Քրիստիանոսի և Քրիստինեի ճանապարհորդությունը

Technology

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է մետալուրգիական արտադրության ընթացքում առաջացող թափոնախարամների օգտագործմամբ ֆերոսիլիցիումի ստացման տեխնոլոգիայի մշակմանը և տեխնոլոգիական գործընթացի արդյունավետության ուսումնասիրմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է մետալուրգիական թափոնները վերածել օգտակար երկրորդային հումքի՝ դրանցում պարունակվող երկաթի և սիլիցիումի միացությունները կիրառելով ֆերոսիլիցիումի արտադրության համար։ Նման մոտեցումը կարևոր է ինչպես մետալուրգիական արտադրության թափոնների ծավալը նվազեցնելու, այնպես էլ բնական հանքային հումքի օգտագործումը սահմանափակելու և արտադրական գործընթացների ռեսուրսաարդյունավետությունը բարձրացնելու տեսանկյունից։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել սկզբնական թափոնախարամների քիմիական և հանքաբանական կազմը, դրանցում երկաթի, սիլիցիումի և այլ բաղադրիչների պարունակությունը, ինչպես նաև նյութի ֆիզիկական հատկությունները։ Հումքի կազմի մանրամասն վերլուծությունը անհրաժեշտ է տեխնոլոգիական գործընթացի օպտիմալ պարամետրերը որոշելու համար, քանի որ տարբեր ծագում ունեցող խարամները կարող են զգալիորեն տարբերվել օգտակար բաղադրիչների պարունակությամբ և կառուցվածքով։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ֆերոսիլիցիումի ստացման համար հումքի նախապատրաստումը։ Այն կարող է ներառել խարամի մանրացում, տեսակավորում, հարստացում, անհրաժեշտ բաղադրիչների խառնում և վերականգնիչ նյութերի ավելացում։ Նախապատրաստման պայմանների ճիշտ ընտրությունը կարող է էապես ազդել հետագա վերականգնման գործընթացի արդյունավետության և ստացվող համաձուլվածքի որակի վրա։ Աշխատանքում առանձնահատուկ նշանակություն ունի մետալուրգիական վերականգնման գործընթացի ուսումնասիրությունը, որի ընթացքում սիլիցիումի միացություններից ստացվող սիլիցիումը միավորվում է երկաթի հետ՝ ձևավորելով պահանջվող համաձուլվածքը։ Կարող են ուսումնասիրվել ջերմաստիճանի, հումքի բաղադրության, վերականգնիչի քանակի, գործընթացի տևողության և այլ տեխնոլոգիական պարամետրերի ազդեցությունը ֆերոսիլիցիումի ելքի և քիմիական կազմի վրա։ Տեխնոլոգիական գործընթացի օպտիմալացման հիմնական խնդիրներից է օգտակար բաղադրիչների առավելագույն վերականգնումը՝ նվազագույն էներգետիկ և նյութական ծախսերով։ Այդ նպատակով կարող են համեմատվել տարբեր հումքային խառնուրդներ և վերականգնման ռեժիմներ, ինչպես նաև գնահատվել ստացված արտադրանքի մաքրությունը, սիլիցիումի պարունակությունը և մետալուրգիական հատկությունները։ Ստացված ֆերոսիլիցիումի որակի գնահատումը կարող է իրականացվել քիմիական, մետալոգրաֆիական և ֆիզիկաքիմիական մեթոդներով։ Ուսումնասիրվում են համաձուլվածքի հիմնական բաղադրիչների պարունակությունը, կառուցվածքը, հնարավոր խառնուրդների առկայությունը և արտադրանքի համապատասխանությունը հետագա մետալուրգիական կիրառությունների պահանջներին։ Ֆերոսիլիցիումը լայնորեն օգտագործվում է պողպատի և թուջի արտադրության մեջ՝ որպես սիլիցիում պարունակող հավելանյութ և դեզօքսիդացնող նյութ, ուստի ստացված արտադրանքի որակը կարևոր է դրա գործնական արժեքի որոշման համար։ Հետազոտության էական կողմերից է նաև արտադրական թափոնների վերամշակման տնտեսական և բնապահպանական նշանակությունը։ Խարամների օգտակար բաղադրիչների վերադարձը արտադրական շրջանառություն կարող է նվազեցնել դրանց կուտակման հետ կապված բնապահպանական խնդիրները, կրճատել թափոնների պահեստավորման համար անհրաժեշտ տարածքները և միաժամանակ ստեղծել լրացուցիչ հումքային ռեսուրս։ Բացի դրանից, երկրորդային հումքի օգտագործումը կարող է նվազեցնել առաջնային հանքային հումքի արդյունահանման և վերամշակման անհրաժեշտությունը։ Աշխատության գործնական նշանակությունը կայանում է մետալուրգիական թափոնների հիման վրա ֆերոսիլիցիումի ստացման տեխնոլոգիական սխեմայի մշակման հնարավորության մեջ։ Առաջարկվող մոտեցումները կարող են կիրառվել մետալուրգիական ձեռնարկություններում՝ արտադրական թափոնների վերամշակման, օգտակար բաղադրիչների կորզման և հավելյալ արժեք ունեցող արտադրանքի ստացման նպատակով։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել մետալուրգներին, նյութագետներին, հանքահարստացման մասնագետներին, արտադրական տեխնոլոգներին և արդյունաբերական թափոնների վերամշակման ոլորտի հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը համադրում է մետալուրգիական թափոնների վերամշակման և համաձուլվածքների արտադրության խնդիրները՝ նպատակ ունենալով մշակել տեխնոլոգիական և ռեսուրսաարդյունավետ եղանակ, որի միջոցով արտադրական խարամները կարող են վերածվել ֆերոսիլիցիումի ստացման համար պիտանի երկրորդային հումքի՝ միաժամանակ բարձրացնելով մետալուրգիական արտադրության տնտեսական և բնապահպանական արդյունավետությունը։

