Ready-made Materials

Աշխատությունը ընդհանուր պատմության ուսումնական բնույթի ընդարձակ ձեռնարկ է, որը նախատեսված է բարձրագույն կրթական հաստատությունների սովորողների և ինքնուրույն ընթերցանությամբ հետաքրքրվողների համար։ Այն նպատակ ունի ընթերցողին ներկայացնելու պատմական գիտելիքների ամբողջական համակարգ՝ նպաստելով անցյալի կարևոր իրադարձությունների, հասարակությունների զարգացման և մարդկության պատմական փորձի ըմբռնմանը։ Ընդհանուր պատմության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու տարբեր ժողովուրդների ու պետությունների ձևավորումը, քաղաքական կառույցների զարգացումը, հասարակական հարաբերությունների փոփոխությունները, մշակութային ձեռքբերումները և քաղաքակրթությունների փոխազդեցությունը։ Նման ուսումնական աշխատությունները պատմական նյութը ներկայացնում են համակարգված ձևով՝ օգնելով ընթերցողին հասկանալու իրադարձությունների հաջորդականությունը, դրանց պատճառահետևանքային կապերը և պատմական գործընթացների նշանակությունը։ Բարձրագույն դպրոցների համար նախատեսված լինելը մատնանշում է գրքի կրթական ուղղվածությունը, իսկ ինքնուրույն ընթերցանության հնարավորության ընդգծումը վկայում է պատմական գիտելիքները լայն շրջանակների համար հասանելի դարձնելու նպատակի մասին։ Պատմության ուսումնասիրությունը ոչ միայն ընդլայնում է փաստական գիտելիքները, այլև զարգացնում է համեմատական մտածողությունը, պատմական երևույթները տարբեր տեսանկյուններից գնահատելու և հասարակական փոփոխությունների օրինաչափությունները հասկանալու կարողությունը։ Այսպիսի ձեռնարկները կարևոր դեր են ունեցել կրթական ծրագրերում պատմության դասավանդման, ինքնակրթության տարածման և պատմական գիտելիքների համակարգված փոխանցման գործում։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում պատմության դասավանդման մեթոդների, տասնիններորդ դարի հայալեզու ուսումնական գրականության և եվրոպական կրթական միջավայրում պատմագիտական գիտելիքների տարածման ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմության, մանկավարժության և կրթության պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների ու հետազոտողների համար։

Աշխատությունը ընդհանուր պատմության ուսուցման համար նախատեսված դասագիրք է, որը նպատակ ունի հայ դպրոցների սովորողներին ծանոթացնելու մարդկության պատմական զարգացման հիմնական փուլերին, տարբեր ժողովուրդների ու պետությունների անցյալին և համաշխարհային պատմության կարևոր իրադարձություններին։ Պատմական գիտելիքների համակարգված ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս սովորողներին հասկանալու հասարակությունների ձևավորման ու զարգացման ընթացքը, պետական կառույցների առաջացումը, քաղաքական և հասարակական հարաբերությունների փոփոխությունները, մշակույթների փոխազդեցությունն ու քաղաքակրթությունների ձեռքբերումները։ Դպրոցական կրթության համար նախատեսված այսպիսի աշխատությունները կարևոր դեր են ունեցել պատմության դասավանդման կազմակերպման, պատմական փաստերի ու իրադարձությունների հաջորդական ընկալման և պատմական մտածողության ձևավորման գործում։ Ընդհանուր պատմության ուսուցումը սովորողներին հնարավորություն է տալիս համեմատելու տարբեր ժամանակաշրջանների հասարակությունները, բացահայտելու պատմական իրադարձությունների պատճառահետևանքային