Նոր գրքեր: Հայաստան: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги. Арменика. Информационный указатель (1977, Հունվար, թիվ 1)

История

Այս գիրքը նվիրված է Օսմանյան կայսրությունում հայ բնակչության և 19-րդ դարի երկրորդ կեսին իրականացված թուրքական բարեփոխումների փոխհարաբերություններին։ Աշխատության կենտրոնում այն քաղաքական, վարչական, սոցիալական և իրավական փոփոխություններն են, որոնք տեղի ունեցան կայսրությունում բարեփոխումների ծրագրերի իրականացման ընթացքում, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը հայերի հասարակական կյանքի, իրավունքների և անվտանգության վրա։ Հեղինակը ներկայացնում է այն պատմական միջավայրը, որում ձևավորվեցին բարեփոխումների անհրաժեշտության մասին քննարկումները, անդրադառնում է օսմանյան իշխանությունների կողմից եվրոպական ազդեցության ներքո իրականացված վերափոխումներին և ուսումնասիրում դրանց գործնական հետևանքները հայաբնակ շրջաններում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայերի՝ վարչական կառույցների, տեղական ինքնակառավարման, հարկային համակարգի, դատական գործընթացների և հասարակական հարաբերությունների շրջանակներում ունեցած դիրքին։ Գրքում բարեփոխումները դիտարկվում են ոչ միայն որպես պետական կառավարման արդիականացման փորձ, այլև որպես գործընթաց, որի իրական արդյունքները հաճախ էականորեն տարբերվում էին պաշտոնապես հռչակված սկզբունքներից։ Աշխատությունը ցույց է տալիս այն հակասությունը, որը գոյություն ուներ կենտրոնական իշխանության կողմից հավասարության և իրավական կարգավորման վերաբերյալ հայտարարությունների ու տեղական մակարդակում դրանց իրականացման միջև։ Քննարկվում են նաև հայ հասարակության տարբեր շրջանակների ակնկալիքները, քաղաքական դիրքորոշումները և բարեփոխումների միջոցով սեփական իրավունքների ու անվտանգության ապահովման ձգտումները։ Պատմական նյութը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես էին պետական բարեփոխումները, ազգային և կրոնական հարաբերությունները, տեղական իշխանությունների գործունեությունն ու արտաքին քաղաքական ճնշումները փոխկապակցվում միմյանց հետ։ Աշխատությունը կարևոր է հատկապես այն պատճառով, որ ներկայացնում է հայ-թուրքական հարաբերությունների պատմական զարգացման մի փուլ, երբ իրավական և վարչական փոփոխությունների հարցը աստիճանաբար վերածվում էր ավելի լայն քաղաքական և հասարակական խնդրի։ Այն կարող է հետաքրքրել Օսմանյան կայսրության պատմությամբ, Հայկական հարցով, հայ ժողովրդի քաղաքական և հասարակական պատմությամբ, ինչպես նաև 19-րդ դարի Մերձավոր Արևելքի պետական ու ազգային գործընթացներով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Экономика

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է արտաքին տնտեսական կապերի ձևավորման, կառավարման և ռազմավարական զարգացման հիմնախնդիրների վերլուծությանը Հայաստան-ի օրինակով։ Աշխատությունում դիտարկվում են երկրի արտաքին առևտրի կառուցվածքը, արտահանման և ներմուծման հիմնական ուղղությունները, միջազգային տնտեսական ինտեգրման գործընթացները և դրանց ազդեցությունը ազգային տնտեսության մրցունակության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռազմավարական կառավարման գործիքներին՝ պետական քաղաքականության պլանավորման, տնտեսական դիվանագիտության, ներդրումային հոսքերի ներգրավման և արտաքին շուկաների դիվերսիֆիկացման համատեքստում։ Քննարկվում են նաև գլոբալ տնտեսական փոփոխությունների ազդեցությունը փոքր բաց տնտեսությունների վրա, տարածաշրջանային համագործակցության հնարավորությունները և միջազգային կազմակերպությունների դերը տնտեսական զարգացման խթանման գործում։ Աշխատությունը առաջարկում է համակարգային մոտեցումներ՝ ուղղված արտաքին տնտեսական կապերի արդյունավետության բարձրացմանը, արտահանման ներուժի ընդլայնմանը և երկարաժամկետ տնտեսական կայունության ապահովմանը։

