Արդյո՞ք Սուրբ Գիրքն Աստծո խոսքն է

Математика

Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է VII դարի հայ մաթեմատիկոս վարդապետ Անանի Շիրակացու կողմից ներկայացված խնդիրներին և դրանց լուծումներին՝ ընդգծելով միջնադարյան հայկական գիտության զարգացման առանձնահատկությունները և մաթեմատիկական մտածողության ավանդույթները։ Աշխատությունը վերլուծում է Շիրակացու մաթեմատիկական մեթոդները, օրինակների և խնդիրների կառուցվածքը, թվաբանական և ալգեբրայական մոդելների կիրառումը, ինչպես նաև այն գիտական ու կրթական գործոնը, որը ձևավորել է հայկական միջնադարյան մաթեմատիկական դպրոցը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մաթեմատիկական վերլուծության տեսանկյունից նրա գործերի պատմամշակութային նշանակությանը, ինչպես նաև այն ուսուցողական արժեքին, որն այդ խնդիրներն ու լուծումները ունեցել են ժամանակակից ուսուցման և գիտական մտածողության համար։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է մաթեմատիկոսների, պատմաբանների և հայագիտական հետազոտողների համար՝ նպաստելով միջնադարյան հայկական գիտության, մասնավորապես մաթեմատիկական մտածողության զարգացման և պահպանման ուսումնասիրությանը։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է ապագա ուսուցիչների մասնագիտական պատրաստության ընթացքում դաստիարակչական կարողությունների ձևավորման մանկավարժական պայմանների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում այն գիտելիքների, հմտությունների, արժեքային կողմնորոշումների և գործնական կարողությունների ամբողջությունն է, որոնք անհրաժեշտ են ուսուցչին սովորողների դաստիարակության նպատակները սահմանելու, համապատասխան գործունեություն պլանավորելու, կազմակերպելու և դրա արդյունքները գնահատելու համար։ Դաստիարակչական աշխատանքը դիտարկվում է որպես ուսուցչի մասնագիտական գործունեության կարևոր բաղադրիչ, որը սերտորեն կապված է ուսուցման, հաղորդակցության, դասարանի սոցիալ-հոգեբանական միջավայրի և սովորողի անհատական զարգացման հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում բուհական մանկավարժական կրթության բովանդակությանը և այն պայմաններին, որոնց առկայությունը կարող է նպաստել տեսական գիտելիքները գործնական մանկավարժական գործողությունների վերածելուն։ Քննվում են ուսանողների մասնագիտական մոտիվացիայի զարգացումը, մանկավարժական իրավիճակների վերլուծությունը, դաստիարակչական աշխատանքի նախագծումը, հաղորդակցական կարողությունների ձևավորումը և ինքնուրույն որոշումներ ընդունելու պատրաստվածությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում մանկավարժական պրակտիկան, որի ընթացքում ապագա ուսուցիչը հնարավորություն է ստանում իրական կրթական միջավայրում կիրառել ձեռք բերած գիտելիքները, դիտարկել սովորողների վարքը, կազմակերպել անհատական ու խմբային աշխատանք և գնահատել սեփական գործունեության արդյունավետությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարևորվում են նաև ռեֆլեքսիան և ինքնագնահատումը՝ որպես մասնագիտական զարգացման միջոցներ, որոնք օգնում են բացահայտել հաջողված գործողություններն ու հետագա կատարելագործման կարիքները։ Անդրադարձ է կատարվում դասախոսների և պրակտիկայի ղեկավարների մասնագիտական աջակցության, համագործակցային ուսուցման, խնդրահարույց մանկավարժական իրավիճակների քննարկման և ակտիվ ուսուցման մեթոդների նշանակությանը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում սովորողների տարիքային և անհատական առանձնահատկությունները հաշվի առնելու, հարգալից հաղորդակցություն ձևավորելու, դասարանական համայնքը կազմակերպելու և ընտանիքի հետ համագործակցելու կարողություններին։ Դաստիարակչական պատրաստվածությունը ներկայացվում է ոչ թե որպես առանձին մեթոդների մեխանիկական յուրացում, այլ որպես ուսուցչի մասնագիտական մտածողության, պատասխանատվության և մանկավարժական մշակույթի համակարգային բաղադրիչ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է մանկավարժության տեսության, ուսուցիչների մասնագիտական կրթության և դաստիարակության մեթոդիկայի մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել ապագա ուսուցչի արդյունավետ դաստիարակչական գործունեության համար անհրաժեշտ կրթական պայմանները։

