Ստեփան Շահումյան ծննդյան 100 ամյակը: (Մեթոդական հանձնարարականներ գրադարանավարների համար)

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է տնտեսության պետական կարգավորման ժամանակակից հիմնախնդիրների տեսական և գործնական ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով պետության դերը տնտեսական գործընթացների կառավարման, կարգավորման և կայուն զարգացման ապահովման գործում։ Հետազոտության հիմքում շուկայական մեխանիզմների և պետական միջամտության փոխհարաբերության ուսումնասիրությունն է՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ ազատ շուկան ինքնուրույն միշտ չէ, որ կարողանում է արդյունավետորեն լուծել մակրոտնտեսական կայունության, զբաղվածության, սոցիալական հավասարության, մրցակցության և տնտեսական զարգացման խնդիրները։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ պետական կարգավորման հիմնական գործիքներին՝ հարկաբյուջետային և դրամավարկային քաղաքականությանը, հարկային համակարգին, պետական ծախսերին, բյուջետային քաղաքականությանը, գնային և մրցակցային կարգավորմանը, ներդրումային քաղաքականությանը և տնտեսական գործունեության իրավական կարգավորմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել տնտեսական աճի խթանման, գնաճի զսպման, զբաղվածության ապահովման և բնակչության եկամուտների ու սոցիալական պաշտպանության մակարդակի բարձրացման փոխկապակցված խնդիրներին։ Հետազոտության տեսական հատվածում կարող են վերլուծվել տնտեսության պետական կարգավորման տարբեր հայեցակարգեր և տնտեսական մտքի հիմնական մոտեցումները՝ դասական և քեյնսյան տեսություններից մինչև ժամանակակից ինստիտուցիոնալ ու նոր մակրոտնտեսական մոտեցումներ։ Գործնական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս այդ տեսական դրույթները համադրել իրական տնտեսական քաղաքականության հետ՝ գնահատելով կիրառվող կարգավորման միջոցների արդյունավետությունը և դրանց ազդեցությունը տնտեսական հիմնական ցուցանիշների վրա։ Կարևոր ուղղություն է նաև պետության և մասնավոր հատվածի փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությունը, մասնավորապես՝ ձեռնարկատիրության խթանման, ներդրումների ներգրավման, մրցակցային միջավայրի ձևավորման և պետական-մասնավոր համագործակցության զարգացման տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է բացահայտել պետական կարգավորման արդյունավետությանը խոչընդոտող գործոնները, այդ թվում՝ ինստիտուցիոնալ սահմանափակումները, կառավարման անարդյունավետությունը, տնտեսական ցնցումները, արտաքին շուկաների ազդեցությունը և ռեսուրսների ոչ օպտիմալ բաշխումը։ Առանձին ուշադրություն կարող է դարձվել գլոբալացման, թվայնացման, տեխնոլոգիական փոփոխությունների և միջազգային տնտեսական ինտեգրման պայմաններում պետական տնտեսական քաղաքականության նոր մարտահրավերներին։ Հետազոտության արդյունքների հիման վրա կարող են մշակվել տնտեսական կարգավորման գործիքների կատարելագործման, պետական կառավարման արդյունավետության բարձրացման և կայուն ու ներառական տնտեսական աճի ապահովման առաջարկություններ։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, պետական կառավարման մասնագետների, ֆինանսական և բանկային ոլորտի ներկայացուցիչների, տնտեսական քաղաքականություն մշակողների, հետազոտողների և տնտեսագիտական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

История

Աշխատությունը նվիրված է XX դարի վերջին տասնամյակում Ադրբեջանում տեղի ունեցած ներքաղաքական գործընթացների պատմաքաղաքական ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով խորհրդային համակարգի ճգնաժամից դեպի անկախ պետականության ձևավորում անցման բարդ և հակասական փուլը։ Հետազոտության կենտրոնում քաղաքական ինստիտուտների, իշխանության կառուցվածքի, հասարակական շարժումների և քաղաքական ուժերի հարաբերությունների փոփոխություններն են։ Ուսումնասիրվում են Խորհրդային Միության վերակառուցման քաղաքականության պայմաններում հասարակական և ազգային շարժումների ակտիվացումը, կենտրոնական իշխանության ազդեցության աստիճանական թուլացումը և հանրապետության քաղաքական դաշտում նոր կազմակերպությունների ու առաջնորդների ի հայտ գալը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում անկախության հռչակմանը հաջորդած պետականաշինության գործընթացներին, նոր քաղաքական և իրավական ինստիտուտների ձևավորմանը, իշխանության համար մրցակցությանը և ղեկավարության փոփոխություններին։ Քննվում է նաև Ղարաբաղյան հակամարտության ազդեցությունը երկրի ներքաղաքական կյանքի վրա՝ այն դիտարկելով իշխանության լեգիտիմության, հասարակական մոբիլիզացիայի, քաղաքական օրակարգի և պետական կառավարման փոփոխությունների համատեքստում։ Հետազոտության մեջ կարևոր տեղ կարող է զբաղեցնել Ադրբեջանի ժողովրդական ճակատի և այլ քաղաքական ուժերի գործունեությունը, ինչպես նաև խորհրդային կուսակցական համակարգից բազմակենտրոն քաղաքական միջավայրի անցման առանձնահատկությունները։ Դիտարկվում են 1990-ականների սկզբի քաղաքական անկայունությունը, իշխանափոխությունները, պետական կառույցների վերակազմավորումը և հետագա տարիներին իշխանական համակարգի կենտրոնացման միտումները։ Առանձին ուշադրություն կարող է հատկացվել սահմանադրական ու ինստիտուցիոնալ փոփոխություններին, կուսակցական համակարգի զարգացմանը, ընտրական գործընթացներին և գործադիր ու օրենսդիր իշխանությունների հարաբերություններին։ Ներքաղաքական զարգացումները դիտարկվում են նաև տնտեսական վերափոխումների, սոցիալական դժվարությունների, պատերազմի հետևանքների և հետխորհրդային տարածաշրջանում ձևավորվող նոր աշխարհաքաղաքական միջավայրի հետ փոխկապակցված։ Ժամանակագրական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս առանձնացնել քաղաքական զարգացման տարբեր փուլերը և հետևել դրանց միջև շարունակականությանն ու փոփոխություններին։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է քաղաքական պատմության, հետխորհրդային փոխակերպումների և պետականաշինության վերլուծության մոտեցումները՝ ներկայացնելով այն գործընթացները, որոնց պայմաններում ձևավորվում և վերափոխվում էր Ադրբեջանի քաղաքական համակարգը դիտարկվող ժամանակաշրջանում։

