Ալեքսանդր Շիրվանզադե Արհավիրքի օրերին

Other Subjects

Տեղեկատու-մատենագիտական բնույթի այս հրատարակությունը նախատեսված է տարվա ընթացքում նշվող կարևոր հոբելյանների, պատմական իրադարձությունների, մշակութային տարեդարձերի և նշանավոր անձանց հիշատակի օրերի վերաբերյալ համակարգված տեղեկություններ տրամադրելու համար։ Նյութերը ներկայացվում են ժամանակագրական սկզբունքով՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել տարվա օրացույցային նշանակալի ամսաթվերի շրջանակում և ընտրել անհրաժեշտ թեմաները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատմության, գրականության, արվեստի, գիտության, կրթության և հասարակական կյանքի տարբեր ոլորտներին առնչվող տարեթվերին։ Տեղեկությունները կարող են ուղեկցվել համապատասխան մատենագիտական աղբյուրներով և լրացուցիչ գրականության առաջարկներով՝ նպաստելով ընտրված թեմաների առավել խոր ուսումնասիրությանը։ Հրատարակությունը կարող է օգտագործվել գրադարաններում ցուցահանդեսների, թեմատիկ միջոցառումների, գրական երեկոների, տեղեկատվական անկյունների և տարեդարձային ծրագրերի կազմակերպման ժամանակ։ Այն նաև նպաստում է պատմամշակութային հիշողության պահպանմանը և կարևոր իրադարձությունների ու անհատների վերաբերյալ տեղեկատվության հանրահռչակմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, ուսուցիչների, մշակույթի ոլորտի աշխատակիցների, ուսանողների և ընթերցողների լայն շրջանակի համար։

History

Հրատարակությունը ներկայացնում է Ռուսաստանի հայոց արքեպիսկոպոս, իշխան Հովսեփ Արղության-Երկայնաբազուկի արտասանած ճառը, որն արժեքավոր պատմական և հոգևոր սկզբնաղբյուր է XVIII դարի վերջի հայ հասարակական, եկեղեցական և մշակութային կյանքի ուսումնասիրության համար։ Հովսեփ Արղությանը հայ եկեղեցական և հասարակական նշանավոր գործիչներից էր, որի գործունեությունը կապված էր Ռուսաստանի հայ համայնքների կազմակերպման, ազգային ինքնության պահպանման և հայ-ռուսական հարաբերությունների զարգացման հետ։ Ճառը հետաքրքրություն է ներկայացնում ժամանակաշրջանի եկեղեցական հռետորաբանության, պաշտոնական խոսքի կառուցվածքի և կրոնաբարոյական գաղափարների արտահայտման տեսանկյունից։ Առանձնահատուկ ուշադրության են արժանի հեղինակի լեզվաոճական առանձնահատկությունները, հանդիսավոր խոսքի արտահայտչամիջոցները և հոգևոր առաջնորդի հասարակական դիրքի արտացոլումը։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու ռուսահայ համայնքների հոգևոր կյանքի պատմական միջավայրը, եկեղեցական իշխանության և հասարակական հարաբերությունների առանձնահատկությունները, ինչպես նաև հայ հոգևորականության մասնակցությունը ազգային ու մշակութային գործընթացներին։ Կարևորվում են ճառի նշանակությունը որպես ժամանակաշրջանի գրավոր հուշարձան, դրա պատմալեզվաբանական արժեքը և ռուսերեն հին տպագիր գրականության մեջ հայկական թեմատիկայի ներկայացումը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, հայագետների, եկեղեցու պատմության հետազոտողների, աղբյուրագետների, լեզվաբանների և հայ-ռուսական պատմամշակութային կապերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Sociology

Գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Ռուսաստանի Դաշնությունում բնակվող հայ համայնքին՝ դիտարկելով նրա սոցիալական կառուցվածքը, էթնիկ ինքնության առանձնահատկությունները, հասարակական դիրքը և մշակութային կյանքը։ Էթնոսոցիոլոգիական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս համադրելու սոցիոլոգիական հետազոտության մեթոդներն ու էթնիկ համայնքների ուսումնասիրման սկզբունքները՝ բացահայտելու հայերի ինքնության պահպանման, ազգային պատկանելության գիտակցման և ընդունող հասարակության հետ փոխհարաբերությունների տարբեր կողմերը։ Հետազոտության թեմատիկ շրջանակը վերաբերում է սփյուռքյան միջավայրում լեզվի, մշակութային ավանդույթների, ընտանեկան կապերի, համայնքային կազմակերպվածության և ազգային ինքնագիտակցության դերին։ Կարևոր ուղղություններից է նաև հայերի հասարակական ինտեգրման և էթնիկ առանձնահատկությունների պահպանման փոխհարաբերության ուսումնասիրությունը։ Աշխատությունը նպաստում է Ռուսաստանի հայ համայնքի ժամանակակից վիճակի, ներքին բազմազանության և հասարակական գործընթացներում նրա մասնակցության գիտական ճանաչմանը։ Այն արժեքավոր նյութ է տրամադրում հայ սփյուռքի պատմությամբ ու արդի զարգացումներով, միգրացիոն գործընթացներով, էթնիկ ինքնությամբ և միջմշակութային հարաբերություններով հետաքրքրվող հետազոտողների, ուսանողների ու ընթերցողների համար։