Литература

Աշխատանքը նվիրված է Սամուել Բեկետի վեպերում մարդու սոցիոլոգիական և դեկոնստրուկտիվ իրավիճակի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով նրա ստեղծագործություններում անհատի գոյության, ինքնության, հասարակության հետ հարաբերությունների և իրականության ընկալման առանձնահատկությունները։ Հետազոտության կենտրոնում մարդու՝ որպես սոցիալական էակի վիճակն է, որը հաճախ ներկայացվում է մեկուսացման, օտարման, հաղորդակցության դժվարության, անորոշության և հասարակական կապերի խաթարման պայմաններում։ Բեկետի արձակում մարդկային գոյությունը դիտարկվում է ոչ միայն անհատի ներքին ապրումների, այլև սոցիալական միջավայրի և այն կառուցակարգերի համատեքստում, որոնք ձևավորում կամ սահմանափակում են մարդու ինքնությունը։ Դեկոնստրուկտիվ մոտեցումը հնարավորություն է տալիս վերլուծելու այն եղանակները, որոնց միջոցով հեղինակը խարխլում է ավանդական գրական և փիլիսոփայական պատկերացումները հերոսի, պատմողականության, ժամանակի, տարածության, լեզվի և իրականության վերաբերյալ։ Նրա վեպերում կերպարների ինքնությունը հաճախ դառնում է անկայուն և բազմիմաստ, իսկ լեզուն՝ ոչ միայն հաղորդակցության միջոց, այլև իմաստի ձևավորման ու միաժամանակ քայքայման գործիք։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ մարդու և հասարակության փոխհարաբերությունների, իշխանության և ենթարկման, սոցիալական մեկուսացման, օտարվածության և ինքնության ճգնաժամի դրսևորումներին։ Կարևորվում է նաև Բեկետի գրականության մեջ կրկնության, լռության, անհաղորդակցության և իմաստի անորոշության կիրառությունը, որոնց միջոցով ներկայացվում է մարդու գոյության հակասական ու անկայուն բնույթը։ Աշխատանքը միավորում է գրականագիտական, սոցիոլոգիական և փիլիսոփայական վերլուծության մոտեցումները՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես է Բեկետը վերաիմաստավորում անհատի տեղն ու դերը հասարակության մեջ և ինչպես է ապակառուցում մարդու, լեզվի և իրականության վերաբերյալ հաստատված պատկերացումները։ Исումնասիրությունը կարող է նպաստել հեղինակի վեպերի գաղափարական և գեղարվեստական համակարգի ավելի խոր ընկալմանը և բացահայտել նրա ստեղծագործության կապը ժամանակակից մարդու օտարվածության, սոցիալական անկայունության և ինքնության խնդրի հետ։

История

Աշխատությունը նվիրված է Կայսերիի տարածաշրջանի հայկական և հունական մշակութային ժառանգության ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով այդ համայնքների պատմական ներկայությունը, մշակութային արժեքները և թողած հետքերը տարածաշրջանի պատմության մեջ։ Հեղինակը անդրադառնում է հայկական և հունական համայնքների կողմից ստեղծված ճարտարապետական հուշարձաններին, եկեղեցիներին, կրթական և հասարակական կառույցներին, ավանդույթներին, արհեստներին և մշակութային ինքնության այլ դրսևորումներին։ Ուսումնասիրության ընթացքում վերլուծվում են տարբեր ժամանակաշրջաններում ձևավորված մշակութային փոխազդեցությունները, քաղաքային միջավայրի զարգացումը և այն պատմական գործընթացները, որոնք ազդեցություն են ունեցել տարածաշրջանի բազմամշակութային նկարագրի ձևավորման վրա։ Աշխատանքում ներկայացված նյութերը հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հայկական և հունական համայնքների ներդրման մասին տեղական մշակույթի, ճարտարապետության և հասարակական կյանքի զարգացման գործում։ Գիրքը կարևոր աղբյուր է պատմաբանների, մշակութաբանների, ազգագրագետների, ճարտարապետական ժառանգության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, ուսանողների և տարածաշրջանի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ նպաստելով բազմաշերտ մշակութային ժառանգության ճանաչմանը և պահպանման կարևորության գիտակցմանը։

