Հայկական հարցը մինչխորհրդային հայ հասարակական քաղաքական մտքի և պատմագրության մեջ

Педагогика

Այս աշխատանքը ներկայացնում է հայեցակարգային մոտեցում՝ ուղղված Հայաստանի Հանրապետությունում ռուսաց լեզվի ուսուցիչների մասնագիտական կարողությունների կատարելագործման համակարգի ձևավորմանը՝ ընդգծելով կրթական քաղաքականության, մեթոդաբանական մոտեցումների և շարունակական մասնագիտական զարգացման կարևորությունը ժամանակակից կրթական միջավայրում։ Հետազոտության մեջ մասնագիտական կոմպետենցիաները դիտարկվում են որպես գիտելիքների, մանկավարժական հմտությունների, հաղորդակցական կարողությունների և թվային գրագիտության ամբողջություն, որոնք միասին ապահովում են ուսուցման որակը և արդյունավետությունը։ Աշխատությունը վերլուծում է ուսուցիչների պատրաստման և վերապատրաստման առկա համակարգը՝ առանձնացնելով դրա ուժեղ և թույլ կողմերը, ինչպես նաև առաջարկում է զարգացման ուղղություններ՝ հիմնված մոդուլային ուսուցման, competency-based մոտեցման և շարունակական կրթության սկզբունքների վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մեթոդական աջակցությանը, մասնագիտական համայնքների ձևավորմանը, փորձի փոխանակման հարթակներին և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ինտեգրմանը ուսուցման գործընթացում։ Միաժամանակ ընդգծվում է ուսուցիչների գնահատման և ինքնագնահատման համակարգերի դերը, որոնք թույլ են տալիս հետևել մասնագիտական աճի դինամիկային և ապահովել նպատակային զարգացում։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը եզրակացնում է, որ ռուսաց լեզվի ուսուցիչների մասնագիտական կոմպետենցիաների կատարելագործման արդյունավետ համակարգի ձևավորումը պահանջում է համակարգային մոտեցում՝ համադրելով կրթական քաղաքականությունը, մեթոդական նորարարությունները և շարունակական վերապատրաստման մեխանիզմները՝ կրթության որակի բարձրացման նպատակով։

Журналистика

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է ժամանակակից վավերագրական և գեղարվեստական կինոյի հեռուստատեսային ներկայացման ծրագրավորման սկզբունքների և ձևաչափային առանձնահատկությունների վերլուծությանը Հայաստան-ի հեռուստաընկերությունների եթերում։ Աշխատությունում դիտարկվում են ծրագրային քաղաքականության ձևավորման հիմնական մոտեցումները, ներառյալ բովանդակության ընտրության չափանիշները, եթերային սլոթերի բաշխումը, հանդիսատեսի թիրախավորման մեթոդները և հեռուստատեսային շուկայի մրցակցային միջավայրը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում վավերագրական ֆիլմերի և գեղարվեստական կինոյի ձևաչափային տարբերություններին՝ պատմողական կառուցվածքի, մոնտաժային լուծումների, ժամանակային տևողության և հաղորդակցական ազդեցության տեսանկյունից։ Քննարկվում է նաև տեղական արտադրության և ներմուծվող բովանդակության հարաբերակցությունը, ինչպես նաև մշակութային ինքնության պահպանման և հանդիսատեսի պահանջարկի միջև հավասարակշռության խնդիրները։ Աշխատությունը ընդգծում է հեռուստատեսային ծրագրավորման ռազմավարական նշանակությունը ժամանակակից մեդիա միջավայրում և դրա ազդեցությունը հանրային ընկալումների ու մշակութային դաշտի ձևավորման վրա։

