Ժան Ժընեն 20-րդ դարի 2-րդ կեսի ֆրանսիական դրամատուրգիայի համատեքստում

География

Այս թեման վերաբերում է Յուրայի և ստորին կավճի ժամանակաշրջանների ռադիոլարիաների հնէաբանական և կենսաշերտագրական առանձնահատկություններին Հայաստանի տարածքում հանդիպող օֆիոլիթային համալիրներում՝ ընդգծելով դրանց նշանակությունը օվկիանոսային կեղևի էվոլյուցիայի, նստվածքագոյացման միջավայրերի վերականգնման և տարածաշրջանային տեկտոնական պատմության ուսումնասիրության համար։ Ռադիոլարիաները՝ որպես պլանկտոնային ծագման սիլիցիումային միաբջիջ օրգանիզմներ, առանձնահատուկ արժեք ունեն կենսաշերտագրության մեջ, քանի որ նրանց էվոլյուցիոն արագ փոփոխությունը և լայն տարածումը հնարավորություն են տալիս բարձր ճշգրտությամբ տարեթվագրել օվկիանոսային նստվածքային շերտերը։

Медицина

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է քրոնիկ էնդոմետրիտի առաջացման պատճառների, զարգացման մեխանիզմների, ախտորոշման և բուժման ժամանակակից մոտեցումների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է համակարգել հիվանդության էթիոլոգիայի վերաբերյալ ժամանակակից պատկերացումները և գնահատել բուժական տարբեր ռազմավարությունների արդյունավետությունը։ Քրոնիկ էնդոմետրիտը բնութագրվում է արգանդի լորձաթաղանթի երկարատև բորբոքային փոփոխություններով և կարող է ընթանալ սակավ արտահայտված կամ ոչ սպեցիֆիկ ախտանշաններով, ինչի հետևանքով դրա ախտորոշումը հաճախ պահանջում է հատուկ հետազոտությունների համադրություն։ Աշխատանքի շրջանակում ուսումնասիրվում են հիվանդության հնարավոր վարակային պատճառները, հատկապես տարբեր միկրոօրգանիզմների դերը, ինչպես նաև այն գործոնները, որոնք կարող են նպաստել էնդոմետրիումում բորբոքային գործընթացի պահպանմանը։ Ժամանակակից հետազոտություններում քրոնիկ էնդոմետրիտի ախտորոշման կարևոր գործիքներից են էնդոմետրիումի հյուսվածաբանական գնահատումը, պլազմաբջիջների հայտնաբերումը և CD138 իմունահիստոքիմիական հետազոտությունը, իսկ որոշ դեպքերում կիրառվում են նաև մանրէաբանական և մոլեկուլային մեթոդներ։ (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov) Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ հիվանդության ազդեցությանը կանանց վերարտադրողական առողջության վրա, մասնավորապես՝ անպտղության և վերարտադրողական օժանդակ տեխնոլոգիաների արդյունքների հետ հնարավոր կապերին։ Քրոնիկ էնդոմետրիտի և անպտղության փոխկապակցվածության վերաբերյալ հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ հիվանդության ախտորոշումն ու բուժումը կարող են լինել վերարտադրողական բժշկության կարևոր բաղադրիչ, սակայն բուժման արդյունավետության և տարբեր հիվանդների համար օպտիմալ մոտեցումների վերաբերյալ դեռևս կան չլուծված հարցեր։ (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov) Բուժական մոտեցումների ուսումնասիրության ընթացքում ուշադրություն է դարձվում հակամանրէային թերապիային, դրա ընտրության հիմնավորմանը, բուժման արդյունավետության վերահսկմանը և կրկնակի գնահատման անհրաժեշտությանը։ Միաժամանակ ժամանակակից գրականությունը ընդգծում է, որ քրոնիկ էնդոմետրիտի ախտորոշման չափորոշիչների և բուժման սխեմաների վերաբերյալ դեռևս չկա լիակատար միասնականություն, ուստի բուժման արդյունքների գնահատումը պետք է իրականացվի կլինիկական տվյալների և համապատասխան հետազոտությունների համադրությամբ։ (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov) Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել քրոնիկ էնդոմետրիտի վաղ և առավել ճշգրիտ ախտորոշման, հիվանդության պատճառների ավելի ամբողջական գնահատման, բուժման անհատականացված մոտեցումների մշակման և վերարտադրողական առողջության հետ կապված հնարավոր բարդությունների կանխարգելման ուղղությամբ գիտական և կլինիկական մոտեցումների կատարելագործմանը։

