Գրաբառից աշխարհաբար համառոտ բառարան

Математика

Այս աշխատությունը նվիրված է դինամիկական համակարգերի կայունության ուսումնասիրությանը այն իրավիճակներում, երբ համակարգի վրա ազդում են ինտեգրալային իմաստով փոքր, սակայն ժամանակի ընթացքում կուտակվող կամ բաշխվող բնույթ ունեցող գրգռումներ և խախտումներ։ Աշխատանքի հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացած է այն հարցի վրա, թե ինչ պայմաններում կարող է դինամիկական համակարգը պահպանել իր կայուն վարքը, երբ սկզբնական մոդելը ենթարկվում է փոքր փոփոխությունների, արտաքին ազդեցությունների կամ պարամետրերի ոչ մեծ շեղումների։ Ուսումնասիրության շրջանակում կայունությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես հավասարակշռության վիճակի պահպանում, այլև որպես համակարգի ընդհանուր դինամիկ վարքի վերահսկելիություն՝ փոքր խախտումների պայմաններում։ Աշխատությունը կարևոր է հատկապես այն տեսանկյունից, որ իրական մաթեմատիկական և կիրառական մոդելներում իդեալական պայմանները գրեթե երբեք ամբողջությամբ չեն պահպանվում, ուստի անհրաժեշտ է հասկանալ, թե համակարգի հատկությունները որքանով են դիմացկուն արտաքին կամ ներքին աննշան փոփոխությունների նկատմամբ։ Գրքում քննարկվող մոտեցումները կապված են դիֆերենցիալ հավասարումների, դինամիկական համակարգերի և կայունության տեսության հետ՝ հնարավորություն տալով վերլուծել համակարգերի վարքը ինչպես փոքր ժամանակային, այնպես էլ ավելի երկարատև ազդեցությունների դեպքում։ Հատուկ նշանակություն ունի ինտեգրալային փոքրության գաղափարը, որի դեպքում խախտման ազդեցությունը գնահատվում է ոչ միայն դրա ակնթարթային մեծությամբ, այլև որոշակի ժամանակահատվածում դրա ամբողջական ազդեցության չափով։ Այս մոտեցումը թույլ է տալիս ավելի նրբորեն ուսումնասիրել այնպիսի համակարգեր, որոնց վրա ազդող փոփոխությունները կարող են լինել տարբեր ձևերի և տևողության, բայց ընդհանուր առմամբ պահպանել փոքրության որոշակի պայմաններ։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել մաթեմատիկոսներին, կիրառական մաթեմատիկայի մասնագետներին, դիֆերենցիալ հավասարումների և դինամիկական համակարգերի տեսությամբ զբաղվող հետազոտողներին, ինչպես նաև այն ընթերցողներին, ովքեր ուսումնասիրում են մաթեմատիկական մոդելների կայունությունը և արտաքին խանգարումների նկատմամբ դրանց զգայունությունը։ Գրքի գիտական արժեքը կայանում է նրանում, որ այն կայունության խնդիրը դիտարկում է ավելի ընդհանուր պայմաններում՝ փորձելով բացահայտել այն տեսական չափանիշներն ու մեթոդները, որոնց միջոցով հնարավոր է որոշել համակարգի կայունության պահպանումը ինտեգրալային առումով փոքր գրգռումների առկայության դեպքում։

Литература

Գիրքը համախմբում է Գորկու նշանավոր ստեղծագործությունները՝ ընդգրկելով հասարակական և սոցիալական թեմաները, մարդու հոգեբանությունը, ժողովրդի պայքարը և հասարակական բարեփոխումների կարիքը։ Ընտրված երկերը արտացոլում են հեղինակի սոցիալ-վերլուծական մոտեցումները, սոցիալական արդարության և մարդկային արժանապատվության կարևորությունը։ Հիմնական թեմաները․ Սոցիալական արդարություն և հասարակական խնդիրներ Մարդկային պայքար, հոգեբանություն և ներքին զարգացում Հասարակական բարեփոխումներ և քաղաքական խնդիրներ Ազգային և սոցիալական ինքնություն Ժողովրդի կյանքն ու մշակույթը որպես գրական թեմա Գրքի առանձնահատկությունները․ Միավորում է սոցիալական և բարոյական խնդիրների մշակում Հստակ արտացոլում է ժողովրդի և անհատի ներսի պայքարը Հարմար է գրականագիտության ուսանողների, հետազոտողների և ընթերցողների համար Ներկայացնում է 19–20-րդ դդ. ռուսական գրականության սոցիալական ուղղվածությունը

Педагогика

Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է ուսուցչի մասնագիտական պատրաստության համակարգերի ռազմավարությունները Հայաստանի Հանրապետության և Մեծ Բրիտանիայի կրթական համակարգերում՝ իրականացնելով համեմատական վերլուծություն կրթական քաղաքականության, ուսուցչի պատրաստման կառուցվածքի և մասնագիտական զարգացման մոտեցումների միջև։ Նյութում քննարկվում են ուսուցիչների նախնական պատրաստության փուլերը՝ բուհական կրթություն, մանկավարժական պրակտիկա և որակավորման պահանջներ, ինչպես նաև շարունակական մասնագիտական զարգացման համակարգերը, որոնք ապահովում են ուսուցչի հմտությունների արդիականացումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսուցչի դերի ընկալման տարբերություններին երկու համակարգերում՝ որտեղ Հայաստանի Հանրապետությունում շեշտը հաճախ դրվում է տեսական պատրաստվածության վրա, իսկ Մեծ Բրիտանիայում՝ գործնական հմտությունների, դպրոցական ինտեգրված փորձառության և ստանդարտացված գնահատման համակարգերի վրա։ Աշխատությունը նաև վերլուծում է կրթական քաղաքականության ազդեցությունը ուսուցչի մասնագիտական որակի, ուսուցման արդյունավետության և կրթության ընդհանուր որակի վրա՝ ընդգծելով լավագույն փորձերի փոխանակման հնարավորությունները և բարեփոխումների ուղղությունները։

История

Դ. Ա. Կիպշիձեի աշխատությունը նվիրված է Անիի և նրա շրջակայքի քարանձավների ուսումնասիրությանը՝ հիմնվելով Անիի XIV հնագիտական արշավախմբի հետազոտական նյութերի վրա։ Անիի քարանձավային համալիրները միջնադարյան քաղաքի պատմական և մշակութային միջավայրի կարևոր բաղադրիչներից են։ Դրանք ներկայացնում են ժայռային տարածքներում ստեղծված կամ բնական գոյացությունների հարմարեցմամբ ձևավորված կառույցների բազմազանություն, որոնք կարող էին ծառայել տարբեր նպատակների՝ բնակության, տնտեսական գործունեության, ապաստանի կամ կրոնական ու ծիսական օգտագործման համար։ Քարանձավների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու Անիի և հարակից տարածքների բնակեցման պատմության, բնական միջավայրի օգտագործման, շինարարական հմտությունների և մարդկանց առօրյա կյանքի մասին։ Հնագիտական հետազոտության տեսանկյունից կարևոր նշանակություն ունեն քարանձավների տեղադրությունը, կառուցվածքային առանձնահատկությունները, ժայռային տարածքի մշակման հետքերը, հնարավոր գործառույթները և դրանց կապը շրջակա պատմական հուշարձանների հետ։ Այս տվյալները կարող են նպաստել քաղաքի ու նրա մերձակա տարածքների պատմական տեղագրության վերակազմությանը և տարբեր ժամանակաշրջանների բնակեցման շերտերի ուսումնասիրմանը։ Անիի հնագիտական ժառանգությունը կարևոր տեղ է զբաղեցնում միջնադարյան հայկական քաղաքակրթության պատմության մեջ, քանի որ քաղաքը եղել է քաղաքական, տնտեսական, հոգևոր և մշակութային նշանակալի կենտրոն։ Քարանձավային կառույցների փաստագրումն ու քննությունը լրացնում են քաղաքի պատմության վերաբերյալ պատկերացումները՝ ուշադրությունը տեղափոխելով ոչ միայն հայտնի եկեղեցիների, պալատների և պաշտպանական կառույցների, այլև բնակեցման ու առօրյա կյանքի ավելի քիչ ուսումնասիրված ձևերի վրա։ Արշավախմբի նյութերի գիտական արժեքը կապված է դաշտային դիտարկումների, հուշարձանների նկարագրության և հնագիտական տվյալների պահպանման հետ, որոնք կարող են օգտագործվել հետագա համեմատական ուսումնասիրություններում։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հնագետների, պատմաբանների, ճարտարապետության պատմությամբ զբաղվող մասնագետների, քարանձավային կառույցների հետազոտողների և Անիի պատմամշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Այն կարևոր նյութ է միջնադարյան Հայաստանի բնակեցման, ճարտարապետական միջավայրի և պատմական լանդշաֆտի ուսումնասիրման համար։

