Готовые материалы

Աշխատությունը նվիրված է հին հայկական օրացույցում գործածված ամիսների անվանումների լեզվաբանական, պատմական և մշակութային ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում ամսանունների ծագումնաբանությունն է, դրանց բառային կազմությունը, հնարավոր ստուգաբանական մեկնաբանությունները և այն պատմամշակութային միջավայրը, որի պայմաններում ձևավորվել ու գործածվել են այդ անվանումները։ Հին հայկական տոմարական համակարգի բառապաշարը դիտարկվում է որպես լեզվական արժեքավոր նյութ, որի միջոցով հնարավոր է բացահայտել հայերենի պատմական զարգացման որոշ առանձնահատկություններ, ինչպես նաև հին հասարակության ժամանակային պատկերացումների, տնտեսական գործունեության, բնության շրջափուլերի և ավանդական մշակույթի միջև գոյություն ունեցող կապերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ամսանունների ձևաբանական կառուցվածքին և դրանց բաղադրիչների հնարավոր իմաստներին՝ համադրելով հայերենում պահպանված հնագույն բառային միավորները, պատմական աղբյուրների վկայությունները և հարակից լեզուներում հանդիպող համապատասխան ձևերը։ Նման համեմատությունը հնարավորություն է տալիս քննարկելու, թե առանձին անվանումներ կարող են ունենալ բնիկ հայկական ծագում, պատմական փոխառությունների հետ կապված հիմքեր կամ մշակութային շփումների արդյունքում ձևավորված առանձնահատկություններ։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություն է նաև ամսանունների տարբեր գրային ձևերի և պատմական տարբերակների քննությունը, քանի որ ձեռագրային և տպագիր աղբյուրներում նույն տոմարական անվանումները կարող են հանդիպել որոշակի ուղղագրական կամ հնչյունական տարբերություններով։ Տոմարագիտական տեսանկյունից դրանք դիտարկվում են հայկական ժամանակագրական համակարգի կառուցվածքի շրջանակում՝ բացահայտելով տարվա բաժանման և ժամանակի հաշվարկման ավանդական սկզբունքների հետ ունեցած կապը։ Միաժամանակ լեզվաբանական վերլուծությունը կարող է նպաստել այն մշակութային պատկերացումների վերականգնմանը, որոնք ժամանակի ընթացքում այլևս անմիջականորեն հասկանալի չեն դարձել անվանումների բառային ձևից։ Հին ամսանունների ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև պատմական բառագիտության և ստուգաբանության համար, քանի որ դրանցում կարող են պահպանված լինել լեզվի վաղ շրջաններին բնորոշ բառարմատներ և իմաստային շերտեր։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է հայոց լեզվի պատմության, ստուգաբանության, տոմարագիտության և մշակութաբանության մոտեցումները՝ հին հայկական ժամանակային անվանակարգը ներկայացնելով որպես լեզվական և պատմամշակութային ժառանգության կարևոր բաղադրիչ։

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում հիփոթեքային վարկավորման շուկայի ձևավորման և զարգացման տնտեսական, ֆինանսական ու կազմակերպական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ բնակարանային շուկայի առանձնահատկությունների օրինակով։ Հետազոտության կենտրոնում հիփոթեքային վարկավորման և բնակելի անշարժ գույքի շուկայի փոխադարձ կապն է, քանի որ բնակարանների պահանջարկը, առաջարկը, գների մակարդակը և բնակչության վճարունակությունը անմիջականորեն կապված են երկարաժամկետ վարկային ռեսուրսների հասանելիության հետ։ Ուսումնասիրվում են հիփոթեքային համակարգի ձևավորման հիմնական նախադրյալները, ֆինանսական կազմակերպությունների մասնակցությունը, վարկավորման պայմանների կառուցվածքը և բնակարան ձեռք բերելու նպատակով երկարաժամկետ ֆինանսավորման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում բնակչության եկամուտների, անշարժ գույքի արժեքի, տոկոսադրույքների, վարկի մարման ժամկետների և սկզբնական վճարի հարաբերակցությանը՝ որպես հիփոթեքային վարկերի հասանելիությունը պայմանավորող հիմնական գործոնների։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել նաև հիփոթեքային շուկային բնորոշ վարկային, տոկոսադրույքային, իրացվելիության և գրավադրված գույքի արժեքի փոփոխության հետ կապված ռիսկերը։ Կարևոր ուղղություն է բնակարանային շուկայի գնային գործընթացների և հիփոթեքային վարկավորման ծավալների փոխազդեցության ուսումնասիրությունը, քանի որ վարկային միջոցների հասանելիության ընդլայնումը կարող է ազդել բնակարանների պահանջարկի վրա, իսկ գների փոփոխությունները՝ վարկառուների ֆինանսական հնարավորությունների և գրավի արժեքի վրա։ Առանձին նշանակություն ունի անշարժ գույքի գնահատման համակարգը, որի արժանահավատությունը կարևոր է ինչպես վարկ տրամադրող կազմակերպության ռիսկերի կառավարման, այնպես էլ վարկառուի շահերի պաշտպանության համար։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ հիփոթեքային վարկերի վերաֆինանսավորման, երկրորդային հիփոթեքային շուկայի զարգացման և երկարաժամկետ ֆինանսական ռեսուրսների ներգրավման հնարավորություններին՝ որպես շուկայի կայուն զարգացման պայմանների։ Քննության առարկա կարող են լինել նաև բնակարանային ֆինանսավորման պետական ծրագրերը և դրանց հնարավոր ազդեցությունը բնակչության տարբեր խմբերի համար բնակարան ձեռք բերելու ֆինանսական հասանելիության վրա։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է բանկային գործի, ֆինանսական շուկաների, անշարժ գույքի տնտեսագիտության և բնակարանային ֆինանսավորման մոտեցումները՝ բացահայտելով Հայաստանում հիփոթեքային վարկավորման շուկայի ձևավորման հիմնական խոչընդոտներն ու դրա հետագա զարգացման տնտեսական նախադրյալները։

