Կրտսեր դպրոցականների գիտելիքների ձևավորման մեթոդիկան «ֆիզիկական կուլտուրա» առարկայից

Технология

Աշխատությունը գործնական բնույթի ուղեցույց է, որը նպատակ ունի ներկայացնելու արվեստի հիմնական տեսակներն ու դրանց կիրառման սկզբունքները՝ ընթերցողին հասկանալի և մատչելի ձևով ծանոթացնելով արվեստային գործունեության առանձնահատկություններին։ Վերնագրում գործնական արվեստախոսության և արվեստների հեշտ կիրառման գաղափարների համադրությունը մատնանշում է տեսական գիտելիքները գործնական աշխատանքի հետ կապելու ձգտումը։ Արվեստի վերաբերյալ նման ձեռնարկները կարող են նպաստել գեղարվեստական մտածողության զարգացմանը, ստեղծագործական հմտությունների ձևավորմանը և արվեստի տարբեր ուղղությունների առանձնահատկությունների ճանաչմանը։ Դրանցում կարևոր տեղ է զբաղեցնում արվեստային գործունեության սկզբունքների բացատրությունը, կիրառվող միջոցների ու եղանակների ներկայացումը և դրանց նպատակահարմար օգտագործման վերաբերյալ գիտելիքների փոխանցումը։ Արվեստների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու գեղարվեստական արտահայտման տարբեր ձևերը, դրանց ստեղծագործական ու գործնական նշանակությունը և մարդու մշակութային կյանքի հետ ունեցած կապը։ Գործնական ուղեցույցի ձևաչափը նախատեսված է գիտելիքների կիրառելիությունն ընդգծելու և ընթերցողին ինքնուրույն ուսումնասիրության ու վարժանքի համար անհրաժեշտ սկզբնական կողմնորոշում տալու համար։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև 19-րդ դարի հայալեզու ուսումնական և մասնագիտական գրականության պատմության տեսանկյունից՝ արտացոլելով արվեստի մասին գիտելիքները համակարգելու և դրանք հայերենով տարածելու ձգտումը։ Այն կարող է օգտակար լինել արվեստագիտությամբ, գեղագիտական մտքի պատմությամբ, կիրառական արվեստների ուսումնասիրմամբ և հայ մշակութային գրականության զարգացմամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին ու հետազոտողներին։

Литература

Հրատարակությունը տեղեկատվական-մատենագիտական բնույթի պարբերական կամ ընթացիկ տեղեկատու նյութ է, որի հիմնական նպատակը տվյալ ժամանակահատվածում գրադարանային հավաքածուն համալրած կամ հրատարակչական շրջանառության մեջ հայտնված նոր գրքերի վերաբերյալ համակարգված տեղեկությունների ներկայացումն է։ Այն նախատեսված է ընթերցողներին, գրադարանավարներին, մատենագետներին, հետազոտողներին և տեղեկատվական ծառայությունների աշխատակիցներին նոր հրատարակությունների մասին արագ ու հարմար տեղեկություն տրամադրելու համար։ Նյութերը սովորաբար կազմակերպվում են որոշակի դասակարգման սկզբունքով՝ ըստ գիտության, մշակույթի, հասարակական կյանքի, գրականության, արվեստի, կրթության, տեխնիկայի և այլ թեմատիկ ոլորտների, ինչը հեշտացնում է անհրաժեշտ գրականության հայտնաբերումն ու ընտրությունը։ Առանձին մատենագիտական գրառումները կարող են ներառել հեղինակային տվյալներ, հրատարակության մասին հիմնական տեղեկություններ, լեզուն, ծավալը և նյութի նույնականացման համար անհրաժեշտ այլ նկարագրական տարրեր։ Այդ կառուցվածքի շնորհիվ տեղեկագիրը կատարում է ոչ միայն նոր գրքերի մասին իրազեկման, այլև տեղեկատվական որոնման ու գրադարանային սպասարկման օժանդակ գործառույթ։ Այն կարող է օգտագործվել ընթերցանության ուղղորդման, թեմատիկ գրականության ընտրության, նոր ստացումների ցուցադրությունների կազմակերպման և մասնագիտական տեղեկատու աշխատանքի ընթացքում։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև հրատարակությունների ժամանակագրական գրանցումը, քանի որ նման նյութերի հաջորդական թողարկումները հնարավորություն են տալիս հետագայում ուսումնասիրել որոշակի ժամանակաշրջանի հրատարակչական արտադրանքը, գրադարանային համալրման ուղղությունները և ընթերցողական հետաքրքրությունների համար առաջարկվող գրականության թեմատիկ շրջանակը։ Տեղեկագիրը կարող է օգտակար լինել նաև մատենագիտական հետազոտությունների համար՝ որպես տվյալ ժամանակաշրջանի գրքային հոսքի մասին տեղեկատվություն պահպանող աղբյուր։ Հրատարակությունների թեմատիկ և լեզվական կազմի դիտարկումը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել գրադարանային հավաքածուի համալրման բնույթի և տարբեր գիտական ու մշակութային ոլորտների ներկայացվածության մասին։ Այսպիսի տեղեկատու նյութերի պարբերական կազմումը կարևոր բաղադրիչ է գրադարանի ընթացիկ մատենագիտական գործունեության մեջ, քանի որ ապահովում է նոր ստացված գրականության վերաբերյալ տեղեկատվության շարունակական տարածումը։ Ընդհանուր առմամբ այն միավորում է մատենագիտական հաշվառման, տեղեկատվական սպասարկման և գրադարանային հավաքածուների ներկայացման գործառույթները՝ ծառայելով որպես նոր գրականության բացահայտման և որոնման գործնական միջոց։

Литература

Այս հատորը պատկանում է ֆրանսիական գրականության հայտնի ստեղծագործություններից մեկի՝ Էժեն Սյուի «Փարիզի գաղտնիքները» վեպի հայերեն թարգմանական հրատարակությանը։ Ստեղծագործությունը 19-րդ դարի սոցիալական վեպի նշանավոր օրինակներից է, որտեղ քաղաքային կյանքի պատկերների միջոցով ներկայացվում են հասարակական տարբեր խավերի կենցաղը, սոցիալական անհավասարությունը, աղքատության հետևանքները և մարդկային հարաբերությունների բարդությունները։ Փարիզը վեպում հանդես է գալիս ոչ միայն որպես գործողությունների վայր, այլև որպես բազմաշերտ հասարակական միջավայր, որի տարբեր կողմերում բացահայտվում են մարդկանց կյանքի պայմանները, բարոյական ընտրությունները և սոցիալական հակասությունները։ Հեղինակը համադրում է արկածային զարգացումները հասարակական խնդիրների ներկայացման հետ՝ ընթերցողին ծանոթացնելով քաղաքի տեսանելի ու թաքնված իրականությանը։ Ստեղծագործության լայն տարածումը նպաստել է սոցիալական վեպի հանրահռչակմանը և ընթերցողների հետաքրքրության աճին հասարակական կյանքի քիչ լուսաբանվող կողմերի նկատմամբ։ Հայերեն հրատարակությունն արտացոլում է եվրոպական գեղարվեստական գրականության տարածման և թարգմանական մշակույթի զարգացման գործընթացը հայ ընթերցողական միջավայրում։ Հատորը կարող է հետաքրքրել ֆրանսիական գրականության, 19-րդ դարի վեպի, թարգմանական գրականության պատմության և ժամանակաշրջանի հայ հրատարակչական մշակույթի ուսումնասիրությամբ զբաղվողներին։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում հակաճգնաժամային միջոցառումների համակարգի ուսումնասիրությանը և դրանց արդյունավետության բարձրացման ուղիների վերլուծությանը։ Գրքում ներկայացվում են տնտեսական ճգնաժամերի առաջացման պատճառները, մակրոտնտեսական անկայունության դրսևորումները և պետական միջամտության հիմնական գործիքները՝ ներառյալ հարկաբյուջետային և դրամավարկային քաղաքականությունները։ Հեղինակը վերլուծում է հակաճգնաժամային ծրագրերի կիրառման փորձը ՀՀ-ում, գնահատում դրանց ազդեցությունը տնտեսական աճի, զբաղվածության, ներդրումային միջավայրի և սոցիալական կայունության վրա։ Աշխատության մեջ քննարկվում են ճգնաժամերի կանխարգելման և արագ արձագանքման մեխանիզմների կատարելագործման հնարավորությունները՝ շեշտադրելով ինստիտուցիոնալ կարողությունների զարգացումը, ֆինանսական համակարգի դիմակայունության բարձրացումը և պետական կառավարման արդյունավետության ամրապնդումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում միջազգային փորձի համեմատական վերլուծությանը և տեղայնացման հնարավորություններին։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է տնտեսագետների, պետական կառավարման մասնագետների, ֆինանսական վերլուծաբանների և քաղաքականության մշակողների համար՝ նպաստելով հակաճգնաժամային քաղաքականությունների կատարելագործմանը և տնտեսական կայուն զարգացման ապահովմանը։