Химия

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է կանաչ ֆլուորեսցենտ սպիտակուցի քրոմոֆորից ստացվող միացությունների սինթեզին և դրանց հակախոլինէսթերազային հատկությունների համալիր ուսումնասիրմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել նոր քիմիական միացություններ, որոնք կարող են ազդել խոլինէսթերազային ֆերմենտների ակտիվության վրա և հետագայում հետաքրքրություն ներկայացնել կենսաբժշկական ու դեղաբանական հետազոտությունների համար։ Աշխատանքում համակցվում են ժամանակակից օրգանական սինթեզի, ֆերմենտային կենսաքիմիայի և համակարգչային մոդելավորման մեթոդները, ինչը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրվող միացությունները գնահատել ինչպես փորձարարական, այնպես էլ տեսական մակարդակներում։ Սինթեզի բաժնում ուշադրություն է դարձվում քրոմոֆորի կառուցվածքային հիմքի վրա տարբեր ածանցյալների ստացմանը, դրանց կառուցվածքի և հատկությունների ուսումնասիրմանը։ In vitro հետազոտությունները հնարավորություն են տալիս գնահատելու ստացված միացությունների ազդեցությունը խոլինէսթերազային ֆերմենտների վրա, որոշելու դրանց արգելակող ակտիվությունը և համեմատելու տարբեր կառուցվածքային փոփոխությունների ազդեցությունը կենսաբանական արդյունավետության վրա։ Միաժամանակ in silico մոտեցումները թույլ են տալիս համակարգչային եղանակով ուսումնասիրել միացությունների հնարավոր փոխազդեցությունները ֆերմենտների ակտիվ կենտրոնների հետ, կանխատեսել կապման հնարավոր դիրքերը և վերլուծել այն կառուցվածքային առանձնահատկությունները, որոնք կարող են պայմանավորել հակախոլինէսթերազային ակտիվությունը։ Այսպիսի համակցված մոտեցումը կարևոր է հատկապես այն պատճառով, որ քիմիական կառուցվածքի փոքր փոփոխությունները կարող են էապես փոխել միացության կենսաբանական ազդեցությունը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել կապը մոլեկուլի կառուցվածքի, ֆիզիկաքիմիական հատկությունների և ֆերմենտային ակտիվության արգելակման միջև՝ դրանով իսկ նպաստելով նոր կենսաբանորեն ակտիվ միացությունների նպատակային որոնմանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել օրգանական և բժշկական քիմիայի, դեղաքիմիայի, ֆերմենտաբանության, կենսաքիմիայի, մոլեկուլային մոդելավորման և դեղերի հայտնաբերման ոլորտներով զբաղվող մասնագետներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը ներկայացնում է փորձարարական և համակարգչային մեթոդների համադրությամբ իրականացվող հետազոտություն, որի միջոցով ուսումնասիրվում են քրոմոֆորային կառուցվածք ունեցող միացությունների սինթեզը, դրանց հակախոլինէսթերազային ներուժը և ֆերմենտների հետ հնարավոր մոլեկուլային փոխազդեցությունները։

История

Այս աշխատությունը նվիրված է Մեծ Արարատի գագաթ բարձրանալու պատմությանը՝ ներկայացնելով տարբեր ժամանակաշրջաններում իրականացված վերելքների նախապատմությունը, ընթացքը և նշանակությունը։ Ուսումնասիրության կենտրոնում Արարատ լեռան՝ որպես բնական, աշխարհագրական և պատմամշակութային նշանակություն ունեցող բարձունքի, հետազոտման և նվաճման պատմությունն է։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում լեռան աշխարհագրական առանձնահատկություններին, բարձրության, կլիմայական պայմանների, ռելիեֆի և սառցադաշտերի առանձնահատկություններին, որոնք էական ազդեցություն են ունեցել գագաթ բարձրանալու հնարավորությունների և բարդության վրա։ Ներկայացվում են վաղ շրջանի ճանապարհորդների, հետազոտողների և լեռնագնացների փորձերը, նրանց կազմակերպած արշավախմբերը, վերելքների երթուղիները և հանդիպած բնական ու տեխնիկական դժվարությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն պայմաններին, որոնցում իրականացվել են առաջին հաջողված վերելքները, ինչպես նաև դրանց պատմական հավաստիության, ժամանակագրության և մասնակիցների վերաբերյալ տեղեկություններին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու լեռնագնացության տեխնիկայի և կազմակերպման զարգացմանը՝ սկսած վաղ շրջանի արշավախմբերից մինչև ավելի համակարգված և մասնագիտացված վերելքներ։ Ուսումնասիրվում են նաև Արարատի հետ կապված ճանապարհորդական գրառումները, գիտական դիտարկումները և քարտեզագրական աշխատանքները, որոնք նպաստել են լեռան վերաբերյալ աշխարհագրական գիտելիքների ընդլայնմանը։ Վերելքների պատմությունը ներկայացվում է ոչ միայն որպես սպորտային կամ արկածային գործունեության պատմություն, այլև որպես գիտական հետազոտությունների, աշխարհագրական բացահայտումների և տարբեր ժողովուրդների ու ճանապարհորդների հետաքրքրությունների արտահայտություն։ Աշխատության մեջ կարևոր տեղ կարող են զբաղեցնել նաև լեռան նկատմամբ մշակութային և խորհրդանշական վերաբերմունքը, նրա տեղը տարածաշրջանի պատմական հիշողության մեջ և Արարատի գագաթի նկատմամբ ձևավորված հետաքրքրությունը։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել լեռնագնացության պատմությամբ, աշխարհագրությամբ, ճանապարհորդությունների պատմությամբ, տարածաշրջանի բնական և մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին, ինչպես նաև պատմաբաններին, աշխարհագետներին և լեռնագնացության ոլորտի մասնագետներին։