Литература

Աշխատությունը նվիրված է XX դարի առաջին կեսի ամերիկյան էքսպերիմենտալ պոեզիայի ձևավորման, զարգացման և գեղարվեստական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ժամանակաշրջանի գրական և մշակութային գործընթացները, որոնց պայմաններում բանաստեղծները ձգտում էին վերանայել ավանդական բանաստեղծական ձևերը և ստեղծել արտահայտչական նոր միջոցներ։ Վերլուծվում են չափածոյի կառուցվածքի, ռիթմի, տաղաչափության, շարահյուսության, բառապաշարի և բանաստեղծական պատկերի հետ կապված փորձարարական մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ազատ չափածոյի տարածմանը, լեզվական նորարարություններին, տեքստի տեսողական կազմակերպմանը, բառերի և հնչյունների փոխհարաբերությանը, ինչպես նաև բանաստեղծական խոսքի ավանդական կառուցվածքի վերափոխմանը։ Դիտարկվում է ամերիկյան պոեզիայի կապը մոդեռնիզմի, ավանգարդային գեղարվեստական որոնումների և ժամանակաշրջանի հասարակական ու մշակութային փոփոխությունների հետ։ Քննարկվում է եվրոպական գրական և գեղարվեստական ուղղությունների ազդեցությունը ամերիկյան բանաստեղծական միջավայրի վրա՝ միաժամանակ կարևորելով ազգային գրականության ինքնուրույն զարգացման առանձնահատկությունները։ Անդրադարձ է կատարվում բանաստեղծական տեքստում հեղինակի անհատական ձայնի, առօրյա խոսքի, քաղաքային միջավայրի, տեխնոլոգիական փոփոխությունների և նոր իրականության ընկալման արտահայտման ձևերին։ Ուսումնասիրվում են նաև ժանրային սահմանների ընդլայնման, լեզվական պայմանականությունների վերանայման և ընթերցողի ընկալման նոր եղանակների ձևավորման խնդիրները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ամերիկյան էքսպերիմենտալ պոեզիան դիտարկել որպես XX դարի գրական նորարարությունների կարևոր բաղադրիչ և բացահայտել դրա ազդեցությունը հետագա բանաստեղծական ուղղությունների զարգացման վրա։ Այն կարող է օգտակար լինել գրականագետների, ամերիկյան գրականության, պոեզիայի տեսության և համեմատական գրականագիտության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների ու ուսանողների համար։

Математика

Մաթեմատիկական վերլուծության և մոտարկումների տեսության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է քվազիպարբերական ինտերպոլյացիաների ասիմպտոտիկ գնահատականների ստացման, դրանց տեսական հիմնավորման և մաթեմատիկական հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ինտերպոլյացիայի տեսության հիմնական սկզբունքները, քվազիպարբերական ֆունկցիաների կառուցվածքային առանձնահատկությունները և դրանց մոտարկման հետ կապված հիմնախնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ինտերպոլյացիոն գործընթացների զուգամիտությանը, մոտարկման սխալի գնահատմանը, ասիմպտոտիկ վարքագծի նկարագրմանը և համապատասխան մաթեմատիկական պայմանների բացահայտմանը։ Վերլուծվում են քվազիպարբերական ֆունկցիաների հաճախականային կառուցվածքի, ինտերպոլյացիոն հանգույցների ընտրության և կիրառվող մոտարկման մեթոդների ազդեցությունները ստացվող գնահատականների ճշգրտության վրա։ Քննարկվում են նաև պարբերական և քվազիպարբերական ֆունկցիաների ինտերպոլյացիոն հատկությունների համեմատության, սահմանային անցումների, մնացորդային անդամների և ասիմպտոտիկ բանաձևերի հիմնավորման հարցերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են կիրառվել ֆունկցիոնալ վերլուծության, Ֆուրիեի վերլուծության, մաթեմատիկական մոտարկումների տեսության և ասիմպտոտիկ մեթոդների գործիքները։ Անդրադարձ է կատարվում ստացվող գնահատականների նշանակությանը ինտերպոլյացիոն մեթոդների տեսական զարգացման, թվային հաշվարկների ճշգրտության գնահատման և բարդ ֆունկցիոնալ կախվածությունների մաթեմատիկական նկարագրման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել մաթեմատիկական վերլուծության, մոտարկումների տեսության, թվային վերլուծության, ֆունկցիոնալ վերլուծության և կիրառական մաթեմատիկայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Другие предметы

