Ещё в разделе История

    Смотреть все arrow_right_alt

    Откройте для себя другие интересные и полезные материалы

    Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материалов
    Онлайн

    Другие предметы

    Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու– թիվ 4 (20)

    Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու– թիվ 4 (20)-ը բազմաբնույթ գիտական հոդվածների պարբերական ժողովածու է, որը միավորում է տարբեր հետազոտողների աշխատանքներ՝ հիմնականում հայագիտության, պատմության, լեզվաբանության, մշակութաբանության և հարակից հասարակական գիտությունների շրջանակում, աշխատությունում ներկայացված հոդվածները անդրադառնում են ինչպես տեսական խնդիրների, այնպես էլ կոնկրետ աղբյուրագիտական ու վերլուծական ուսումնասիրությունների՝ ընդգծելով հայ ժողովրդի պատմական փորձի, մշակութային ժառանգության և լեզվական զարգացումների տարբեր շերտերը, ժողովածուն ունի ակադեմիական բնույթ և ծառայում է որպես գիտական քննարկումների հարթակ, որտեղ համադրվում են տարբեր մեթոդաբանական մոտեցումներ և հետազոտական արդյունքներ, միաժամանակ ընդգծվում է արդի հայագիտության զարգացման ուղղությունները և նոր ուսումնասիրությունների կարևորությունը, աշխատությունը նպաստում է գիտական գիտելիքի տարածմանը և ոլորտային մասնագետների միջև մասնագիտական հաղորդակցությանը։

    Обновлено. 2026-09-19
    Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու– թիվ 4 (20)
    Онлайн

    История

    Hagia Sophia in the Long Nineteenth Century

    This work examines the history, transformations, and symbolic meanings of Hagia Sophia during the “long nineteenth century,” roughly spanning from the late eighteenth century through the early twentieth century, a period marked by major political, cultural, and imperial changes in the Ottoman Empire. It analyzes how Hagia Sophia functioned not only as an architectural monument but also as a contested space of religious, political, and cultural identity. The study explores restoration projects, conservation efforts, and architectural modifications carried out under Ottoman rule, particularly in the context of modernization and imperial reform. It also highlights the shifting perceptions of Hagia Sophia among different communities—Ottoman administrators, European travelers, diplomats, and local populations—showing how the building became a focal point in broader debates about heritage, empire, and religion. By situating Hagia Sophia within the intellectual and political currents of the nineteenth century, the work reveals how its meaning evolved from a sacred Byzantine cathedral to an imperial Ottoman mosque and a powerful symbol in global historical imagination.

    Обновлено. 2026-09-18
    Hagia Sophia in the Long Nineteenth Century
    Онлайн

    История

    Կոստանդնուպոլսի հայոց պատրիարքարանի գործունեությունը 1912-1922 թթ.

    Գիրքը ներկայացնում է Կոստանդնուպոլսի հայոց պատրիարքարանի գործունեությունը XX դարի սկզբի կարևորագույն և բարդ պատմական ժամանակաշրջանում՝ 1912-1922 թվականներին։ Ուսումնասիրության շրջանակում անդրադարձ է կատարվում պատրիարքարանի դերին Օսմանյան կայսրության վերջին տարիներին, Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում և դրան հաջորդած քաղաքական փոփոխությունների պայմաններում։ Աշխատությունը բացահայտում է եկեղեցական կառույցի ոչ միայն հոգևոր, այլև ազգային-հասարակական նշանակությունը՝ ներկայացնելով նրա հարաբերությունները հայ համայնքի, պետական իշխանությունների և միջազգային կառույցների հետ։ Քննարկվում են հայ բնակչության իրավունքների պաշտպանության, համայնքային կառավարման, կրթական և մշակութային խնդիրների լուծման ուղղությամբ իրականացված քայլերը, ինչպես նաև պատրիարքարանի առջև ծառացած դժվարությունները։ Գիրքը կարևոր նյութ է պարունակում հայ համայնքային կյանքի, ազգային կազմակերպությունների գործունեության և պատմական իրադարձությունների ազդեցության վերաբերյալ։ Այն արժեքավոր ուսումնասիրություն է պատմաբանների, հայագետների, եկեղեցական պատմությամբ հետաքրքրվողների և ընթերցողների համար, ովքեր ցանկանում են խորությամբ հասկանալ Կոստանդնուպոլսի հայոց պատրիարքարանի դերն ու նշանակությունը տվյալ ժամանակաշրջանում։

