Քաղաքական զարգացման գործընթացները և արդի ԶԼՄ-ը ՀՀ-ում

Другие предметы

Վարդանյան Լ., հանդիսանում է մատենագիտական և տեղեկատու բնույթի աշխատություն, որը համակարգված կերպով ներկայացնում է Հայաստանի պետական ագրարային համալսարանում տարբեր տարիներին՝ 1935–2009 թվականների ընթացքում պաշտպանված ատենախոսությունների ամբողջական ցանկը։ Այն ընդգրկում է գիտական աշխատանքների թեմատիկ բազմազանությունը, հեղինակներին, պաշտպանության տարիները և գիտական ուղղությունները՝ ապահովելով արժեքավոր տեղեկատվական բազա գիտական հետազոտությունների պատմության և զարգացման վերաբերյալ։ Գրքում արտացոլված են ագրարային գիտությունների տարբեր ճյուղերը՝ գյուղատնտեսություն, անասնաբուծություն, հողագիտություն, ագրոտեխնիկա, սննդի տեխնոլոգիա և հարակից ոլորտներ, ինչը հնարավորություն է տալիս տեսնել համալսարանի գիտական գործունեության զարգացումը երկարաժամկետ պատմական համատեքստում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված գիտական կադրերի պատրաստման գործընթացին, գիտահետազոտական ուղղությունների ձևավորմանը և դրանց ներդրմանը գյուղատնտեսության զարգացման մեջ։ Այս աշխատությունը ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատու աղբյուր հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների և գիտական գրադարանների համար՝ նպաստելով գիտական տեղեկատվության որոնման, համակարգման և օգտագործման արդյունավետությանը։

Лингвистика

Աշխատությունը նվիրված է գլոբալացման պայմաններում գրական արաբերենի զարգացման, գործառութային փոփոխությունների և լեզվական քաղաքականության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ տիպաբանական տեսանկյունից։ Հետազոտության կենտրոնում արաբերենի ժամանակակից գործածության բազմաշերտ համակարգն է, որտեղ գրական կամ ստանդարտ արաբերենը գոյակցում է տարբեր խոսակցական բարբառների և լեզվական այլ ձևերի հետ։ Ուսումնասիրությունը կարևորում է գլոբալացման ազդեցությունը լեզվի զարգացման վրա՝ հաշվի առնելով միջազգային հաղորդակցության, զանգվածային լրատվության, կրթության, գիտության, թվային տեխնոլոգիաների և սոցիալական ցանցերի արագ տարածումը։ Աշխատանքում կարող են վերլուծվել ժամանակակից գրական արաբերենի կառուցվածքային և գործառութային առանձնահատկությունները, դրա կիրառության ոլորտները և տարբեր հասարակական միջավայրերում ունեցած դերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվական քաղաքականությանը՝ պետական կառույցների, կրթական համակարգերի և հասարակական հաստատությունների կողմից լեզվի կարգավորման, պահպանման և զարգացման մեխանիզմներին։ Տիպաբանական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս գրական արաբերենի առանձնահատկությունները դիտարկել այլ լեզուների և լեզվական համակարգերի համեմատությամբ՝ բացահայտելով լեզվական ստանդարտացման, նորմավորման, երկլեզվության և բազմալեզվության ընդհանուր օրինաչափությունները։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է նաև արաբական աշխարհի լեզվական իրավիճակի բազմազանության վերլուծությունը, քանի որ տարբեր երկրներում ստանդարտ լեզվի և տեղական բարբառների հարաբերակցությունը կարող է էապես տարբեր լինել։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև այսպես կոչված լեզվական երկշերտությանը, երբ պաշտոնական, կրթական և գրավոր հաղորդակցության մեջ գերակայում է ստանդարտ ձևը, իսկ առօրյա բանավոր շփման մեջ լայնորեն կիրառվում են տարածաշրջանային խոսվածքները։ Գլոբալացման պայմաններում այդ հարաբերությունները ենթարկվում են նոր փոփոխությունների՝ հատկապես մեդիայի, համացանցի և թվային հաղորդակցության ազդեցությամբ, որտեղ գրական ու խոսակցական լեզվական ձևերը կարող են փոխազդել և արագորեն տարածվել ազգային սահմաններից դուրս։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում օտար լեզուների, հատկապես անգլերենի ազդեցությանը, նոր բառապաշարի ներթափանցմանը, տերմինաբանական համակարգերի զարգացմանը և լեզվի արդիականացման խնդիրներին։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում են լեզվական ինքնության պահպանման, ազգային լեզվական ժառանգության պաշտպանության և գլոբալ հաղորդակցության պահանջներին համապատասխանելու միջև հավասարակշռության հարցերը։ Աշխատանքի գործնական նշանակությունը պայմանավորված է նրանով, որ լեզվական քաղաքականության արդյունավետությունը կարևոր դեր ունի կրթության, մշակույթի, պետական կառավարման և տեղեկատվական միջավայրի զարգացման գործում։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել լեզվաբաններին, արաբագետներին, արևելագետներին, լեզվական քաղաքականության մասնագետներին, թարգմանիչներին, կրթության ոլորտի մասնագետներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը հնարավորություն է տալիս գրական արաբերենի ժամանակակից վիճակը դիտարկել գլոբալացման, լեզվական բազմազանության և հասարակական փոփոխությունների համատեքստում՝ բացահայտելով ստանդարտացման, լեզվական քաղաքականության, բարբառային բազմազանության և միջազգային ազդեցությունների փոխհարաբերությունները։