Лингвистика

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է հայերենում նյութական (ինքնուրույն) խոսքի մասերի՝ սպասարկու բառերի վերածման կամ քերականականացման գործընթացին՝ դիտարկելով լեզվի կառուցվածքային զարգացման և քերականական համակարգի ձևավորման մեխանիզմները։ Աշխատությունում վերլուծվում է, թե ինչպես են որոշ գոյականներ, բայեր, դերանուններ կամ մակբայներ ժամանակի ընթացքում կորցնում իրենց բառային լիարժեք նշանակությունը և ձեռք բերում քերականական կամ սպասարկու գործառույթ՝ դառնալով կապեր, մասնիկներ, օժանդակ բայեր կամ այլ ծառայողական տարրեր։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում քերականականացման տեսությանը, որի շրջանակում բացատրվում են իմաստային թուլացման, հաճախական օգտագործման և սինտակտիկ վերաիմաստավորման գործընթացները։ Քննարկվում են նաև հայերենի պատմական զարգացման տվյալները՝ գրաբարից մինչև ժամանակակից հայերեն, որտեղ նկատելի են տարբեր շերտերում կատարված նման անցումներ և ձևաբանական պարզեցումներ։ Աշխատությունում ընդգծվում է, որ այս գործընթացը կարևոր դեր ունի լեզվի տնտեսման, արտահայտչական ճկունության և քերականական համակարգի կայունացման մեջ՝ ապահովելով լեզվի բնական էվոլյուցիան և հաղորդակցական արդյունավետությունը։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տարածքում հանդիպող դիսկոմիցետների տեսակային բազմազանության, կարգաբանական կառուցվածքի, էկոլոգիական առանձնահատկությունների և աշխարհագրական տարածման համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է այս խմբին պատկանող սնկերի տեսակային կազմի բացահայտման, դրանց համակարգման և Հայաստանի տարբեր բնական ու լանդշաֆտային գոտիներում տարածվածության օրինաչափությունների գնահատման վրա։ Դիսկոմիցետները դիտարկվում են որպես սնկային կենսաբազմազանության կարևոր բաղադրիչ, որի ներկայացուցիչները կապված են տարբեր կենսամիջավայրերի, բուսական մնացորդների, հողի, փայտանյութի և այլ օրգանական ենթաշերտերի հետ։ Քննության են առնվում հայտնաբերված տեսակների կարգաբանական պատկանելությունը, ցեղերի և ընտանիքների հարաբերակցությունը, ինչպես նաև առանձին խմբերի տեսակային հարստությունը։ Տեսակային կազմի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգել հանրապետության տարածքից տարբեր ժամանակաշրջաններում հավաքված տվյալները, ճշտել առանձին տեսակների տարածվածությունը և համալրել Հայաստանի միկոբիոտայի վերաբերյալ գիտական տեղեկությունները։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում տեսակների նույնականացման համար կարևոր ձևաբանական և կառուցվածքային հատկանիշներին՝ պտղամարմինների ձևին, չափերին, արտաքին կառուցվածքին, գունավորմանը և մանրադիտակային առանձնահատկություններին։ Այս հատկանիշների համադրումը կարևոր նշանակություն ունի մերձավոր տեսակների տարբերակման և դրանց կարգաբանական դիրքի որոշման համար։ Դիտարկվում են նաև տեսակների էկոլոգիական խմբերը՝ ըստ այն ենթաշերտերի և միջավայրերի, որոնցում դրանք զարգանում են։ Ուսումնասիրվում են հողի, բուսական մնացորդների, ծառերի և թփերի մեռած հատվածների, տերևների, ճյուղերի ու այլ օրգանական նյութերի հետ կապված տեսակները։ Նման դասակարգումը հնարավորություն է տալիս բացահայտել դիսկոմիցետների մասնակցությունը բնական էկոհամակարգերում օրգանական նյութերի քայքայման և նյութերի շրջանառության գործընթացներին։ Առանձին նշանակություն է տրվում տեսակների տարածման և բուսականության տիպերի միջև կապի ուսումնասիրմանը։ Անտառային, մարգագետնային, տափաստանային, լեռնային և այլ կենսամիջավայրերում ձևավորվող պայմանները կարող են էականորեն ազդել սնկային համակեցությունների կազմի վրա։ Դիտարկվում է բարձրության, ջերմաստիճանի, խոնավության, տեղումների, հողի