Математика

Ակտուարական մաթեմատիկա. Խնդրագիրք. Մաս 1-ը բարձրագույն մաթեմատիկայի և ֆինանսական մաթեմատիկայի ուսումնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է ակտուարական հաշվարկների հիմունքները գործնական խնդիրների միջոցով յուրացնելու համար, աշխատությունում ներկայացվում են կյանքի ապահովագրության և կենսաթոշակային հաշվարկների հիմնական մոդելները, մահացության և գոյատևման հավանականությունների կիրառումը, անուիտետների և ապահովագրական վճարների հաշվարկման մեթոդները, ինչպես նաև տոկոսադրույքների և ֆինանսական հոսքերի գնահատման սկզբունքները, յուրաքանչյուր թեմա ուղեկցվում է խնդիրների համակարգված շարքով, որոնք օգնում են զարգացնել մաթեմատիկական մոդելավորման և ֆինանսական ռիսկերի գնահատման հմտությունները, միաժամանակ ընդգծվում է ակտուարական մտածողության կարևորությունը ապահովագրական ոլորտում, բանկային համակարգում և երկարաժամկետ ֆինանսական պլանավորման մեջ, աշխատությունը նպատակ ունի կապել տեսական հավանականության գիտելիքները իրական ֆինանսական կիրառությունների հետ՝ ձևավորելով մասնագիտական գործնական կարողություններ։