History

Գիրքը օրացուցային հրատարակություն է, որի հիմնական նպատակը ժամանակի հաշվարկման և տարվա օրերի կազմակերպման վերաբերյալ տեղեկություններ ներկայացնելն է։ Այն արտացոլում է 19-րդ դարի հայերեն տպագիր միջավայրում օրացույցների գործնական կիրառությունը և դրանց նշանակությունը հասարակական ու անձնական կյանքում։ Նման հրատարակությունները ընթերցողներին օգնել են կողմնորոշվել տարվա ընթացքում, հետևել օրերի ու ամիսների հաջորդականությանը և կազմակերպել առօրյա գործերը։ Օրացույցները միաժամանակ ունեցել են մշակութային և կրոնական նշանակություն՝ կապված ժամանակի ավանդական ընկալման, տոնական շրջափուլերի և հասարակական կյանքի կազմակերպման հետ։ Դրանք նաև վկայում են տոմարական գիտելիքների տարածման և գրավոր տեղեկատվության հասանելի դարձնելու ձգտման մասին։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայոց տոմարագիտության, ժամանակագրության և Կոստանդնուպոլսի հայ տպագրության պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն հնարավորություն է տալիս դիտարկելու, թե ինչ դեր են ունեցել օրացույցները հայ ընթերցողի կյանքում՝ որպես ժամանակը հաշվարկելու, առօրյան կազմակերպելու և մշակութային ավանդույթները պահպանելու միջոց։

Literature

Սա գրականագիտական և ազգագրական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է Ջիվանիի բանաստեղծական ժառանգությանը, որտեղ վերլուծվում են նրա ստեղծագործությունների թեմատիկ բազմազանությունը, ժողովրդական մտածողության արտահայտման ձևերը և աշուղական արվեստի գեղարվեստական առանձնահատկությունները, աշխատանքը ընդգծում է Ջիվանիի պոեզիայում առկա սոցիալական արդարության, մարդկային արժանապատվության, հայրենասիրության և բարոյական արժեքների գաղափարական շերտերը, ինչպես նաև նրա լեզվի պարզության ու պատկերային հարստության համադրությունը, որը հնարավորություն է տալիս նրա երգերն ու բանաստեղծությունները հասանելի դարձնել լայն ժողովրդական լսարանի համար, միաժամանակ դիտարկվում է նրա ազդեցությունը հայկական աշուղական դպրոցի զարգացման վրա և նրա ստեղծագործական ավանդի շարունակականությունը ժողովրդական երգարվեստում։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է ամերիկյան հիբրիդային բարդիների կենսաբանական և տնտեսական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև Արարատյան դաշտի պայմաններում դրանց տնկարկային մշակության հեռանկարների գնահատմանը։ Քննության են առնվում տարբեր հիբրիդների աճի ու զարգացման օրինաչափությունները, տեղական հողակլիմայական պայմաններին հարմարվողականությունը և արտադրական տնկարկներում օգտագործման հնարավորությունները։ Վերլուծվում են ծառերի աճի արագությունը, բարձրության և բնի տրամագծի փոփոխությունները, կենսունակությունը, վերարտադրողական առանձնահատկությունները և շրջակա միջավայրի գործոնների նկատմամբ արձագանքը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Արարատյան դաշտին բնորոշ ջերմաստիճանային պայմանների, խոնավության, հողային հատկությունների, ոռոգման և այլ ագրոտեխնիկական գործոնների ազդեցությանը բարդիների զարգացման վրա։ Դիտարկվում են տնկանյութի ընտրության, տնկման խտության, տարածքի կազմակերպման, խնամքի և արդյունավետ մշակության համար անհրաժեշտ միջոցառումների կիրառման հարցերը։ Քննարկվում է տարբեր հիբրիդների համեմատական արդյունավետությունը՝ առավել կենսունակ, արագաճ և տվյալ միջավայրին համապատասխան ձևերի առանձնացման նպատակով։ Կարևորվում է տնկարկների արտադրողականության գնահատումը և փայտանյութի ստացման համար դրանց օգտագործման հնարավորությունների ուսումնասիրությունը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև արագաճ ծառատեսակների մշակության տնտեսական և բնապահպանական նշանակությանը, այդ թվում՝ հողերի արդյունավետ օգտագործման, կանաչ տարածքների ընդլայնման և ծառային կենսազանգվածի ավելացման տեսանկյունից։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել Արարատյան դաշտի պայմաններին համապատասխան հիբրիդային բարդիների ընտրությանը, դրանց մշակության գիտականորեն հիմնավորված եղանակների կատարելագործմանը և արտադրական տնկարկների արդյունավետ կազմակերպմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել անտառագետների, գյուղատնտեսների, ծառաբույծների, բնապահպանների և համապատասխան ոլորտների հետազոտողների համար։