More in Political Science

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Other Subjects

    Материалы для исследования вопросов по обороне Эриванской губернии

    Պատմական և ռազմապատմական բնույթի այս աշխատությունը ներկայացնում է Երևանի նահանգի պաշտպանության խնդիրների ուսումնասիրությանը վերաբերող նյութեր՝ ընդգրկելով տարածաշրջանի ռազմավարական նշանակության, աշխարհագրական պայմանների և պաշտպանական կազմակերպման հետ կապված հարցեր։ Քննության են առնվում նահանգի բնական և տեղագրական առանձնահատկությունները, հաղորդակցության ուղիները, բնակավայրերի տեղաբաշխումը և այն գործոնները, որոնք տվյալ ժամանակաշրջանում կարող էին նշանակություն ունենալ տարածքի պաշտպանության կազմակերպման տեսանկյունից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սահմանային տարածքների, ճանապարհային ցանցի, լեռնային անցումների և վարչական կենտրոնների ռազմավարական նշանակության գնահատմանը։ Նյութերը հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու XIX դարի վերջի ռազմական աշխարհագրության և ռազմավարական պլանավորման մոտեցումները, ինչպես նաև Կովկասյան տարածաշրջանի վերաբերյալ ռազմական կառույցների պատկերացումները։ Աշխատությունը կարևոր սկզբնաղբյուրային նշանակություն ունի Երևանի նահանգի պատմական աշխարհագրության, վարչատարածքային կառուցվածքի և տվյալ ժամանակաշրջանի ռազմաքաղաքական միջավայրի ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, կովկասագետների, պատմական աշխարհագրության և ռազմական պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-10-04
    Материалы для исследования вопросов по обороне Эриванской губернии
    Online

    Religion

    Աղոթամատույց

    Աղոթամատույցը քրիստոնեական հոգևոր գրականության այն տեսակներից է, որը նախատեսված է հավատացյալների անձնական աղոթական կյանքի և եկեղեցական բարեպաշտության կազմակերպման համար։ Այն ծառայում է որպես աղոթքների ժողովածու՝ հնարավորություն տալով ընթերցողին տարբեր հոգևոր առիթների և կարիքների դեպքում դիմելու Աստծուն, արտահայտելու հավատքը, երախտագիտությունը, զղջումն ու խնդրանքները։ Նման գրքերը կարևոր նշանակություն են ունեցել հայ քրիստոնեական ավանդության պահպանման և փոխանցման գործում՝ նպաստելով աղոթական խոսքի տարածմանը, հոգևոր սովորույթների ամրապնդմանը և հավատացյալների կրոնական դաստիարակությանը։ Դրանք կարող էին կիրառվել ինչպես անհատական աղոթքի, այնպես էլ ընտանեկան ու համայնքային հոգևոր կյանքի ընթացքում՝ ապահովելով աղոթքների և պաշտամունքային ձևակերպումների հասանելիությունը։ Աշխատանքը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ հոգևոր գրականության, աղոթագրքերի կազմության, կրոնական լեզվի և 19-րդ դարի հայ եկեղեցական մշակույթի ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն նաև վկայում է հայերեն տպագիր հոգևոր գրականության տարածման և Մխիթարյանների՝ կրոնական ու կրթական գրքերի հրատարակման գործում ունեցած ավանդի մասին։

