Նշանավոր և հիշարժան տարեթվերի օրացույց 1975: Ապրիլ, մայիս, հունիս

История

Աշխատությունը ներկայացնում է հակիրճ պատմական տեղեկություններ 1915 թվականի հուլիսին Օսմանյան կայսրության (Թուրքական Հայաստան) տարածքից դեպի Կովկաս տեղափոխված փախստականների մեծ ալիքի վերաբերյալ՝ ընդգծելով Առաջին համաշխարհային պատերազմի և Հայոց ցեղասպանության հետևանքով առաջացած հումանիտար ճգնաժամի ծավալները։ Հեղինակը վերլուծում է փախստականների զանգվածային տեղաշարժի պատճառները, նրանց սոցիալական և առողջական ծանր վիճակը, ինչպես նաև ընդունող շրջաններում ստեղծված արտակարգ պայմանները։ Գրքում հատուկ ուշադրություն է դարձվում Կովկասյան քաղաքների միության կոմիտեի (Кавказский комитет союза городов) կողմից իրականացված հակահամաճարակային միջոցառումներին՝ կարանտինային ճամբարների կազմակերպում, բժշկական օգնության ապահովում, սանիտարական վերահսկողություն և վարակիչ հիվանդությունների տարածման կանխարգելում։ Հեղինակը նկարագրում է նաև տեղական իշխանությունների, բարեգործական կազմակերպությունների և կամավորական խմբերի մասնակցությունը օգնության և փախստականների սոցիալական աջակցության գործընթացում։ Աշխատությունը ընդգծում է այդ պատմական ժամանակաշրջանում հումանիտար կառավարման դժվարությունները և համաճարակային վտանգների դեմ պայքարի փորձերը զանգվածային տեղաշարժերի պայմաններում։ Այն օգտակար է պատմաբանների, բժշկության պատմության հետազոտողների և հումանիտար օգնության կազմակերպման հարցերով զբաղվող մասնագետների համար։

Право

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում առևտրային բանկերի նկատմամբ Կենտրոնական բանկի կողմից իրականացվող վերահսկողության իրավական ձևերի ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում է բանկային վերահսկողության նշանակությունը ֆինանսական համակարգի կայունության, բանկային գործունեության օրինականության և ավանդատուների ու ֆինանսական ծառայություններից օգտվող անձանց շահերի պաշտպանության տեսանկյունից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Կենտրոնական բանկի իրավական կարգավիճակին, նրա վերահսկողական լիազորություններին և առևտրային բանկերի գործունեության նկատմամբ պետական վերահսկողության իրականացման մեխանիզմներին։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում են վերահսկողության տարբեր իրավական ձևերը, դրանց կիրառման հիմքերը, ընթացակարգերը և իրավական հետևանքները, ինչպես նաև բանկերի կողմից օրենքով և այլ նորմատիվ իրավական ակտերով սահմանված պահանջների պահպանման նկատմամբ վերահսկողության առանձնահատկությունները։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում բանկերի ֆինանսական վիճակի, ռիսկերի կառավարման, կապիտալի և իրացվելիության, ներքին կառավարման և այլ կարևոր ցուցանիշների նկատմամբ վերահսկողության իրավական հիմքերին։ Քննության են առնվում նաև Կենտրոնական բանկի կողմից վերահսկողական և կարգավորիչ միջոցների կիրառման հարցերը, այդ թվում՝ խախտումների բացահայտման, դրանց վերացման պահանջների և անհրաժեշտության դեպքում համապատասխան ներգործության միջոցների կիրառման գործընթացները։ Կարևորվում է վերահսկողության արդյունավետության և բանկերի ինքնուրույնության միջև հավասարակշռության ապահովումը, քանի որ վերահսկողական միջամտությունը պետք է իրականացվի օրենքով սահմանված լիազորությունների շրջանակում և համապատասխան սկզբունքների պահպանմամբ։ Գրքում ուշադրություն է դարձվում նաև բանկային գաղտնիքի, տեղեկատվության ստացման ու օգտագործման, վերահսկողության ընթացակարգերի և բանկերի իրավունքների պաշտպանության հետ կապված իրավական հարցերին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալ բանկային վերահսկողության իրավական մեխանիզմները և Կենտրոնական բանկի դերը ֆինանսական համակարգի հուսալիության ու կայունության ապահովման գործում։ Այն կարող է օգտակար լինել բանկային և ֆինանսական իրավունքի մասնագետների, իրավաբանների, տնտեսագետների, բանկային ոլորտի աշխատակիցների, իրավագիտության ուսանողների, գիտաշխատողների և ֆինանսական վերահսկողության հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