История

Այս պատմագիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում հայ համայնքի ձևավորման և զարգացման պատմությանը՝ դրա սկզբնավորման վաղ փուլերից մինչև 1924 թվականը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում է հայերի՝ Հյուսիսային Ամերիկա տեղափոխվելու նախապատմությունը, առաջին հայ բնակիչների և ներգաղթյալների ձևավորված խմբերը, ինչպես նաև այն սոցիալ-տնտեսական և քաղաքական պայմանները, որոնք նպաստեցին համայնքի աստիճանական կայացմանը։ Հետազոտության ընթացքում ուսումնասիրվում է հայերի բնակության աշխարհագրության ընդլայնումը, տարբեր քաղաքներում և նահանգներում համայնքային կենտրոնների ձևավորումը, նրանց զբաղվածության հիմնական ուղղությունները և տնտեսական գործունեությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում XIX դարի վերջին և XX դարի սկզբին հայերի ներգաղթի աճին, որի վրա էական ազդեցություն ունեցան Օսմանյան կայսրությունում և Հայկական հարցի շրջանակում տեղի ունեցող քաղաքական ու սոցիալական զարգացումները։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է համայնքի ներքին կազմակերպական կյանքի ուսումնասիրությունը։ Ներկայացվում են հայկական եկեղեցական կառույցների, կրթական հաստատությունների, բարեգործական կազմակերպությունների, մշակութային միությունների, հայրենակցական կազմակերպությունների և մամուլի ձևավորման ու գործունեության գործընթացները։ Այս կառույցները կարևոր դեր են ունեցել հայերի ազգային ինքնության պահպանման, լեզվի ու մշակույթի փոխանցման, համայնքային համերաշխության ամրապնդման և նոր սերնդի կրթության գործում։ Ուսումնասիրվում է նաև հայ համայնքի կապը Հայաստանի և Օսմանյան կայսրության հայ բնակչության հետ, ինչպես նաև հայրենասիրական, հասարակական և քաղաքական շարժումների ազդեցությունը ամերիկահայ համայնքի կյանքի վրա։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում Հայոց ցեղասպանության տարիներին ամերիկահայերի արձագանքին, օգնության և հանգանակության կազմակերպմանը, փրկարար ու բարեգործական նախաձեռնություններին և ցեղասպանությունից վերապրածների ընդունման գործընթացին։ Հետազոտությունը ցույց է տալիս, թե ինչպես 1915 թվականից հետո ԱՄՆ-ում հայ բնակչության թվաքանակի և սոցիալական կազմի փոփոխությունը ազդեց համայնքի կառուցվածքի և հասարակական կյանքի վրա։ 1920-ականների սկզբին համայնքը արդեն հանդես էր գալիս որպես կազմակերպված հասարակական ուժ՝ ունենալով սեփական եկեղեցական, կրթական, բարեգործական, մշակութային և մամուլի կառույցներ։ Ուսումնասիրությունը նաև հնարավորություն է տալիս հասկանալու ամերիկահայերի ինտեգրման և ազգային ինքնության պահպանման միջև ձևավորված հարաբերակցությունը, ինչպես նաև ամերիկյան հասարակության մեջ նրանց տնտեսական և մշակութային ներգրավվածությունը։ Աշխատության արդյունքները կարևոր են ոչ միայն ԱՄՆ-ի հայ համայնքի պատմության, այլև հայկական սփյուռքի ձևավորման ընդհանուր գործընթացների ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, հայագետներին, սփյուռքագետներին, սոցիոլոգներին, ազգագրագետներին, մշակութաբաններին, ինչպես նաև հայ համայնքների պատմությամբ և հայ-ամերիկյան հարաբերություններով հետաքրքրվող հետազոտողներին ու ընթերցողներին։