Նյութը վերաբերում է 2020 թվականի սեպտեմբերի 28-ին հրապարակված լրատվական անդրադարձին, որը ներկայացնում է Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ հայկական և ադրբեջանական ուժերի միջև ռազմական գործողությունների երկրորդ օրվա զարգացումները։ Հոդվածում արձանագրվում է, որ մարտերը սկսվել էին սեպտեմբերի 27-ին և հաջորդ օրը շարունակվել՝ հանգեցնելով զինվորականների ու քաղաքացիական անձանց շրջանում զոհերի և վիրավորների մասին հաղորդումների։ Միաժամանակ ընդգծվում է, որ հակամարտող կողմերը իրար էին մեղադրում ռազմական գործողությունների սրման և քաղաքացիական բնակավայրերի նկատմամբ գործողությունների մեջ, ուստի պատերազմի սկզբնական փուլում տարածվող տեղեկությունների մի մասը ներկայացվում էր կողմերի պաշտոնական հայտարարությունների հիման վրա և պահանջում էր անկախ հաստատում։ Նյութում իրադարձությունները ներկայացվում են Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ երկարատև հակամարտության պատմական և աշխարհաքաղաքական համատեքստում՝ հիշատակելով նախորդ տասնամյակների ռազմական բախումները, 1994 թվականի հրադադարը և 2016 թվականի լարվածության խոշոր սրացումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում միջազգային արձագանքին․ տարբեր պետություններ և միջազգային դերակատարներ կոչ էին անում անհապաղ դադարեցնել ռազմական գործողությունները և հակամարտության կարգավորումը վերադարձնել քաղաքական ու դիվանագիտական հարթություն։ Անդրադարձում ներկայացվում է նաև տարածաշրջանային պետությունների դերակատարության հարցը՝ ցույց տալով, որ Հարավային Կովկասում ռազմական էսկալացիան դիտարկվում էր ավելի լայն միջազգային հարաբերությունների և անվտանգության համակարգի շրջանակում։ Քննարկվում է Թուրքիայի քաղաքական աջակցությունը Ադրբեջանին, Ռուսաստանի հետաքրքրվածությունը տարածաշրջանային կայունության պահպանմամբ, ինչպես նաև այլ միջազգային դերակատարների՝ բանակցությունները վերսկսելու կոչերը։ Տարածաշրջանի ռազմավարական նշանակությունը ներկայացվում է նաև էներգետիկ ենթակառուցվածքների համատեքստում, քանի որ Հարավային Կովկասով անցնող հաղորդակցական և էներգետիկ ուղիները կարևոր նշանակություն ունեն տարածաշրջանից դուրս գտնվող շուկաների համար։ Ընդհանուր առմամբ նյութը ոչ միայն հաղորդում է ռազմական գործողությունների երկրորդ օրվա հիմնական զարգացումների մասին, այլև դրանք տեղադրում է պատմական հակամարտության, միջազգային դիվանագիտության և Հարավային Կովկասի աշխարհաքաղաքական նշանակության ավելի լայն շրջանակում՝ արտացոլելով պատերազմի սկզբնական փուլում առկա անորոշությունը, հակադիր պաշտոնական հայտարարությունները և ռազմական գործողությունները հնարավորինս արագ դադարեցնելու միջազգային կոչերը։

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում բնակչության կյանքի որակի ձևավորման հիմնական գործոնների, սոցիալ-տնտեսական պայմանների և դրանց բարելավման հնարավոր ուղղությունների ուսումնասիրությանը։ Կյանքի որակը դիտարկվում է որպես բազմաբաղադրիչ հասկացություն, որը չի սահմանափակվում միայն բնակչության եկամուտներով կամ նյութական բարեկեցությամբ, այլ ներառում է զբաղվածությունը, կրթության և առողջապահական ծառայությունների հասանելիությունը, բնակարանային պայմանները, սոցիալական պաշտպանությունը, շրջակա միջավայրի վիճակը, ենթակառուցվածքների զարգացվածությունը և հասարակական ծառայությունների որակը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել բնակչության կենսամակարդակը բնութագրող տնտեսական և սոցիալական ցուցանիշները, դրանց փոխկապակցվածությունը և տարբեր սոցիալական խմբերի միջև առկա անհավասարությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում աշխատանքի շուկային և կայուն զբաղվածության նշանակությանը, քանի որ աշխատանքի հնարավորությունները, վարձատրության մակարդակը և մասնագիտական զարգացման պայմանները կարևոր ազդեցություն ունեն տնային տնտեսությունների տնտեսական կայունության վրա։ Կարևորվում է նաև սոցիալական պաշտպանության համակարգի արդյունավետությունը՝ հատկապես այն տեսանկյունից, թե սոցիալական ծրագրերն ու ծառայությունները որքանով են նպաստում խոցելի խմբերի կենսապայմանների բարելավմանը և սոցիալական ռիսկերի մեղմմանը։ Կրթությունը դիտարկվում է