История

Հնագիտական և թանգարանագիտական բնույթի այս հրատարակությունը ներկայացնում է Անիի հնավայրի պեղումների ընթացքում հայտնաբերված և տեղի հնությունների թանգարանի հավաքածուում ընդգրկված առարկաների համակարգված նկարագրությունը։ Նյութերը հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու միջնադարյան Անիի նյութական մշակույթը, արվեստը, արհեստագործությունը և քաղաքային կյանքի տարբեր կողմերը։ Հավաքածուում ներկայացված են հնագիտական գտածոների տարբեր խմբեր՝ ճարտարապետական մանրամասներ, խեցեղեն, մետաղից ու փայտից պատրաստված իրեր, արձանագրային հուշարձաններ և արվեստի այլ նմուշներ։ Առանձին առարկաների նկարագրություններն ուղեկցվում են դրանց արտաքին տեսքի, նյութի, կառուցվածքի, զարդարանքի և հայտնաբերման հանգամանքների վերաբերյալ տեղեկություններով, իսկ պատկերազարդ նյութերը նպաստում են գտածոների առավել ամբողջական ուսումնասիրությանը։ Հրատարակությունը կարևոր աղբյուր է Անիի հնագիտական պեղումների պատմության և XX դարի սկզբին ձևավորված թանգարանային հավաքածուի ուսումնասիրության համար։ Այն հնարավորություն է տալիս հնագիտական նյութերի միջոցով պատկերացում կազմելու քաղաքի մշակութային և գեղարվեստական ժառանգության մասին, ինչպես նաև ուսումնասիրելու տարբեր գտածոների պատմական ու գիտական նշանակությունը։ 1910 թվականին լույս տեսած առաջին թողարկումը կազմել է Հովսեփ Օրբելին և այն ներառվել է Անիին նվիրված գիտական հրատարակությունների շարքում։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել հնագետների, հայագետների, արվեստաբանների, թանգարանագետների, միջնադարագետների և Հայաստանի նյութական մշակույթի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Политология

Այս աշխատությունը ներկայացնում է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև քաղաքական, տնտեսական և սոցիալական հարաբերությունների զարգացման և խնդիրների վերլուծությունը 1920-1922 թվականներին՝ խորհրդային կարգերի հաստատումից հետո։ Նյութում մանրակրկիտ ուսումնասիրվում են հայ-ադրբեջանական սահմանային կոնֆլիկտները, բնակչության տեղաշարժերը, տնտեսական փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև երկու ժողովուրդների միջև դիվանագիտական և քաղաքական շփումների ձևերը։ Աշխատությունում ընդգծվում են խորհրդային քաղաքականության ներգործությունը տարածաշրջանային հարաբերությունների վրա, կուսակցական և պետական կառավարման մարմինների դերակատարությունը, ինչպես նաև անվտանգության և խաղաղության պահպանման դժվարությունները։ Նյութը կարևոր է պատմաբանների, քաղաքական գիտությունների մասնագետների և տարածաշրջանային հարաբերությունների ուսումնասիրողների համար՝ թույլ տալով հասկանալ խորհրդային քաղաքականության ազդեցությունը հայ-ադրբեջանական հարաբերությունների սկզբնական փուլերում և դրա երկարաժամկետ հետևանքները։