հատկությունների և բուսական ծածկույթի ազդեցությունը առանձին տեսակների հանդիպման հաճախականության և տարածման սահմանների վրա։ Հայաստանի ռելիեֆի և բնակլիմայական պայմանների բազմազանությունը հնարավորություն է տալիս համեմատել տարբեր բարձրադիր գոտիներում ձևավորված սնկային համակեցությունները և բացահայտել դրանց առանձնահատկությունները։ Ուսումնասիրվում է տեսակների տարածական բաշխումը հանրապետության տարբեր շրջաններում՝ առանձնացնելով լայն տարածում ունեցող, որոշակի էկոլոգիական պայմանների հետ կապված և սահմանափակ տարածում ունեցող ներկայացուցիչները։ Առանձին ուշադրություն կարող է հատկացվել Հայաստանի միկոբիոտայի համար նոր կամ հազվադեպ գրանցվող տեսակներին, քանի որ դրանց հայտնաբերումը կարևոր է երկրի սնկային կենսաբազմազանության վերաբերյալ պատկերացումների ամբողջացման համար։ Տեսակների տարածման վերաբերյալ տվյալների համակարգումը հնարավորություն է տալիս կազմել համապատասխան տարածման պատկեր և գնահատել տարբեր բնական շրջանների միկոլոգիական առանձնահատկությունները։ Քննության են առնվում նաև սեզոնային օրինաչափությունները, քանի որ պտղամարմինների առաջացումը և տեսակների հայտնաբերման հավանականությունը կապված են տարվա եղանակի, տեղումների և ջերմաստիճանային պայմանների հետ։ Դաշտային դիտարկումների և նմուշների հավաքման տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատել տարբեր տեսակների պտղաբերման ժամանակաշրջանները և դրանց կախվածությունը շրջակա միջավայրի պայմաններից։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է հավաքված սնկաբանական նյութի համակարգումը և գիտական հավաքածուների ձևավորումը, որոնք կարող են հիմք հանդիսանալ հետագա կարգաբանական, էկոլոգիական և կենսաաշխարհագրական ուսումնասիրությունների համար։ Նմուշների փաստագրումը և տարածման վայրերի վերաբերյալ տվյալների պահպանումը հնարավորություն են տալիս հետագայում վերահսկել տեսակային կազմի փոփոխությունները և համեմատել տարբեր ժամանակաշրջանների արդյունքները։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում դիսկոմիցետների կենսաաշխարհագրական վերլուծությանը՝ Հայաստանի տարածքում գրանցված տեսակները համադրելով հարակից և այլ աշխարհագրական շրջանների միկոբիոտայի հետ։ Այդպիսի համեմատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել տարբեր ծագում և տարածման բնույթ ունեցող տեսակների խմբեր ու գնահատել Հայաստանի աշխարհագրական դիրքի նշանակությունը սնկային բազմազանության ձևավորման գործում։ Կարևորվում է նաև սնկերի պահպանության խնդիրը։ Բնական կենսամիջավայրերի փոփոխությունները, անտառային տարածքների խախտումները, հողօգտագործման փոփոխությունները և այլ մարդածին գործոններ կարող են ազդել որոշ տեսակների բնակավայրերի վրա։ Հազվադեպ և սահմանափակ տարածում ունեցող տեսակների հայտնաբերումը կարևոր հիմք կարող է հանդիսանալ դրանց պահպանության վիճակի հետագա գնահատման և արժեքավոր սնկային կենսամիջավայրերի պաշտպանության համար։ Աշխատության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է Հայաստանի սնկային կենսաբազմազանության վերաբերյալ տվյալների ամբողջացմամբ, տեսակային կազմի ճշգրտմամբ և տարբեր բնական գոտիներում դրանց տարածման օրինաչափությունների բացահայտմամբ։ Ստացված արդյունքները կարող են նպաստել երկրի միկոբիոտայի գույքագրմանը, կենսաբազմազանության գնահատմանը և հետագա բնապահպանական մոնիթորինգի կազմակերպմանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել սնկաբանության, բուսաբանության, կարգաբանության, էկոլոգիայի, կենսաաշխարհագրության և կենսաբազմազանության պահպանության ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների, բնապահպանների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Экономика