մարդկային կապիտալի զարգացման և երկարաժամկետ սոցիալ-տնտեսական առաջընթացի կարևոր գործոն, իսկ առողջապահական ծառայությունների հասանելիությունն ու որակը՝ բնակչության բարեկեցության առանցքային բաղադրիչ։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև տարածքային զարգացման անհամաչափություններին՝ ուսումնասիրելով մայրաքաղաքի, քաղաքային և գյուղական բնակավայրերի միջև տնտեսական հնարավորությունների, ծառայությունների և ենթակառուցվածքների հասանելիության տարբերությունները։ Կյանքի որակի բարելավման ուղղությունները կարող են դիտարկվել տնտեսական աճի ներառականության, արդյունավետ զբաղվածության խթանման, մարդկային կապիտալում ներդրումների, սոցիալական ծառայությունների կատարելագործման, բնակարանային պայմանների բարելավման և համայնքային ենթակառուցվածքների զարգացման համատեքստում։ Միաժամանակ կարևորվում է ոչ միայն օբյեկտիվ սոցիալ-տնտեսական ցուցանիշների, այլև մարդկանց սեփական կենսապայմանների վերաբերյալ գնահատականների ուսումնասիրությունը, քանի որ կյանքի որակը ներառում է նաև բարեկեցության սուբյեկտիվ ընկալումը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է սոցիալական քաղաքականության, տնտեսագիտության, ժողովրդագրության և մարդկային զարգացման մոտեցումները՝ բնակչության բարեկեցության բարձրացման հիմնական խնդիրներն ու երկարաժամկետ բարելավման ուղղությունները համակարգված ներկայացնելու նպատակով։

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում հիփոթեքային համակարգի ձևավորման, զարգացման և դրա գործունեության ընթացքում առաջացող տնտեսական, ֆինանսական ու կազմակերպական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում հիփոթեքային վարկավորման՝ որպես բնակարանային պայմանների բարելավման, անշարժ գույքի շուկայի ակտիվացման և ֆինանսական համակարգի զարգացման կարևոր գործիքի առանձնահատկություններն են։ Քննության են առնվում հիփոթեքային հարաբերությունների ձևավորման նախադրյալները, վարկատու կազմակերպությունների և վարկառուների փոխհարաբերությունները, անշարժ գույքի գրավադրման նշանակությունը և երկարաժամկետ ֆինանսավորման կազմակերպման սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում բնակչության եկամուտների, բնակարանների արժեքի, վարկերի տոկոսադրույքների, մարման ժամկետների և սկզբնական վճարի չափի փոխկապակցվածությանը, քանի որ այս գործոններն էական ազդեցություն ունեն բնակարանային վարկերի հասանելիության վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել նաև հիփոթեքային վարկերի ֆինանսավորման աղբյուրները, բանկային համակարգի մասնակցությունը, վերաֆինանսավորման հնարավորությունները և երկարաժամկետ ֆինանսական ռեսուրսների ձևավորման մեխանիզմները։ Կարևոր ուղղություն է հիփոթեքային շուկային բնորոշ ռիսկերի գնահատումը, ներառյալ վարկային, տոկոսադրույքային, իրացվելիության և անշարժ գույքի արժեքի փոփոխության հետ կապված ռիսկերը։ Հիփոթեքային համակարգի զարգացումը դիտարկվում է նաև անշարժ գույքի շուկայի հետ փոխադարձ կապի մեջ, քանի որ բնակարանային պահանջարկի, շինարարության ծավալների և գների փոփոխությունները կարող են ազդել վարկավորման պայմանների ու ֆինանսական կազմակերպությունների վարքագծի վրա։ Ուսումնասիրության առանձին բաղադրիչ կարող է լինել պետական աջակցության և բնակարանային ֆինանսավորման ծրագրերի դերի գնահատումը՝ բնակչության տարբեր խմբերի համար հիփոթեքի հասանելիության տեսանկյունից։ Միաժամանակ կարևորվում են վարկառուների իրավունքների պաշտպանությունը, պայմանագրային հարաբերությունների թափանցիկությունը, անշարժ գույքի գնահատման արժանահավատությունը և գրավի հետ կապված իրավական հարաբերությունների արդյունավետ կազմակերպումը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է բանկային գործի, անշարժ գույքի տնտեսագիտության, ֆինանսական շուկաների և բնակարանային ֆինանսավորման մոտեցումները՝ բացահայտելով Հայաստանում հիփոթեքային համակարգի զարգացման հիմնական առանձնահատկությունները, առկա սահմանափակումները և դրա գործունեության կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։

Աշխատությունը կենտրոնանում է պատմական զանգվածային բռնությունների, դրանց հիշողության և հետագա ժխտողական քաղաքականությունների փոխհարաբերությունների վրա՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով Հայոց ցեղասպանության վերաբերյալ մեկ դար շարունակ ձևավորված քաղաքական, հասարակական և պատմագիտական բանավեճերին։ Ուսումնասիրության առանցքում այն մեխանիզմներն են, որոնց միջոցով պատմական իրադարձությունների մեկնաբանությունը կարող է դառնալ պետական քաղաքականության, ազգային ինքնության, դիվանագիտական հարաբերությունների և հանրային հիշողության մաս։ Քննության են առնվում ժխտման տարբեր դրսևորումները՝ փաստերի վիճարկումից և պատասխանատվության հարցի վերաիմաստավորումից մինչև պատմական