ՀՀ համայնքների բյուջեների ֆինանսական հնարավորությունների ընդլայնման հիմնահարցերը

Տեխնոլոգիա

Աշխատությունը նվիրված է շարժական հեռախոսային կապի համակարգերում հաղորդակցման կապուղիների մաթեմատիկական մոդելավորման, բնութագրերի գնահատման և աշխատանքի օպտիմալացման խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում ռադիոկապուղու միջոցով տեղեկատվության փոխանցման գործընթացն է՝ հաշվի առնելով ազդանշանի տարածման միջավայրի առանձնահատկությունները, աղմուկը, միջամտությունները, բազմուղի տարածումը, ազդանշանի թուլացումը և շարժական բաժանորդների տեղաշարժի հետևանքով առաջացող փոփոխությունները։ Քննվում են կապուղիների մոդելավորման տեսական սկզբունքները և այն մաթեմատիկական ու վիճակագրական մոտեցումները, որոնց միջոցով հնարավոր է նկարագրել շարժական կապի համակարգի վարքը տարբեր պայմաններում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ազդանշանի որակի, թողունակության, կապի հուսալիության, սպեկտրային արդյունավետության և ռադիոռեսուրսների օգտագործման միջև գոյություն ունեցող փոխկապակցվածությանը։ Ուսումնասիրվում են կապուղիների հատկությունների վրա բազային կայանների տեղաբաշխման, ծածկույթի տարածքի, հաճախականային ռեսուրսների բաշխման և բաժանորդային ծանրաբեռնվածության ազդեցությունները։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում օպտիմալացման խնդիրը, որի շրջանակում դիտարկվում են համակարգի սահմանափակ ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման, հաղորդման որակի պահպանման և սպասարկվող օգտվողների պահանջներին համապատասխան աշխատանքի կազմակերպման սկզբունքները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել մաթեմատիկական մոդելներ, համակարգչային նմանակումներ և տարբեր սցենարների համեմատական վերլուծություններ՝ կապուղիների աշխատանքային բնութագրերի գնահատման համար։ Անդրադարձ է կատարվում նաև շարժական կապի ցանցերում երթևեկության փոփոխականության և տարբեր բջիջների միջև ռեսուրսների բաշխման խնդիրներին, ինչպես նաև շարժվող բաժանորդի սպասարկման շարունակականության ապահովման նշանակությանը։ Մոդելավորման արդյունքները հնարավորություն են տալիս գնահատել տարբեր պարամետրերի ազդեցությունը համակարգի ընդհանուր արդյունավետության վրա և հիմնավորել կապի որակի բարելավման համար առավել նպատակահարմար մոտեցումները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է հեռահաղորդակցության տեսության, ռադիոկապի, մաթեմատիկական մոդելավորման և օպտիմալացման մեթոդները՝ շարժական հեռախոսային համակարգերի կապուղիների արդյունավետության, կայունության և ռեսուրսների օգտագործման բարելավման խնդիրները համակարգված ուսումնասիրելու նպատակով։

Կենսաբանություն

Վարակիչ հիվանդություններ փոխանցողներ (կոչվում են նաև վեկտորներ) այն կենդանի օրգանիզմներն են, որոնք կարողանում են մեկ հյուրընկալողից մյուսին փոխանցել հիվանդություն առաջացնող մանրէներ՝ բակտերիաներ, վիրուսներ կամ մակաբույծներ։ Նկարագրություն Վեկտորները հիմնականում միջատներ կամ այլ փոքր կենդանիներ են, որոնք սնվում են արյունով կամ շփվում են մարդկանց և կենդանիների հետ։ Նրանք կարող են իրենց մարմնում կամ արտաքին մակերեսին կրել հարուցիչներ և փոխանցել դրանք կծելու կամ շփման միջոցով։ Օրինակներ՝ Մոծակներ – փոխանցում են մալարիա, դենգե, Զիկա վիրուս Տիզեր – փոխանցում են լայմի հիվանդություն Ճանճեր – կարող են տարածել աղիքային վարակներ Լվեր – փոխանցում են ժանտախտ Վարակիչ հիվանդությունների փոխանցումը վեկտորների միջոցով մեծ խնդիր է հատկապես այն շրջաններում, որտեղ կան հարմար կլիմայական պայմաններ դրանց բազմացման համար։

Բժշկություն

Գիրքը նվիրված է պարոդոնտի բորբոքային հիվանդությունների բուժման երկու մոտեցումների՝ ապարատային և դեղորայքային մեթոդների համեմատական գնահատմանը՝ հիմնվելով արյան բջիջների ագրեգատային վիճակի ցուցանիշների վրա։ Աշխատությունում ներկայացվում են պարոդոնտի բորբոքային ախտաբանության պաթոգենեզի հիմնական մեխանիզմները, բորբոքային գործընթացի ազդեցությունը միկրոշրջանառության և հեմոռեոլոգիական հատկությունների վրա, ինչպես նաև արյան բջիջների՝ մասնավորապես էրիթրոցիտների և թրոմբոցիտների ագրեգացիոն վարքի փոփոխությունները։ Հեղինակը վերլուծում է ապարատային բուժման մեթոդների (ֆիզիոթերապևտիկ և տեղային ազդեցության տեխնոլոգիաներ) և դեղորայքային թերապիայի արդյունավետությունը՝ գնահատելով դրանց ազդեցությունը բորբոքային գործընթացի նվազեցման, հյուսվածքների վերականգնման և արյան ռեոլոգիական ցուցանիշների կարգավորման վրա։ Գրքում ընդգծվում է լաբորատոր և կլինիկական տվյալների համադրության կարևորությունը բուժման արդյունքների օբյեկտիվ գնահատման համար, ինչպես նաև առաջարկվում են համեմատական վերլուծության մեթոդաբանական մոտեցումներ։ Աշխատությունը նախատեսված է ստոմատոլոգների, պարոդոնտոլոգների, կլինիկական լաբորատոր մասնագետների, բժշկական հետազոտողների, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտություններով ուսանողների և օրդինատորների համար՝ նպաստելով պարոդոնտի հիվանդությունների բուժման գիտական և ապացուցողական մոտեցումների զարգացմանը։

Կենսաբանություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է գլիկոլիտիկ ֆերմենտների փոխազդեցությունների ուսումնասիրությանը՝ համակարգչային մոդելավորման մեթոդների կիրառմամբ։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են գլիկոլիզի կենսաքիմիական ուղու հիմնական ֆերմենտների կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց փոխադարձ ազդեցությունները բջջային էներգետիկ գործընթացների կարգավորման մեջ։ Աշխատությունում ներկայացվում են մոլեկուլային դինամիկայի, docking-ի և համակարգային կենսաբանության մոդելավորման մոտեցումները, որոնք թույլ են տալիս վերականգնել ֆերմենտների միջև հնարավոր փոխազդեցությունների ցանցը և գնահատել դրանց կինետիկ վարքագիծը։

Բժշկություն

Հանրային առողջապահության և կանխարգելիչ բժշկության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է առողջության առաջնային պահպանման համակարգում ոչ վարակիչ հիվանդությունների կանխարգելման ժամանակակից մոտեցումների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում հիվանդությունների զարգացման ռիսկի գործոնների վաղ հայտնաբերման, բնակչության առողջական վիճակի գնահատման, պարբերական զննությունների և կանխարգելիչ խորհրդատվության կազմակերպման հիմնական սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում առողջ ապրելակերպի խթանմանը, առողջության վերաբերյալ իրազեկվածության բարձրացմանը և անհատական ռիսկերի գնահատման հիման վրա կանխարգելիչ միջոցառումների իրականացմանը։ Վերլուծվում են առաջնային բուժօգնության մասնագետների դերը, հիվանդների շարունակական հսկողության կազմակերպումը և տարբեր մասնագետների միջև համագործակցության հնարավորությունները։ Քննարկվում են նաև կանխարգելման ծրագրերի արդյունավետության գնահատման, առողջապահական ծառայությունների մատչելիության բարձրացման, թվային գործիքների կիրառման և բնակչության տարբեր խմբերի կարիքներին համապատասխան միջամտությունների կազմակերպման մոտեցումները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված ներկայացնելու առաջնային օղակում ոչ վարակիչ հիվանդությունների կանխարգելման հիմնական ուղղությունները և դրանց զարգացման հնարավորությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հանրային առողջապահության, ընտանեկան բժշկության, կանխարգելիչ բժշկության և առողջապահության կազմակերպման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Այլ առարկաներ

Հրատարակությունը հայկական օրացուցային գրականության օրինակ է, որը նախատեսված է որոշակի տարվա օրերի, ամիսների և տոնական ու հիշատակի ամսաթվերի վերաբերյալ տեղեկություններ ներկայացնելու համար։ Օրացուցային հիմնական նյութի հետ մեկտեղ այն ներառում է կանխատեսումների և ժողովրդական պատկերացումների վրա հիմնված տեղեկություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանի կենցաղային մշակույթի, հավատալիքների և ժամանցային ընթերցանության առանձնահատկությունները։ Նման հրատարակություններում օրացուցային տվյալները կարող են զուգակցվել տարվա եղանակների, բնության երևույթների, գյուղատնտեսական աշխատանքների, ընտանեկան և հասարակական կյանքի հետ կապված տարբեր խորհուրդների ու կանխատեսումների հետ։ Առանձին նշանակություն ունեն հայկական ավանդույթներին, եկեղեցական և ժողովրդական տոներին, հիշարժան օրերին ու սովորույթներին վերաբերող նյութերը, որոնց միջոցով հնարավոր է պատկերացում կազմել ժամանակաշրջանի հասարակության առօրյա կյանքի մասին։ Կանխատեսումները ներկայացվում են որպես ժողովրդական հավատալիքների և ժամանակի մշակութային պատկերացումների արտահայտություն, այլ ոչ թե գիտականորեն հաստատված տեղեկություններ։ Հրատարակությունն այս առումով կարող է դիտարկվել ոչ միայն որպես գործնական օրացույց, այլև որպես պատմամշակութային աղբյուր, որն արտացոլում է ընթերցողական հետաքրքրությունները, ավանդական պատկերացումները և օրացուցային մշակույթի առանձնահատկությունները։ Այն կարող է օգտակար լինել ազգագրագետների, պատմաբանների, բանագետների, մշակութաբանների, գրադարանային և մատենագիտական ոլորտների մասնագետների, ինչպես նաև հայկական կենցաղային մշակույթով և հին օրացուցային հրատարակություններով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։