Ստրաբոն․ Աշխարհագրություն

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի տնտեսական առաջընթացի և համաշխարհային տնտեսությանը երկրի արդյունավետ ինտեգրման փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում այն մոտեցումն է, որ համաշխարհային տնտեսական համակարգում հաջող ներգրավվածությունը պահանջում է ոչ միայն արտաքին տնտեսական կապերի ընդլայնում, այլև ներքին տնտեսության մրցունակության, արտադրողականության, տեխնոլոգիական կարողությունների և ինստիտուցիոնալ միջավայրի շարունակական զարգացում։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են Հայաստանի տնտեսության զարգացման հիմնական նախադրյալները, կառուցվածքային առանձնահատկությունները և այն գործոնները, որոնք կարող են նպաստել երկրի միջազգային տնտեսական դիրքերի ամրապնդմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում արտաքին առևտրի զարգացմանը, արտահանման ծավալների և կառուցվածքի բարելավմանը, ներդրումների ներգրավմանը, նոր տեխնոլոգիաների կիրառմանը և միջազգային տնտեսական համագործակցության ընդլայնմանը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ Հայաստանի տնտեսության համաշխարհային շուկաներին ինտեգրվելու առավելություններին և հնարավոր ռիսկերին՝ հաշվի առնելով փոքր և բաց տնտեսության առանձնահատկությունները։ Ուսումնասիրվում է նաև այն հարցը, թե ինչպես կարող է տնտեսական դիվերսիֆիկացումը նվազեցնել արտաքին շուկաներից և առանձին ապրանքային կամ ֆինանսական ուղղություններից կախվածությունը և բարձրացնել երկրի տնտեսական դիմակայունությունը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում մարդկային կապիտալի զարգացմանը, կրթության և գիտության, նորարարության ու բարձր տեխնոլոգիաների դերին, քանի որ ժամանակակից համաշխարհային տնտեսությունում մրցունակության կարևոր նախապայման է գիտելիքահեն արտադրության և ծառայությունների զարգացումը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում փոքր և միջին ձեռնարկությունների, արտահանող ընկերությունների և ներդրումային գործունեության խթանման հնարավորություններին, ինչպես նաև գործարար միջավայրի և տնտեսական կառավարման բարելավմանը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել Հայաստանի տնտեսական կապերը տարբեր երկրների և միջազգային տնտեսական կառույցների հետ, ինչպես նաև տարածաշրջանային համագործակցության հնարավորությունները՝ որպես միջազգային շուկաներ մուտք գործելու լրացուցիչ միջոց։ Աշխատության կարևոր նպատակներից է բացահայտել այն տնտեսական քաղաքականության ուղղությունները, որոնք կարող են միաժամանակ խթանել ներքին տնտեսական աճը և ընդլայնել Հայաստանի մասնակցությունը միջազգային տնտեսական գործընթացներին։ Դրանց շարքում կարող են ընդգրկվել արտահանման խթանումը, ներդրումային միջավայրի կատարելագործումը, ենթակառուցվածքների զարգացումը, թվայնացումը, արտադրության տեխնոլոգիական արդիականացումը և աշխատուժի որակավորման բարձրացումը։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել Հայաստանի տնտեսական զարգացման ռազմավարությունների մշակման և միջազգային տնտեսական ինտեգրման հնարավորությունների գնահատման համար։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում տնտեսագետների, միջազգային տնտեսական հարաբերությունների մասնագետների, պետական կառավարման ներկայացուցիչների, ձեռնարկատերերի, հետազոտողների և Հայաստանի տնտեսական զարգացման հեռանկարներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում գիտելիքի, նորարարության, մարդկային կապիտալի և տեխնոլոգիական զարգացման հիման վրա ազգային տնտեսության մրցունակության բարձրացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում այն մոտեցումն է, որ ժամանակակից տնտեսության պայմաններում երկրի մրցունակությունն increasingly պայմանավորվում է ոչ միայն բնական ռեսուրսների, արտադրական կարողությունների կամ ֆինանսական միջոցների առկայությամբ, այլև գիտելիք ստեղծելու, կուտակելու, տարածելու և այն տնտեսական արժեքի վերածելու կարողությամբ։ Այս համատեքստում գիտելիքահենք տնտեսությունը դիտարկվում է որպես տնտեսական աճի, արտադրողականության բարձրացման, նորարարական արտադրության զարգացման և միջազգային շուկաներում երկրի դիրքերի ամրապնդման կարևորագույն նախապայման։ ՀՀ կառավարության տնտեսական քաղաքականության մեջ ևս գիտելիքը և նորարարությունը դիտարկվում են որպես զարգացման հիմնական շարժիչ ուժեր, իսկ գիտության, տեխնոլոգիայի և արտադրության միջև կապերի զարգացումը՝ մրցունակության ձևավորման առանցքային ուղղություն։ Աշխատության շրջանակում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գիտության, կրթության, բիզնեսի և պետության փոխգործակցությանը, քանի որ գիտելիքահենք տնտեսության արդյունավետ ձևավորումը պահանջում է ոչ թե առանձին ոլորտների զարգացում, այլ դրանց միջև կայուն և արդյունավետ կապերի ստեղծում։ Գիտական հետազոտությունների արդյունքները պետք է կարողանան հասնել շուկա, վերածվել նորարարական արտադրանքի կամ ծառայության, իսկ կրթական համակարգը պետք է պատրաստի փոփոխվող տնտեսության պահանջներին համապատասխան մասնագետներ։ Այս առումով կարևոր են տեխնոլոգիաների փոխանցումը, գիտական մշակումների առևտրայնացումը, հետազոտությունների և մշակումների խթանումը, նորարարական ձեռնարկատիրության զարգացումը և պետական-մասնավոր համագործակցության ընդլայնումը։ ՀՀ պայմաններում ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է նաև մարդկային կապիտալի արդյունավետ օգտագործումը։ Բարձր որակավորում ունեցող մասնագետները, ժամանակակից մասնագիտական և թվային հմտությունները, ստեղծարար մտածողությունը և շարունակական կրթությունը դիտարկվում են որպես այն գործոնները, որոնք կարող են փոքր շուկա ունեցող երկրի համար ստեղծել միջազգային մրցակցային առավելություններ։ Միաժամանակ, աշխատությունը անդրադառնում է այնպիսի խոչընդոտների, ինչպիսիք են գիտության և բիզնեսի միջև կապերի ոչ բավարար մակարդակը, նորարարական գաղափարների ֆինանսավորման սահմանափակ հնարավորությունները, տեխնոլոգիական ենթակառուցվածքների զարգացման անհրաժեշտությունը, մտավոր սեփականության արդյունավետ պաշտպանության հարցերը և գիտելիքի տնտեսական արդյունքի վերածման մեխանիզմների կատարելագործումը։ Գիտելիքահենք տնտեսության կայացման համար կարևոր է նաև տեղեկատվական և թվային ենթակառուցվածքների զարգացումը, քանի որ ժամանակակից մրցունակությունը մեծապես կախված է տվյալների, թվային տեխնոլոգիաների և նորարարական լուծումների արդյունավետ կիրառությունից։ Աշխատության տրամաբանության մեջ մրցունակության ապահովումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես առանձին ընկերությունների կամ ճյուղերի խնդիր, այլև որպես ազգային տնտեսական համակարգի երկարաժամկետ զարգացման խնդիր։ Այդ պատճառով կարևորվում են պետական քաղաքականության կանխատեսելիությունը, ներդրումային միջավայրի բարելավումը, մրցակցության խթանումը, կոռուպցիոն ռիսկերի նվազեցումը, պետական և մասնավոր հատվածների համագործակցության ամրապնդումը, նորարարական կլաստերների ձևավորումը և տեխնոլոգիական ձեռնարկությունների զարգացման համար նպաստավոր պայմանների ստեղծումը։ Ուսումնասիրությունը հատկապես արժեքավոր է ՀՀ-ի համար, քանի որ երկրի սահմանափակ բնական և ներքին շուկայական ռեսուրսների պայմաններում մրցակցային առավելությունների ստեղծման կարևոր աղբյուր կարող է դառնալ մարդկային ներուժը, գիտությունը, բարձր