իրադարձությունների այլընտրանքային մեկնաբանությունների առաջադրում։ Կարևոր տեղ է հատկացվում պատմական սկզբնաղբյուրների, վկայությունների, դիվանագիտական փաստաթղթերի և հետագա պատմագիտական ուսումնասիրությունների նշանակությանը՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես է ձևավորվում փաստագրական հիմքը և ինչպես են դրա շուրջ զարգանում հակադիր մեկնաբանություններ։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև հիշողության փոխանցման գործընթացին՝ ուսումնասիրելով վերապրածների և նրանց սերունդների պատմությունները, սփյուռքյան համայնքների հիշողության մշակույթը, հուշահամալիրների, կրթության, գրականության և հանրային քննարկումների դերը։ Առանձին ուղղություն է միջազգային ճանաչման գործընթացների և դրանց շուրջ ծավալված քաղաքական ու դիվանագիտական բանավեճերի վերլուծությունը՝ առանց դրանք մեկ միասնական քաղաքական դիրքորոշման վերածելու։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարևոր է նաև տարբերակել ակադեմիական պատմագիտական բանավեճը փաստերի կանխամտածված ժխտումից կամ աղավաղումից՝ գնահատելով աղբյուրների հավաստիությունը, փաստարկների կառուցվածքը և պատմական գիտելիքի ձևավորման սկզբունքները։ Թեման դիտարկվում է նաև մարդու իրավունքների և զանգվածային ոճրագործությունների հիշողության ավելի լայն համատեքստում, որտեղ անցյալի ճանաչման և հիշատակման հարցերը փոխկապակցվում են արդարության, պատասխանատվության և պատմական հիշողության պահպանման խնդիրների հետ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատությունը համադրում է պատմագիտության, հիշողության ուսումնասիրությունների, ցեղասպանագիտության և միջազգային հարաբերությունների մոտեցումները՝ ներկայացնելով, թե ինչպես կարող է պատմական իրադարձության շուրջ ձևավորված ժխտողական դիսկուրսը պահպանվել և փոփոխվել տասնամյակների ընթացքում ու ազդեցություն ունենալ հասարակական հիշողության և միջպետական հարաբերությունների վրա։

Աշխատությունը նվիրված է բնական և սինթետիկ ծագման մետաղապորֆիրինային միացությունների կենսաբանական ակտիվության ուսումնասիրությանը՝ բջջային և մանրէաբանական մոդելների վրա իրականացվող լաբորատոր հետազոտությունների շրջանակում։ Հետազոտության կենտրոնում պորֆիրինային կառուցվածք ունեցող և տարբեր մետաղական իոնների հետ համալիրներ կազմող միացությունների հնարավոր հակաուռուցքային ու հակամանրէային հատկությունների գնահատումն է։ Մետաղապորֆիրինները հետաքրքրություն են ներկայացնում կենսաանօրգանական և դեղագործական քիմիայի համար, քանի որ դրանց կենսաբանական ազդեցությունը կարող է պայմանավորված լինել ինչպես պորֆիրինային համակարգի կառուցվածքով, այնպես էլ կենտրոնական մետաղական իոնի բնույթով և մոլեկուլի ընդհանուր ֆիզիկաքիմիական հատկություններով։ Ուսումնասիրության շրջանակում համեմատվում են տարբեր ծագման և կառուցվածքային առանձնահատկություններ ունեցող միացությունների ազդեցությունները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել դրանց կառուցվածքի և կենսաբանական ակտիվության միջև հնարավոր կապերը։ Հակաքաղցկեղային ուղղությամբ ուշադրություն է դարձվում փորձարարական բջջային մոդելներում միացությունների ազդեցությանը բջիջների կենսունակության, բազմացման և այլ կենսաբանական ցուցանիշների վրա՝ միաժամանակ գնահատելով առողջ և փոփոխված բջիջների նկատմամբ հնարավոր ընտրողականությունը։ Հակամանրէային ուսումնասիրությունները նպատակ ունեն պարզելու, թե հետազոտվող նյութերն ինչպիսի ազդեցություն կարող են ունենալ տարբեր մանրէաբանական մոդելների կենսունակության և աճի վրա։ Կարևոր ուղղություն է հնարավոր ազդեցության մեխանիզմների ընդհանուր ուսումնասիրությունը, ներառյալ բջջային օքսիդավերականգնման հավասարակշռության, թաղանթային համակարգերի և կենսական նշանակություն ունեցող մոլեկուլային գործընթացների հետ հնարավոր փոխազդեցությունները։ Լաբորատոր պայմաններում ստացված արդյունքները հնարավորություն են տալիս նախնական մակարդակում համեմատելու տարբեր միացությունների կենսաբանական ներուժը և առանձնացնելու հետագա հիմնարար հետազոտությունների համար հետաքրքրություն ներկայացնող կառուցվածքային խմբերը։ Միաժամանակ նման արդյունքները պետք է մեկնաբանվեն իրենց փորձարարական սահմանափակումների շրջանակում, քանի որ բջջային կամ մանրէաբանական մոդելներում արձանագրված ակտիվությունն ինքնին չի նշանակում կլինիկական արդյունավետություն կամ անվտանգություն։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է կենսաանօրգանական քիմիայի, մոլեկուլային կենսաբանության, ուռուցքաբանական հետազոտությունների և մանրէաբանության մոտեցումները՝ մետաղապորֆիրինային միացությունների կենսաբանական հատկությունների և դրանց հետագա գիտական ուսումնասիրման հնարավորությունների գնահատման նպատակով։