կապերը և գնահատելու քաղաքական, տնտեսական, սոցիալական ու մշակութային փոփոխությունների ազդեցությունը մարդկության զարգացման վրա։ Հայոց դպրոցների համար կազմված դասագիրքը կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև հայ կրթական միջավայրում համաշխարհային պատմական գիտելիքների տարածման տեսանկյունից՝ նպաստելով սովորողների ընդհանուր կրթական մակարդակի բարձրացմանը և պատմական աշխարհայացքի ընդլայնմանը։ Նման ուսումնական նյութերը կարող էին կիրառվել դասերի ընթացքում՝ ուսուցչի բացատրությունները լրացնելու, պատմական իրադարձությունների վերաբերյալ գիտելիքներն ամրապնդելու և ինքնուրույն ընթերցանությունը խրախուսելու համար։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում պատմության դասավանդման մեթոդների, հայ դպրոցների համար նախատեսված դասագրքերի կազմման սկզբունքների և տասնիններորդ դարի հայ կրթական համակարգում ընդհանուր պատմության ուսուցման զարգացման ուսումնասիրության համար։ Այն արժեքավոր նյութ է հայալեզու պատմագիտական ու մանկավարժական գրականության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է արևելահայերենի՝ հայոց լեզվի արևելյան գրական տարբերակի ընդհանուր տեսությանը և դրա լեզվական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Այն ներկայացնում է արևելահայերենի կառուցվածքի, գործածության և գրավոր խոսքի ձևավորման հետ կապված հարցեր՝ նպատակ ունենալով համակարգված պատկերացում տալ լեզվի հիմնական հատկանիշների մասին։ Արևելահայերենը զարգացել է հայերենի պատմական ու տարածքային տարբերակների հիման վրա և ժամանակի ընթացքում ձևավորվել որպես գրական լեզվի ինքնուրույն տարբերակ՝ իր հնչյունական, բառապաշարային և քերականական առանձնահատկություններով։ Այսպիսի լեզվաբանական աշխատությունները կարևոր դեր են ունեցել գրական լեզվի կանոնների բացատրման, լեզվական երևույթների դասակարգման և լեզվի ուսուցման տեսական հիմքերի ձևավորման գործում։ Լեզվի ընդհանուր տեսության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու բառերի կազմությանը, քերականական ձևերին, նախադասության կառուցվածքին, բառապաշարի զարգացմանը և գրավոր խոսքի առանձնահատկություններին՝ նպաստելով լեզվական համակարգի ամբողջական ընկալմանը։ Աշխատությունը կարևոր է նաև հայերենի արևելյան գրական տարբերակի զարգացման պատմության տեսանկյունից, քանի որ նման ուսումնասիրությունները նպաստել են լեզվական գիտելիքների համակարգմանը և գրական լեզվի գիտակցված գործածության տարածմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել հայոց լեզվի պատմությամբ, քերականությամբ և լեզվաբանական մտքի զարգացմամբ հետաքրքրվող ընթերցողների, ուսուցիչների, բանասերների և հետազոտողների համար։ Հրատարակությունը ներկայացնում է տասնիններորդ դարի հայ լեզվաբանական ուսումնասիրությունների կարևոր ուղղություններից մեկը և հնարավորություն է տալիս դիտարկելու արևելահայերենի տեսական նկարագրության ու լեզվական կրթության զարգացման պատմական ընթացքը։

