Աբիգ Ավագյան

География

Գրքում ներկայացվում են Աֆրիկայի, Ավստրալիայի և Օվկանիայի ռելիեֆը, կլիման, ջրային համակարգերը, հողերն ու էկոհամակարգերը։ Անդրադառնում է նաև տեղական բուսականությանը, կենդանական աշխարհին և բնական ռեսուրսների բաշխվածությանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված կլիմայական, երկրաբանական և հիդրոլոգիական գործոնների փոխհարաբերություններին, որոնք ձևավորում են այդ աշխարհամասերի բնությունը և բնական գործընթացները։ Գիրքը նախատեսված է աշխարհագրության ուսանողների, ուսուցիչների և հետաքրքրված ընթերցողների համար՝ նպատակ ունենալով տրամադրել ամբողջական պատկերացում Աֆրիկայի, Ավստրալիայի և Օվկանիայի ֆիզիկական աշխարհագրության մասին, ինչպես նաև օգնել համեմատական ուսումնասիրություններ իրականացնել տարբեր աշխարհամասերի բնապահպանական ու ռեսուրսային առանձնահատկությունների վերաբերյալ։

Математика

Աշխատությունը նվիրված է կոմբինատորային վերլուծությունների միջինացման (ուսումնասիրման և գնահատման) մեթոդների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով դրանց տեսական հիմքերը և կիրառական նշանակությունը դիսկրետ մաթեմատիկայի ու հավանականությունների տեսության խնդիրներում։ Վերլուծվում են կոմբինատորային կառուցվածքների տարրալուծման տարբեր մոտեցումները, միջինացման մեթոդները և դրանց ազդեցությունը բարդ համակարգերի ասիմպտոտիկ վարքագծի, բաշխումների և վիճակագրական բնութագրերի գնահատման վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում միջինացման միջոցով ստացվող գնահատականների ճշգրտությանը, դրանց կայունությանը և մեծ չափերի կոմբինատորային համակարգերի ուսումնասիրության ընթացքում առաջացող տեսական խնդիրներին։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է ստացված արդյունքների կիրառելիությունը պատահական գործընթացների, ալգորիթմների վերլուծության, օպտիմալացման և վիճակագրական ֆիզիկայի մաթեմատիկական մոդելներում։ Աշխատությունը ներկայացնում է նոր տեսական արդյունքներ և ընդհանրացումներ, որոնք նպաստում են կոմբինատորիկայի, հավանականությունների տեսության և կիրառական մաթեմատիկայի հետագա զարգացմանը։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Համաշխարհային բանկի խմբի և Հայաստանի Հանրապետության միջև ձևավորված համագործակցության հիմնական ուղղությունների, ֆինանսական ու խորհրդատվական գործիքների և երկրի սոցիալ-տնտեսական զարգացման գործընթացներում դրանց դերի ուսումնասիրությանը։ Հայաստանը Համաշխարհային բանկի խմբի հետ երկարաժամկետ համագործակցություն է իրականացնում՝ ընդգրկելով պետական կառավարման, կրթության, առողջապահության, էներգետիկայի, ենթակառուցվածքների, ջրային տնտեսության, ֆինանսական շուկաների և մասնավոր հատվածի զարգացման տարբեր ուղղություններ։ Հետազոտության կենտրոնում կարող են լինել Համաշխարհային բանկի խմբի տարբեր հաստատությունների գործառույթները և դրանց միջոցով իրականացվող աջակցության ձևերը՝ պետական ծրագրերի ֆինանսավորումից և զարգացման քաղաքականությանն ուղղված վարկավորումից մինչև մասնավոր ներդրումների խթանում, երաշխիքների տրամադրում, խորհրդատվություն և մասնագիտական գիտելիքի փոխանցում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում միջազգային ֆինանսական աջակցության և Հայաստանի տնտեսական ու ինստիտուցիոնալ բարեփոխումների փոխկապակցվածությանը՝ գնահատելով ծրագրերի նշանակությունը հանրային ծառայությունների կատարելագործման, մարդկային կապիտալի զարգացման, ենթակառուցվածքների արդիականացման և տնտեսության դիմակայունության բարձրացման տեսանկյունից։ Համաշխարհային բանկի խմբի 2025–2029 թվականների Հայաստանի հետ գործընկերության շրջանակում առաջնահերթ են ավելի շատ և որակյալ աշխատատեղերի ստեղծման պայմանների բարելավումը, մարդկային կապիտալի ամրապնդումը և տնտեսության դիմակայունության բարձրացումը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարևոր է նաև Համաշխարհային բանկի խմբի բաղկացուցիչ կառույցների գործունեության տարբերակումը․ պետական հատվածի ֆինանսավորման հետ մեկտեղ խմբի գործունեությունը ներառում է մասնավոր հատվածում ներդրումների և զարգացման ծրագրերի աջակցություն ու ներդրումային ռիսկերի նվազեցման գործիքներ։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ իրականացված ծրագրերի ֆինանսական ծավալներին, ոլորտային բաշխմանը, նպատակներին և արդյունքների գնահատման մեխանիզմներին՝ դրանք դիտարկելով Հայաստանի տնտեսական զարգացման ռազմավարական խնդիրների համատեքստում։ Կարևոր ուղղություն է նաև միջազգային ֆինանսական կազմակերպության տրամադրած վերլուծական և խորհրդատվական աջակցության ուսումնասիրությունը, քանի որ համագործակցությունը չի սահմանափակվում միայն ֆինանսական ռեսուրսների տրամադրմամբ, այլ ներառում է տնտեսական հետազոտություններ, քաղաքականության վերաբերյալ խորհրդատվություն և ինստիտուցիոնալ կարողությունների զարգացում։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված ներկայացնել Համաշխարհային բանկի խմբի տեղն ու գործառույթները Հայաստանի զարգացման գործընթացներում և գնահատել միջազգային ֆինանսական համագործակցության նշանակությունը տնտեսական, սոցիալական ու ինստիտուցիոնալ փոփոխությունների համատեքստում։

Культура

Աշխատությունը նվիրված է հայ գրականության և թատրոնի զարգացման մեջ Ալեքսանդր Շիրվանզադեի ստեղծագործական ժառանգության ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով նրա դրամատուրգիական մտածողության, բեմարվեստի վերաբերյալ պատկերացումների և գեղարվեստական սկզբունքների վրա։ Հետազոտության շրջանակում քննվում է գրողի վերաբերմունքը թատրոնի հասարակական ու մշակութային նշանակությանը, դրամատիկական ստեղծագործության կառուցվածքին, բեմական գործողության կազմակերպմանը, կերպարների հոգեբանական զարգացմանը և դերասանական արվեստին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ռեալիստական գեղագիտության դրսևորումներին, որոնց միջոցով հասարակական միջավայրը, ընտանեկան հարաբերությունները, բարոյական հակասությունները և անհատի ներքին դրաման վերածվում են բեմական գործողության հիմնական շարժիչ ուժերի։ Քննվում է դրամատուրգի ստեղծած կերպարների համակարգը՝ բացահայտելով սոցիալական պայմանների և անհատական հոգեբանության փոխազդեցությունը, ինչպես նաև այն եղանակները, որոնցով արտաքին հակամարտությունը կապվում է հերոսների ներքին հակասությունների հետ։ Կարևորվում է երկխոսության կառուցման արվեստը, խոսքի բնականությունը, ենթատեքստի նշանակությունը և կերպարների լեզվական անհատականացումը։ Ուսումնասիրվում են դրամատիկական կոնֆլիկտի կառուցման սկզբունքները, գործողությունների հաջորդականությունը, հանգուցալուծման առանձնահատկությունները և բեմական լարվածության ձևավորման միջոցները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում թատրոնի և գրականության փոխհարաբերությանը՝ ցույց տալով, որ դրամատիկական երկը դիտարկվում է ոչ միայն որպես ընթերցման համար նախատեսված գրական տեքստ, այլև որպես բեմական մարմնավորում պահանջող ստեղծագործություն։ Այդ տեսանկյունից քննվում են բեմադրության, դերասանական մեկնաբանության, ռեժիսորական աշխատանքի և հանդիսատեսի ընկալման հետ կապված գեղագիտական հարցերը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել նաև գրողի թատերական հոդվածները, քննադատական դիտարկումները, հուշագրական նյութերը և այլ հրապարակումներ, որոնք հնարավորություն են տալիս առավել ամբողջական պատկերացում կազմել նրա թատերական հայացքների մասին։ Կարևորվում է նրա վերաբերմունքը դերասանի մասնագիտական վարպետությանը, կերպարի հոգեբանական հավաստիությանը և բեմական պայմանականության ու կյանքի իրականության հարաբերակցությանը։ Շիրվանզադեի թատերական մտածողությունը դիտարկվում է նաև իր ժամանակաշրջանի հայ թատրոնի զարգացման համատեքստում՝ հնարավորություն տալով բացահայտելու նրա կապերը ժամանակակից բեմական մշակույթի, գրական ուղղությունների և հասարակական գաղափարների հետ։ Աշխատությունը կարող է նպաստել գրողի դրամատուրգիայի և հայ թատրոնի պատմության միջև առկա կապերի առավել խոր ընկալմանը՝ ներկայացնելով նրա ստեղծագործությունը որպես գրական և բեմական մշակույթի փոխազդեցության կարևոր դրսևորում։ Այն կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել հայ գրականության, դրամատուրգիայի, թատերագիտության, գրական գեղագիտության և հայ մշակույթի պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է արդյունաբերական տարածքների հողերում տարածված միկրոմիցետների ուսումնասիրմանը և դրանց կենսաբանական ակտիվության գնահատմանը՝ հատկապես արտադրական թափոնների քայքայման գործընթացներում։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են տարբեր սնկային միկրոօրգանիզմների տեսակային կազմը, դրանց կենսաբանական առանձնահատկությունները և օրգանական միացությունների քայքայման ունակությունները։ Աշխատության մեջ դիտարկվում է միկրոմիցետների դերը պոլիմերային և այլ արդյունաբերական թափոնների կենսաքայքայման գործընթացներում, ինչպես նաև դրանց հնարավոր կիրառությունը շրջակա միջավայրի աղտոտվածության նվազեցման և էկոլոգիական վերականգնման նպատակներով։ Ներկայացվում են հողային միկրոֆլորայի ձևավորման պայմանները, արտադրական միջավայրի ազդեցությունը միկրոօրգանիզմների վրա և կենսատեխնոլոգիական մոտեցումների կիրառման հնարավորությունները։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել մանրէաբաններին, միկոլոգներին, բնապահպաններին, կենսաբաններին, էկոլոգիական տեխնոլոգիաների ոլորտի մասնագետներին և համապատասխան գիտական ուղղություններով զբաղվող ուսանողներին։

Культура

Այս գիրքը ներկայացնում է ՀՍՍՀ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր գրականության մատենագիտական տեղեկատվություն՝ հանդիսանալով ընթացիկ տեղեկատու մշակութային և գիտական աղբյուրների վերաբերյալ։ Այն ներառում է մշակույթի, արվեստի, գրականության, երաժշտության, թատրոնի, կերպարվեստի և այլ ոլորտներին վերաբերող հրատարակությունների համակարգված նկարագրություններ՝ նպաստելով նոր գրականության բացահայտմանը և տեղեկատվության արդյունավետ որոնմանը։ Գրքում ներկայացված նյութերը հնարավորություն են տալիս հետևել հայկական մշակութային կյանքի ուսումնասիրություններին, գիտական հրապարակումներին և արվեստաբանական աշխատանքներին։ Այն կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, մշակույթի ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների և հայ մշակույթի ու արվեստի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։