Աշխատությունը նվիրված է 1996–2007 թվականներին Ստամբուլում հրատարակվող «Ակօս» պարբերականի հրապարակախոսության մեջ հայկական թեմատիկայի ներկայացման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն խնդիրներն ու գաղափարական ուղղություններն են, որոնց միջոցով պարբերականը լուսաբանել է Թուրքիայի հայ համայնքի հասարակական և մշակութային կյանքը, ինքնության պահպանման հարցերը, հայոց լեզվի և մշակութային ժառանգության նշանակությունը, հայ-թուրքական հարաբերությունները, պատմական հիշողությունը և հասարակության մեջ հայերին վերաբերող քննարկումները։ Հրապարակախոսական նյութերը դիտարկվում են ոչ միայն որպես լրագրողական տեքստեր, այլև որպես տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական տրամադրությունները, բանավեճերը և համայնքային խնդիրներն արտացոլող աղբյուրներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել պարբերականի հիմնադիր և գլխավոր խմբագիր Հրանտ Դինքի հրապարակախոսական գործունեությանը, նրա կողմից հայ և թուրք հասարակությունների միջև երկխոսության, փոխադարձ ճանաչողության և պատմական խնդիրների հանրային քննարկման թեմաների ներկայացմանը։ Հետազոտության ժամանակագրական սահմանները հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու պարբերականի գործունեության սկզբնական շրջանից մինչև 2007 թվականը հայկական թեմատիկայի զարգացման ընթացքը և հրապարակախոսական շեշտադրումների հնարավոր փոփոխությունները։ Կարևոր ուղղություն է հոդվածների թեմատիկ, ժանրային և լեզվաոճական վերլուծությունը, որի միջոցով կարելի է բացահայտել հեղինակների փաստարկման եղանակները, հասարակական խնդիրների մեկնաբանման առանձնահատկությունները և տարբեր լսարանների հետ հաղորդակցության ձևերը։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև ազգային ինքնության, փոքրամասնությունների իրավունքների, մշակութային հիշողության, քաղաքացիական պատկանելության և խոսքի ազատության վերաբերյալ քննարկումներին՝ դրանք դիտարկելով տվյալ ժամանակաշրջանի Թուրքիայի հասարակական-քաղաքական միջավայրի համատեքստում։ Միաժամանակ կարևոր է պարբերականի դերը հայկական համայնքի ներքին խնդիրները հանրային դաշտ բերելու և հայերին վերաբերող հարցերը ավելի լայն հասարակական քննարկումների առարկա դարձնելու գործում։ Աղբյուրագիտական տեսանկյունից հրապարակախոսական նյութերի համակարգված ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս վերականգնելու ոչ միայն առանձին իրադարձությունների լուսաբանումը, այլև այն գաղափարական ու հասարակական միջավայրը, որտեղ ձևավորվել են հայկական թեմաներին վերաբերող դիրքորոշումները և բանավեճերը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է մամուլի պատմության, հրապարակախոսության, հայագիտության և հասարակական հաղորդակցության ուսումնասիրության մոտեցումները՝ ներկայացնելով հայկական խնդիրների արտացոլման և մեկնաբանման առանձնահատկությունները նշված ժամանակաշրջանի պարբերական մամուլում։

Աշխատությունը նվիրված է քրեական իրավունքում հանցավոր վարքագծի հրահրման իրավական բնույթի, սահմանների և դրա հետ կապված պատասխանատվության հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն իրավիճակներն են, երբ անձի մոտ հանցավոր մտադրության ձևավորման կամ դրա իրականացման վրա ազդեցություն է գործում մեկ այլ անձ կամ իրավապահ մարմինների ներկայացուցիչ, ինչի հետևանքով առաջանում է իրավաչափ գործողությունը անթույլատրելի հրահրումից տարբերակելու անհրաժեշտություն։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում քրեական իրավունքի և քրեական դատավարության փոխկապակցվածությանը, քանի որ նման դեպքերի իրավական գնահատումը կարող է նշանակություն ունենալ ոչ միայն արարքի որակման, այլև ապացույցների թույլատրելիության, արդար դատաքննության իրավունքի և իրավապահ գործունեության օրինականության տեսանկյունից։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են հրահրող վարքագծի հիմնական իրավական հատկանիշները, անձի նախնական հանցավոր մտադրության առկայության կամ բացակայության նշանակությունը, նախաձեռնության աղբյուրը և պետական մարմինների միջամտության թույլատրելի սահմանները։ Կարևորվում է հանցագործության բացահայտման նպատակով իրականացվող օրինական վերահսկողական գործողությունների և այնպիսի միջամտության տարբերակումը, որի դեպքում իրավապահ մարմինների գործողություններն իրենք կարող են վճռորոշ ազդեցություն ունենալ հանցավոր վարքագծի առաջացման վրա։ Թեման դիտարկվում է նաև մարդու իրավունքների պաշտպանության համատեքստում՝ հատկապես արդար դատաքննության, իրավական որոշակիության և պետական իշխանության կամայական միջամտությունից պաշտպանության սկզբունքների տեսանկյունից։ Հետազոտությունը կարող է ընդգրկել տարբեր իրավական համակարգերում ձևավորված տեսական մոտեցումների և դատական պրակտիկայի համեմատական ուսումնասիրություն՝ բացահայտելու նման իրավիճակների գնահատման ընդհանուր և տարբերակիչ չափանիշները։ Առանձին նշանակություն ունի քրեական պատասխանատվության անհատականացման հարցը, քանի որ անհրաժեշտ է հստակ գնահատել յուրաքանչյուր մասնակցի վարքագիծը, մտադրությունը և փաստացի դերը։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև իրավական կարգավորման հնարավոր բացերին և իրավակիրառ պրակտիկայում առաջացող մեկնաբանման խնդիրներին։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է քրեական իրավունքի, քրեական դատավարության և մարդու իրավունքների պաշտպանության սկզբունքները՝ նպատակ ունենալով հստակեցնել հանցավոր վարքագծի բացահայտման օրինական մեթոդների ու անթույլատրելի հրահրման սահմանները և նպաստել համապատասխան իրավական չափանիշների հետևողական կիրառմանը։

Հրատարակությունը ներկայացնում է գյուղատնտեսության վերաբերյալ ընտրված գրականության համակարգված և անոտացիաներով համալրված հանձնարարական մատենագիտական ցանկ, որի հիմնական նպատակը ընթերցողներին համապատասխան մասնագիտական ու գիտահանրամատչելի աղբյուրների ընտրության հարցում կողմնորոշելն է։ Այն կարող է ընդգրկել գյուղատնտեսության տարբեր ուղղություններին վերաբերող գրքեր, ձեռնարկներ, ուսումնասիրություններ և այլ տպագիր նյութեր՝ յուրաքանչյուր աղբյուրի բովանդակության վերաբերյալ համառոտ տեղեկատվությամբ։ Անոտացիաները հնարավորություն են տալիս նախնական պատկերացում կազմելու ներկայացված աշխատությունների թեմատիկ ընդգրկման, նպատակային նշանակության և տեղեկատվական արժեքի մասին՝ առանց յուրաքանչյուր հրատարակությունն ամբողջությամբ ուսումնասիրելու անհրաժեշտության։ Նյութերի թեմատիկ դասակարգումը կարող է ընդգրկել հողագործություն, բուսաբուծություն, այգեգործություն, անասնաբուծություն, գյուղատնտեսական տեխնիկա, հողային և ջրային ռեսուրսների օգտագործում, գյուղատնտեսական արտադրության կազմակերպում և ոլորտին առնչվող այլ հարցեր։ Հանձնարարական բնույթը նշանակում է, որ մատենագիտական նյութը նախատեսված է ոչ միայն առկա գրականությունը գրանցելու, այլև որոշակի թեմաներով առավել օգտակար ընթերցանության շրջանակ առաջարկելու համար։ Այդ տեսանկյունից այն կարող է օգտակար լինել գյուղատնտեսության մասնագետների, ուսանողների, գրադարանավարների, գյուղատնտեսական արտադրությամբ զբաղվող անձանց և ոլորտի վերաբերյալ գիտելիքներ ձեռք բերելու ցանկություն ունեցող ընթերցողների համար։ Հատուկ նշանակություն ունի մատենագիտական նկարագրությունների և անոտացիաների համադրումը, քանի որ առաջինները հնարավորություն են տալիս նույնականացնել անհրաժեշտ հրատարակությունը, իսկ երկրորդները՝ գնահատել դրա թեմատիկ համապատասխանությունը։ Որպես բազմապրակ հրատարակության երկրորդ մաս՝ նյութը կարող է շարունակել նախորդ պրակում ներկայացված գրականության թեմատիկ կամ ժամանակագրական ընդգրկումը և ընդլայնել առաջարկվող աղբյուրների շրջանակը։ Նման ցանկերը նաև արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանում գյուղատնտեսության վերաբերյալ հրատարակված և ընթերցանության համար առաջարկված գրականության ընդհանուր պատկերը, ինչի շնորհիվ կարող են հետաքրքրություն ներկայացնել գյուղատնտեսական գիտելիքի տարածման, գրահրատարակչության և գրադարանային-մատենագիտական գործունեության պատմության ուսումնասիրության համար։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը տեղեկատվական և կողմնորոշիչ գործիք է, որը համակարգված մատենագիտական տվյալների ու բովանդակային անոտացիաների միջոցով հեշտացնում է գյուղատնտեսության տարբեր ոլորտների վերաբերյալ անհրաժեշտ գրականության որոնումն ու ընտրությունը։

Աշխատությունը նվիրված է հակաշփական կիրառությունների համար նախատեսված պղնձային հիմքով ամրանավորված փոշեհամաձուլվածքների կառուցվածքի ձևավորման և դրանց ֆիզիկամեխանիկական ու տրիբոլոգիական հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում նյութի բաղադրության, կառուցվածքային առանձնահատկությունների և շահագործման ընթացքում դրսևորվող հատկությունների միջև փոխկապակցվածությունն է։ Փոշեմետալուրգիական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ստանալ բազմաբաղադրիչ նյութեր, որոնց կառուցվածքը կարող է նպատակային ձևավորվել՝ շփման հանգույցներում անհրաժեշտ մաշակայունություն, մեխանիկական ամրություն, ջերմային կայունություն և համապատասխան շփման բնութագրեր ապահովելու համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պղնձային մատրիցի և ամրանավորող բաղադրիչների փոխազդեցությանը, դրանց բաշխվածությանը և ստացված նյութի կառուցվածքային համասեռությանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող է գնահատվել ծակոտկենության, հատիկային կառուցվածքի, միջֆազային սահմանների և ամրանավորող մասնիկների բնույթի ազդեցությունը համաձուլվածքի ընդհանուր հատկությունների վրա։ Կարևոր ուղղություն է կառուցվածք–հատկություն կապի բացահայտումը, քանի որ նյութի միկրոկառուցվածքային փոփոխությունները կարող են էական ազդեցություն ունենալ կարծրության, ամրության, մաշման դիմադրության և շփման ընթացքում նյութի վարքագծի վրա։ Հակաշփական նյութերի դեպքում առանձնահատուկ նշանակություն ունի նաև շփման մակերևույթում ընթացող կառուցվածքային փոփոխությունների ուսումնասիրությունը, քանի որ շահագործման ընթացքում առաջացող մեխանիկական և ջերմային ազդեցությունները կարող են փոփոխել մակերևութային շերտի վիճակն ու նյութի աշխատանքային բնութագրերը։ Հետազոտությունը կարող է ներառել տարբեր կառուցվածքային տարբերակների համեմատական գնահատում՝ առավել հավասարակշռված հատկություններով նյութերի առանձնացման նպատակով։ Նման նյութերը հետաքրքրություն են ներկայացնում մեքենաշինական և տեխնիկական համակարգերի շարժական միացությունների համար, որտեղ անհրաժեշտ է նվազեցնել մաշումը և բարձրացնել հանգույցների աշխատանքային հուսալիությունն ու ծառայության տևողությունը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է փոշեմետալուրգիայի, նյութագիտության, մետաղագիտության և տրիբոլոգիայի մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով պարզաբանել պղնձային հիմքով ամրանավորված հակաշփական նյութերի կառուցվածքի ձևավորման օրինաչափությունները և դրանց կապը գործառնական հատկությունների հետ։

Աշխատությունը նվիրված է հայկական տարրական դպրոցներում ռուսերենի ուսուցման կազմակերպմանը և կրտսեր դպրոցականների համար օտար կամ երկրորդ լեզվի յուրացմանը նպաստող ուսումնական նյութերի մշակմանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնանում է այն մեթոդական սկզբունքների վրա, որոնց օգնությամբ հնարավոր է երեխաների տարիքային, լեզվական և ճանաչողական առանձնահատկություններին համապատասխան ձևավորել ռուսերենով հաղորդակցվելու սկզբնական կարողություններ։ Ուսումնական նյութը կարող է կառուցված լինել աստիճանական բարդացման սկզբունքով՝ սկսելով հնչյունների, բառերի և պարզ արտահայտությունների յուրացումից և անցնելով ընթերցանության, գրավոր խոսքի ու նախադասությունների կառուցման ավելի զարգացած հմտություններին։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի հայերենի և ռուսերենի լեզվական համակարգերի տարբերությունների հաշվառումը, քանի որ մայրենի լեզվի ազդեցությունը կարող է դրսևորվել արտասանության, բառապաշարի, քերականական ձևերի և նախադասությունների կառուցման մակարդակներում։ Այդ պատճառով մեթոդական մոտեցումը կարող է ներառել համադրական բացատրություններ, կրկնողական վարժություններ և սովորողների համար հասկանալի խոսքային իրավիճակներ։ Կարևորվում է ոչ միայն քերականական կանոնների յուրացումը, այլև ակտիվ բառապաշարի զարգացումը և սովորած լեզվական միավորների գործնական կիրառումը առօրյա հաղորդակցության մեջ։ Ընթերցանության համար ընտրված փոքրածավալ տեքստերը, երկխոսությունները, հարցուպատասխանները և լեզվական առաջադրանքները կարող են նպաստել ինչպես լեզվական գիտելիքների ամրապնդմանը, այնպես էլ բանավոր խոսքի զարգացմանը։ Ուսուցման արդյունավետության համար նշանակություն ունի տեսողական նյութերի, օրինակների, խաղային առաջադրանքների և կրկնության համակարգված կիրառումը, հատկապես տարրական կրթության փուլում։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև ուսուցչի դերին՝ որպես սովորողների խոսքային գործունեությունը կազմակերպող և լեզվական դժվարությունները բացահայտող մասնագետի։ Ուսումնական նյութերի հաջորդական կազմակերպումը հնարավորություն է տալիս աստիճանաբար զարգացնել լսելու, հասկանալու, խոսելու, կարդալու և գրելու փոխկապակցված կարողությունները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը ներկայացնում է ռուսերենի տարրական ուսուցման մանկավարժական և լեզվամեթոդական մոտեցումների համակարգ՝ նախատեսված հայկական դպրոցական միջավայրի առանձնահատկությունների հաշվառմամբ և սովորողների հաղորդակցական կարողությունների աստիճանական զարգացման նպատակով։

Աշխատությունը նվիրված է Լեռնային Ղարաբաղի տարածքում տարածված կաթնասունների տեսակային կազմի, տարածման, կենսամիջավայրերի և էկոլոգիական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում տարածաշրջանի թերիոֆաունայի բազմազանությունն է՝ տարբեր բնական լանդշաֆտների և բարձրադիր գոտիների պայմաններում։ Տարածքի լեռնային ռելիեֆը, անտառային զանգվածները, թփուտները, մարգագետնային և ժայռային կենսամիջավայրերը ձևավորում են տարբեր էկոլոգիական պայմաններ, որոնք կարող են ապահովել կաթնասունների բազմաթիվ խմբերի բնակության և տարածման հնարավորություններ։ Ուսումնասիրության շրջանակում ուշադրություն է հատկացվում մանր կաթնասուններին, չղջիկներին, միջատակերներին, կրծողներին, գիշատիչներին և սմբակավորներին՝ գնահատելով դրանց տարածվածությունն ու կենսամիջավայրերի հետ կապը։ Կարևոր ուղղություն է տեսակների աշխարհագրական տարածման ուսումնասիրությունը և կենդանական աշխարհի ձևավորման վրա բնական պայմանների ազդեցության գնահատումը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի տարբեր տեսակների էկոլոգիական պահանջների, սննդային կապերի, կենսամիջավայրերի ընտրության և սեզոնային ակտիվության ընդհանուր օրինաչափությունների ուսումնասիրությունը, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու տարածաշրջանի էկոհամակարգերում նրանց ունեցած դերի մասին։ Հետազոտության մեջ կարող են համադրվել դաշտային դիտարկումների, կենդանաբանական հավաքածուների, նախկին գիտական տվյալների և տարածման վերաբերյալ գրանցումների արդյունքները՝ տեսակային կազմի հնարավորինս ամբողջական բնութագիր ստանալու նպատակով։ Ուշադրություն է հատկացվում նաև հազվադեպ և պահպանության կարիք ունեցող տեսակներին, դրանց կենսամիջավայրերի վիճակին և մարդածին գործոնների հնարավոր ազդեցություններին։ Անտառահատումները, հողօգտագործման փոփոխությունները, ենթակառուցվածքային զարգացումը և բնական միջավայրերի մասնատումը կարող են փոփոխել կենդանիների տարածման ու բնակության պայմանները, ինչի պատճառով ֆաունիստական տվյալները կարևոր են նաև կենսաբազմազանության պահպանության տեսանկյունից։ Տեսակների կազմի և տարածման վերաբերյալ համակարգված տեղեկատվությունը կարող է հիմք ծառայել հետագա կենդանաբանական և էկոլոգիական հետազոտությունների, կենսամիջավայրերի գնահատման և բնապահպանական միջոցառումների գիտական հիմնավորման համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է կենդանաբանության, թերիոլոգիայի, կենսաաշխարհագրության և կենդանիների էկոլոգիայի մոտեցումները՝ ներկայացնելով տարածաշրջանի կաթնասունների բազմազանության և տարածման առանձնահատկությունների համալիր ուսումնասիրություն։

Աշխատությունը նվիրված է Հարավային Կովկասում Եվրոպական Միության էներգետիկ շահերի քաղաքական չափումների ուսումնասիրությանը՝ տարածաշրջանի աշխարհաքաղաքական նշանակության, էներգետիկ անվտանգության և միջազգային համագործակցության համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում այն քաղաքական և ռազմավարական գործոններն են, որոնց միջոցով էներգետիկ ռեսուրսների մատակարարման աղբյուրների ու երթուղիների բազմազանեցումը փոխկապակցվում է ԵՄ արտաքին քաղաքականության հետ։ Հարավային Կովկասը դիտարկվում է որպես Կասպյան տարածաշրջանը եվրոպական շուկաների հետ կապող կարևոր տարածք, որտեղ էներգետիկ ենթակառուցվածքները, տարանցիկ ուղիները և միջպետական համագործակցությունը ձեռք են բերում ոչ միայն տնտեսական, այլև քաղաքական նշանակություն։ ԵՄ պաշտոնական քաղաքականության մեջ մատակարարման աղբյուրների և երթուղիների բազմազանեցումը դիտարկվում է էներգետիկ անվտանգության բաղադրիչ, իսկ Հարավային գազային միջանցքը Կասպյան տարածաշրջանի գազը Եվրոպա հասցնող հիմնական ենթակառուցվածքներից է։ Հետազոտության շրջանակում առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում Ադրբեջանի՝ որպես էներգակիրների մատակարարի, և Վրաստանի՝ որպես տարանցիկ տարածքի դերերին, ինչպես նաև Հայաստանի հետ ԵՄ էներգետիկ համագործակցության առանձնահատկություններին։ Հայաստանի դեպքում համագործակցությունը ներառում է էներգաարդյունավետության, վերականգնվող էներգետիկայի, ցանցային ենթակառուցվածքների և միջսահմանային կապերի ուղղություններ։ Քաղաքական վերլուծության կարևոր ուղղություն է էներգետիկ շահերի և տարածաշրջանային անվտանգության փոխկապակցվածությունը, քանի որ ենթակառուցվածքների կայուն աշխատանքը և երկարաժամկետ ներդրումային ծրագրերը կախված են նաև միջպետական հարաբերություններից ու տարածաշրջանային կայունությունից։ Միաժամանակ ԵՄ քաղաքականությունը չի սահմանափակվում ածխաջրածնային ռեսուրսների մատակարարմամբ. վերջին տարիներին պաշտոնական օրակարգում աճել է վերականգնվող էներգիայի, էլեկտրաէներգետիկ փոխկապակցվածության, էներգաարդյունավետության և կանաչ էներգետիկ միջանցքների նշանակությունը։ Հետազոտության մեջ կարող են քննվել նաև ԵՄ-ի հարաբերությունները Հարավային Կովկասի առանձին պետությունների հետ, արտաքին դերակատարների շահերի փոխազդեցությունը և այն քաղաքական գործիքները, որոնց միջոցով Միությունը ձգտում է համադրել էներգետիկ անվտանգությունը, տնտեսական համագործակցությունը և տարածաշրջանային կապակցվածությունը։ Այս տեսանկյունից էներգետիկ քաղաքականությունը ներկայացվում է որպես արտաքին քաղաքականության բազմաշերտ ոլորտ, որտեղ տնտեսական նպատակները միահյուսվում են անվտանգության, դիվանագիտության և տարածաշրջանային համագործակցության խնդիրների հետ։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է միջազգային հարաբերությունների, էներգետիկ քաղաքականության, աշխարհաքաղաքականության և տարածաշրջանային անվտանգության մոտեցումները՝ բացահայտելով Հարավային Կովկասի տեղը Եվրոպական Միության էներգետիկ ռազմավարական հետաքրքրությունների համակարգում։