Биология

Գիտական աշխատությունը նվիրված է պարբերական հիվանդության՝ ընտանեկան միջերկրածովյան տենդի ժամանակ իմունային համակարգում տեղի ունեցող փոփոխությունների, շրջանառու իմունային կոմպլեքսների ձևավորման և կոմպլեմենտի համակարգի ակտիվացման դասական ուղու առանձնահատկությունների ուսումնասիրմանը։ Հետազոտության թեմատիկ շրջանակն ընդգրկում է հիվանդության իմունաբանական և ախտաֆիզիոլոգիական մեխանիզմները, բորբոքային գործընթացների զարգացման օրինաչափությունները, օրգանիզմի պաշտպանական համակարգերի փոխազդեցությունը և իմունային պատասխանին մասնակցող կենսաբանական գործոնների դերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում շրջանառու իմունային կոմպլեքսների առաջացմանը, դրանց բաղադրությանը, օրգանիզմում շրջանառության առանձնահատկություններին և բորբոքային ռեակցիաների զարգացման հետ հնարավոր փոխկապակցվածությանը։ Քննության են առնվում հակածինների և հակամարմինների փոխազդեցության արդյունքում ձևավորվող իմունային կոմպլեքսների կենսաբանական նշանակությունը, դրանց հեռացման մեխանիզմները և իմունային համակարգի հավասարակշռության պահպանման գործընթացները։ Ուսումնասիրվում է կոմպլեմենտի համակարգի կառուցվածքային և գործառնական կազմակերպումը, դրա առանձին բաղադրիչների մասնակցությունը իմունային պատասխանին, ինչպես նաև դասական ուղու ակտիվացման հիմնական կենսաքիմիական և իմունաբանական մեխանիզմները։ Կարևորվում է կոմպլեմենտի համակարգի դերը բորբոքային ռեակցիաների կարգավորման, իմունային կոմպլեքսների հեռացման, բջջային պաշտպանական գործընթացների ակտիվացման և օրգանիզմի իմունաբանական հոմեոստազի պահպանման գործում։ Հետազոտության շրջանակներում դիտարկվում են պարբերական հիվանդությանը բնորոշ կրկնվող բորբոքային նոպաների և դրանց միջև ընկած ժամանակահատվածների ընթացքում իմունաբանական ցուցանիշների հնարավոր փոփոխությունները, ինչպես նաև հիվանդության կլինիկական ընթացքի և լաբորատոր տվյալների փոխհարաբերությունները։ Առանձին հետաքրքրություն են ներկայացնում շրջանառու իմունային կոմպլեքսների քանակական և որակական առանձնահատկությունների գնահատման, կոմպլեմենտի բաղադրիչների ակտիվության որոշման և բորբոքային գործընթացների արտահայտվածության հետ դրանց կապի ուսումնասիրման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում պարբերական հիվանդության ժառանգական բնույթին, բնածին իմունային համակարգի կարգավորման խանգարումներին և բորբոքային պատասխանի զարգացման մեջ գենետիկական ու կենսաքիմիական գործոնների նշանակությանը։ Քննարկվում են իմունային համակարգի տարբեր օղակների փոխազդեցությունները, բորբոքային միջնորդանյութերի մասնակցությունը հիվանդության ախտածագմանը և կոմպլեմենտի ակտիվացման հնարավոր նշանակությունը բորբոքային փոփոխությունների խորացման կամ կարգավորման գործընթացներում։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է իմունաբանական ցուցանիշների ախտորոշիչ և կանխատեսական արժեքի գնահատման հարցը, մասնավորապես՝ հիվանդության ակտիվության, նոպաների հաճախականության, բորբոքային գործընթացների արտահայտվածության և հնարավոր բարդությունների հետ դրանց առնչությունների ուսումնասիրությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրության է արժանի պարբերական հիվանդության ժամանակ զարգացող ամիլոիդոզի խնդիրը, դրա ախտածագման առանձնահատկությունները և երկարատև բորբոքային գործընթացների հնարավոր ազդեցությունը տարբեր օրգանների ու համակարգերի գործառնական վիճակի վրա։ Դիտարկվում են նաև իմունաբանական հետազոտությունների լաբորատոր մեթոդների կիրառման հնարավորությունները, ստացված ցուցանիշների մեկնաբանման սկզբունքները և դրանց նշանակությունը հիվանդության կլինիկական ու կենսաբանական առանձնահատկությունների առավել ամբողջական գնահատման համար։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակում կարևորվում է պարբերական հիվանդության վերաբերյալ ժամանակակից իմունաբանական պատկերացումների համադրումը կլինիկական դիտարկումների հետ, ինչը կարող է նպաստել հիվանդության զարգացման մեխանիզմների ավելի խոր ըմբռնմանը։ Հետազոտությունը կարող է տեսական հիմք ծառայել բորբոքային հիվանդությունների ժամանակ իմունային կոմպլեքսների և կոմպլեմենտի համակարգի փոխազդեցությունների հետագա ուսումնասիրության, լաբորատոր գնահատման մոտեցումների կատարելագործման և կլինիկական հետազոտությունների նոր ուղղությունների մշակման համար։ Աշխատությունն ունի տեսական և կիրառական նշանակություն և կարող է օգտակար լինել իմունաբանների, ռևմատոլոգների, թերապևտների, կլինիկական լաբորատոր ախտորոշման մասնագետների, բժշկական կենսաքիմիկոսների, գենետիկների, գիտաշխատողների, ասպիրանտների և բժշկական բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների ուսանողների համար։