    Обновлено. 2026-09-17
    Կոստանդնուպոլսի հայոց պատրիարքարանի գործունեությունը 1912-1922 թթ.
    Онлайн

    Другие предметы

    Նշանավոր և հիշարժան տարեթվերի օրացույց 1972: Հունվար, փետրվար, մարտ

    Մատենագիտական, տեղեկատվական և պատմամշակութային բնույթի հրատարակությունը նվիրված է 1972 թվականի առաջին եռամսյակում՝ հունվար, փետրվար և մարտ ամիսներին, նշվող պատմական, մշակութային, գիտական, գրական և հասարակական նշանակություն ունեցող տարեթվերի համակարգված ներկայացմանը։ Նմանատիպ օրացուցային տեղեկատուները կարևոր տեղ են զբաղեցնում գրադարանային և մատենագիտական գործունեության մեջ՝ նպաստելով պատմական հիշողության պահպանմանը, նշանավոր անձանց կյանքի ու գործունեության հանրահռչակմանը և տարբեր ժամանակաշրջանների կարևոր իրադարձությունների վերաբերյալ տեղեկությունների տարածմանը։ Հրատարակության հիմնական նշանակությունը կապված է հիշարժան տարելիցների, ծննդյան և մահվան թվականների, պատմական իրադարձությունների տարեդարձերի, մշակութային ձեռքբերումների և հասարակական կյանքի նշանակալի հանգրվանների ժամանակագրական համակարգման հետ։ Ամիսների հաջորդականությամբ կազմակերպված նյութերը հնարավորություն են տալիս ընթերցողին ծանոթանալու տարվա տվյալ ժամանակահատվածին առնչվող հիշարժան իրադարձություններին և անհրաժեշտության դեպքում դրանք օգտագործելու կրթական, մշակութային ու տեղեկատվական աշխատանքներում։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակը կարող է ընդգրկել հայ և համաշխարհային պատմության նշանավոր դեմքերի, գրողների, բանաստեղծների, գիտնականների, արվեստագետների, հասարակական գործիչների և մշակութային կազմակերպությունների գործունեության հետ կապված տարեթվեր։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն են ներկայացնում հայ ժողովրդի պատմության, գրականության, գիտության և արվեստի զարգացման կարևոր փուլերի հիշատակումը, ինչպես նաև ազգային մշակութային ժառանգության պահպանման ու ճանաչման հետ կապված տարեդարձերը։ Հրատարակության մեջ ներկայացվող տեղեկությունների արժեքը պայմանավորված է ոչ միայն առանձին թվականների արձանագրմամբ, այլև դրանց պատմական և մշակութային նշանակության բացահայտման հնարավորությամբ։ Նման տեղեկատուներում տարեթվերը հաճախ ուղեկցվում են համառոտ կենսագրական, պատմական կամ մատենագիտական տվյալներով, որոնք օգնում են հասկանալու տվյալ անձի կամ իրադարձության տեղը հասարակական և մշակութային զարգացման ընդհանուր գործընթացում։ Միաժամանակ հրատարակության ճշգրիտ բովանդակությունը, ընդգրկված անձանց և իրադարձությունների ցանկը հնարավոր է որոշել միայն համապատասխան համարի անմիջական ուսումնասիրությամբ։ Հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև 1970-ական թվականների սկզբի մշակութային և հասարակական միջավայրը, որի պայմաններում կազմվում և տարածվում էին նման օրացուցային տեղեկատուները։ Խորհրդային ժամանակաշրջանում հիշարժան տարեթվերի օրացույցները լայնորեն օգտագործվում էին գրադարաններում, կրթական հաստատություններում, մշակույթի տներում և հասարակական կազմակերպություններում՝ թեմատիկ միջոցառումների, գրքային ցուցահանդեսների, գրական երեկոների, դասախոսությունների և տեղեկատվական ցուցադրությունների կազմակերպման նպատակով։ Դրանք նպաստում էին ընթերցողների հետաքրքրությունների ընդլայնմանը, գիտելիքների