Աշխատությունը ներկայացնում է Օսմանյան կայսրության տարածքում գտնվող հայաբնակ գավառների, քաղաքների, ավանների և նշանավոր գյուղերի ընդհանուր ցանկը՝ նպատակ ունենալով համակարգված ձևով ներկայացնել հայ բնակչության բնակության աշխարհագրությունը։ Այն տեղեկատու բնույթի հրատարակություն է, որը կարևոր նշանակություն ունի պատմական Հայաստանի և Օսմանյան կայսրության տարբեր վարչական շրջաններում հայերի բնակության վայրերի ուսումնասիրության համար։ Բնակավայրերի անվանումների հավաքագրումն ու ցանկային ներկայացումը հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմելու հայ համայնքների տարածական բաշխման, բնակավայրերի ցանցի և տարածաշրջանային կապերի մասին։ Նման աշխատությունները կարող են ծառայել որպես սկզբնական աղբյուր՝ պատմական քարտեզագրության, տեղանունների ուսումնասիրության, վարչատարածքային բաժանման և հայ բնակչության պատմական աշխարհագրության հետազոտությունների համար։ Բնակավայրերի դասակարգումը՝ ըստ գավառների, քաղաքների, ավանների և գյուղերի, նպաստում է տարբեր մակարդակների բնակավայրերի տարբերակմանը և դրանց փոխկապակցվածության ուսումնասիրմանը։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև հայ բնակչության տեղաբաշխման, համայնքային կյանքի կազմակերպման և պատմական բնակավայրերի անվանումների պահպանման տեսանկյունից։ Այն կարող է օգտակար լինել հայագետներին, պատմաբաններին, աշխարհագրագետներին, տեղանունաբաններին և Օսմանյան կայսրության հայ համայնքների պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին։ Գիրքը կարևոր սկզբնաղբյուրային նշանակություն ունի տասնիններորդ դարի հայ բնակավայրերի աշխարհագրության ուսումնասիրման համար՝ հնարավորություն տալով համադրելու պատմական տեղանունները հետագա քարտեզների, վարչական ցանկերի և ժողովրդագրական ուսումնասիրությունների տվյալների հետ։

Հրատարակությունը վերաբերում է ընծայի ընդունմանն առնչվող կրոնական կամ եկեղեցական կարգին և ներկայացնում է ծիսական ու հոգևոր կյանքի հետ կապված նյութ։ Ընծան քրիստոնեական ավանդույթում կարող է ունենալ նվիրաբերման, ընծայման և հոգևոր ծառայության խորհրդանշական նշանակություն՝ արտահայտելով հավատացյալի նվիրվածությունը, երախտագիտությունը և մասնակցությունը եկեղեցական կյանքին։ Այսպիսի բնույթի աշխատությունները կարևոր են եկեղեցական ծեսերի, դրանց կատարման կարգի և դրանց հիմքում ընկած հոգևոր ըմբռնումների ուսումնասիրության համար։ Դրանք կարող են ծառայել որպես ուղեցույց՝ ներկայացնելով ծիսական գործողությունների նշանակությունը, եկեղեցական ավանդույթների պահպանման անհրաժեշտությունը և հոգևոր արարողությունների հետ կապված կանոնները։ Ընծայման գաղափարը քրիստոնեական մտածողության մեջ առնչվում է ոչ միայն նյութական նվիրատվությանը, այլև անձնական նվիրվածությանը, հավատարմությանը և հոգևոր պարտավորության գիտակցմանը։ Այդ պատճառով ընծայի ընդունմանն առնչվող կարգերը դիտարկելի են նաև եկեղեցու և հավատացյալ համայնքի փոխհարաբերությունների համատեքստում։ Հրատարակությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել եկեղեցական ծիսակարգի, քրիստոնեական պաշտամունքի պատմության և հոգևոր արարողությունների ձևավորման ուսումնասիրության համար։ Այն նաև արժեքավոր է կրոնական գրականության պատմության տեսանկյունից՝ որպես եկեղեցական կյանքի որոշակի կողմի վերաբերյալ տեղեկություններ պարունակող հրատարակություն։