տեխնոլոգիաները և նորարարությունը։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս տնտեսական աճը կապել բարձր ավելացված արժեք ստեղծող ոլորտների զարգացման, արտահանման ներուժի ընդլայնման և միջազգային տնտեսական ինտեգրման հետ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը ներկայացնում է Հայաստանի տնտեսության արդիականացման այնպիսի տեսլական, որտեղ գիտելիքը հանդես է գալիս ոչ միայն որպես կրթական կամ գիտական ռեսուրս, այլև որպես տնտեսական արժեք ստեղծող հիմնական գործոն։ Այն կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, հետազոտողներին, բուհերի դասախոսներին և ուսանողներին, պետական կառավարման ու տնտեսական քաղաքականության մասնագետներին, ինչպես նաև նորարարական և տեխնոլոգիական ոլորտների ներկայացուցիչներին։

Другие предметы

Այս հրատարակությունը «Նոր գրքեր. Տեղեկատվական բուլետեն (2010, կեսամյա)» բնույթի մատենագիտական տեղեկատու է, որը պատրաստվում է գրադարանային և մատենագիտական ծառայությունների կողմից՝ նպատակ ունենալով համակարգված կերպով ներկայացնել տվյալ ժամանակահատվածում հրատարակված կամ գրադարան մուտք գործած նոր գրքերը։ Այն հանդիսանում է պաշտոնական տեղեկատվական աղբյուր, որտեղ գրականությունը դասակարգվում է ըստ թեմատիկ բաժինների՝ հասարակական գիտություններ, տեխնիկական գիտություններ, բնական գիտություններ, գրականություն, արվեստ և այլ ոլորտներ, ինչը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել նոր հրատարակությունների բազմազանության մեջ։ Յուրաքանչյուր գրքի մասին տրվում են ստանդարտացված մատենագիտական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակման վայր, հրատարակչություն, տարեթիվ և էջերի քանակ, իսկ որոշ դեպքերում նաև թեմատիկ կամ բովանդակային կարճ նկարագրություն, ինչը հեշտացնում է գիտական և գրադարանային աշխատանքը։ Այսպիսի բուլետենները կարևոր դեր ունեն գիտական տեղեկատվության տարածման, գրադարանային ֆոնդերի համալրման, ինչպես նաև հետազոտողների և ուսանողների համար նոր աղբյուրների բացահայտման գործընթացում։ Դրանք նաև արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանի հրատարակչական ակտիվությունը և գիտական-մշակութային զարգացման ընդհանուր պատկերը։ Այսպիսով, տվյալ տեղեկատուն ոչ թե մեկ հեղինակային գիրք է, այլ բազմաբնույթ մատենագիտական ցուցակ, որը ծառայում է որպես գիտական տեղեկատվության համակարգված և օպերատիվ աղբյուր։

Другие предметы

Այս աշխատությունը մատենագիտական և պատմագրական բնույթի ուսումնասիրություն է, որը ներկայացնում է տարբեր հեղինակների ստեղծագործությունների այն խումբը, որոնք վաղ շրջանում թարգմանվել են հայերեն՝ ընդգծելով հայ միջնադարյան թարգմանական դպրոցի լայն կապերը համաշխարհային գրականության և գիտական մտքի հետ։ Նյութում համակարգված կերպով դիտարկվում են տարբեր լեզուներից՝ հատկապես հունարենից, ասորերենից և լատիներենից հայերեն կատարված թարգմանությունները, ինչպես նաև դրանց ընտրության սկզբունքները, մշակութային համատեքստը և գաղափարական նշանակությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում թարգմանական գործունեության դերին հայ միջնադարյան կրթական և հոգևոր կյանքի զարգացման մեջ, որտեղ թարգմանությունը ոչ միայն լեզվական փոխակերպում էր, այլ նաև գիտական և փիլիսոփայական գիտելիքի փոխանցման կարևոր միջոց։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է հայերեն թարգմանությունների ազդեցությունը ազգային գրավոր մշակույթի ձևավորման վրա՝ ցույց տալով, թե ինչպես են այդ տեքստերը նպաստել հայ մտավոր միջավայրի ինտեգրմանը համաշխարհային մշակութային հոսքերին։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է Euphorbiaceae ընտանիքին