Другие предметы

Գիրքը «Լոկալ և պայմանական էքստրեմումներ»՝ Կարեն Ավետիսյանի, նվիրված է ֆունկցիաների էքստրեմալ կետերի ուսումնասիրման մաթեմատիկական մեթոդներին: Այն ներկայացնում է, թե ինչպես որոշել ֆունկցիայի լոկալ (տեղական) և պայմանական (սահմանափակումների ներքո) մաքսիմում և մինիմում կետերը՝ կիրառելով տարբեր անալիտիկ և թվային մոտեցումներ։ Հիմնական թեմաները ընդգրկում են՝ Լոկալ էքստրեմումներ – առաջին և երկրորդ մասշտաբային արտահայտությունների օգտագործումը, անհրաժեշտ և բավարար պայմաններ։ Պայմանական էքստրեմումներ – Լագրանջի բազմապատիկների մեթոդ, սահմանափակումներով օպտիմալացման խնդիրների վերլուծություն։ Գործնական կիրառություններ – տնտեսագիտություն, ֆիզիկա, ինժեներական խնդիրներ, որտեղ անհրաժեշտ է ֆունկցիայի առավելագույն կամ նվազագույն արժեքը գտնել։ Գիրքը նախատեսված է ուսանողների և մասնագետների համար, ովքեր հետաքրքրված են ֆունկցիաների վերլուծությամբ և օպտիմալացման խնդիրների լուծմամբ։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է նախադպրոցական կրթական հաստատության և ընտանիքի համատեղ գործունեության նշանակությանը երեխաների ֆիզիկական դաստիարակության և առողջ ապրելակերպի ձևավորման գործընթացում։ Այն ներկայացնում է այն հիմնական մանկավարժական մոտեցումները, որոնց միջոցով մանկապարտեզը և ընտանիքը կարող են փոխլրացնել միմյանց՝ ապահովելով երեխայի ֆիզիկական, շարժողական և ընդհանուր զարգացման համար անհրաժեշտ պայմաններ։ Գրքում ընդգծվում է, որ նախադպրոցական տարիքը առանձնահատուկ կարևոր փուլ է երեխայի շարժողական կարողությունների, ֆիզիկական ակտիվության սովորությունների և առողջության նկատմամբ ճիշտ վերաբերմունքի ձևավորման տեսանկյունից, ուստի այդ գործընթացում ընտանիքի և կրթական հաստատության միասնական պահանջներն ու հետևողական համագործակցությունը կարող են էական նշանակություն ունենալ։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են երեխաների ֆիզիկական դաստիարակության հիմնական խնդիրները՝ շարժումների կատարելագործումը, ուժի, ճկունության, արագության, դիմացկունության և հավասարակշռության զարգացումը, ճիշտ կեցվածքի ձևավորումը, շարժողական ակտիվության նկատմամբ հետաքրքրության խթանումը և առողջ ապրելակերպի տարրերի ամրապնդումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ընտանիքի դերին, քանի որ երեխայի առօրյա վարքագիծը, շարժողական ակտիվության մակարդակը, օրվա ռեժիմը, սննդակարգը, քնի կազմակերպումը և ֆիզիկական վարժությունների նկատմամբ վերաբերմունքը մեծապես պայմանավորվում են ընտանեկան միջավայրով։ Միաժամանակ ներկայացվում է նախադպրոցական հաստատության դերը՝ որպես նպատակային և համակարգված ֆիզիկական դաստիարակության կազմակերպման միջավայր, որտեղ մասնագետները կարող են կիրառել տարիքային առանձնահատկություններին համապատասխան վարժություններ, շարժախաղեր և առողջարարական միջոցառումներ։ Գրքում կարևոր տեղ է հատկացվում ծնողների մանկավարժական իրազեկվածության բարձրացմանը և նրանց ներգրավմանը երեխայի ֆիզիկական զարգացման գործընթացում։ Քննարկվում են համագործակցության տարբեր ձևեր, այդ թվում՝ ծնողական խորհրդատվություններ, անհատական և խմբային հանդիպումներ, համատեղ ֆիզիկական միջոցառումներ, շարժախաղեր, բաց դասեր և ընտանեկան ակտիվության խթանմանն ուղղված նախաձեռնություններ։ Նման համագործակցությունը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն տեղեկություններ փոխանցել ծնողներին, այլև ստեղծել միասնական կրթադաստիարակչական մոտեցում, որի պայմաններում երեխայի նկատմամբ ներկայացվող պահանջներն ու խրախուսվող վարքագծերը համահունչ են լինում ինչպես տանը, այնպես էլ նախադպրոցական հաստատությունում։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է երեխայի անհատական ֆիզիկական հնարավորությունների և տարիքային առանձնահատկությունների հաշվառմանը, քանի որ արդյունավետ դաստիարակությունը ենթադրում է ոչ միայն ընդհանուր վարժությունների իրականացում, այլև յուրաքանչյուր երեխայի զարգացման առանձնահատկությունների նկատմամբ ուշադիր և զգույշ մոտեցում։ Ընդհանուր առմամբ, գիրքը կարևոր է նախադպրոցական տարիքի երեխաների ֆիզիկական զարգացման գործընթացում ընտանիքի և կրթական հաստատության արդյունավետ գործընկերության նշանակությունը հասկանալու համար և կարող է օգտակար լինել նախադպրոցական մանկավարժների, դաստիարակների, ծնողների, մանկավարժական մասնագիտությունների ուսանողների և երեխաների առողջ ու լիարժեք զարգացման հարցերով հետաքրքրվող մասնագետների համար։

