Մանկախնամություն կամ երեխաների խնամքի բնական, բարոյական և մտավոր սկզբունքների ձեռնարկ

Культура

Հայոց ավանդական հարսանեկան գովքերը հնագույն ծեսերի համատեքստում ներկայացնում են բանավոր մշակույթի կարևոր շերտ, որտեղ երգային և խոսքային ձևերով արտահայտվել են հարսանիքի ծիսական իմաստները, համայնքային միասնությունը և նոր ընտանիքի ստեղծման խորհրդանշականացումը։ Այդ գովքերը գործել են որպես անցման ծեսերի բաղադրիչ, որտեղ հարսն ու փեսան դիտարկվել են որպես նոր սոցիալական կարգավիճակ ստացող անձինք, իսկ գովքի միջոցով նրանց վերագրվել են դրական հատկանիշներ՝ գեղեցկություն, քաջություն, աշխատասիրություն և բարոյական արժանիքներ։ Այս բանահյուսական ձևերում հաճախ հանդիպում են հին հնդեվրոպական ծիսական մտածողության հետքեր՝ պտղաբերության, բարի բախտի և ընտանեկան շարունակականության գաղափարների շեշտադրումներով, որոնք արտահայտվում են խորհրդանշական պատկերներով և կրկնվող բանաձևերով։ Հարսանեկան գովքերը նաև ունեցել են սոցիալական կարգավորիչ գործառույթ՝ ամրապնդելով համայնքի ներսում փոխադարձ կապերը և հաստատելով նոր ընտանիքի ընդունումը հասարակության կողմից։ Դրանք հաճախ կատարվել են հատուկ ծիսական իրավիճակներում՝ հարսի տուն այցելության, հարսանեկան երթի կամ խնջույքի ընթացքում, և ուղեկցվել են երաժշտությամբ ու պարերով։ Գովքի կատարողները՝ հաճախ ազգականներ կամ մասնագիտացված բանավոր արվեստի կրողներ, իրենց խոսքի միջոցով ոչ միայն գովերգել են նորապսակներին, այլ նաև հղել են բարեմաղթանքներ և պաշտպանիչ խոսքային բանաձևեր՝ չար ուժերից և վատ բախտից պաշտպանվելու նպատակով։ Այս ավանդույթը, պահպանելով հնագույն ծիսական մտածողության տարրերը, միաժամանակ զարգացել է տարբեր պատմական փուլերում՝ հարստանալով տեղական բարբառային և մշակութային առանձնահատկություններով։ Ընդհանուր առմամբ, հարսանեկան գովքերը կարելի է դիտարկել որպես հայ ժողովրդի ծիսական մտածողության, սոցիալական կառուցվածքի և բանավոր արվեստի համադրման կարևոր արտահայտություն։

Литература

Գիրքը հավաքում է Ա. Շիրվանզադեի պատմվածքները, որոնք բնութագրվում են հոգևոր խորությամբ, սոցիալական թեմաների նկատմամբ զգայունությամբ և ազգային առանձնահատկությունների ընդգծմամբ։ Յուրաքանչյուր պատմվածք պատկերում է մարդկային զգացմունքներ, հարաբերություններ և հայ իրականության բազմաշերտ կողմեր՝ առանձնահատուկ հնչողությամբ և սինթեզված ոճով։ Հիմնական թեմաները․ Մարդկային հարաբերություններ և հոգեբանություն Ընտանիքի, համայնքի և սոցիալական միջավայրի ազդեցություն Ազգագրական ու մշակութային տեսանկյուններ Նորարարություն պատմվածքի ձևի և սյուժեի մեջ Մարդու ներքին պայքար և արժեքների փնտրտուքը Գրքի առանձնահատկությունները․ Սոցիալ-մշակութային մոտեցում՝ հայ իրականության պատկերմամբ Հեշտ մատչելի ոճ, որը նպաստում է ընթերցողի ներգրավվածությանը Պատմվածքների բազմազանությունը՝ թեմատիկ և սյուժետային տեսանկյունից Հարմար է ուսանողների, գրականագետների և հայ ընթերցողների համար

