Զանգեզուրի հանքային շրջանի պղինձ-մոլիբդենային հանքավայրերի ռացիոնալ և համալիր յուրացումը

Pedagogy

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է անգլերեն բառապաշարի ուսուցման գործընթացում լեքսիկական նյութի ընտրության և կազմակերպման հիմնախնդիրներին՝ իրավիճակային (սիտուատիվ) ուսուցման մեթոդի կիրառման շրջանակում։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են այն սկզբունքները, որոնց հիման վրա կատարվում է բառապաշարի ընտրությունը՝ հաշվի առնելով ուսանողների տարիքային առանձնահատկությունները, լեզվական պատրաստվածության մակարդակը և հաղորդակցական կարիքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսումնական իրավիճակների ստեղծման դերին, որոնք նպաստում են բառապաշարի ակտիվացմանը և բնական հաղորդակցական միջավայրի ձևավորմանը օտար լեզվի դասավանդման ընթացքում։ Ներկայացվում են նաև լեքսիկական նյութի համակարգման և աստիճանական ներկայացման մոտեցումները, որոնք ապահովում են բառապաշարի արդյունավետ յուրացում և երկարաժամկետ հիշողության մեջ ամրապնդում։ Աշխատությունը կարևոր է օտար լեզուների դասավանդման մեթոդիկայի համար՝ նպաստելով ուսուցման գործընթացի արդյունավետության բարձրացմանը և հաղորդակցական կարողությունների զարգացմանը։

Other Subjects

Հուշագրական բնույթի այս ստեղծագործությունը ներկայացնում է Օսմանյան կայսրության վերջին շրջանի բռնությունների և տեղահանությունների պայմաններում հայտնված հայ երեխաների ճակատագրերը՝ կենտրոնանալով Անթուրայի որբանոցի հետ կապված փորձառությունների վրա։ Պատմությունը կառուցվում է անձնական հիշողությունների և մանկության վերապրումների շուրջ՝ հնարավորություն տալով պատմական իրադարձությունները դիտարկել երեխայի ընկալման և հետագա հիշողության տեսանկյունից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ընտանիքից և հարազատ միջավայրից բաժանմանը, որբության պայմաններում գոյատևմանը, ինքնության պահպանման դժվարություններին և երեխաների նկատմամբ իրականացված հարկադրական մշակութային ու ինքնության փոփոխության քաղաքականության հետևանքներին։ Անթուրայի հաստատությունը ներկայացվում է որպես մի տարածք, որտեղ երեխաների առօրյան, կրթությունը և ինքնության հարցերը ձևավորվում էին ժամանակաշրջանի քաղաքական ու ռազմական իրադարձությունների ազդեցության ներքո։ Անձնական պատմության միջոցով բացահայտվում են հիշողության, կորստի, հայրենիքի, լեզվի և ազգային պատկանելության թեմաները՝ ցույց տալով, թե պատմական մեծ ցնցումները ինչպես կարող են ներգործել անհատի հետագա կյանքի և ինքնընկալման վրա։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում մանկության հիշողությունների վերականգնումը, քանի որ դրանք ոչ միայն անհատական անցյալի վերապրում են, այլև պատմական վկայության նշանակություն ունեցող նյութ։ Հեղինակի փորձառությունները հնարավորություն են տալիս հասկանալու, թե երեխաներն ինչպես էին փորձում պահպանել իրենց նախկին կյանքի մասին հիշողությունները և հարմարվել անորոշ ու ծանր պայմաններին։ Ստեղծագործության մեջ անձնական հիշողությունը միահյուսվում է հավաքական պատմական հիշողությանը՝ անհատի ճակատագիրը ներկայացնելով ավելի լայն պատմական իրադարձությունների համատեքստում։ Հուշագրությունը կարևոր է նաև երեխաների պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից, քանի որ պատերազմների և զանգվածային բռնությունների պատմությունը հաճախ ներկայացվում է քաղաքական ու ռազմական գործընթացների միջոցով, մինչդեռ այստեղ առաջնային է երեխայի փորձառությունը։ Աշխատությունը արժեքավոր աղբյուր է Հայոց ցեղասպանության պատմության, վերապրածների հիշողությունների, որբացած երեխաների ճակատագրերի, ինքնության պահպանման և պատմական հիշողության ուսումնասիրության համար։

