Երկարաժամկետ կայուն տնտեսական աճի արդի հիմնախնդիրները (ՀՀ օրինակով)

Право

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում բռնությամբ զուգորդված զինվորական հանցագործությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ քրեաիրավական և կրիմինալոգիական տեսանկյուններից։ Այն անդրադառնում է զինվորական ծառայության ընթացքում կատարվող բռնի բնույթի հանցավոր արարքների էությանը, իրավական բնութագրերին, առաջացման պատճառներին և կանխարգելման հիմնախնդիրներին։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են նման հանցագործությունների կազմը, դրանց որակման առանձնահատկությունները, հանցագործություն կատարած անձի բնութագիրը, ինչպես նաև այն սոցիալական, հոգեբանական և կազմակերպական գործոնները, որոնք կարող են նպաստել նման երևույթների առաջացմանը։ Աշխատանքում կարևոր տեղ է հատկացվում զինվորական կարգապահության, ենթակայության հարաբերությունների, զինծառայողների իրավունքների պաշտպանության և զինված ուժերում իրավակարգի պահպանման հարցերին։ Հետազոտությունը ներկայացնում է նաև կանխարգելիչ միջոցների մշակման անհրաժեշտությունը՝ ուղղված զինվորական միջավայրում բռնության նվազեցմանը և իրավական մեխանիզմների կատարելագործմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, հետազոտողների, ուսանողների և զինվորական ոլորտի իրավական խնդիրներով հետաքրքրվող անձանց համար։

Культура

Այս աշխատությունը ներկայացնում է արվեստի ոլորտում հրապարակվող նոր գրքերի տեղեկատվական համառոտ ցանկ, որտեղ ընդգրկված են ժամանակակից արվեստագիտության, արվեստի պատմության, քննադատության և տեսության վերջին տարիների կարևոր հրատարակությունները։ Գրքում (որպես տեղեկատու ցանկ) առանձնացվում են այն աշխատանքները, որոնք անդրադառնում են ինչպես դասական արվեստի վերաիմաստավորմանը, այնպես էլ ժամանակակից արվեստի նոր միտումներին՝ ներառյալ թվային արվեստը, ֆեմինիստական արվեստագիտությունը և արվեստի սոցիալական դերակատարությունը։ Նշվում է, որ վերջին տարիների արվեստի գրականությունը ավելի ու ավելի հաճախ կենտրոնանում է արվեստի և հասարակության փոխկապակցվածության վրա՝ ուսումնասիրելով, թե ինչպես են մշակութային, տնտեսական և տեխնոլոգիական փոփոխությունները ազդում ստեղծագործական գործընթացների վրա։ Ցանկում ընդգրկված գրքերը հաճախ համադրում են տեսական վերլուծությունը և պատկերային նյութը՝ ընթերցողին տալով ոչ միայն պատմական կամ քննադատական գիտելիք, այլ նաև տեսողական փորձառություն։ Աշխատությունը ընդգծում է, որ ժամանակակից արվեստի հրատարակությունները դարձել են միջդիսցիպլինար ուսումնասիրությունների կարևոր աղբյուր՝ միավորելով արվեստագիտությունը, փիլիսոփայությունը, սոցիոլոգիան և մեդիա ուսումնասիրությունները, ինչի արդյունքում ձևավորվում է արվեստի ավելի լայն և բազմաշերտ ընկալում։