    Updated: 2026-11-03
    Աղոթամատույց
    Online

    History

    Ազգային ժողովի արձանագրություններ, նիստ 14

    Հրատարակությունը ներկայացնում է Ազգային ժողովի տասնչորսերորդ նիստի արձանագրությունը՝ պահպանելով ժողովական աշխատանքի ընթացքի, քննարկումների և պաշտոնական գրառումների վերաբերյալ տեղեկությունները։ Այն կարևոր սկզբնաղբյուր է 19-րդ դարի հայ հասարակական ու քաղաքական կյանքի, ազգային հաստատությունների գործունեության և հայ համայնքի ինքնակառավարման համակարգի ուսումնասիրության համար։ Արձանագրությունը հնարավորություն է տալիս ծանոթանալու ժողովի օրակարգային հարցերին, քննարկումների ընթացակարգերին, մասնակիցների արտահայտած դիրքորոշումներին և որոշումների կայացման ձևերին։ Նման փաստաթղթերը վկայում են համայնքային կառավարման կազմակերպվածության, հասարակական խնդիրների քննարկման և ընդհանուր նշանակության հարցերի շուրջ համատեղ որոշումներ ձևավորելու փորձի մասին։ Դրանք նաև պահպանում են ժամանակաշրջանի պաշտոնական լեզվի, վարչական գրագրության և ժողովական մշակույթի առանձնահատկությունները։ Առանձին նիստերի արձանագրությունների համադրումը հնարավորություն է տալիս հետևելու ազգային ներկայացուցչական մարմնի գործունեության շարունակականությանը, քննարկվող հարցերի զարգացմանը և հայ համայնքի կառավարման առաջնահերթություններին։ Հրատարակությունը արժեքավոր փաստաթղթային նյութ է հայ քաղաքական ու վարչական պատմության, ազգային ինքնակառավարման ավանդույթների և 19-րդ դարի հայ հասարակական կյանքի ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-11-03
    Ազգային ժողովի արձանագրություններ, նիստ 14
    Online

    Religion

    Սրբերի վարքերի և Հայոց Սուրբ եկեղեցու տոնակատարությունների ժողովածու

    Այս ժողովածուն նվիրված է քրիստոնեական սրբերի կյանքին, նրանց վարքին ու հոգևոր գործունեությանը, ինչպես նաև Հայոց Սուրբ եկեղեցու տոնական օրերին և դրանց հետ կապված եկեղեցական ավանդույթներին։ «Ծաղկաքաղ» հասկացությունը ցույց է տալիս, որ գիրքը տարբեր աղբյուրներից ընտրված նյութերի հավաքածու է, որի նպատակն է ընթերցողին ներկայացնել սրբերի կյանքի և եկեղեցական տոնացույցի կարևոր դրվագները։ Սրբերի վարքերը քրիստոնեական գրականության մեջ կարևոր տեղ են զբաղեցնում՝ ներկայացնելով հավատքի, բարեպաշտության, անձնազոհության, համբերության և հոգևոր նվիրվածության օրինակներ։ Դրանք ծառայել են հավատացյալների կրոնական գիտելիքների ընդլայնմանը և բարոյական դաստիարակությանը։ Հայոց Սուրբ եկեղեցու տոնակատարություններին վերաբերող բաժինը կարող է ներառել եկեղեցական տարվա ընթացքում նշվող տոների նշանակության, դրանց պատմական կամ աստվածաբանական հիմքերի, հիշատակվող սրբերի և ավանդական ծիսական սովորությունների մասին տեղեկություններ։ Նման աշխատությունները կարևոր նշանակություն են ունեցել եկեղեցական կյանքի կազմակերպման, քրիստոնեական գիտելիքների տարածման և ազգային-եկեղեցական ավանդույթների պահպանման գործում։ Հրատարակությունը կարող էր օգտակար լինել հոգևորականների, եկեղեցական դպրոցների սաների և կրոնական գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Այն նաև արժեքավոր աղբյուր է հայ եկեղեցական գրականության, սրբերի հիշատակության ավանդույթի և XIX դարի հայ կրոնական հրատարակչության ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Առանց գրքի ամբողջական բնագրի հնարավոր չէ հստակեցնել, թե որ սրբերի վարքերն են ընդգրկված ժողովածուում, ինչ տոներ են ներկայացված և արդյոք նյութերն ուղեկցվում են բացատրություններով կամ ծիսական ցուցումներով։

    Updated: 2026-10-24
    Սրբերի վարքերի և Հայոց Սուրբ եկեղեցու տոնակատարությունների ժողովածու
    Online