История

Աշխատությունը նվիրված է 1920–1930-ական թվականներին սփյուռքահայ հասարակական-քաղաքական մտքում Հայաստանում խորհրդային իշխանության հաստատման վերաբերյալ ձևավորված գնահատականների, մեկնաբանությունների և գաղափարական դիրքորոշումների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում տարբեր քաղաքական հոսանքների, կուսակցական շրջանակների, հասարակական գործիչների, մտավորականների և սփյուռքահայ մամուլի կողմից արտահայտված մոտեցումների համադրումն է՝ նպատակ ունենալով բացահայտել տվյալ պատմական իրադարձության ընկալման բազմազանությունը հայկական սփյուռքում։ Քննվում է, թե ինչպես էին քաղաքական և գաղափարական տարբեր դիրքերից մեկնաբանվում Հայաստանի Հանրապետության գոյության ավարտը, իշխանափոխության գործընթացը, նոր պետական համակարգի ձևավորումը և Խորհրդային Հայաստանի հետ հետագա հարաբերությունների խնդիրը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում այն հանգամանքին, որ սփյուռքահայ հասարակական-քաղաքական շրջանակների գնահատականները միատարր չէին և պայմանավորված էին ինչպես գաղափարական ու կուսակցական տարբերություններով, այնպես էլ համայնքների քաղաքական միջավայրով, պատմական փորձով և Հայաստանի ապագայի վերաբերյալ պատկերացումներով։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է սփյուռքահայ մամուլի, հրապարակախոսության, հուշագրությունների, քաղաքական փաստաթղթերի և հասարակական գործիչների աշխատությունների ուսումնասիրությունը, որոնց միջոցով հնարավոր է վերականգնել ժամանակաշրջանի բանավեճերի հիմնական թեմաներն ու փաստարկները։ Վերլուծվում են նաև խորհրդային պետականության, ազգային ինքնիշխանության, Հայաստանի անվտանգության, հայրենիք–սփյուռք հարաբերությունների և ազգային քաղաքական հեռանկարների վերաբերյալ ձևավորված պատկերացումները։ Կարևորվում է տարբեր քաղաքական ուժերի գնահատականների համեմատությունը՝ ցույց տալու համար, թե նույն իրադարձություններն ինչպես էին ստանում տարբեր մեկնաբանություններ՝ կախված հեղինակների քաղաքական հայացքներից և գաղափարական նախադրյալներից։ Անդրադարձ է կատարվում նաև ժամանակի ընթացքում դիրքորոշումների հնարավոր փոփոխություններին՝ պայմանավորված Խորհրդային Հայաստանում տեղի ունեցող քաղաքական, սոցիալական և տնտեսական գործընթացների վերաբերյալ սփյուռքում տարածվող տեղեկություններով։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու ոչ միայն Հայաստանի խորհրդայնացման վերաբերյալ պատմական գնահատականները, այլև միջպատերազմյան շրջանի սփյուռքահայ քաղաքական մշակույթը, գաղափարական հակասությունները և հայրենիքի քաղաքական զարգացման վերաբերյալ ձևավորված տարբեր պատկերացումները՝ դրանք դիտարկելով իրենց պատմական և հասարակական համատեքստում։

Политология

Աշխատության վերնագիրը մատնանշում է հայ ազգային կյանքի, հասարակական խնդիրների և ժողովրդի առջև ծառացած հարցերի քննարկման ուղղվածություն։ «Ազգային ասպարեզ» հասկացությունը կարող է ընդգրկել այն հասարակական միջավայրը, որտեղ ձևավորվում և արտահայտվում են ազգային շահերը, գաղափարները, ձգտումներն ու հավաքական նախաձեռնությունները։ Գրքի թեմատիկ շրջանակը կարելի է կապել XIX դարի հայ մտավորականության այն մտահոգությունների հետ, որոնք առնչվում էին ազգային ինքնագիտակցության ամրապնդմանը, հասարակական համախմբմանը, կրթության տարածմանը և ժողովրդի առաջընթացին։ Այս ժամանակաշրջանում հայերեն հրատարակությունները կարևոր դեր էին կատարում ազգային հարցերի շուրջ քննարկումներ ծավալելու, ընթերցողին հասարակական կյանքի խնդիրներին հաղորդակից դարձնելու և հանրային մտածողությունը զարգացնելու գործում։ Վերնագրի գաղափարական շեշտադրումը թույլ է տալիս գիրքը դիտարկել որպես ազգային կյանքի և հասարակական գործունեության վերաբերյալ մտորումների արտահայտություն։ Այն կարող է հետաքրքրել հայ հասարակական մտքի, ազգային ինքնության ձևավորման, XIX դարի հայ գրականության և Կոստանդնուպոլսի հայ մտավոր ու հրատարակչական միջավայրի ուսումնասիրողներին։