Յակոբ Գ. Էտիլեանի աշխատությունը նվիրված է ֆրանսերենի լեզվական ձևերի և քերականական կառուցվածքների ուսուցմանը։ Այն նախատեսված է ֆրանսերեն սովորողների համար և նպատակ ունի նպաստելու լեզվի համակարգված յուրացմանը՝ ուշադրություն դարձնելով բառերի ձևափոխությանը, քերականական հարաբերություններին և նախադասության կառուցման առանձնահատկություններին։ Ֆրանսերենի ուսումնասիրության ընթացքում կարևոր նշանակություն ունեն գոյականների, դերանունների, ածականների և բայերի ձևերը, դրանց գործածության կանոնները, ինչպես նաև բառերի միջև քերականական կապերի ճիշտ ըմբռնումը։ Այսպիսի ուսումնական ձեռնարկները սովորողներին հնարավորություն են տալիս ծանոթանալու լեզվի կառուցվածքային առանձնահատկություններին, համադրելու տարբեր քերականական ձևեր և կիրառելու ձեռք բերած գիտելիքները գրավոր ու բանավոր խոսքում։ Աշխատությունը կարելի է դիտարկել որպես օտար լեզվի ուսուցմանն ուղղված քերականական նյութ, որի նպատակն է զարգացնել լեզվական ճշտությունը, նախադասություններ կազմելու կարողությունը և ֆրանսերեն տեքստերի ընկալումը։ Ֆրանսերենի իմացությունը կարևոր նշանակություն է ունեցել կրթության, գրականության, մշակութային հաղորդակցության և եվրոպական մտավոր ժառանգության ուսումնասիրության մեջ, ուստի նման ձեռնարկները նպաստել են լեզվական գիտելիքների տարածմանը և օտարալեզու կրթության զարգացմանը։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում ֆրանսերենի դասավանդման պատմության, հայալեզու քերականական ձեռնարկների կազմման սկզբունքների և տասնիններորդ դարի հայ կրթական միջավայրում օտար լեզուների ուսուցման զարգացման ուսումնասիրության համար։

Աշխատությունը գրաբարի՝ հայոց լեզվի դասական գրավոր ձևի ուսուցման համար նախատեսված ուսումնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է լեզվի ուսումնասիրման առաջին փուլի համար։ Այն միտված է սովորողներին ծանոթացնելու գրաբարի հիմնական առանձնահատկություններին, լեզվական կառուցվածքին և գրավոր խոսքի ավանդույթներին՝ հիմք ստեղծելով հետագա խորացված ուսումնասիրության համար։ Գրաբարը հայ մատենագրության, պատմագրության, աստվածաբանական երկերի, փիլիսոփայական աշխատությունների և միջնադարյան գիտական գրականության կարևոր լեզուն է, ուստի դրա իմացությունը հնարավորություն է տալիս անմիջականորեն առնչվելու հայ մշակութային ու մտավոր ժառանգության բազմաթիվ սկզբնաղբյուրների հետ։ Սկզբնական դասընթացի շրջանակում գրաբարի ուսումնասիրությունը ենթադրում է լեզվի քերականական կառուցվածքի, բառապաշարի, բառաձևերի, հոլովման ու խոնարհման համակարգերի և նախադասության կառուցման առանձնահատկությունների աստիճանական յուրացում։ Նման ձեռնարկները կարևոր նշանակություն են ունեցել լեզվի ուսուցումը համակարգված դարձնելու, տեսական գիտելիքները գործնական վարժությունների հետ համադրելու և սովորողների ինքնուրույն աշխատանքի հմտությունները զարգացնելու գործում։ Գրաբարի ուսումնասիրությունը նպաստում է նաև ժամանակակից հայերենի պատմական շերտերի ավելի խոր ըմբռնմանը, լեզվական փոփոխությունների ճանաչմանը և հայերենի զարգացման տարբեր փուլերի համեմատական դիտարկմանը։ Ձեռնարկը կարող է օգտակար լինել հայագիտական կրթություն ստացողների, լեզվաբանների, բանասերների, պատմաբանների և հայ հին գրականությամբ հետաքրքրվողների համար։ Այն ներկայացնում է հայոց լեզվի դասական ավանդույթի ուսուցման պատմության կարևոր կողմերից մեկը և արժեք ունի գրաբարի դասավանդման մեթոդների, հայերեն լեզվաբանական ձեռնարկների ու տասնիններորդ դարի հայ կրթական մշակույթի ուսումնասիրության համար։