    Geography

    Նոր աշխարհագրություն

    Աշխատությունը աշխարհագրական գիտելիքների ուսուցմանն ու համակարգված ներկայացմանն ուղղված ուսումնական բնույթի հրատարակություն է, որի նպատակն է ընթերցողին ծանոթացնել Երկրի, մայրցամաքների, երկրների, բնակավայրերի և աշխարհագրական միջավայրի հիմնական առանձնահատկություններին։ Այն ընդգրկում է աշխարհագրության հիմնարար հարցեր՝ ներկայացնելով երկրագնդի տարածական կառուցվածքը, ցամաքների և ջրային տարածքների հարաբերակցությունը, բնական պայմանների բազմազանությունը, բնակչության տեղաբաշխումն ու մարդկային գործունեության կապը շրջակա միջավայրի հետ։ Աշխարհագրական գիտելիքների միջոցով ընթերցողը հնարավորություն է ստանում պատկերացում կազմելու տարբեր երկրների ու ժողովուրդների, նրանց բնակության տարածքների, բնական պաշարների, կլիմայական առանձնահատկությունների և տնտեսական զբաղմունքների մասին։ Նման ուսումնական աշխատությունները կարևոր նշանակություն են ունեցել աշխարհաճանաչողության զարգացման, տարածական մտածողության ձևավորման և բնության ու հասարակության փոխկապակցվածության ընկալման համար։ Հրատարակությունը ներկայացնում է նաև աշխարհագրության՝ որպես ինքնուրույն գիտակարգի կրթական նշանակությունը՝ նպաստելով աշխարհագրական անվանումների, հասկացությունների և տեղագրական տեղեկությունների յուրացմանը։ Այն արժեքավոր է 19-րդ դարի հայերեն աշխարհագրական ուսումնական գրականության, աշխարհագրական գիտելիքների տարածման և հայ կրթական մտքի զարգացման պատմության ուսումնասիրության համար։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել աշխարհագրության պատմությամբ, բնական և հասարակական աշխարհագրության սկզբնական ուսուցմամբ, հայերեն գիտակրթական գրականությամբ և 19-րդ դարի հայ կրթամշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների ու հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-11-10
    Նոր աշխարհագրություն
    Online

    History

    Սյունիքը Օրբելյանների օրոք․ XIII–XV դարեր

    Գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Սյունիքի պատմությանը Օրբելյան իշխանական տոհմի կառավարման ժամանակաշրջանում՝ XIII–XV դարերում։ Աշխատությունը դիտարկում է տարածաշրջանի քաղաքական, վարչական, տնտեսական, հասարակական և մշակութային կյանքը՝ բացահայտելով Օրբելյանների իշխանության դերը Սյունիքի պատմական զարգացման մեջ։ Օրբելյան տոհմը միջնադարյան Հայաստանի նշանավոր իշխանական տներից էր, որի գործունեությունը նշանակալի ազդեցություն է ունեցել Սյունիքի պետական-քաղաքական կազմակերպման, տեղական կառավարման և մշակութային կյանքի վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարևոր տեղ են զբաղեցնում իշխանական իշխանության ձևավորման ու պահպանման, տարածաշրջանի ներքին հարաբերությունների, արտաքին քաղաքական հանգամանքների և ժամանակաշրջանի պատմական իրադարձությունների ուսումնասիրությունը։ Սյունիքի վանքերը, կրթական ու հոգևոր կենտրոնները, ճարտարապետական հուշարձանները և ձեռագրական ժառանգությունը նույնպես կարևոր նշանակություն ունեն այդ ժամանակաշրջանի մշակութային պատկերը հասկանալու համար։ Աշխատությունը նպաստում է միջնադարյան Սյունիքի պատմական դերի, Օրբելյանների իշխանական գործունեության և տարածաշրջանի հասարակական կյանքի ամբողջական ընկալմանը։ Այն արժեքավոր աղբյուր է միջնադարյան Հայաստանի քաղաքական պատմությամբ, իշխանական տոհմերով, պատմական աշխարհագրությամբ և հայկական մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների ու ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-11-03
    Սյունիքը Օրբելյանների օրոք․ XIII–XV դարեր