Հրատարակությունը 1951 թվականի համար կազմված հիշարժան տարեթվերի թեմատիկ օրացույց է, որի նպատակն է մեկտեղել տվյալ տարվա ընթացքում նշվող կամ տվյալ տարվա հետ առնչվող կարևոր պատմական, մշակութային, գիտական և հասարակական իրադարձությունների ու նշանավոր անձանց ծննդյան կամ մահվան տարելիցների վերաբերյալ տեղեկությունները։ Նման օրացույցը նախատեսված է որպես արագ կողմնորոշման և տեղեկատու-մատենագիտական աշխատանքային միջոց, որը կարող է օգտագործվել գրադարաններում, մշակութային և կրթական հաստատություններում, ինչպես նաև դասախոսությունների, ցուցահանդեսների, գրական-մշակութային միջոցառումների և այլ թեմատիկ նախաձեռնությունների կազմակերպման ժամանակ։ Բովանդակության մեջ կարող են ընդգրկվել տարբեր ժամանակաշրջանների պատմական իրադարձությունների տարեդարձեր, հայ և համաշխարհային մշակույթի գործիչների հոբելյանական տարեթվեր, գրողների, արվեստագետների, գիտնականների, հասարակական ու քաղաքական գործիչների նշանակալի տարելիցներ։ Հրատարակության արժեքը պայմանավորված է ոչ միայն տարեթվերի պարզ թվարկմամբ, այլև դրանց համակարգմամբ, որը հնարավորություն է տալիս տարվա ընթացքում հետևողականորեն անդրադառնալ տարբեր պատմական և մշակութային թեմաների։ Այն կարող է ծառայել նաև որպես թեմատիկ միջոցառումների նախապատրաստման սկզբնական աղբյուր՝ օգնելով ընտրել տվյալ ամսվա կամ օրվա համար համապատասխան հոբելյաններ և դրանց հիման վրա կազմակերպել տեղեկատվական կամ կրթական աշխատանք։ 1951 թվականի նման հրատարակությունը հատկապես հետաքրքիր է նաև պատմական աղբյուրի տեսանկյունից, քանի որ արտացոլում է իր կազմման ժամանակաշրջանում հիշարժան համարված անձանց, իրադարձությունների և մշակութային արժեքների ընտրության ու ներկայացման սկզբունքները։ Այդ պատճառով այն կարող է օգտագործվել ոչ միայն որպես տարեթվերի տեղեկատու, այլև որպես տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային-տեղեկատվական քաղաքականության և հիշողության համակարգի ուսումնասիրման օժանդակ աղբյուր։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել գրադարանագետներին, մատենագետներին, ուսուցիչներին, մշակութային միջոցառումների կազմակերպիչներին, պատմաբաններին, մշակութաբաններին, հետազոտողներին և այն ընթերցողներին, ովքեր հետաքրքրված են պատմական տարելիցներով ու հիշարժան ամսաթվերով։

Литература

Հրատարակությունը նվիրված է զանգակի թեմային՝ այն ներկայացնելով երգային ստեղծագործության ձևով։ Զանգակը տարբեր մշակութային և հասարակական միջավայրերում ունի խորհրդանշական նշանակություն․ նրա ձայնը կարող է ազդարարել իրադարձություններ, մարդկանց հրավիրել հավաքի կամ արարողության, ինչպես նաև ստեղծել որոշակի հուզական ու գեղարվեստական մթնոլորտ։ Հայկական մշակութային ավանդույթում զանգի հնչյունը հատկապես կապված է եկեղեցական կյանքի, ժամերգությունների և համայնքային ծեսերի հետ, թեև այն կարող է գործածվել նաև առօրյա և տոնական միջավայրերում։ Երգի ձևը հնարավորություն է տալիս թեման ներկայացնելու հնչյունային պատկերների, ռիթմի և բանաստեղծական արտահայտչամիջոցների միջոցով։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ երգային գրականության և կարճ չափածո ստեղծագործությունների պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել նաև XIX դարի վերջի հայալեզու տպագիր մշակույթի, երաժշտական թեմաներով գրականության և զանգի խորհրդանշական նշանակության վերաբերյալ հետազոտություններում։ Գիրքը դիտարկելի է որպես փոքրածավալ գրական աղբյուր, որը վկայում է առանձին առարկաների և դրանց հնչյունային ընկալման շուրջ ստեղծագործական հետաքրքրության մասին։ Այն կարող է տեղ գտնել հայ գրականության, երգային ստեղծագործությունների և պատմական տպագիր հրատարակությունների մատենագիտական հավաքածուներում։