Технология

Այս աշխատանքը նվիրված է ներքին այրման շարժիչի հիման վրա շենքերի ջերմացրտաէներգամատակարարման համակցված համակարգերի հաշվարկի, նախագծման և օպտիմալացման մեթոդների մշակմանը։ Ուսումնասիրության հիմքում բազմաֆունկցիոնալ էներգետիկ համակարգի գաղափարն է, որի շրջանակում մեկ առաջնային էներգիայի աղբյուրի միջոցով հնարավոր է միաժամանակ ապահովել շենքի էլեկտրական, ջերմային և սառեցման պահանջները։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են ներքին այրման շարժիչի աշխատանքի արդյունքում ստացվող էլեկտրական էներգիայի և թափոնային ջերմության արդյունավետ օգտագործման հնարավորությունները՝ համակարգի ընդհանուր էներգետիկ արդյունավետությունը բարձրացնելու և վառելիքի ծախսը նվազեցնելու նպատակով։ Մշակվում են համակարգի հաշվարկային մոտեցումներ, որոնց միջոցով հնարավոր է որոշել սարքավորումների օպտիմալ հզորությունները, աշխատանքային ռեժիմները, ջերմային և էլեկտրական բեռների համապատասխանությունը, ինչպես նաև էներգիայի արտադրության և սպառման հարաբերակցությունը տարբեր շահագործման պայմաններում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում շենքի ջեռուցման, սառեցման և էլեկտրամատակարարման բեռների փոփոխականությանը, քանի որ դրանց ժամանակային անհամապատասխանությունը էական ազդեցություն ունի համակցված համակարգի արդյունավետության վրա։ Օպտիմալացման մեթոդը հնարավորություն է տալիս համակարգի տեխնիկական և էներգետիկ ցուցանիշները գնահատել ամբողջական մոտեցմամբ՝ հաշվի առնելով վառելիքի սպառումը, օգտակար էներգիայի արտադրությունը, սարքավորումների բեռնվածությունը և շահագործման արդյունավետությունը։ Աշխատության կարևոր բաղադրիչ է նաև տարբեր աշխատանքային պայմանների մոդելավորումը, որը թույլ է տալիս բացահայտել համակարգի առավել արդյունավետ կառուցվածքն ու կառավարման ռեժիմները։ Նման մոտեցումը կարող է նպաստել շենքերի էներգամատակարարման ծախսերի նվազեցմանը, վառելիքի ավելի ռացիոնալ օգտագործմանը և առաջնային էներգիայի կորուստների կրճատմանը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառվել բնակելի, հասարակական և առևտրային շենքերի էներգետիկ համակարգերի նախագծման և արդիականացման, ինչպես նաև տեղային կամ ինքնավար ջերմացրտաէներգամատակարարման համակարգերի տեխնիկատնտեսական գնահատման ընթացքում։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում ջերմաէներգետիկայի, էներգետիկ համակարգերի, շենքերի էներգաարդյունավետության, ներքին այրման շարժիչների և համակցված էներգարտադրության ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է սփյուռքահայ միջավայրում նախադպրոցական տարիքի երեխաների ազգային գիտակցության ձևավորման գործընթացում արվեստի դերի և մանկավարժական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են վաղ մանկության շրջանում ազգային ինքնության, մշակութային պատկանելության և ազգային արժեքների վերաբերյալ նախնական պատկերացումների ձևավորման հոգեբանական ու մանկավարժական առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արվեստի տարբեր տեսակների՝ երաժշտության, կերպարվեստի, պարարվեստի, թատերական գործունեության և ժողովրդական ստեղծագործության հնարավորություններին՝ երեխաներին հայկական մշակութային ժառանգությանը հաղորդակից դարձնելու գործում։ Ուսումնասիրվում են հայկական ժողովրդական երգերի, պարերի, հեքիաթների, ազգային զարդանախշերի, ավանդական տոների և մշակութային խորհրդանիշների կիրառման մանկավարժական մոտեցումները։ Կարևորվում են գեղարվեստական գործունեության միջոցով երեխաների հուզական, ստեղծագործական, ճանաչողական և հաղորդակցական կարողությունների զարգացումը, ինչպես նաև ազգային մշակույթի նկատմամբ հետաքրքրության և դրական վերաբերմունքի ձևավորումը։ Դիտարկվում են սփյուռքահայ նախադպրոցական կրթական հաստատությունների գործունեության առանձնահատկությունները, բազմամշակութային միջավայրի ազդեցությունը, մայրենի լեզվի պահպանման խնդիրները և ընտանիքի ու կրթական հաստատության համագործակցության նշանակությունը։ Անդրադարձ է կատարվում ազգային դաստիարակության և համամարդկային արժեքների ներդաշնակ համադրմանը՝ կարևորելով երեխաների մշակութային ինքնության զարգացումը և այլ մշակույթների նկատմամբ հարգալից վերաբերմունքի ձևավորումը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել արվեստի վրա հիմնված կրթական ծրագրերը, խաղային և ստեղծագործական ուսուցման մեթոդները, տարիքային առանձնահատկություններին համապատասխան գեղարվեստական առաջադրանքները և դրանց մանկավարժական արդյունավետության գնահատման հնարավորությունները։ Առանձնացվում են սփյուռքահայ ընտանիքներում և կրթական միջավայրերում հայկական մշակութային ավանդույթների փոխանցման, ազգային ինքնագիտակցության շարունակականության ապահովման և երեխաների մշակութային փորձառության հարստացման խնդիրները։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի նախադպրոցական մանկավարժության, ազգային դաստիարակության, սփյուռքահայ կրթության և արվեստի միջոցով անձի զարգացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել մանկավարժների, նախադպրոցական կրթության մասնագետների, արվեստի մանկավարժների, սփյուռքահայ կրթական հաստատությունների աշխատակիցների, մշակութաբանների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։