Сельское хозяйство

Գյուղատնտեսական կոոպերացիա աշխատությունը նվիրված է գյուղատնտեսական կոոպերացիայի տեսական հիմքերին, կազմակերպչական ձևերին և զարգացման գործնական խնդիրներին՝ ընդգծելով կոոպերատիվ շարժման դերը ագրարային տնտեսության արդյունավետության բարձրացման գործում։ Հեղինակ Գևորգյան Ս.-ն գրքում ներկայացնում է գյուղատնտեսական կոոպերացիայի էությունը որպես տնտեսվարողների կամավոր միավորում, որի նպատակն է համատեղ արտադրության, վերամշակման, մատակարարման և իրացման միջոցով բարձրացնել եկամտաբերությունը և նվազեցնել արտադրական ծախսերը։ Աշխատությունում մանրամասն վերլուծվում են կոոպերատիվների հիմնական տեսակները՝ արտադրական, սպառողական, մատակարարման և վերամշակման կոոպերատիվներ, ինչպես նաև դրանց կազմակերպման և կառավարման սկզբունքները։ Հեղինակը առանձնացնում է կոոպերատիվների արդյունավետ գործունեության համար անհրաժեշտ պայմանները՝ անդամների ակտիվ մասնակցություն, ժողովրդավարական կառավարում, ֆինանսական թափանցիկություն և տնտեսական շահերի հավասարակշռություն։ Գրքում հատուկ ուշադրություն է դարձվում գյուղատնտեսական կոոպերացիայի տնտեսական նշանակությանը՝ որպես փոքր և միջին գյուղացիական տնտեսությունների մրցունակության բարձրացման գործիք։ Վերլուծվում է նաև կոոպերատիվների դերը գյուղատնտեսական շուկաների կայունացման, արտադրանքի իրացման բարելավման և ներդրումային հնարավորությունների ընդլայնման գործում։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև միջազգային փորձին՝ ցույց տալով, թե ինչպես են տարբեր երկրներում կոոպերատիվները նպաստել գյուղատնտեսության զարգացմանը և գյուղական բնակչության սոցիալական վիճակի բարելավմանը։ Աշխատությունը ընդգրկում է նաև կոոպերատիվների ձևավորման իրավական, տնտեսական և սոցիալական հիմնախնդիրները։ Գիրքը նախատեսված է գյուղատնտեսության, տնտեսագիտության, ագրոբիզնեսի և պետական կառավարման ոլորտների ուսանողների, մասնագետների և քաղաքականություն մշակողների համար։

Другие предметы

Հեղինակը Կոստանյան Կ., ներկայացնում է հացատնկման, մակարոնեղենի և հրուշակեղենի արտադրության ժամանակակից տեխնոլոգիական գործընթացները՝ ընդգծելով հումքի ընտրության, պատրաստման, մշակման և արտադրանքի որակի պահպանման կարևորությունը: Այն պարունակում է մանրամասն տեղեկություններ ալյուրի, խմորի, խմորաբլիթների, մակարոնեղենի և շաքարային պատրաստուկների տեսակների, պատրաստման եղանակների, խմորման, թխման և ձևավորման գործընթացների մասին, ինչպես նաև արտադրանքի ֆիզիկաքիմիական և միկրոբիոլոգիական որակի վերահսկման մեթոդներ: Գրքում ներկայացված են թե արդյունաբերական, թե տնային արտադրության տեխնոլոգիական առաջարկներ, ներառված են գործնական խորհուրդներ և օրինակներ, որոնք օգնում են ապահովել պատրաստի արտադրանքի համային և տեսական հատկանիշների բարձր մակարդակը: Հատուկ ուշադրություն է դարձված հումքի պահպանման, մշակման և արտադրության անվտանգության կանոններին, ինչպես նաև արտադրանքի պահպանման ժամկետի երկարացման հնարավորություններին: Այս աշխատությունը հանդիսանում է ուսումնական ձեռնարկ ուսումնական հաստատությունների ուսանողների, հացաբուլկեղենի և հրուշակեղենի արտադրությամբ զբաղվող մասնագետների և ձեռներեցների համար, տրամադրում է համապարփակ գիտելիքներ և ուղեցույցներ ժամանակակից արտադրության պրակտիկայում արդյունավետորեն կիրառելու համար: