«Սերվիսի աշխարհագրություն» դասընթացի ուսումնական պրակտիկայի և գործնական պարապմունքների կազմակերպման մեթոդական ուղեցույց

Другие предметы

Այս տեղեկատվական ցանկը ներկայացնում է «Նոր գրքեր․ Տեխնիկա» բաժնի շրջանակներում հավաքագրված հրատարակությունների համառոտ մատենագիտական ցուցակը, որը նպատակ ունի տեղեկացնել տեխնիկական ոլորտի նորագույն գրականության մասին և հեշտացնել ընթերցողների, հետազոտողների ու մասնագետների կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրքերի շուկայում և գրադարանային ֆոնդերում։ Ցանկում սովորաբար ընդգրկվում են տարբեր ենթաբաժինների հրատարակություններ՝ ինժեներական գիտություններ, մեքենաշինություն, էլեկտրոնիկա, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ, էներգետիկա, շինարարություն և այլ կիրառական տեխնիկական ուղղություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանում գիտատեխնիկական առաջընթացի հիմնական միտումները։ Նման ինֆորմացիոն ցուցակները ունեն ոչ միայն գրադարանային հաշվառման և տեղեկատվության տարածման գործառույթ, այլ նաև կարևոր դեր են խաղում գիտական հաղորդակցության մեջ՝ թույլ տալով մասնագետներին արագ ծանոթանալ նոր լույս տեսած մասնագիտական գրականությանը, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառելիությունը իրենց աշխատանքներում։

Химия

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է ոչ սիմետրիկ օքսիդների հիման վրա իրականացվող սինթեզների ուսումնասիրմանը և դրանց կիրառմամբ նոր քիմիական միացությունների ստացման հնարավորությունների բացահայտմանը։ Հետազոտության հիմնական ուղղությունը կապված է այնպիսի օքսիդային միացությունների քիմիական հատկությունների ուսումնասիրության հետ, որոնք ունեն կառուցվածքային անհամաչափություն և այդ պատճառով կարող են դրսևորել յուրահատուկ ռեակցիոնունակություն։ Աշխատանքում դիտարկվում են ոչ սիմետրիկ օքսիդների կառուցվածքային առանձնահատկությունները, դրանց փոխազդեցությունը տարբեր ռեագենտների հետ և սինթեզի ընթացքում ընթացող քիմիական փոխակերպումների օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռեակցիաների պայմանների ընտրությանը՝ ջերմաստիճանի, լուծիչի, կատալիզատորի, ռեագենտների հարաբերակցության և ռեակցիայի տևողության ազդեցությանը վերջնական արտադրանքի ելքի և մաքրության վրա։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել ինչպես արդեն հայտնի սինթեզների կատարելագործում, այնպես էլ նոր մեթոդների մշակման փորձեր՝ նպատակ ունենալով ստանալ կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առումով արժեքավոր միացություններ։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև ստացված նյութերի կառուցվածքի հաստատումը ժամանակակից ֆիզիկաքիմիական մեթոդներով, որոնց միջոցով հնարավոր է որոշել դրանց բաղադրությունը, կառուցվածքային առանձնահատկությունները և մաքրության աստիճանը։ Ոչ սիմետրիկ օքսիդների հիման վրա իրականացվող սինթեզների ուսումնասիրությունը կարող է ընդլայնել տարբեր օրգանական և անօրգանական միացությունների ստացման սինթետիկ հնարավորությունները և նպաստել նոր նյութերի ստացման արդյունավետ մեթոդների ձևավորմանը։ Աշխատանքը հետաքրքրություն է ներկայացնում ինչպես հիմնարար քիմիայի, այնպես էլ կիրառական սինթեզի տեսանկյունից, քանի որ ռեակցիոնունակ օքսիդային համակարգերի նպատակային օգտագործումը կարող է հնարավորություն տալ վերահսկելի եղանակով ստանալ տարբեր կառուցվածքով նյութեր։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը նպատակ ունի բացահայտել ոչ սիմետրիկ օքսիդների քիմիական փոխակերպումների առանձնահատկությունները, գնահատել դրանց սինթետիկ ներուժը և մշակել արդյունավետ պայմաններ նոր քիմիական միացությունների ստացման համար։

История

Աշխատությունը ներկայացնում է Էրիվանի նահանգի և Գոկչա լճի վերաբերյալ տնտեսական, աշխարհագրական և սոցիալ-պատմական բնույթի ուսումնասիրություններ՝ կարևորելով տվյալ տարածքի բնական պայմանները, բնակչությունը, տնտեսության ճյուղերը և տնտեսական կյանքի առանձնահատկությունները։ Նյութը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել պատմական Հայաստանի այն ժամանակաշրջանի մասին, երբ Էրիվանի նահանգը հանդես էր գալիս որպես բազմաբնույթ տնտեսական և վարչական տարածք՝ գյուղատնտեսության, անասնապահության, արհեստների, առևտրի և բնական ռեսուրսների օգտագործման փոխկապակցված համակարգով։ Տնտեսական ակնարկների միջոցով ուշադրություն է դարձվում տարածքի բնական և աշխարհագրական պայմանների ազդեցությանը բնակչության զբաղվածության, հողօգտագործման, արտադրության և տեղական տնտեսական հարաբերությունների վրա։ Առանձին կարևոր թեմա է Գոկչա լիճը, որի ուսումնասիրությունը կարող է ընդգրկել լճի աշխարհագրական դիրքը, չափերը, ջրային համակարգը, շրջակա բնաշխարհը, ձկնային պաշարները և տեղի բնակչության տնտեսական գործունեության մեջ լճի ունեցած նշանակությունը։ Նյութը արժեքավոր է նաև որպես պատմական սկզբնաղբյուր, քանի որ տնտեսական վիճակի նկարագրության միջոցով հնարավորություն է տալիս վերականգնել տվյալ ժամանակաշրջանի առօրյա կյանքի, բնակավայրերի, բնակչության զբաղմունքների և բնական միջավայրի օգտագործման որոշակի պատկերը։ Տնտեսական տվյալների և աշխարհագրական դիտարկումների համադրումը թույլ է տալիս ուսումնասիրել տարածաշրջանը ոչ միայն որպես վարչատարածքային միավոր, այլև որպես բնական և տնտեսական փոխկապակցված համակարգ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել Հայաստանի պատմությամբ, պատմական աշխարհագրությամբ, տնտեսական պատմությամբ, ժողովրդագրությամբ և տարածաշրջանային ուսումնասիրություններով զբաղվող հետազոտողներին, ինչպես նաև ընթերցողներին, ովքեր ցանկանում են ուսումնասիրել Էրիվանի նահանգի և Գոկչա լճի պատմական նշանակությունն ու տնտեսական կյանքը։

История

Աշխատությունը նվիրված է Թուրքիայի և Հունաստանի միջև հարաբերությունների ուսումնասիրությանը 20-րդ դարի երկրորդ կեսին՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով այն հակասություններին, որոնք զարգացել են երկու պետությունների դաշնակցային համագործակցության պայմաններում։ Հետազոտության կենտրոնում այն երևույթն է, երբ ընդհանուր ռազմաքաղաքական համակարգի շրջանակում համագործակցող պետությունների միջև միաժամանակ պահպանվում կամ խորանում են երկկողմ տարաձայնություններն ու շահերի բախումները։ Քննվում են հարաբերությունների քաղաքական, ռազմավարական և դիվանագիտական բաղադրիչները, դրանց փոփոխությունները տարբեր ժամանակաշրջաններում և միջազգային միջավայրի ազդեցությունը երկկողմ փոխհարաբերությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում Կիպրոսի խնդրին, Էգեյան ծովի հետ կապված տարաձայնություններին, տարածքային և իրավական հարցերին, օդային ու ծովային տարածքների վերաբերյալ հակասություններին և անվտանգության տարբեր ընկալումներին՝ որպես հարաբերությունների լարվածության հիմնական թեմաների։ Ուսումնասիրվում է նաև Հյուսիսատլանտյան դաշինքի շրջանակում երկու երկրների փոխգործակցությունը՝ պարզելու համար, թե ընդհանուր դաշնակցային պարտավորությունները ինչպես են համատեղվել ազգային շահերի և երկկողմ մրցակցության հետ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում Սառը պատերազմի միջազգային համակարգի ազդեցության վերլուծությունը, քանի որ երկու պետությունների ռազմավարական նշանակությունը պայմանավորում էր նրանց հարաբերությունների նկատմամբ արտաքին դերակատարների շարունակական հետաքրքրությունը։ Դիտարկվում են դիվանագիտական ճգնաժամերի, բանակցային գործընթացների և հարաբերությունների հարաբերական մեղմացման փուլերը՝ հնարավորություն տալով բացահայտել մրցակցության և համագործակցության հերթագայման օրինաչափությունները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել երկու երկրների արտաքին քաղաքական առաջնահերթությունները, անվտանգության պատկերացումները և տարածաշրջանային ռազմավարությունները՝ առանց կողմերից որևէ մեկի դիրքորոշմանը գնահատողական առավելություն տալու։ Անդրադարձ է կատարվում նաև միջազգային կազմակերպությունների և դաշնակից պետությունների միջնորդական կամ զսպող դերակատարությանը տարբեր ճգնաժամային փուլերում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է միջազգային հարաբերությունների պատմության, դաշինքների տեսության և տարածաշրջանային անվտանգության ուսումնասիրության մոտեցումները՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող են ռազմաքաղաքական դաշինքի անդամների միջև համագործակցությունը և երկարատև հակասությունները գոյակցել նույն միջազգային համակարգի շրջանակում։

Философия

Աշխատությունը նվիրված է կրոնի հասարակական դերի, պատմական զարգացման և սոցիալ-փիլիսոփայական նշանակության քննադատական ուսումնասիրությանը՝ հատկապես մարքսիստական-լենինյան աշխարհայացքի և խորհրդային աթեիստական գաղափարախոսության տեսանկյունից։ Հրատարակության գաղափարական հիմքում ընկած է կրոնի՝ որպես հասարակական գիտակցության ձևի մեկնաբանությունը, որի միջոցով փորձ է արվում բացահայտելու կրոնական պատկերացումների առաջացման սոցիալական, տնտեսական, պատմական և հոգեբանական նախադրյալները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կրոնի և հասարակական հարաբերությունների փոխկապակցվածությանը, կրոնական հաստատությունների պատմական գործունեությանը, հոգևոր իշխանության և քաղաքական կառույցների փոխհարաբերություններին, ինչպես նաև տարբեր հասարակարգերում կրոնական գաղափարախոսության ունեցած ազդեցությանը։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակներում քննարկվում են կրոնական հավատալիքների ձևավորման և պահպանման պատճառները, դրանց ազդեցությունը մարդու աշխարհընկալման, բարոյական պատկերացումների, հասարակական վարքագծի և սոցիալական հարաբերությունների վրա։ Կարևորվում է կրոնի նկատմամբ մատերիալիստական փիլիսոփայության մոտեցումը, որի համաձայն կրոնական պատկերացումները դիտարկվում են պատմականորեն ձևավորված հասարակական պայմանների և մարդու ճանաչողական գործունեության հետ փոխկապակցված երևույթներ։ Անդրադարձ է կատարվում գիտական աշխարհայացքի և կրոնական մտածողության հարաբերակցությանը, բնության ու հասարակության զարգացման օրինաչափությունների գիտական բացատրությանը, ինչպես նաև գիտության առաջընթացի ազդեցությանը հասարակության աշխարհայացքային պատկերացումների փոփոխության վրա։ Հատուկ ուշադրության են արժանանում կրոնի վերաբերյալ մարքսիստական տեսության հիմնական դրույթները, կրոնական գաղափարախոսության նկատմամբ դասակարգային մոտեցումները և այն պատկերացումները, որոնց համաձայն կրոնը որոշ պատմական պայմաններում կարող էր ծառայել գոյություն ունեցող սոցիալական ու քաղաքական հարաբերությունների պահպանմանը։ Քննարկվում են նաև կրոնական կազմակերպությունների և պետական իշխանության փոխհարաբերությունների պատմական առանձնահատկությունները, հասարակական կյանքի աշխարհիկացման գործընթացները և կրոնական հաստատությունների ազդեցության փոփոխությունները սոցիալ-տնտեսական վերափոխումների պայմաններում։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է խորհրդային գաղափարախոսության շրջանակներում կրոնական աշխարհայացքի հաղթահարման համար առաջարկվող միջոցների ուսումնասիրությունը, մասնավորապես՝ գիտական գիտելիքների տարածումը, աթեիստական դաստիարակությունը, կրթական համակարգի աշխարհիկ բնույթի ամրապնդումը և հասարակության շրջանում մատերիալիստական մտածողության ձևավորումը։ Անդրադարձ է կատարվում կրթության, մշակույթի, գիտական լուսավորության և հասարակական քարոզչության դերին աշխարհայացքային փոփոխությունների իրականացման գործընթացում։ Կարևորվում են նաև կրոնական հավատալիքների պահպանման սոցիալ-հոգեբանական պատճառները, ընտանեկան և համայնքային ավանդույթների ազդեցությունը, սովորույթների փոխանցման մեխանիզմները և կրոնական ինքնագիտակցության ձևավորման առանձնահատկությունները։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու խորհրդային ժամանակաշրջանում տարածված գիտական աթեիզմի գաղափարական սկզբունքները, կրոնի քննադատության մեթոդները և հասարակության աշխարհիկացման վերաբերյալ տեսական պատկերացումները։ Միաժամանակ աշխատանքի բովանդակությունը կարևոր է դիտարկել իր պատմական և գաղափարական համատեքստում, քանի որ կրոնի բացասական կամ հետադիմական բնույթի վերաբերյալ ընդհանրացումները արտահայտում են որոշակի փիլիսոփայական և քաղաքական դիրքորոշում և չեն ներկայացնում կրոնագիտության բոլոր գիտական մոտեցումները։ Ժամանակակից կրոնագիտական ուսումնասիրություններում կրոնը դիտարկվում է նաև որպես մշակութային ինքնության, բարոյական արժեքների, համայնքային համերաշխության, արվեստի և պատմական ժառանգության ձևավորման կարևոր գործոն։ Այս տեսանկյունից աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում ոչ միայն կրոնի քննադատության պատմության, այլև խորհրդային հասարակության գաղափարական համակարգի, պետական աթեիզմի, աշխարհիկացման քաղաքականության և փիլիսոփայական մտածողության զարգացման ուսումնասիրության համար։ Այն հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես էին խորհրդային գաղափարախոսության շրջանակներում մեկնաբանվում կրոնի հասարակական գործառույթները, գիտության և հավատի հարաբերակցությունը, ինչպես նաև հասարակական գիտակցության վերափոխման հնարավորությունները։ Հրատարակությունն ունի պատմափիլիսոփայական, գաղափարախոսական և կրոնագիտական նշանակություն՝ նպաստելով 20-րդ դարի հասարակական մտքի, մարքսիստական կրոնաքննադատության և խորհրդային մշակութային քաղաքականության առանձնահատկությունների ընկալմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել փիլիսոփաների, պատմաբանների, կրոնագետների, սոցիոլոգների, մշակութաբանների, գաղափարախոսության պատմության հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և կրոնի ու հասարակության փոխհարաբերությունների պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Литература

Ստեղծագործությունը ունի երգիծական և բարոյախոսական ուղղվածություն ունեցող արձակ բնույթ և ներկայացնում է մարդկային ագահության, կեղծավորության և հասարակական արատների սուր քննադատություն։ Գործում հեղինակը պատկերում է տարբեր կերպարների միջոցով այնպիսի միջավայր, որտեղ նյութապաշտությունը, խաբեությունը և բարոյական անկումը դարձել են մարդկանց վարքի հիմնական շարժիչ ուժերը, իսկ դրանց հակադրվում են ազնվության, արդարության և հոգևոր արժեքների գաղափարները։ Ստեղծագործության սյուժեն կառուցված է հակադրությունների վրա, որտեղ երգիծական կերպարները հաճախ ծաղրի և քննադատության առարկա են դառնում, իսկ դրական կերպարները ներկայացնում են հեղինակային իդեալները։ Րաֆֆին օգտագործում է պարզ, բայց պատկերավոր լեզու՝ ստեղծելով վառ իրավիճակներ և ընդգծելով հասարակական խնդիրների խորությունը, ինչի միջոցով ընթերցողին ստիպում է խորհել բարոյական արժեքների և մարդկային պատասխանատվության մասին։ «Զահրումարը» նաև կարելի է դիտարկել որպես սոցիալական արձակ, որտեղ հեղինակը ոչ միայն պատմում է առանձին դեպքեր, այլ նաև բացահայտում է ամբողջ հասարակության բարոյահոգեբանական վիճակը և ժամանակի սոցիալական հակասությունները։