Литература

Գիրքը ներկայացնում է գերմանական ժողովրդական առակների ժողովածուի առաջին տետրը՝ ընթերցողին ծանոթացնելով գերմանական մշակույթի առակախոսական ավանդույթին և ժողովրդական իմաստության արտահայտման ձևերին։ Առակը գրական կարճ ժանր է, որի միջոցով կենդանիների, մարդկանց կամ այլ կերպարների գործողությունների ու փոխհարաբերությունների օրինակով ներկայացվում են մարդկային բնավորության գծերը, հասարակական հարաբերությունները և բարոյական խնդիրները։ Առակներին բնորոշ են հակիրճ պատմությունը, պատկերավոր շարադրանքը, սրամիտ իրավիճակները և խրատական իմաստը, որոնք ընթերցողին հնարավորություն են տալիս պատմության հետևում տեսնելու ավելի ընդհանրական գաղափարներ։ Ժողովրդական առակները հաճախ արտացոլում են տարբեր ժողովուրդների կենսափորձը, աշխարհայացքը, վարքականոններն ու հասարակական պատկերացումները՝ միաժամանակ պահպանելով տեղական մշակույթի առանձնահատկությունները։ Գերմանական առակների հայերեն ներկայացումը կարևոր նշանակություն ունի տարբեր ժողովուրդների գրական ժառանգության ճանաչման և մշակութային փոխանակման տեսանկյունից։ Այն կարող է նպաստել ընթերցողների հետաքրքրության ձևավորմանը գերմանական բանահյուսության նկատմամբ, ինչպես նաև համեմատական ուսումնասիրությունների համար նյութ տրամադրել՝ բացահայտելու տարբեր մշակույթներում տարածված բարոյական գաղափարների նմանություններն ու տարբերությունները։ Առակների պարզ և պատկերավոր բնույթը ժողովածուն դարձնում է պիտանի նաև կրթական ու դաստիարակչական ընթերցանության համար։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում գերմանական ժողովրդական գրականության, հայերեն թարգմանական գրականության և 19-րդ դարի հայ գրահրատարակչական գործունեության ուսումնասիրության տեսանկյունից։

Информатика

Աշխատությունը նվիրված է պատահական բնույթ ունեցող տեխնոլոգիական գործընթացների ուսումնասիրմանը և կառավարմանը՝ դիսպերսիան կիրառելով որպես գործընթացի փոփոխականությունն ու կայունությունը բնութագրող հիմնական վիճակագրական ցուցանիշներից մեկը։ Հետազոտության շրջանակում տեխնոլոգիական համակարգերը դիտարկվում են որպես բազմաթիվ պատահական գործոնների ազդեցության տակ գործող գործընթացներ, որոնց ելքային պարամետրերը կարող են տատանվել նույնիսկ նույն սկզբնական և արտադրական պայմանների դեպքում։ Քննության են առնվում այդ տատանումների առաջացման պատճառները, դրանց վիճակագրական բնութագրերը և արտադրանքի որակի, տեխնոլոգիական ռեժիմների կայունության ու արտադրական արդյունավետության վրա ունեցած ազդեցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դիսպերսիայի հաշվարկման և վերլուծության մեթոդներին, որոնց միջոցով հնարավոր է քանակապես գնահատել ուսումնասիրվող ցուցանիշների շեղումը միջին արժեքից և բացահայտել գործընթացի անկայունության աստիճանը։ Վերլուծվում են մուտքային պարամետրերի պատահական փոփոխությունների և ելքային արդյունքների միջև գոյություն ունեցող կապերը՝ նպատակ ունենալով որոշել այն գործոնները, որոնք առավել էական ազդեցություն ունեն ընդհանուր փոփոխականության վրա։ Հետազոտվում են տեխնոլոգիական գործընթացների վիճակագրական մոդելավորման, փորձարարական տվյալների մշակման և հավանականային բնութագրերի գնահատման մոտեցումները։ Կարևորվում է դիսպերսիայի օգտագործումը ոչ միայն որպես գործընթացի վիճակի գնահատման միջոց, այլև որպես կառավարման չափանիշ, որի նվազեցումը կարող է նպաստել արտադրական համակարգի կայունացմանը և արդյունքների կանխատեսելիության բարձրացմանը։ Քննության են առնվում կառավարման այնպիսի մեխանիզմներ, որոնց միջոցով հնարավոր է փոփոխել տեխնոլոգիական պարամետրերը՝ ելքային ցուցանիշների տատանումները թույլատրելի սահմաններում պահպանելու նպատակով։ Ուսումնասիրվում են նաև վերահսկման և հետադարձ կապի սկզբունքները, որոնք հնարավորություն են տալիս ընթացիկ տվյալների հիման վրա հայտնաբերել անցանկալի շեղումները և համապատասխան ուղղիչ գործողություններ իրականացնել։ Նման մոտեցումը կարող է կիրառվել արտադրության տարբեր ոլորտներում, որտեղ հումքի հատկությունների, սարքավորումների աշխատանքի, արտաքին միջավայրի կամ այլ գործոնների պատահական փոփոխությունները զգալիորեն ազդում են վերջնական արդյունքի վրա։ Աշխատանքը նպաստում է հավանականային և վիճակագրական մեթոդների կիրառմանը տեխնոլոգիական գործընթացների կառավարման մեջ՝ հնարավորություն տալով բարձրացնել դրանց կայունությունը, նվազեցնել արտադրանքի որակի տատանումները և կատարելագործել կառավարչական որոշումների ընդունման մեխանիզմները։

Математика

Մաթեմատիկա ոլորտի «Մաթեմատիկայի շտեմարան 2»-ը սովորաբար հանդիսանում է ուսումնական և քննություններին նախապատրաստող խնդիրների հավաքածու, որը նախատեսված է նախորդ մակարդակի համեմատ ավելի ընդլայնված և համակարգված վարժանք ապահովելու համար, որտեղ ընդգրկված են հանրահաշվի, երկրաչափության և թվաբանության թեմաներ՝ ավելի խորացված մակարդակով, ներառյալ տոկոսներ, հարաբերություններ, հավասարումներ, երկրաչափական պատկերների հատկություններ, մակերեսների և ծավալների հաշվարկներ, ինչպես նաև տրամաբանական և կիրառական խնդիրներ, այս շտեմարանը նպատակ ունի զարգացնել սովորողների հաշվարկային արագությունը, տրամաբանական մտածողությունը և քննության ընթացքում տարբեր տեսակի խնդիրներ լուծելու հմտությունը, և հաճախ օգտագործվում է որպես միջին մակարդակի նախապատրաստական փուլ՝ նախքան ավելի բարդ խնդիրների շտեմարաններին անցնելը, ինչպես նաև ուսուցիչների կողմից կիրառվում է դասապրոցեսի լրացուցիչ ամրապնդման և տնային առաջադրանքների համար։

Культура

Երաժշտագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է 1960–1980-ական թվականների հայ կոմպոզիտորական արվեստում դաշնամուրային շարքերի ձևավորման, զարգացման և գեղարվեստական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում տվյալ ժամանակաշրջանի դաշնամուրային երաժշտության ոճական միտումները, ստեղծագործությունների կառուցվածքային սկզբունքները և երաժշտական արտահայտչամիջոցների կիրառման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում շարքի ժանրային բնույթին, առանձին մասերի փոխկապակցվածությանը, երաժշտական կերպարների զարգացման տրամաբանությանը և ամբողջական ստեղծագործական մտահղացման ձևավորմանը։ Վերլուծվում են մեղեդային, ռիթմական, հարմոնիկ և փաստուրային միջոցները, ինչպես նաև ազգային երաժշտական ավանդույթների և ժամանակակից կոմպոզիտորական մտածողության փոխազդեցությունը։ Քննարկվում են դաշնամուրի կատարողական հնարավորությունների օգտագործման եղանակները և դրանց նշանակությունը ստեղծագործությունների գեղարվեստական բովանդակության բացահայտման գործում։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմելու նշված ժամանակաշրջանի հայկական դաշնամուրային երաժշտության զարգացման հիմնական միտումների և ժանրային առանձնահատկությունների վերաբերյալ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել երաժշտագետների, դաշնակահարների, երաժշտական կրթության ոլորտի մասնագետների և հայ երաժշտության պատմությունն ուսումնասիրող հետազոտողների համար։