Религия

Այս հրատարակությունը պատկանում է կրոնական և օրացուցային գրականության այն տեսակին, որը նախատեսված է ընտանիքի առօրյա կյանքում ժամանակի կազմակերպման և քրիստոնեական տոնացույցին հետևելու համար։ Ընտանեկան օրացույցները պատմականորեն ծառայել են որպես գործնական տեղեկատուներ՝ օգնելով ընթերցողներին կողմնորոշվել տարվա օրերի, եկեղեցական տոների և կրոնական հիշատակի օրերի հաջորդականության մեջ։ Քրիստոնեական ավանդության մեջ տոնացույցը կարևոր նշանակություն ունի, քանի որ եկեղեցական տարին կառուցվում է Հիսուս Քրիստոսի կյանքի, փրկագործության և քրիստոնեական հավատքի առանցքային իրադարձությունների հիշատակման շուրջ։ Մեծ տոների առանձնացումը հնարավորություն է տալիս ընդգծելու այն օրերի հոգևոր և ծիսական նշանակությունը, որոնք հատուկ տեղ են զբաղեցնում եկեղեցական կյանքում և հավատացյալների ընտանեկան սովորույթներում։ Նման օրացույցները կարող են ներառել տոնական օրերի նշումներ, եկեղեցական հիշատակությունների վերաբերյալ տեղեկություններ և ժամանակի հաշվարկման համար անհրաժեշտ գործնական տվյալներ՝ նպաստելով կրոնական կյանքի կազմակերպվածությանը։ Ընտանեկան օգտագործման համար նախատեսված լինելը մատնանշում է հրատարակության գործնական ուղղվածությունը և դրա հնարավոր նշանակությունը տարբեր սերունդների համար հասկանալի ու հասանելի կրոնական տեղեկությունների փոխանցման գործում։ Ընտանիքում օրացույցի կիրառումը կարող էր նպաստել եկեղեցական տոների պահպանմանը, կրոնական սովորույթների շարունակականությանը և քրիստոնեական ավանդույթների փոխանցմանը երեխաներին ու երիտասարդներին։ Այս տեսակի հրատարակությունները կարևոր տեղ են զբաղեցնում նաև տպագիր մշակույթի պատմության մեջ, քանի որ համադրում են առօրյա կիրառական նշանակությունը և հոգևոր-մշակութային բովանդակությունը։ XIX դարում հայերեն օրացույցների հրատարակումը նպաստել է ժամանակի հաշվարկման, եկեղեցական կյանքի և ընտանեկան ընթերցանության հետ կապված տեղեկությունների տարածմանը հայախոս համայնքներում։ Վիեննայի հայ տպագրական միջավայրում լույս տեսած նման գրքերը հետաքրքրություն են ներկայացնում նաև հայկական սփյուռքի մշակութային կյանքի, տպագրական գործունեության և կրոնական գրականության շրջանառության ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել հայ գրքի պատմությամբ, եկեղեցական տոնացույցով, պատմական օրացույցներով և XIX դարի հայ համայնքների առօրյա մշակույթով հետաքրքրվող հետազոտողների համար։ Այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին փոքրածավալ տպագիր նյութերը ծառայում ոչ միայն տեղեկություն փոխանցելու, այլև կրոնական ինքնության ու ավանդույթների պահպանման նպատակին։ Միաժամանակ, առանց ամբողջական բնագրի ուսումնասիրության հնարավոր չէ հստակ նշել օրացույցում ընդգրկված տոների ցանկը, ամսաթվերի համակարգը, հավելվածի բովանդակությունը կամ լրացուցիչ տեղեկությունների առկայությունը։ Ընդհանուր առմամբ, այս հրատարակությունը կարելի է բնութագրել որպես ընտանեկան կիրառության համար նախատեսված կրոնական օրացույց, որն արտացոլում է քրիստոնեական տոնացույցի կարևորությունը հայերեն տպագիր մշակույթի և ընտանեկան հոգևոր կյանքի համատեքստում։