Economics

Տնտեսագիտական, միջազգային տնտեսական հարաբերությունների և եվրոպական ինտեգրման բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության՝ Եվրոպական միության հետ տնտեսական ինտեգրման հնարավորությունների, նախադրյալների և հիմնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում տնտեսական ինտեգրման տեսական հիմունքները, տարածաշրջանային տնտեսական համագործակցության ձևերը և միջազգային տնտեսական համակարգում ինտեգրացիոն գործընթացների նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի և Եվրոպական միության տնտեսական հարաբերությունների զարգացման նախադրյալներին, առևտրատնտեսական համագործակցության ուղղություններին և երկկողմ տնտեսական կապերի խորացման հնարավորություններին։ Վերլուծվում են արտաքին առևտրի կառուցվածքը, արտահանման և ներմուծման առանձնահատկությունները, ներդրումային միջավայրի բարելավման հնարավորությունները և եվրոպական շուկաներում հայկական արտադրանքի մրցունակության բարձրացման հիմնախնդիրները։ Քննարկվում են տնտեսական օրենսդրության և կարգավորող չափանիշների համապատասխանեցման, տեխնիկական ստանդարտների ներդրման, մաքսային ընթացակարգերի կատարելագործման և գործարար միջավայրի զարգացման հետ կապված հարցերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել Եվրոպական միության տնտեսական քաղաքականության հիմնական սկզբունքները, Հայաստանի հետ կնքված համագործակցության համաձայնագրերը, տնտեսական բարեփոխումների ուղղությունները և եվրոպական ինտեգրման միջազգային փորձը։ Անդրադարձ է կատարվում Հայաստանի՝ Եվրասիական տնտեսական միության անդամակցությունից բխող պարտավորությունների և Եվրոպական միության հետ տնտեսական համագործակցության խորացման հնարավոր փոխազդեցություններին, ինչպես նաև իրավական ու ինստիտուցիոնալ սահմանափակումներին։ Կարևորվում են տնտեսական զարգացման, արտահանման շուկաների բազմազանեցման, ներդրումների ներգրավման, արտադրության արդիականացման և միջազգային տնտեսական մրցունակության բարձրացման հեռանկարները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել միջազգային տնտեսագիտության, արտաքին տնտեսական քաղաքականության, եվրոպական ինտեգրման, պետական տնտեսական կառավարման և Հայաստանի Հանրապետության տնտեսական զարգացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

History

Գիրքը «Թուրքիան և Հայկական հարցը», որի հեղինակն է Ալեքսեյ Ջիվելեգով, նվիրված է Հայկական հարցի պատմական, քաղաքական և միջազգային դիվանագիտական զարգացումների խորքային վերլուծությանը՝ հատկապես Օսմանյան կայսրության և եվրոպական տերությունների փոխհարաբերությունների համատեքստում։ Ջիվելեգովը այս աշխատության մեջ փորձում է բացատրել, թե ինչպես ձևավորվեց այն, ինչ պատմագիտության մեջ հայտնի է որպես Հայկական հարց։ Նա ցույց է տալիս, որ այն պարզապես ազգային խնդիր չէր, այլ միջազգային քաղաքականության կարևոր բաղադրիչ, որը կապված էր եվրոպական տերությունների շահերի բախման հետ՝ հատկապես所谓 «Արևելյան հարցի» շրջանակներում։ Հեղինակը մանրամասն ներկայացնում է, թե ինչպես էին տարբեր պետություններ՝ Ռուսաստան, Անգլիա, Ֆրանսիա և մյուսները, օգտագործում հայկական խնդիրը իրենց ռազմաքաղաքական նպատակների համար։ Գրքում զգալի տեղ է տրվում Օսմանյան կայսրության ներքին կառուցվածքին և այն քաղաքականությանը, որը կիրառվում էր քրիստոնյա ժողովուրդների նկատմամբ, այդ թվում՝ հայերի։ Ջիվելեգովը նկարագրում է վարչական համակարգը, սոցիալական անհավասարությունները և այն պայմանները, որոնցում ձևավորվեցին ազգային-ազատագրական շարժումները։ Նա փորձում է հասկանալ ոչ միայն իրադարձությունների ընթացքը, այլ նաև դրանց պատճառները՝ տնտեսական, քաղաքական և գաղափարական մակարդակներում։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի ողբերգական իրադարձություններին՝ ցույց տալով, թե ինչպես Հայկական հարցը վերածվեց միջազգային հումանիտար խնդրի։ Նա վերլուծում է եվրոպական դիվանագիտության դերը՝ ընդգծելով, որ հաճախ մեծ տերությունները սահմանափակվում էին հայտարարություններով և իրական քայլեր չէին ձեռնարկում իրավիճակը փոխելու համար։ Այս քննադատական մոտեցումը գրքին տալիս է ավելի խորքային և երբեմն սուր բնույթ։