Химия

Նյութագիտության և բարձրաջերմաստիճանային քիմիական գործընթացների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է սիլիցիում–ածխածին–ազոտ, բոր–ածխածին–ազոտ և բոր–ալյումին–ազոտ համակարգերում ակտիվացված այրման և կառուցվածքագոյացման օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ինքնատարածվող բարձրաջերմաստիճանային սինթեզի ֆիզիկաքիմիական հիմքերը, ելանյութերի փոխազդեցության առանձնահատկությունները և մեխանիկական ու այլ ակտիվացման եղանակների ազդեցությունը այրման գործընթացների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռեակցիոն խառնուրդների բաղադրությանը, մասնիկների չափերին, ազոտային միջավայրի պայմաններին և ակտիվացման աստիճանին, որոնք կարող են ազդել այրման ճակատի տարածման արագության, ջերմաստիճանի և քիմիական փոխակերպումների ամբողջականության վրա։ Վերլուծվում են սինթեզի ընթացքում ընթացող ֆազային փոխակերպումները, նիտրիդների և այլ կերամիկական միացությունների առաջացման մեխանիզմները, ինչպես նաև ստացվող նյութերի միկրոկառուցվածքի ձևավորման առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են նաև այրման գործընթացների կայունության, ռեակցիաների կինետիկայի, ջերմային ռեժիմների և վերջնական արտադրանքի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների փոխկապակցվածության հարցերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են ռենտգենաֆազային վերլուծության, միկրոկառուցվածքային հետազոտությունների և ջերմային չափումների կիրառման հնարավորությունները՝ սինթեզի գործընթացների արդյունավետությունը գնահատելու նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում բարձր ջերմակայունությամբ, կարծրությամբ և շահագործական կայունությամբ օժտված կերամիկական ու կոմպոզիտային նյութերի ստացման տեխնոլոգիական հեռանկարներին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել նյութագիտության, անօրգանական քիմիայի, բարձրաջերմաստիճանային սինթեզի և տեխնիկական կերամիկայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է տարածական-պատկերային, լաբիրինթոսային տիպի առաջադրանքների կատարման ընթացքում հետազոտվող անձանց հոգեֆիզիոլոգիական վիճակի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում մարդու տարածական կողմնորոշման, տեսողական տեղեկատվության մշակման, ուշադրության կենտրոնացման, աշխատանքային հիշողության, որոշումների ընդունման և շարժողական արձագանքների փոխկապակցված գործունեությունն է։ Լաբիրինթոսային կառուցվածքով առաջադրանքները դիտարկվում են որպես ճանաչողական գործունեության համալիր մոդել, որի պայմաններում անհրաժեշտ է ընկալել տարածական հարաբերությունները, մտովի ձևավորել հնարավոր շարժման ուղղությունները, ընտրել համապատասխան տարբերակը և վերահսկել առաջադրանքի կատարման ընթացքը։ Քննվում են տարբեր բարդության ճանաչողական ծանրաբեռնվածության պայմաններում հոգեֆիզիոլոգիական ցուցանիշների հնարավոր փոփոխությունները և դրանց կապը առաջադրանքի կատարման արագության, ճշգրտության ու սխալների բնույթի հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կենտրոնական նյարդային համակարգի ֆունկցիոնալ վիճակին, ուշադրության կայունությանը, հոգեկան աշխատանքի արդյունավետությանը և անհատական արձագանքման առանձնահատկություններին։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս համադրելու առաջադրանքի կատարման վարքային արդյունքները ֆիզիոլոգիական ցուցանիշների հետ և այդ կերպ ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու տարածական խնդրի լուծման ընթացքում մարդու ֆունկցիոնալ վիճակի փոփոխությունների մասին։ Կարևորվում է նաև հոգնածության, հուզական լարվածության և ճանաչողական ծանրաբեռնվածության ազդեցության գնահատումը, քանի որ առաջադրանքի բարդացման կամ երկարատև կատարման պայմաններում դրանք կարող են անդրադառնալ ուշադրության և գործունեության արդյունավետության վրա։ Անհատական տարբերությունների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տարածական մտածողության և հոգեֆիզիոլոգիական արձագանքների միջև հնարավոր փոխկապակցվածությունները։ Նման աշխատանքները կարևոր են ճանաչողական հոգեֆիզիոլոգիայի տեսանկյունից և կարող են նպաստել մարդու օպերատորական գործունեության, ուսուցման գործընթացների ու տարբեր ինտելեկտուալ առաջադրանքների կատարման առանձնահատկությունների ավելի խորքային ըմբռնմանը։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական մոտեցումները՝ տարածական-պատկերային գործունեության ընթացքում ճանաչողական գործընթացների և օրգանիզմի ֆունկցիոնալ վիճակի փոխազդեցությունը գնահատելու նպատակով։