Право

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում փախստականների սահմանադրաիրավական կարգավիճակի ձևավորման, իրավական բովանդակության և պաշտպանության հիմնական խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում փախստականի իրավական կարգավիճակը դիտարկվում է որպես սահմանադրական, միջազգային և ներպետական իրավական նորմերով կարգավորվող հարաբերությունների համալիր, որը ներառում է անձի իրավունքները, ազատությունները, պարտականությունները, իրավական պաշտպանության երաշխիքները և պետական մարմինների համապատասխան լիազորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում մարդու հիմնական իրավունքների և ազատությունների՝ փախստականների նկատմամբ կիրառման առանձնահատկություններին, իրավահավասարության սկզբունքին, անձնական անվտանգության, սոցիալական պաշտպանության, կրթության, աշխատանքի, առողջության պահպանման և իրավական պաշտպանության հետ կապված հարցերին։ Քննվում են փախստական ճանաչելու և ապաստան տրամադրելու իրավական հիմքերը, համապատասխան վարչական ընթացակարգերը, ինչպես նաև կարգավիճակ հայցող անձանց իրավունքների ապահովման երաշխիքները։ Հայաստանի գործող օրենսդրությունը կարգավորում է փախստականի ճանաչման և ապաստանի տրամադրման հարաբերությունները և նախատեսում է 1951 թվականի Փախստականների կարգավիճակի մասին կոնվենցիայի ու դրա 1967 թվականի Արձանագրության կիրառումը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է միջազգային իրավական պարտավորությունների և ներպետական օրենսդրության փոխհարաբերության վերլուծությունը՝ պարզելու համար դրանց դերը փախստականների պաշտպանության իրավական համակարգում։ Ուսումնասիրվում են նաև փախստականի կարգավիճակի տրամադրման, դադարեցման և բացառման հիմքերի, անձը հաստատող ու ճամփորդական փաստաթղթերի, բնակության և տեղաշարժի, պետական մարմինների հետ հարաբերությունների ու իրավական պաշտպանության հետ կապված հարցերը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում պետական մարմինների գործունեությանը և նրանց իրավասությունների սահմանազատմանը՝ փախստականների ընդունման, կարգավիճակի որոշման, սոցիալական պաշտպանության և ինտեգրման գործընթացներում։ Կարևորվում է նաև դատական և վարչական պաշտպանության արդյունավետությունը, քանի որ անձի կարգավիճակի վերաբերյալ պետական որոշումները կարող են անմիջական ազդեցություն ունենալ նրա հիմնարար իրավունքների իրականացման վրա։ Հետազոտությունը կարող է ընդգրկել օրենսդրական կարգավորումների զարգացման պատմությունը և դրանց կատարելագործման ուղղությունները՝ հաշվի առնելով միջազգային չափանիշների ու Հայաստանի իրավական համակարգի փոխազդեցությունը։ Սահմանադրաիրավական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված ներկայացնելու փախստականների իրավական պաշտպանության կառուցակարգը և բացահայտելու իրավական կարգավիճակի իրականացման ընթացքում առաջացող տեսական ու գործնական խնդիրները։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել սահմանադրական իրավունքի, մարդու իրավունքների, միգրացիոն իրավունքի և միջազգային իրավունքի ոլորտներում աշխատող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։