տարածմանը և պատմամշակութային նշանակություն ունեցող իրադարձությունների հանրային ներկայացմանը։ Հրատարակության կարևոր առանձնահատկություններից է ժամանակագրական կառուցվածքը, որը հնարավորություն է տալիս տեղեկատվությունը դասավորելու ըստ օրերի և ամիսների՝ ապահովելով անհրաժեշտ տարեթվերի արագ որոնումը։ Այսպիսի կառուցվածքը հատկապես հարմար է գրադարանավարների, մատենագետների, ուսուցիչների, մշակութային միջոցառումների կազմակերպիչների և կրթական աշխատանքի մասնագետների համար։ Առանձին նշանակություն ունի տեղեկատուի կիրառությունը գրադարանային ցուցահանդեսների թեմաների ընտրության, գրականության ցանկերի կազմման, ընթերցողական քննարկումների կազմակերպման և մշակութային ծրագրերի նախապատրաստման գործընթացներում։ Նման հրատարակությունները կարող են ծառայել նաև որպես օժանդակ աղբյուր պատմական և կենսագրական տեղեկությունների նախնական որոնման համար՝ ընթերցողին ուղղորդելով դեպի առավել մանրամասն ուսումնասիրություններ։ Հետազոտական տեսանկյունից հետաքրքրություն է ներկայացնում հիշարժան տարեթվերի ընտրության սկզբունքների ուսումնասիրությունը, քանի որ տարբեր ժամանակաշրջաններում կազմված օրացույցներն արտացոլում են տվյալ հասարակության մշակութային առաջնահերթությունները, պատմական հիշողության ձևավորման մոտեցումները և հանրային ուշադրության կենտրոնում գտնվող թեմաները։ Հետևաբար նման հրատարակությունները կարելի է դիտարկել ոչ միայն որպես տեղեկատվական միջոցներ, այլև որպես իրենց ժամանակաշրջանի մշակութային քաղաքականության, կրթական գործունեության և հասարակական արժեքային պատկերացումների ուսումնասիրության աղբյուրներ։ Առանձնահատուկ կարևորություն ունի դրանց համեմատական ուսումնասիրությունը տարբեր տարիների հրատարակությունների հետ, ինչը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու հիշատակվող անձանց և իրադարձությունների շրջանակի փոփոխությունները, պատմական գնահատականների առանձնահատկությունները և մշակութային հիշողության զարգացման միտումները։ Հունվար, փետրվար և մարտ ամիսներն ընդգրկող համարի եռամսյակային կառուցվածքը հնարավորություն է տալիս տվյալ ժամանակահատվածի համար նախապես պլանավորելու գրադարանային և մշակութային աշխատանքները, համակարգելու թեմատիկ միջոցառումները և համապատասխան գրականության ընտրությունը։ Հրատարակության մատենագիտական նշանակությունը կապված է տեղեկատվության հավաքագրման, դասակարգման և ընթերցողին մատչելի ձևով ներկայացման հետ։ Պատմամշակութային տեսանկյունից այն կարող է օգտակար լինել նաև խորհրդային շրջանի հայկական գրադարանային գործի, տեղեկատվական հրատարակությունների և մշակութային լուսավորության պատմության ուսումնասիրության համար։ Աշխատությունը նախատեսված կարող է լինել գրադարանավարների, մատենագետների, ուսուցիչների, պատմաբանների, մշակութաբանների, լրագրողների, կրթական հաստատությունների աշխատակիցների, ուսանողների և պատմական ու մշակութային տարեթվերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Այն ունի տեղեկատվական, մատենագիտական, կրթական և պատմամշակութային նշանակություն՝ նպաստելով նշանավոր իրադարձությունների ժամանակագրական համակարգմանը, պատմական հիշողության պահպանմանը, ազգային և համաշխարհային մշակութային ժառանգության ճանաչմանը, ինչպես նաև գրադարանային ու մշակութային գործունեության արդյունավետ կազմակերպմանը։