Медицина

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է պարբերական հիվանդության ժամանակ էնդոթել-կախյալ վազոդիլատացիայի, քնային զարկերակների կառուցվածքային փոփոխությունների և արյան լիպիդային պրոֆիլի ցուցանիշների կլինիկական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են անոթային էնդոթելի ֆունկցիոնալ վիճակը, աթերոսկլերոտիկ փոփոխությունների վաղ նշանները և լիպիդային փոխանակության առանձնահատկությունները՝ գնահատելով դրանց փոխկապակցվածությունը հիվանդության ընթացքի և սրտանոթային բարդությունների զարգացման ռիսկի հետ։ Հեղինակը ներկայացնում է կլինիկական և գործիքային հետազոտությունների արդյունքներ, ուսումնասիրում է անոթների կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ փոփոխությունների ախտորոշիչ արժեքը, ինչպես նաև արյան կենսաքիմիական ցուցանիշների կիրառելիությունը հիվանդության վաղ հայտնաբերման, ընթացքի գնահատման և բուժման արդյունավետության վերահսկման նպատակով։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև քրոնիկական բորբոքման ազդեցությունը անոթային համակարգի վրա, սրտանոթային ռիսկերի կանխարգելման հնարավորությունները և ժամանակակից ախտորոշիչ մոտեցումների նշանակությունը պարբերական հիվանդությամբ տառապող պացիենտների համալիր վարման գործընթացում։ Գիրքը նախատեսված է սրտաբանների, ռևմատոլոգների, թերապևտների, կլինիկական լաբորատոր ախտորոշման մասնագետների, բժշկական հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և առողջապահության ոլորտի այլ մասնագետների համար։