Сельское хозяйство

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված գիտնականների, մասնագետների, ուսանողների և ոլորտով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Ցանկում ընդգրկված են բուսաբուծության, անասնաբուծության, ագրոնոմիայի, հողագիտության, ագրոէկոլոգիայի, գյուղատնտեսական տեխնոլոգիաների, մեքենայացման, արտադրության կազմակերպման և գյուղատնտեսական տնտեսագիտության վերաբերյալ աշխատություններ, որոնք արտացոլում են ոլորտի ժամանակակից գիտական և գործնական զարգացումները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական ուղեցույց՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է գյուղատնտեսական գիտելիքների տարածմանը, նորարարական փորձի կիրառմանը և ոլորտի զարգացման համար կարևոր տեղեկատվության հասանելիության ապահովմանը։

Другие предметы

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Сельское хозяйство

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտին վերաբերող նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, մասնագետների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը ժամանակակից գյուղատնտեսական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է բուսաբուծությանը, անասնաբուծությանը, ագրոտեխնիկային, հողագիտությանը, ոռոգման համակարգերին, ագրոէկոլոգիային, գյուղատնտեսական մեքենայացմանը և գյուղատնտեսության տնտեսագիտությանը վերաբերող հրատարակություններ՝ արտացոլելով ոլորտի գիտատեխնիկական զարգացման արդի միտումները և կիրառական նոր մոտեցումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված և հուսալի ներկայացում, և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և արտադրական պրակտիկայի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական և գործնական արժեքը և կիրառել այն ոլորտի զարգացման նպատակներով։

Право

Աշխատությունը նվիրված է քաղաքացիական դատավարությունում հայցի ապահովման ինստիտուտի տեսական և կիրառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության իրավական համակարգի շրջանակում։ Հայցի ապահովումը դիտարկվում է որպես դատական պաշտպանության արդյունավետությունն ապահովող կարևոր դատավարական մեխանիզմ, որի հիմնական նշանակությունը ապագա դատական ակտի կատարման հնարավորության պահպանման, դատավարության ընթացքում կողմերի օրինական շահերի պաշտպանության և այնպիսի իրավիճակների կանխման մեջ է, որոնք կարող են դժվարացնել կամ անհնար դարձնել դատական պաշտպանության իրականացումը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննության առնվել հայցի ապահովման իրավական բնույթը, նպատակները, կիրառման հիմքերը, դատավարական կարգը և ապահովման միջոցների ընտրության սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել դատարանի կողմից ապահովման միջոց կիրառելու անհրաժեշտության հիմնավորմանը, ներկայացված պահանջի և ընտրված միջոցի միջև համաչափության պահպանմանը, ինչպես նաև հայցվորի և պատասխանողի շահերի հավասարակշռման խնդրին։ Կարևոր է ուսումնասիրել այն չափանիշները, որոնց հիման վրա դատարանը գնահատում է ապագա դատական ակտի կատարման հնարավոր վտանգը և որոշում ժամանակավոր սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը։ Աշխատության շրջանակում կարող են վերլուծվել նաև գույքի կամ դրամական միջոցների նկատմամբ կիրառվող սահմանափակումների, որոշակի գործողությունների արգելման և քաղաքացիական դատավարության օրենսդրությամբ նախատեսվող այլ ապահովման միջոցների առանձնահատկությունները՝ առանց դրանք դիտարկելու որպես վեճի վերջնական լուծում։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է հայցի ապահովման վերաբերյալ դատական ակտերի պատճառաբանվածության և դատական հայեցողության սահմանների ուսումնասիրությունը, քանի որ չափազանց լայն կամ անհամաչափ միջոցները կարող են էականորեն ազդել դատավարության մասնակիցների իրավունքների և տնտեսական գործունեության վրա։ Միաժամանակ կարող են քննության առնվել ապահովման միջոցների փոփոխման, փոխարինման կամ վերացման հետ կապված դատավարական հարցերը, ինչպես նաև դրանց կիրառման հետևանքով հնարավոր վնասների և կողմերի իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմների հարաբերակցությունը։ Համեմատական իրավական վերլուծությունը կարող է հնարավորություն տալ բացահայտելու այլ իրավական համակարգերում կիրառվող մոտեցումները և գնահատելու դրանց նշանակությունը Հայաստանի քաղաքացիական դատավարության զարգացման համար։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է քաղաքացիական դատավարության տեսության, դատական պրակտիկայի և իրավական պաշտպանության արդյունավետության վերաբերյալ մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել հայցի ապահովման ինստիտուտի կիրառման խնդիրներն ու դրա հետագա կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։