Գիրքը ուսումնասիրում է բանկային ծառայությունների տնտեսական էությունը, դրանց ձևավորման մեխանիզմները և կազմակերպման ժամանակակից մոտեցումները՝ ներկայացնելով բանկային համակարգի դերը ֆինանսական միջնորդության և տնտեսության զարգացման գործընթացներում։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են բանկային ծառայությունների հիմնական տեսակները՝ հաշիվների բացում և վարում, վարկավորում, վճարահաշվարկային ծառայություններ, ներդրումային և խորհրդատվական ծառայություններ, ինչպես նաև դրանց տնտեսական բովանդակությունը և արժեքի ձևավորման առանձնահատկությունները։ Հեղինակը մանրամասն անդրադառնում է բանկային ծառայությունների կազմակերպման ձևերին՝ մասնաճյուղային ցանց, թվային և հեռավար բանկինգ, կորպորատիվ և մանրածախ սպասարկման մոդելներ։ Գրքում քննարկվում են նաև ծառայությունների որակի գնահատման չափանիշները, հաճախորդակենտրոն մոտեցումները և մրցակցային միջավայրում բանկերի դիրքավորման ռազմավարությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆինանսական նորարարություններին, տեխնոլոգիական զարգացման ազդեցությանը և բանկային ծառայությունների արդյունավետության բարձրացման գործիքներին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ձևավորել ամբողջական պատկերացում բանկային ծառայությունների տնտեսական բովանդակության և կազմակերպման ձևերի վերաբերյալ՝ օգտակար լինելով տնտեսագետների, բանկային ոլորտի մասնագետների, ֆինանսիստների և ուսանողների համար։

Психология

Աշխատությունը նվիրված է սոցիալական դիրքորոշումների և սննդային վարքի միջև առկա հոգեբանական փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով այն սոցիալական ու հոգեբանական գործոնների վրա, որոնք կարող են մասնակցել սննդի հետ կապված ոչ առողջ վարքային օրինաչափությունների ձևավորմանը։ Հետազոտության շրջանակում սոցիալական դիրքորոշումները դիտարկվում են որպես հասարակական միջավայրի, մշակութային պատկերացումների, միջանձնային հարաբերությունների և սոցիալական ակնկալիքների ազդեցությամբ ձևավորվող գնահատականների ու համոզմունքների համակարգ։ Քննության են առնվում ընտանիքի, հասակակիցների, սոցիալական խմբերի, զանգվածային հաղորդակցության և թվային միջավայրի հնարավոր ազդեցությունները մարդու՝ սննդի, առողջության և սեփական արտաքինի վերաբերյալ պատկերացումների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում սոցիալական համեմատության, շրջապատի գնահատականների, ընդունված կարծրատիպերի և հասարակական սպասումների հոգեբանական նշանակությանը՝ առանց դրանք ներկայացնելու որպես սննդային վարքի խնդիրների միակ կամ պարտադիր պատճառ։ Սննդային վարքի շեղումները դիտարկվում են որպես բազմագործոն երևույթ, որի ձևավորման մեջ սոցիալական գործոնների հետ միասին կարող են նշանակություն ունենալ անհատական հոգեբանական առանձնահատկությունները, հուզական վիճակները, ընտանեկան միջավայրը և այլ պայմաններ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություն է սոցիալական դիրքորոշումների և վարքային դրսևորումների միջև հնարավոր կապերի բացահայտումը, ինչպես նաև այն պայմանների ուսումնասիրությունը, որոնց դեպքում սոցիալական ճնշումը կամ անիրատեսական ակնկալիքները կարող են մեծացնել խնդրահարույց վարքի առաջացման ռիսկը։ Կարևորվում է նաև պաշտպանիչ սոցիալական գործոնների ուսումնասիրությունը՝ աջակցող հարաբերությունների, առողջ հաղորդակցության, քննադատական մեդիագրագիտության և հոգեբանական բարեկեցությանը նպաստող միջավայրի տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է նպաստել կանխարգելիչ ծրագրերի և հոգեբանական աջակցության մոտեցումների գիտական հիմնավորմանը՝ հատկապես կրթական ու երիտասարդական միջավայրերում։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է սոցիալական հոգեբանության, առողջության հոգեբանության և վարքային հետազոտությունների մոտեցումները՝ նպաստելով սննդային վարքի խնդիրների սոցիալ-հոգեբանական նախադրյալների առավել ամբողջական ըմբռնմանը։