Հայ կոմպոզիտորների կանտատ-օրատորիալ ժանրի ստեղծագործությունները 20-րդ դարի վերջին 30-ամյակում

История

ARMENO – CLASSICA ԶՈՒԳԱԿՇԻՌ աշխատությունը երաժշտագիտական և մշակութային բնույթի ժողովածու է, որը ներկայացնում է հայկական և դասական երաժշտության փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությունը՝ ընդգրկելով տարբեր ստեղծագործական օրինակներ, մշակումներ և կատարողական մոտեցումներ, այն բացատրում է հայկական մեղեդիական մտածողության կապը եվրոպական դասական երաժշտության կառուցվածքային ձևերի հետ՝ զուգահեռներ անցկացնելով ռիթմի, հարմոնիայի և ձևի կազմակերպման միջև, գիրքը անդրադառնում է նաև ազգային երաժշտական ժառանգության վերամշակման և ժամանակակից մեկնաբանությունների խնդիրներին, ինչպես նաև կատարողական արվեստի զարգացման միտումներին, միաժամանակ ընդգծելով «զուգակշիռ» գաղափարը՝ որպես ավանդականի և դասականի, ազգայինի և համաշխարհայինի հավասարակշռված համադրություն, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր երաժշտագետների, կատարողների և մշակութաբանների համար։

Культура

Աշխատությունը նվիրված է հայ ազգային էպիկական ժառանգության կարևորագույն դրսևորումներից մեկի և դրա գրական մշակումների նկարազարդումների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով բանավոր խոսքի, գրական տեքստի և տեսողական արվեստի փոխազդեցությունը։ Գրքում ուշադրություն է դարձվում էպոսի կերպարների, դրվագների, միջավայրի և գաղափարական բովանդակության գեղարվեստական մեկնաբանություններին, որոնք տարբեր նկարիչների ստեղծագործություններում ստացել են ինքնատիպ տեսողական արտահայտություն։ Ուսումնասիրվում են նկարազարդումների ձևավորման առանձնահատկությունները, կերպարների պատկերային լուծումները, կոմպոզիցիոն կառուցվածքը, գունային մտածողությունը, գրաֆիկական ոճը և ազգային մշակութային տարրերի կիրառությունը։ Առանձին դիտարկվում են նաև էպոսի գրական մշակումների նկարազարդումները՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես են գրական տեքստի փոփոխություններն ու մեկնաբանությունները ազդում դրա տեսողական ներկայացման վրա։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու հայկական էպիկական նյութի պատկերավորման զարգացման ընթացքին և բացահայտելու տարբեր ժամանակաշրջանների գեղարվեստական մտածողության ազդեցությունը նկարազարդումների լեզվի վրա։ Հատուկ նշանակություն ունի ժողովրդական ավանդույթների, ազգային կերպարվեստի և ժամանակակից գեղարվեստական միջոցների համադրության ուսումնասիրությունը, քանի որ հենց այդ փոխազդեցության միջոցով են ձևավորվում էպոսի տեսողական ինքնատիպ կերպարներն ու պատկերային համակարգերը։ Գրքում նկարազարդումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես գրական ստեղծագործությունը ուղեկցող պատկերային նյութ, այլև որպես ինքնուրույն գեղարվեստական մեկնաբանություն, որը կարող է ընդգծել տեքստի գաղափարական, հուզական և խորհրդանշական շերտերը։ Աշխատությունը արժեքավոր է հայ մշակութային ժառանգության ուսումնասիրման տեսանկյունից և կարող է հետաքրքրել արվեստաբաններին, գրականագետներին, մշակութաբաններին, նկարիչներին, գրքի ձևավորմամբ զբաղվող մասնագետներին, ուսանողներին, հետազոտողներին և հայկական էպիկական ու պատկերագրական մշակույթով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Лингвистика

Ներկայացնում է լեզվաբանական մտքի ձևավորման և զարգացման վաղ փուլերը՝ սկսած հին ժամանակներից մինչև 19-րդ դարի հիմնական տեսական ուղղությունները։ Գիրքը մանրամասն անդրադառնում է հին հունական, հռոմեական, հնդկական և միջնադարյան լեզվաբանական ավանդույթներին՝ վերլուծելով լեզվի բնույթի, կառուցվածքի և ծագման վերաբերյալ առաջադրված գաղափարները։ Հեղինակը ներկայացնում է նաև համեմատական-պատմական լեզվաբանության առաջացումը, լեզվական ընտանիքների դասակարգման սկզբունքները և լեզվի ուսումնասիրման գիտական մեթոդների ձևավորումը։ Աշխատությունում կարևոր տեղ է հատկացվում տարբեր լեզվաբանական դպրոցների և ուղղությունների զարգացման նախադրյալներին՝ ցույց տալով, թե ինչպես են դրանք նպաստել ժամանակակից լեզվաբանական տեսությունների ձևավորմանը։ Գիրքը աչքի է ընկնում իր համակարգվածությամբ, գիտական խորությամբ և մատչելի շարադրանքով՝ դարձնելով այն արժեքավոր աղբյուր լեզվաբանների, ուսանողների և լեզվի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Математика

Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է ռելյատիվիստական մասնիկի ճառագայթման տեսությանը շերտավորված, գնդային սիմետրիկ դիէլեկտրական միջավայրում՝ ընդգծելով էլեկտրամագնիսական դաշտի տարածման, սահմանային պայմանների և միջավայրի բեկման հատկությունների ազդեցությունը ճառագայթման սպեկտրի վրա։ Աշխատությունը վերլուծում է արագ շարժվող լիցքավորված մասնիկի կողմից առաջացվող ճառագայթման մեխանիզմները, ներառյալ Չերենկովյան և անցումային ճառագայթման բաղադրիչները, ինչպես նաև դրանց փոփոխությունները բազմաշերտ դիէլեկտրական կառուցվածքներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում գնդային համաչափության պայմաններում Մաքսվելի հավասարումների լուծման առանձնահատկություններին, ալիքային ֆունկցիաների դեկոմպոզիցիային և ինտերֆերենցիոն էֆեկտներին, որոնք առաջանում են շերտերի միջև սահմանային անցումներում։ Ուսումնասիրությունը ներառում է նաև ճառագայթման էներգետիկ բաշխման, անկյունային սպեկտրների և միջավայրի դիէլեկտրական պարամետրերի ազդեցության քանակական վերլուծություն, ինչը կարևոր է ինչպես տեսական ֆիզիկայի, այնպես էլ կիրառական ոլորտների՝ մասնիկների դետեկտորների և ճառագայթային տեխնոլոգիաների զարգացման համար։

Религия

Սա եկեղեցաբանական և մշակութային ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է Holy See of Cilicia-ի գրահրատարակչական առաքելությանը և նրա դերին հայ հոգևոր, մշակութային ու կրթական կյանքի զարգացման մեջ, որտեղ վերլուծվում են կաթողիկոսության կողմից իրականացվող հրատարակչական գործունեության հիմնական ուղղությունները՝ աստվածաբանական գրականության, հոգևոր-բարոյական աշխատությունների, պատմական ուսումնասիրությունների և եկեղեցական մատենագրության տարածումը, աշխատանքը ընդգծում է նաև այդ հրատարակությունների դերը սփյուռքահայ համայնքներում ազգային ինքնության պահպանման, կրթական գործընթացների կազմակերպման և եկեղեցական կյանքի ամրապնդման գործում, միաժամանակ դիտարկվում է հրատարակչական գործունեության ազդեցությունը հայ մշակույթի շարունակականության և հոգևոր արժեքների փոխանցման վրա տարբեր երկրներում գործող թեմական կառույցների միջոցով։

Химия

Աշխատությունը նվիրված է երկրորդային ֆոսֆինների և ֆոսֆինօքսիդների ալկիլացման ռեակցիաների ուսումնասիրությանը՝ ացետիլենային ածխաջրածինների և վինիլհալոգենիդների մասնակցությամբ, ինչպես նաև միջֆազային կատալիզի և գերհիմնային միջավայրերի ազդեցության բացահայտմանը ֆոսֆորօրգանական միացությունների փոխակերպումների վրա։ Հետազոտության կենտրոնում ֆոսֆոր պարունակող ելանյութերի ռեակցունակության, ածխածին–ֆոսֆոր կապի ձևավորման ընդհանուր օրինաչափությունների և տարբեր ռեակցիոն միջավայրերում ընթացող փոխակերպումների ուղղվածության ուսումնասիրությունն է։ Քննվում է ֆոսֆինների և դրանց օքսիդացված ածանցյալների կառուցվածքի ազդեցությունը քիմիական վարքի վրա, ինչպես նաև չհագեցած օրգանական միացությունների կառուցվածքային առանձնահատկությունների դերը վերջնական արգասիքների ձևավորման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում միջֆազային կատալիզի սկզբունքներին, որոնց միջոցով հնարավոր է փոխազդեցության մեջ ներգրավել տարբեր ֆազերում գտնվող բաղադրիչներ և ուսումնասիրել միջավայրի ազդեցությունը ռեակցիայի արդյունավետության ու ընտրողականության վրա։ Գերհիմնային համակարգերը դիտարկվում են որպես բարձր ռեակցունակությամբ միջավայրեր, որոնք կարող են փոփոխել ֆոսֆորօրգանական միացությունների փոխազդեցության ուղիները և նպաստել նոր կառուցվածքային տիպերի ձևավորմանը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ռեակցիայի հնարավոր մեխանիզմների և կառուցվածք–ռեակցունակություն փոխկապակցվածությունների տեսական մեկնաբանությունը՝ տարբեր ելանյութերի վարքի համեմատական վերլուծության միջոցով։ Ստացված միացությունների կառուցվածքային բնութագրումը հնարավորություն է տալիս գնահատելու փոխակերպումների ուղղվածությունը և բացահայտելու ֆոսֆոր պարունակող նոր ածանցյալների ձևավորման ընդհանուր օրինաչափությունները։ Ֆոսֆորօրգանական միացությունները հետաքրքրություն են ներկայացնում օրգանական սինթեզի, կոորդինացիոն քիմիայի, նյութագիտության և կատալիզի տարբեր ուղղությունների համար, ինչի պատճառով դրանց կառուցվածքային բազմազանության ընդլայնումն ունի ինչպես տեսական, այնպես էլ կիրառական նշանակություն։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ֆոսֆորօրգանական քիմիայի, օրգանական ռեակցիաների մեխանիզմների և կատալիզի մոտեցումները՝ նպաստելով չհագեցած ածխաջրածինների մասնակցությամբ ֆոսֆոր պարունակող միացությունների փոխակերպումների վերաբերյալ գիտական պատկերացումների խորացմանը։