Աշխատությունը նվիրված է ընթերցանության կարևորությանը և գրքերի միջոցով մարդու մտավոր զարգացմանը հասնելու եղանակներին՝ ընթերցողին ներկայացնելով օգտակար խորհուրդներ ու խրատներ։ Այն ընդգծում է գիրք կարդալու դերը գիտելիքների ձեռքբերման, մտածողության ընդլայնման, դատողության ձևավորման և անձի շարունակական կատարելագործման գործում։ Ընթերցանությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես ժամանց կամ տեղեկություններ ստանալու միջոց, այլև որպես մտավոր մշակույթի ձևավորման կարևոր ճանապարհ, որը մարդուն հնարավորություն է տալիս ճանաչելու աշխարհը, ուսումնասիրելու մարդկային փորձը և խորացնելու սեփական պատկերացումները կյանքի ու հասարակության վերաբերյալ։ Աշխատության գաղափարական առանցքը ընթերցասիրության զարգացումն է՝ գրքերի գիտակցված ընտրության, կանոնավոր ընթերցանության, կարդացած նյութի ըմբռնման և ձեռք բերած գիտելիքների գործնական կիրառման միջոցով։ Նման խրատական գրականությունը կարևորում է ընթերցողի ինքնուրույն աշխատանքը, ուշադրությունը, համբերությունը և կարդացածի շուրջ խորհելու կարողությունը՝ նպաստելով մակերեսային ընթերցումից դեպի բովանդակության խորքային ընկալում անցնելուն։ Գրքերի ուսումնասիրությունը կարող է հարստացնել բառապաշարը, զարգացնել լեզվական արտահայտչամիջոցները, բարելավել գրավոր ու բանավոր խոսքը և ձևավորել տարբեր տեսակետները համեմատելու ու քննադատաբար գնահատելու հմտություններ։ Միաժամանակ ընթերցանությունը ներկայացվում է որպես բարոյական և հասարակական դաստիարակության միջոց, քանի որ գրական ու ճանաչողական երկերի միջոցով մարդը ծանոթանում է մարդկային բնավորության տարբեր դրսևորումներին, վարքագծի օրինակներին և հասարակական կյանքի խնդիրներին։ Աշխատությունն արժեքավոր է ինքնակրթության գաղափարների, ընթերցանության մշակույթի ձևավորման և կրթության՝ որպես անհատի մտավոր ու բարոյական զարգացման շարունակական գործընթացի ընկալման տեսանկյունից։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև հայալեզու մանկավարժական և խրատական գրականության պատմության ուսումնասիրության համար՝ որպես գիտելիքի տարածման, անձնական զարգացման և գրքի դերի կարևորության մասին պատկերացումները ներկայացնող հրատարակություն։

Գիրքը հայերեն լեզվի ուսուցման և ընթերցանության զարգացման համար նախատեսված ընդարձակ ուսումնական ժողովածու է, որի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին ծանոթացնել հայերեն գրավոր խոսքին, զարգացնել տեքստերի ընկալման կարողությունները և նպաստել լեզվական գիտելիքների ամրապնդմանը։ Ընթերցարանները կարևոր տեղ են զբաղեցրել դպրոցական կրթության համակարգում՝ ծառայելով որպես լեզվի ուսուցման գործնական միջոց, որի օգնությամբ սովորողները ծանոթացել են գրական և ճանաչողական բնույթի նյութերի, հարստացրել իրենց բառապաշարը և կատարելագործել ընթերցանության ու արտահայտվելու հմտությունները։ Նման ձեռնարկներում ընդգրկվող տարբեր բնույթի տեքստերը հնարավորություն են տալիս լեզուն ուսումնասիրել ոչ միայն առանձին բառերի ու քերականական ձևերի միջոցով, այլև ամբողջական խոսքի համատեքստում՝ ուշադրություն դարձնելով նախադասությունների կառուցվածքին, բառերի իմաստային կապերին, շարադրանքի տրամաբանությանը և լեզվական արտահայտչամիջոցներին։ Ընթերցանության նյութերի հետ աշխատանքը նպաստում է նաև մտքերի հաջորդական ընկալմանը, բովանդակության վերարտադրմանը, ընթերցածի շուրջ դատողություններ անելու և սեփական խոսքը ձևակերպելու կարողությունների զարգացմանը։ Հայերեն լեզվի ընթերցարանի նշանակությունը պայմանավորված է նաև մայրենի լեզվով կրթության տարածման և գրագիտության մակարդակի բարձրացման գործում ունեցած դերով։ Այն կարող էր ծառայել ուսուցիչներին՝ դասերի կազմակերպման, ընթերցանության վարժությունների և լեզվական առաջադրանքների իրականացման ընթացքում, իսկ սովորողներին՝ ինքնուրույն ընթերցանության ու գիտելիքների խորացման համար։ Հրատարակությունը կարևոր նյութ է հայոց լեզվի դասավանդման պատմության, դպրոցական ընթերցարանների կազմման սկզբունքների և տասնիններորդ դարի հայալեզու ուսումնական գրականության զարգացման ուսումնասիրության համար։ Այն արտացոլում է մայրենի լեզվի ուսուցման և գրավոր մշակույթի տարածման նշանակությունը հայ կրթական միջավայրում։

Հրատարակությունը վերաբերում է Ներսիսյան դպրոցին կատարված ընծայաբերությանը՝ ներկայացնելով հայ կրթական հաստատությանն աջակցելու և նրա գործունեությանն օժանդակելու գաղափարը։ Ներսիսյան դպրոցը կարևոր տեղ է զբաղեցրել հայ կրթական կյանքի պատմության մեջ՝ նպաստելով հայեցի կրթության տարածմանը, գրագիտության զարգացմանը և մտավորական սերունդների ձևավորմանը։ Դպրոցներին ուղղված նվիրատվություններն ու ընծայաբերությունները պատմականորեն եղել են կրթական գործի նյութական և հասարակական աջակցության կարևոր միջոցներից՝ հնարավորություն տալով հոգալու հաստատությունների կարիքները, պահպանելու ուսումնական գործունեության շարունակականությունը և բարելավելու կրթության կազմակերպման պայմանները։ Այսպիսի հրատարակությունը կարող է արտացոլել նվիրատվության նպատակը, կրթական հաստատության հանդեպ բարերարների կամ հասարակական շրջանակների վերաբերմունքը և դպրոցին աջակցելու նշանակությունը։ Ընծայաբերության գաղափարը միաժամանակ ընդգծում է կրթության նկատմամբ հասարակական պատասխանատվությունը և այն համոզմունքը, որ դպրոցների զարգացումը կարևոր պայման է լեզվի, մշակույթի ու ազգային մտավոր կյանքի պահպանման համար։ Նյութը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ բարեգործության պատմության, կրթական հաստատությունների ֆինանսավորման և հասարակական աջակցության ձևերի ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն նաև արժեքավոր է Ներսիսյան դպրոցի պատմության և տասնիններորդ դարի հայ կրթական միջավայրի հետազոտողների համար՝ որպես դպրոցական կյանքի կազմակերպմանն ու զարգացմանն առնչվող պատմական հրատարակություն։

Հրատարակությունը նվիրված է հայկազյան դպրոցների ընկերությանը՝ հայ կրթական կյանքի կազմակերպմանն ու դպրոցական կրթության զարգացմանը վերաբերող կառույցի կամ նախաձեռնության գործունեությանը։ Վերնագիրը մատնանշում է հայեցի կրթության պահպանման, դպրոցների գործունեությանն աջակցելու և կրթական գործի շուրջ համախմբվելու գաղափարը։ Նման ընկերությունները կարևոր դեր են ունեցել հայ համայնքների հասարակական կյանքում՝ նպաստելով կրթության տարածմանը, դպրոցների պահպանմանն ու զարգացմանը, ուսումնական պայմանների բարելավմանը և կրթական նպատակների շուրջ հասարակական աջակցության ձևավորմանը։ Դպրոցական կրթությունը հայոց լեզվի, գրականության, պատմության և ազգային