պատկանող Euphorbia ցեղի կենսահամակարգային և ֆիտոաշխարհագրական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը Հյուսիսարևելյան Իրանի տարածքում։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են տվյալ տարածաշրջանում տարածված տեսակների բազմազանությունը, դրանց տաքսոնոմիական առանձնահատկությունները, տարածման օրինաչափությունները և էկոլոգիական պայմանների հետ ունեցած փոխկապակցվածությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեսակների նույնականացմանը, մորֆոլոգիական հատկանիշների համեմատությանը և դրանց համակարգաբանական դիրքի ճշգրտմանը, ինչը կարևոր է տարածաշրջանային ֆլորայի կազմի և բազմազանության ամբողջական գնահատման համար։ Ֆիտոաշխարհագրական վերլուծության միջոցով դիտարկվում են տեսակների տարածման արեալները, աշխարհագրական խմբավորումները և այն բնական գործոնները, որոնք պայմանավորում են դրանց տարածվածությունը Հյուսիսարևելյան Իրանի տարբեր բնակավայրերում։ Ուսումնասիրության մեջ կարող են հաշվի առնվել կլիմայական պայմանները, բարձրությունը ծովի մակարդակից, հողային առանձնահատկությունները, խոնավության մակարդակը և բուսական համակեցությունների բնույթը՝ պարզելու համար դրանց ազդեցությունը Euphorbia ցեղի տեսակների տարածման վրա։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի տարածաշրջանի բուսական աշխարհի կենսաբազմազանության ուսումնասիրման, հազվադեպ կամ սահմանափակ տարածում ունեցող տեսակների բացահայտման և բնական բուսական ռեսուրսների պահպանության խնդիրների տեսանկյունից։ Տվյալների համակարգված ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել նաև Իրանի ֆլորայի տաքսոնոմիական և աշխարհագրական պատկերի կատարելագործմանը և հարակից տարածաշրջանների բուսական աշխարհի հետ համեմատական ուսումնասիրությունների իրականացմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել բուսաբաններին, տաքսոնոմներին, ֆիտոաշխարհագրագետներին, էկոլոգներին, կենսաբազմազանության պահպանության մասնագետներին, գիտաշխատողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Другие предметы

Հայաստանում «նոր գրքերի» մասին ինֆորմացիոն ցանկերը սովորաբար ներկայացվում են որպես մատենագիտական կամ գրադարանային տեղեկատուներ, որտեղ համակարգված ձևով ամփոփվում են տարբեր հրատարակչությունների նոր լույս տեսած աշխատությունները։ Այդպիսի ցանկերի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, գրադարաններին և հետազոտողներին տրամադրել արագ կողմնորոշվելու հնարավորություն ժամանակակից գրական հոսքերում՝ ընդգրկելով գիտական, գեղարվեստական, ուսումնական և տեղեկատու բնույթի հրատարակություններ։ Օրինակ՝ Հայաստանում ակտիվորեն գործում են պարբերական «Նոր գիրք» նախագծերը, որտեղ յուրաքանչյուր շաբաթ կամ ամիս ներկայացվում են նոր հրատարակություններ տարբեր ոլորտներից՝ գրականություն, պատմություն, հասարակագիտություն, արվեստ և գիտություն, ինչը թույլ է տալիս հետևել հրատարակչական գործընթացների ընթացիկ զարգացումներին և գրքային շուկայի միտումներին ։ Բացի այդ, մատենագիտական ցանկերի ավելի մասնագիտական ձևաչափերը, որոնք պատրաստվում են գրադարանային և գիտական հաստատությունների կողմից, ընդգրկում են նաև գրքերի ամբողջական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և թեմատիկ դասակարգում, ինչը նպաստում է գիտական տեղեկատվության համակարգմանն ու որոնելիության բարձրացմանը ։ Նման տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն ազգային գրադարանային համակարգում՝ ապահովելով նոր գրականության մատչելիությունը և աջակցելով կրթական ու գիտական գործընթացներին, ինչպես նաև նպաստելով ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը Հայաստանում։