Слово на освящение Армянской церкви в Санктпетербурге сооруженной во имя святыя великомученицы Екатерины, говоренное Иосифом, архиепископом Гайканским, февраля 18 дня 1780 года

Lեզվաբանություն

Նվիրված է հայոց լեզվի քերականության կարևոր բաժիններից մեկին՝ ցուցական դերանունների ուսուցման մեթոդաբանությանը և դրանց արդյունավետ ներկայացմանը դպրոցական դասապրոցեսում։ Ռեֆերատում ներկայացվում է, թե ինչ դեր ունեն ցուցական դերանունները խոսքում, ինչպես են դրանք օգնում մատնանշել առարկաներ, անձեր, երևույթներ կամ հատկանիշներ և ինչպիսի նշանակություն ունեն սովորողների խոսքային ու գրավոր կարողությունների զարգացման գործում։ Նյութում բացատրվում են ցուցական դերանունների հիմնական տեսակները, դրանց կիրառության առանձնահատկությունները, ինչպես նաև լեզվական այն իրավիճակները, որոնցում դրանք առավել հաճախ օգտագործվում են։ Ռեֆերատը ներառում է նաև մանկավարժական մոտեցումներ, ուսուցման մեթոդներ և հնարքներ, որոնք նպաստում են աշակերտների կողմից թեմայի ավելի հեշտ ընկալմանը և ամրապնդմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դասի պլանավորմանը, նպատակների սահմանմանը, ուսուցման փուլերին, ուսուցչի և աշակերտի փոխգործակցությանը, ինչպես նաև կիրառվող ուսումնական նյութերին ու վարժություններին։ Օրինակելի դասի նմուշօրինակում ներկայացվում են դասի թեման, նպատակները, անհրաժեշտ պարագաները, դասի ընթացքը, հարցադրումները, գործնական աշխատանքները և ամփոփման փուլը, ինչը հնարավորություն է տալիս ուսուցչին կիրառել պատրաստի կառուցվածք իրական դասավանդման ընթացքում։ Ռեֆերատում կարող են ընդգրկվել նաև ստեղծագործական առաջադրանքներ, խմբային աշխատանքներ, լեզվական խաղեր և գնահատման ձևեր, որոնք զարգացնում են աշակերտների հետաքրքրությունը և ակտիվ մասնակցությունը դասին։ Այս թեման կարևոր է հատկապես տարրական և միջին դպրոցում հայոց լեզվի դասավանդման համար, քանի որ ցուցական դերանունների ճիշտ ուսուցումը նպաստում է խոսքի հստակությանը, կապակցվածությանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը։

Փիլիսոփայություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Գարեգին Նժդեհի փիլիսոփայական հայացքների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով նրա գաղափարական համակարգի ձևավորումը և դրա ազդեցությունը հայ ազգային-քաղաքական մտքի վրա։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում են Նժդեհի աշխարհայացքային հիմնադրույթները՝ ազգային ինքնության, հայրենիքի գաղափարի, անհատի և ժողովրդի հարաբերության, ինչպես նաև բարոյական պատասխանատվության և պատմական առաքելության վերաբերյալ նրա պատկերացումները։ Աշխատությունում ներկայացվում է «ցեղակրոնության» գաղափարախոսության փիլիսոփայական հիմքը՝ որպես ազգային ինքնագիտակցության և հոգևոր արժեքների համակարգ, որը միտված էր հայ ժողովրդի դիմակայունության և ինքնապահպանման գաղափարի ամրապնդմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Նժդեհի մտքերում ազատության, զոհաբերության, ուժի և բարոյականության փոխկապակցվածությանը, ինչպես նաև պետության և ազգի միջև հարաբերությունների մեկնաբանությանը։ Վերլուծվում է նրա փիլիսոփայական ժառանգության կապը եվրոպական և արևելյան փիլիսոփայական ավանդույթների հետ, ինչպես նաև դրա ազդեցությունը XX դարի հայ հասարակական-քաղաքական մտքի զարգացման վրա։ Աշխատությունը փորձում է բացահայտել Նժդեհի գաղափարների բազմաշերտությունը՝ դրանք դիտարկելով ոչ միայն քաղաքական, այլև արժեքաբանական և հոգևոր համակարգի շրջանակում։

Lեզվաբանություն

Այս կուրսային աշխատանքը նվիրված է անգլերեն լեզվում որոշչի (attributive modifier) արտահայտման եղանակների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով դրանց կառուցվածքային, իմաստային և կիրառական առանձնահատկությունները խոսքում և գրավոր լեզվում։ Աշխատանքում ներկայացվում է որոշչի դերը որպես նախադասության երկրորդական անդամ, որը լրացնում և ճշգրտում է գոյականի իմաստը՝ տալով նրան ավելի կոնկրետ, սահմանափակող կամ նկարագրական բնույթ։ Քննարկվում են որոշչի արտահայտման հիմնական ձևերը անգլերենում, այդ թվում՝ ածականներով արտահայտված որոշիչները (a beautiful house), գոյականով արտահայտված որոշիչները (school building), դերանունային որոշիչները (my book, this car), դերբայական կառույցները (running water, broken window), նախդրական կապակցությունները (a man in a suit) և հարաբերական նախադասությունները (the book that I read)։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այս ձևերի շարահյուսական դիրքին, կապակցման միջոցներին և իմաստային տարբերություններին, ինչպես նաև այն դեպքերին, երբ մի քանի որոշիչներ կարող են միաժամանակ կիրառվել մեկ գոյականի հետ՝ ստեղծելով բարդ նկարագրական կառուցվածքներ։ Աշխատանքում նաև վերլուծվում են որոշչի կիրառման ոճական առանձնահատկությունները տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում՝ ակադեմիական, խոսակցական և գրական լեզվում։ Ներկայացվում են օրինակներ, որոնք ցույց են տալիս, թե ինչպես է որոշչի ճիշտ ընտրությունը ազդում նախադասության հստակության, ճշգրտության և տեղեկատվական հագեցվածության վրա։ Աշխատանքը նպատակ ունի զարգացնել անգլերեն լեզվի քերականական կառուցվածքների վերաբերյալ գիտելիքները և խորացնել որոշչի գործառույթի ըմբռնումը լեզվական հաղորդակցության մեջ։

Սոցիոլոգիա

Այս գիրքը ուսումնասիրում է պատումի և մեդիատեքստի կառուցվածքը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով հակառակ հեռանկարի (reverse perspective) և բազմաշերտ պատմողական տեխնիկաների կիրառությանը։ Գրքում վերլուծվում է, թե ինչպես են տարբեր մեդիա ձևաչափերում՝ գրականություն, կինո, լրագրություն և թվային բովանդակություն, ձևավորվում պատմության ներկայացման տարբեր եղանակներ և տեսանկյուններ։ Հեղինակը անդրադառնում է պատմողի դերին, ընկալման փոփոխականությանը և այն մեխանիզմներին, որոնց միջոցով տեքստը կարող է փոխել իրականության ընկալումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև բազմաձայնությանը, ժամանակի և տարածության խաղարկմանը, ինչպես նաև ընթերցողի ակտիվ մասնակցությանը իմաստի կառուցման գործընթացում։ Գիրքը համադրում է մեդիատեքստաբանության, նարատոլոգիայի և մշակութային ուսումնասիրությունների մոտեցումները՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով հասկանալ ժամանակակից պատումային ձևերի բազմազանությունը։

Գյուղատնտեսություն

Գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսությունում արտադրության ապրանքայնության մակարդակի բարձրացման և տնտեսական արդյունավետության ապահովման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Աշխատանքում վերլուծվում են գյուղատնտեսական արտադրության կազմակերպման առանձնահատկությունները, շուկայական հարաբերությունների զարգացման պայմանները և այն գործոնները, որոնք ազդում են գյուղատնտեսական արտադրանքի ծավալների, որակի և մրցունակության վրա։ Հեղինակը ուսումնասիրում է գյուղատնտեսական տնտեսությունների գործունեության արդյունավետության բարձրացման ուղիները, արտադրության մասնագիտացման և ինտենսիվացման հնարավորությունները, տեխնիկական վերազինման անհրաժեշտությունը, նորարարական մեթոդների կիրառումը և շուկայավարման համակարգերի կատարելագործումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ապրանքայնության ցուցանիշների գնահատմանը, գյուղատնտեսական արտադրանքի իրացման խնդիրներին, արտադրողների և շուկայի կապերի ամրապնդմանը, ինչպես նաև ռեսուրսների առավել արդյունավետ օգտագործման մեխանիզմներին։ Աշխատությունում ներկայացվում են տեսական մոտեցումներ և գործնական առաջարկություններ, որոնք ուղղված են գյուղատնտեսական ոլորտի կայուն զարգացմանը, արտադրության շահութաբերության բարձրացմանը և գյուղատնտեսական ձեռնարկությունների մրցունակության ամրապնդմանը։ Գիրքը կարևոր նշանակություն ունի Հայաստանի ագրարային ոլորտի տնտեսական խնդիրների ուսումնասիրման համար և կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, գյուղատնտեսության մասնագետների, պետական կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

Այլ առարկաներ

ԱՄՆ-ի կենսական շահերը Հարավային Կովկասում ձևավորվում են տարածաշրջանի ռազմավարական դիրքի, էներգետիկ ռեսուրսների և մեծ տերությունների մրցակցության համատեքստում։ Հարավային Կովկասը հանդիսանում է կապող օղակ Եվրոպայի, Մերձավոր Արևելքի և Կենտրոնական Ասիայի միջև, ինչը այն դարձնում է կարևոր տարանցիկ գոտի ինչպես էներգակիրների, այնպես էլ առևտրային միջանցքների համար։ ԱՄՆ-ի համար այստեղ առանցքային նշանակություն ունի Կասպից ավազանի էներգետիկ պաշարների՝ նավթի և գազի արտահանման դիվերսիֆիկացումը դեպի Եվրոպա՝ նվազեցնելով Եվրոպայի կախվածությունը մեկ մատակարարից, հատկապես Ռուսաստանից։ Այս նպատակով ԱՄՆ-ն աջակցել է տարբեր էներգետիկ և տրանսպորտային նախագծերի, որոնք շրջանցում են ավանդական վերահսկվող ուղիները։ Բացի էներգետիկ շահերից, տարածաշրջանը կարևոր է նաև անվտանգության քաղաքականության տեսանկյունից, քանի որ այստեղ հատվում են Ռուսաստանի, Թուրքիայի և Իրանի ազդեցության գոտիները, և ԱՄՆ-ն փորձում է պահպանել ուժերի հավասարակշռություն՝ սահմանափակելով մրցակից ուժերի գերիշխանությունը։ Հարավային Կովկասի երկրներում՝ Վրաստանում, Հայաստանում և Ադրբեջանում, ԱՄՆ-ի քաղաքականությունը տարբեր աստիճաններով ուղղված է ժողովրդավարական ինստիտուտների զարգացմանը, տնտեսական բարեփոխումների աջակցությանը և տարածաշրջանային կայունության պահպանմանը։ Վրաստանը դիտվում է որպես արևմտյան ինտեգրման ամենաակտիվ գործընկեր, Հայաստանը՝ ավելի բարդ բազմավեկտոր քաղաքականությամբ երկիր, իսկ Ադրբեջանը՝ էներգետիկ ռեսուրսների և ռազմավարական համագործակցության տեսանկյունից կարևոր գործընկեր։ ԱՄՆ-ի համար էական է նաև տարածաշրջանային հակամարտությունների, հատկապես Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ լարվածության կառավարումը, քանի որ դրանք կարող են սպառնալ էներգետիկ միջանցքներին և լայն տարածաշրջանային կայունությանը։ Ընդհանուր առմամբ, ԱՄՆ-ի շահերը Հարավային Կովկասում միավորում են էներգետիկ անվտանգությունը, աշխարհաքաղաքական մրցակցության զսպումը և տարածաշրջանի երկարաժամկետ կայունության ապահովումը։