    Обновлено. 2026-10-11
    Նշանավոր և հիշարժան տարեթվերի օրացույց 1972: Հունվար, փետրվար, մարտ
    Онлайн

    Экономика

    Բաժնետիրական ընկերությունների գործունեության բարելավման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում

    Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում բաժնետիրական ընկերությունների գործունեության բարելավման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով կորպորատիվ կառավարման արդյունավետության բարձրացման, ներդրումային միջավայրի զարգացման և շուկայի մրցունակության ուժեղացման անհրաժեշտությունը։ Հեղինակը վերլուծում է բաժնետիրական ընկերությունների կազմակերպաիրավական ձևերը, կառավարման մարմինների կառուցվածքը և բաժնետերերի իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմները։ Գրքում դիտարկվում են կորպորատիվ կառավարման հիմնական խնդիրները՝ թափանցիկության պակաս, հաշվետվողականության սահմանափակումներ, մենեջմենթի և սեփականատերերի շահերի հակասություններ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆինանսական հաշվետվությունների որակի, ներքին աուդիտի և վերահսկողության համակարգերի կատարելագործման հարցերին։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև միջազգային փորձը՝ OECD կորպորատիվ կառավարման սկզբունքները և դրանց կիրառելիությունը ՀՀ տնտեսական միջավայրում։ Աշխատությունը ընդգծում է բաժնետիրական ընկերությունների արդյունավետ գործունեության կարևորությունը տնտեսական աճի, ներդրումների ներգրավման և կապիտալի շուկայի զարգացման համար։ Այն օգտակար է տնտեսագետների, իրավաբանների և կորպորատիվ կառավարման մասնագետների համար։

    Обновлено. 2026-09-22
    Բաժնետիրական ընկերությունների գործունեության բարելավման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում
    Онлайн

    Медицина

    Клиническое значение плоидности ДНК при исследовании и ведении больных со злокачественными эпителиальными опухолями яичников

    Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է ձվարանների չարորակ էպիթելային ուռուցքների դեպքում ԴՆԹ-ի պլոիդության կլինիկական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում ուռուցքային բջիջների գենետիկական նյութի քանակական բնութագրերի գնահատումն է և դրանց հնարավոր կապի բացահայտումը հիվանդության կենսաբանական առանձնահատկությունների, ընթացքի, կանխատեսման և բուժման մարտավարության հետ։ ԴՆԹ-ի պլոիդությունը բջջի գենոմում քրոմոսոմային նյութի հարաբերական քանակի բնութագիր է, և ուռուցքային հյուսվածքում դրա փոփոխությունները կարող են արտացոլել բջջային գենոմի անկայունության և չարորակ վերափոխման որոշ առանձնահատկություններ։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են ձվարանների էպիթելային չարորակ նորագոյացությունների հիմնական կլինիկա-ախտաբանական բնութագրերը և դրանց փոխհարաբերությունը ուռուցքային բջիջների ԴՆԹ-ի պլոիդության հետ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ուռուցքային հյուսվածքի բջջային կազմի և ԴՆԹ-ի քանակի գնահատումը։ Այդպիսի ուսումնասիրությունները հնարավորություն են տալիս տարբերակելու դիպլոիդ, անէուպլոիդ և այլ պլոիդային առանձնահատկություններով բջջային պոպուլյացիաներ և գնահատելու դրանց տարածվածությունը տարբեր ուռուցքային խմբերում։ ԴՆԹ-ի պլոիդության որոշումը կարող է իրականացվել համապատասխան ցիտոմետրիկ կամ այլ լաբորատոր մեթոդներով, որոնց միջոցով հնարավոր է քանակապես գնահատել բջջային ԴՆԹ-ի պարունակությունը։ Հետազոտության մեջ կարևոր տեղ է զբաղեցնում ստացված տվյալների համադրումը հիվանդության կլինիկական և հյուսվածաբանական բնութագրերի հետ։ Ուսումնասիրվում է, թե արդյոք ԴՆԹ-ի պլոիդության որոշակի փոփոխությունները կապված են ուռուցքի հյուսվածաբանական տեսակի, տարբերակման աստիճանի, տարածվածության, հիվանդության փուլի կամ այլ կլինիկական ցուցանիշների հետ։ Նման կապերի բացահայտումը կարող է նպաստել ձվարանների չարորակ ուռուցքների կենսաբանական վարքի ավելի խորքային ըմբռնմանը։ Աշխատանքի կարևոր խնդիրներից է նաև պլոիդության հնարավոր կանխատեսիչ և պրոգնոստիկ նշանակության գնահատումը։ Եթե ԴՆԹ-ի որոշակի պլոիդային բնութագրեր վիճակագրորեն կապված են հիվանդության ընթացքի, կրկնության հավանականության կամ բուժման արդյունքների հետ, ապա դրանք կարող են դիտարկվել որպես լրացուցիչ կենսաբանական ցուցանիշներ։ Միաժամանակ նման ցուցանիշները պետք է գնահատվեն այլ կլինիկական, հյուսվածաբանական և մոլեկուլային տվյալների համատեքստում և չդիտարկվեն որպես հիվանդի անհատական կանխատեսման միակ հիմք։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև ԴՆԹ-ի պլոիդության և ուռուցքային բջիջների տարածման ակտիվության փոխհարաբերությանը։ Բջջային ցիկլի տարբեր փուլերում գտնվող բջիջների հարաբերակցությունը և գենոմային նյութի քանակի փոփոխությունները կարող են լրացուցիչ տեղեկություններ տրամադրել ուռուցքի կենսաբանական ակտիվության վերաբերյալ։ Այդ տվյալների համադրումը կարող է օգնել ուսումնասիրելու այն մեխանիզմները, որոնց միջոցով գենոմային փոփոխությունները կապված են ուռուցքային հյուսվածքի աճի և զարգացման առանձնահատկությունների հետ։ Աշխատանքում կարևոր է նաև կլինիկական տվյալների վիճակագրական վերլուծությունը։ Տարբեր պլոիդային խմբերի միջև հիվանդության ընթացքի, բուժման պատասխանի կամ այլ կլինիկական ցուցանիշների տարբերությունների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու հայտնաբերված կապերի վիճակագրական նշանակությունը և դրանց հնարավոր գործնական արժեքը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտագործվել ձվարանների չարորակ էպիթելային ուռուցքների ախտորոշման և կլինիկական վարման համալիր մոտեցումների կատարելագործման քննարկման շրջանակում։ ԴՆԹ-ի պլոիդության ուսումնասիրությունը կարող է լրացնել ավանդական հյուսվածաբանական և կլինիկական գնահատումը՝ տրամադրելով ուռուցքի բջջային և գենոմային առանձնահատկությունների վերաբերյալ լրացուցիչ տեղեկատվություն։ Միաժամանակ աշխատանքը ընդգծում է, որ նման կենսաբանական ցուցանիշի կլինիկական կիրառելիությունը պահանջում է ստանդարտացված մեթոդաբանություն, համապատասխան վերահսկողություն և արդյունքների հաստատում ավելի լայն հետազոտություններում։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը միավորում է ուռուցքաբանության, գինեկոլոգիայի, բջջաբանության և մոլեկուլային ախտորոշման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով պարզել ԴՆԹ-ի պլոիդության դերը ձվարանների չարորակ էպիթելային ուռուցքների կենսաբանական բնութագրման և կլինիկական գնահատման մեջ։ Այն կարող է հետաքրքրել ուռուցքաբաններին, գինեկոլոգներին, ախտաբաններին, ցիտոլոգներին, լաբորատոր ախտորոշման մասնագետներին և ձվարանների չարորակ նորագոյացությունների կանխատեսման ու անհատականացված վարման ուղղությամբ հետազոտություններ իրականացնող մասնագետներին։

    Обновлено. 2026-09-12
    Клиническое значение плоидности ДНК при исследовании и ведении больных со злокачественными эпителиальными опухолями яичников