Religion

Գիրքը նվիրված է Հայ եկեղեցու ծիսական արարողությունների և ժամերգությունների կարգին՝ պահքի վերջին շրջանից մինչև Սուրբ Զատկին հաջորդող շաբաթն ընդգրկող ժամանակահատվածում։ Այն նախատեսված է եկեղեցական պաշտամունքի ընթացքում կիրառելու համար և ներառում է տվյալ օրերի ու տոների հետ կապված աղոթքներ, սաղմոսներ, շարականներ, ընթերցումներ և ժամերգության այլ բաղադրիչներ՝ ըստ հայ եկեղեցական ավանդության։ Նյութը կապված է Մեծ պահքի ավարտի, Ղազարոսի հարության հիշատակի, Ավագ շաբաթվա արարողությունների, Քրիստոսի Հարության տոնի և Զատկին հաջորդող օրերի ծիսական հաջորդականության հետ։ Ժամակարգության մեջ կարևոր նշանակություն ունի եկեղեցական օրերի հերթականության պահպանումը, համապատասխան աղոթքների ու հոգևոր երգերի կիրառումը և պաշտամունքի միասնական կարգի ապահովումը։ Նման գրքերը ծառայել են հոգևորականներին և եկեղեցական երգեցողության մասնակիցներին՝ արարողությունները սահմանված ավանդույթին համապատասխան կատարելու համար։ Հրատարակությունը կարևոր սկզբնաղբյուր է նաև հայ եկեղեցու ծիսական կյանքի, ժամերգությունների կառուցվածքի և XIX դարի հայ կրոնական գրատպության ուսումնասիրության համար։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանում ֆեմինիստական շարժման ձևավորման և զարգացման գործընթացների ուսումնասիրմանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով դրանց կրթական ու մանկավարժական նախադրյալներին։ Հետազոտության կենտրոնում կանանց իրավունքների, հավասար հնարավորությունների, կրթության հասանելիության և հասարակական մասնակցության վերաբերյալ գաղափարների ձևավորումն ու տարածումն է, ինչպես նաև կրթական միջավայրի դերը հասարակական պատկերացումների փոփոխության գործընթացում։ Քննության են առնվում ֆեմինիստական մտքի հիմնական գաղափարական ուղղությունները, դրանց պատմական զարգացումը և հայկական հասարակական ու մշակութային միջավայրում դրսևորման առանձնահատկությունները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում կրթության ազդեցությանը կանանց հասարակական դերերի վերաիմաստավորման, ինքնուրույնության և մասնագիտական մասնակցության հնարավորությունների ընդլայնման վրա։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ ընտանիքի, դպրոցի, բարձրագույն կրթության, հասարակական կազմակերպությունների, լրատվամիջոցների և մշակութային միջավայրի դերին՝ որպես արժեքների ու սոցիալական պատկերացումների ձևավորման գործոնների։ Մանկավարժական տեսանկյունից ուսումնասիրվում են այն պայմանները, որոնք կարող են նպաստել մարդու արժանապատվության, հավասարության, փոխադարձ հարգանքի և խտրականության բացառման սկզբունքների վերաբերյալ գիտելիքների ու վերաբերմունքների ձևավորմանը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում պատմականորեն ձևավորված սոցիալական դերերի, ավանդական պատկերացումների և նոր հասարակական մոտեցումների փոխազդեցությանը՝ փորձելով բացահայտել դրանց ազդեցությունը շարժման զարգացման բնույթի վրա։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել նաև հայկական հասարակական մտքի, կանանց կրթության պատմության և հասարակական նախաձեռնությունների վերլուծություն՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես են կրթական հնարավորությունների փոփոխությունները փոխկապակցվել կանանց հանրային մասնակցության ընդլայնման հետ։ Կարևորվում է նաև տարբեր ժամանակաշրջանների առանձնահատկությունների համեմատությունը, քանի որ հասարակական շարժումների նպատակները, կազմակերպման ձևերը և հանրային ընկալումները փոփոխվում են պատմական ու սոցիալ-մշակութային պայմանների ազդեցությամբ։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է մանկավարժության, սոցիոլոգիայի, պատմության և գենդերային ուսումնասիրությունների մոտեցումները՝ ֆեմինիստական շարժումը դիտարկելով որպես հասարակական և կրթական գործընթացների փոխազդեցությամբ զարգացող երևույթ։