոդական մոտեցումներին։ Վերլուծվում են առողջական վիճակը բնութագրող ցուցանիշների և ծառայության պայմանների միջև հնարավոր փոխկապակցվածությունները, ինչպես նաև կանխարգելիչ միջոցառումների կազմակերպման սկզբունքները։ Քննարկվում են զինծառայողների առողջության պահպանման, հիվանդությունների կանխարգելման, սանիտարահիգիենիկ պայմանների բարելավման և առողջապահական վերահսկողության արդյունավետության բարձրացման խնդիրները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու զինվորական միջավայրում առողջության վրա ազդող գործոնների նշանակությունը և հիմնավորելու համապատասխան կանխարգելիչ ու հիգիենիկ միջոցառումների կատարելագործման ուղղությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հիգիենայի, հանրային առողջության, կանխարգելիչ բժշկության և ռազմաբժշկության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Biology

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է մայրական կաթից պրոբիոտիկ բակտերիաների անջատման, նույնականացման և կենսաբանական բնութագրման գործընթացների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով դրանց հնարավոր կիրառական նշանակությունը մարդու առողջության և նորածնային սնուցման ոլորտում։ Գրքում ներկայացվում են մայրական կաթի միկրոբիոտայի կազմի ուսումնասիրության մեթոդները, բակտերիաների ընտրովի աճեցման և անջատման լաբորատոր տեխնիկաները, ինչպես նաև ստացված շտամների ֆիզիոլոգիական և կենսաքիմիական հատկությունների գնահատման մոտեցումները։ Հեղինակը վերլուծում է անջատված պրոբիոտիկ միկրոօրգանիզմների դիմադրողականությունը տարբեր միջավայրային գործոնների նկատմամբ, դրանց հակամանրէային ակտիվությունը և մարդու աղիքային միկրոֆլորայի հետ փոխազդեցության հնարավոր մեխանիզմները։ Աշխատության մեջ քննարկվում է նաև մայրական կաթի միկրոբիոտայի դերը իմունային համակարգի ձևավորման, աղիքային առողջության պահպանման և նորածինների զարգացման գործընթացներում։ Ներկայացվում են փորձարարական տվյալներ, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել ուսումնասիրված շտամների պրոբիոտիկ ներուժը և դրանց կիրառման հեռանկարները ֆունկցիոնալ սննդամթերքի և բժշկակենսաբանական պատրաստուկների մշակման մեջ։ Գիրքը նախատեսված է միկրոբիոլոգների, կենսատեխնոլոգների, սննդաբանների, բժշկական հետազոտողների և կենսաբժշկական գիտություններով հետաքրքրվող մասնագետների համար։