մշակույթի փոխանցման կարևոր միջոցներից էր, ուստի կրթական հաստատությունների գործունեությանն ուղղված կազմակերպված նախաձեռնություններն ունեին ոչ միայն ուսումնական, այլև հասարակական ու մշակութային նշանակություն։ Այսպիսի հրատարակությունը կարող էր տեղեկություններ հաղորդել ընկերության նպատակների, կազմակերպական սկզբունքների, կրթական խնդիրների և դպրոցների նկատմամբ ունեցած պարտավորությունների մասին։ Այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին հայ համայնքներում ձևավորվում կրթությանն աջակցող հասարակական կառույցներ, ինչպիսի դեր էին ստանձնում դրանք դպրոցական կյանքի կազմակերպման գործում և ինչպես էին համատեղվում կրթական ու ազգային մշակույթի պահպանման նպատակները։ Նյութը հետաքրքրություն է ներկայացնում հատկապես արևմտահայ կրթական պատմության, Կոստանդնուպոլսի հայ համայնքի հասարակական կազմակերպությունների և տասնիններորդ դարում հայ դպրոցների զարգացմանն ուղղված նախաձեռնությունների ուսումնասիրության համար։ Հրատարակությունը նաև սկզբնաղբյուրային արժեք ունի հայ կրթական հաստատությունների և դրանց շուրջ ձևավորված հասարակական գործունեության պատմությունը հետազոտողների համար։

Գիրքը ընտանեկան ժամանցի համար նախատեսված հրատարակություն է, որը միավորում է գուշակություններն ու զվարճալի վիճակացույցը՝ ընթերցողին առաջարկելով հետաքրքրաշարժ զբաղմունք և ապագայի վերաբերյալ խորհրդածությունների առիթ։ Վերնագրում նշված ժամանակաշրջանի հետ կապված գուշակությունները ներկայացնում են ապագան կանխատեսելու և կյանքի հնարավոր զարգացումները մեկնաբանելու այնպիսի ձևեր, որոնք տարածված են եղել ժողովրդական պատկերացումներում և կենցաղային մշակույթում։ Նման նյութերը հաճախ հիմնվում են խորհրդանշական մեկնաբանությունների, ավանդական հավատալիքների, պատահականության կամ անձնական հետաքրքրասիրության վրա՝ ստեղծելով խաղային միջավայր ընտանիքի անդամների և ընկերների համար։ Զվարճալի վիճակացույցը կարող է դիտարկվել որպես հրատարակության ժամանցային բաղադրիչ, որի միջոցով ընթերցողը հնարավորություն է ստանում ծանոթանալու տարբեր կանխատեսումների և դրանց շուրջ ձևավորվող զրույցների։ Գիրքը ոչ միայն ժամանցի միջոց է, այլև պատմամշակութային հետաքրքրություն ներկայացնող նյութ, քանի որ նման հրատարակություններն արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանի մարդկանց առօրյա հետաքրքրությունները, ապագայի նկատմամբ վերաբերմունքը և ժողովրդական հավատալիքների պահպանման ձևերը։ Ընտանեկան ընթերցանության համար նախատեսված բնույթը մատնանշում է, որ բովանդակությունը միտված է եղել ընթերցողներին համախմբելուն, միասին ժամանակ անցկացնելուն և առօրյան զվարճալի զբաղմունքներով հարստացնելուն։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև գուշակությունների պատմության, ժողովրդական սնահավատությունների, ընտանեկան ժամանցի մշակույթի և տասնիններորդ դարի հայերեն աշխարհիկ գրականության ուսումնասիրության համար։