Экономика

Տնտեսագիտական և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության տեղեկատվական ենթակառուցվածքների ձևավորման, մոդելավորման և զարգացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում տեղեկատվական ենթակառուցվածքների տնտեսական նշանակությունը, դրանց կառուցվածքային բաղադրիչները, զարգացման հիմնական գործոնները և դերը տնտեսության թվայնացման ու մրցունակության բարձրացման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հեռահաղորդակցական ցանցերի, տվյալների մշակման և պահպանման համակարգերի, տեղեկատվական ծառայությունների, թվային հարթակների և կազմակերպությունների տեղեկատվական փոխգործակցության մեխանիզմներին։ Վերլուծվում են տեղեկատվական ենթակառուցվածքների զարգացման մակարդակի գնահատման, դրանց արդյունավետության չափման, տարածքային անհամաչափությունների և տեխնոլոգիական հասանելիության հետ կապված հիմնախնդիրները։ Քննարկվում են նաև տնտեսական և մաթեմատիկական մոդելավորման, համակարգային վերլուծության, կանխատեսման և տեղեկատվական հոսքերի կառավարման մեթոդների կիրառման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են տեղեկատվական ենթակառուցվածքների զարգացման վրա պետական քաղաքականության, մասնավոր ներդրումների, նորարարական գործունեության և միջազգային տեխնոլոգիական համագործակցության ազդեցությունները։ Անդրադարձ է կատարվում թվային տնտեսության զարգացման, էլեկտրոնային կառավարման, տեղեկատվական անվտանգության, տնտեսական գործընթացների ավտոմատացման և տեղեկատվական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման նշանակությանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել տեղեկատվական տնտեսագիտության, տնտեսական մոդելավորման, թվային փոխակերպման, տեղեկատվական համակարգերի կառավարման և Հայաստանի տնտեսական զարգացման ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

История

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի սկզբից մինչև 1880-ական թվականների կեսերն Արևմտյան Հայաստանում ամերիկյան բողոքական միսիոներների գործունեության պատմական, կրոնական, կրթական և հասարակական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Դիտարկվում են Օսմանյան կայսրությունում ամերիկյան միսիոներական կազմակերպությունների հաստատման նախադրյալները, նրանց գործունեության նպատակները, կազմակերպական կառուցվածքը և հայ բնակչության հետ ձևավորված հարաբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում միսիոներների կրթական և լուսավորական նախաձեռնություններին, դպրոցների հիմնադրմանը, ուսումնական ծրագրերի մշակմանը, գրքերի ու կրոնական գրականության հրատարակմանը և հայ հասարակության կրթական կյանքի վրա դրանց ազդեցությանը։ Քննարկվում են բողոքական քարոզչության տարածման մեթոդները, Հայ առաքելական եկեղեցու և միսիոներական կազմակերպությունների փոխհարաբերությունները, կրոնական հակասությունները և հայ բողոքական համայնքների ձևավորման գործընթացները։ Անդրադարձ է կատարվում միսիոներների բժշկական, բարեգործական և սոցիալական գործունեությանը, կանանց կրթության խթանմանը, ինչպես նաև Արևմտյան Հայաստանի տարբեր բնակավայրերում նրանց հաստատությունների գործունեության առանձնահատկություններին։ Կարևորվում են ամերիկյան միսիոներական զեկույցների, նամակագրության, հուշագրությունների և ժամանակաշրջանի այլ սկզբնաղբյուրների նշանակությունը հայ հասարակության պատմության ուսումնասիրության համար։ Ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել հայ-ամերիկյան պատմամշակութային կապերի, Օսմանյան կայսրության կրոնական քաղաքականության և XIX դարի արևմտահայ հասարակության կրթական ու սոցիալական փոփոխությունների առավել ամբողջական լուսաբանմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, կրոնագետների, հայագետների, կրթության պատմության հետազոտողների, արևելագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։