Գիրքը առակների ժողովածու է, որն ընթերցողին ներկայացնում է խրատական և դաստիարակչական բովանդակությամբ կարճ պատմություններ։ Առակը գրական այն ժանրերից է, որտեղ կենդանիների, մարդկանց կամ այլ կերպարների գործողությունների միջոցով ներկայացվում են մարդկային բնավորության առանձնահատկությունները, վարքագծի տարբեր դրսևորումները և հասարակական կյանքի հակասությունները։ Այս ժանրին բնորոշ այլաբանական շարադրանքը հնարավորություն է տալիս պարզ ու պատկերավոր պատմությունների միջոցով բացահայտելու այնպիսի թեմաներ, ինչպիսիք են ազնվությունը, արդարությունը, աշխատասիրությունը, խոհեմությունը, ընկերասիրությունը, ագահությունը, ինքնասիրահարվածությունը և խորամանկությունը։ Պատմությունների վերջում կամ դրանց ընդհանուր իմաստի մեջ ամփոփվող բարոյական խորհուրդը խրախուսում է ընթերցողին գնահատել հերոսների արարքները, համեմատել դրանք սեփական փորձի հետ և եզրակացություններ անել մարդկային հարաբերությունների վերաբերյալ։ Առակների համառոտությունը, պատկերավոր լեզուն և հիշվող կերպարները ժողովածուն դարձնում են մատչելի ընթերցանության նյութ տարբեր տարիքի ընթերցողների համար։ Այն կարող է օգտագործվել նաև կրթական և դաստիարակչական նպատակներով՝ ընթերցանության հմտությունները զարգացնելու, բառապաշարը հարստացնելու, բանավոր ու գրավոր խոսքը կատարելագործելու և բարոյական հարցերի շուրջ քննարկումներ կազմակերպելու համար։ Առակների միջոցով հնարավոր է ներկայացնել բարդ գաղափարներ հասկանալի ձևով՝ միաժամանակ զարգացնելով համեմատելու, մեկնաբանելու և քննադատաբար մտածելու կարողությունները։ Ժողովածուն կարևոր տեղ ունի նաև հայերեն գրական և ուսումնական հրատարակությունների պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից՝ որպես առակագրության և բարոյախրատական ընթերցանության տարածմանը նպաստող հրատարակություն։

Գիրքը ներկայացնում է նշանավոր հեղինակների խորհրդածությունների և իմաստալից մտքերի ընտրանի, որն ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ծանոթանալու մարդկային կյանքի, բարոյական արժեքների, վարքագծի, հասարակական հարաբերությունների և անձնական կատարելագործման վերաբերյալ տարբեր գաղափարների։ Խորհրդածական բնույթի այսպիսի ժողովածուները միավորում են մտքեր, դատողություններ և խրատական ձևակերպումներ, որոնք խրախուսում են ինքնաճանաչումը, սեփական արարքների վերագնահատումը և կյանքի տարբեր երևույթների շուրջ խորքային մտածողությունը։ Հեղինակների ընտրանին կարող է ընդգրկել մարդու պարտականություններին, խղճին, առաքինությանը, գիտելիքին, իմաստությանը, արդարությանը և հասարակության մեջ անհատի դերին վերաբերող թեմաներ՝ ընթերցողին ներկայացնելով բարոյական ու մտավոր հարցերի շուրջ ձևավորված տարբեր մոտեցումներ։ Այսպիսի երկերը սովորաբար առանձնանում են համառոտ, բայց բովանդակալից շարադրանքով, ինչի շնորհիվ առանձին մտքեր կարող են ընկալվել որպես ինքնուրույն խորհրդածության նյութեր և կիրառվել առօրյա կյանքում։ Ժողովածուն կարող է ծառայել նաև որպես ինքնակրթության և դաստիարակության օժանդակ միջոց՝ նպաստելով ընթերցողի դատողության, քննադատական մտածողության և բարոյական ըմբռնումների զարգացմանը։ Այն արտացոլում է խրատական ու իմաստասիրական գրականության այն ավանդույթը, որի շրջանակում նշանավոր մտածողների գաղափարները տարածվել են ընտրանիների միջոցով՝ հասանելի դառնալով ավելի լայն ընթերցողական շրջանակների։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում փիլիսոփայական և բարոյագիտական մտքի տարածման, խրատական գրականության, ընթերցանության մշակույթի և հայերենով հրատարակված մտավոր-դաստիարակչական նյութերի պատմության ուսումնասիրության համար։