Geography

Աշխատությունը նվիրված է պոչամբարների և դրանց պատվարային կառուցվածքների կայունության գնահատման հիմնախնդիրներին դինամիկ ազդեցությունների պայմաններում՝ հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացնելով կառուցվածքի, պահվող թափոնային զանգվածի և հիմնատակային գրունտների փոխազդեցության վրա։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են դինամիկ բեռնվածքների հետևանքով գրունտային միջավայրում առաջացող լարումների, դեֆորմացիաների և տեղաշարժերի փոփոխությունները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը ամբողջ համակարգի ընդհանուր կայունության վրա։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի սեյսմիկ ազդեցությունների ուսումնասիրությունը, քանի որ երկրաշարժերի ժամանակ պոչամբարի պատվարներում և նստվածքային զանգվածներում առաջացող փոփոխությունները կարող են էապես տարբերվել ստատիկ պայմաններում դիտվող վարքից։ Քննվում են գրունտների ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների, խոնավության, խտության, հատիկաչափական կազմի և ջրահագեցվածության ազդեցությունները դինամիկ արձագանքի ձևավորման վրա։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում ծակոտկենային ջրի ճնշման փոփոխությունների, ամրության հնարավոր նվազման և դեֆորմացիաների կուտակման գնահատումը՝ որպես կառուցվածքի կայունության վրա ազդող գործոններ։ Ուսումնասիրվում են նաև պատվարների երկրաչափական առանձնահատկությունները, կառուցման փուլայնությունը, հիմքի պայմանները և պոչային նյութերի տարածական բաշխվածությունը։ Հետազոտության ընթացքում կարող են համադրվել երկրատեխնիկական հետազոտությունների տվյալները, ինժեներաերկրաբանական դիտարկումները և թվային մոդելավորման մեթոդները՝ տարբեր դինամիկ սցենարների պայմաններում համակարգի վարքը գնահատելու նպատակով։ Հատուկ ուշադրություն է հատկացվում կայունության սահմանային վիճակների և առավել զգայուն հատվածների բացահայտմանը, ինչը կարևոր է վտանգների գնահատման և երկարաժամկետ վերահսկման համար։ Դիտարկվում է նաև մոնիթորինգի նշանակությունը՝ տեղաշարժերի, ջրային ռեժիմի և կառուցվածքի վիճակի փոփոխությունները ժամանակին հայտնաբերելու տեսանկյունից։ Նման ուսումնասիրություններն անհրաժեշտ են հանքարդյունաբերական թափոնների պահեստավորման օբյեկտների անվտանգության, շրջակա միջավայրի պաշտպանության և տեխնածին վտանգների նվազեցման գիտական հիմնավորման համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է գրունտների մեխանիկայի, երկրատեխնիկայի, սեյսմակայունության և ինժեներական երկրաբանության մոտեցումները՝ դինամիկ ազդեցությունների պայմաններում պոչամբարների կառուցվածքային կայունությունն ու անվտանգության գործոնները համալիր գնահատելու նպատակով։

Law

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում իրավունքի աղբյուրների համակարգի տեսական և գործնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Վերլուծվում են իրավունքի աղբյուր հասկացության բովանդակությունը, դրա հիմնական տեսակները, իրավական համակարգում դրանց նշանակությունը և փոխհարաբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Սահմանադրությանը, օրենքներին, ենթաօրենսդրական նորմատիվ իրավական ակտերին, միջազգային իրավական փաստաթղթերին և իրավակարգավորման գործընթացում նշանակություն ունեցող այլ իրավական ձևերին։ Քննարկվում են տարբեր իրավական ակտերի իրավաբանական ուժի, աստիճանակարգության, ընդունման, գործողության և կիրառման հետ կապված հարցերը։ Վերլուծվում է իրավունքի աղբյուրների դերը հասարակական հարաբերությունների կարգավորման, իրավական որոշակիության ապահովման և միասնական իրավակիրառ պրակտիկայի ձևավորման գործում։ Անդրադարձ է կատարվում նաև դատական պրակտիկայի և իրավական մեկնաբանությունների նշանակությանը, իրավական նորմերի միջև հնարավոր հակասությունների լուծման մեխանիզմներին և օրենսդրական կարգավորման բացերի հաղթահարման խնդիրներին։ Տեսական դրույթները դիտարկվում են իրավակիրառ գործունեության հետ փոխկապակցված՝ հնարավորություն տալով գնահատել իրավունքի աղբյուրների համակարգի գործնական նշանակությունը պետական մարմինների, դատարանների և իրավահարաբերությունների այլ մասնակիցների գործունեության համար։ Քննարկվում են նաև ազգային իրավական համակարգի զարգացման և իրավունքի աղբյուրների կարգավորման կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, օրենսդրական և իրավակիրառ ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների և իրավաբանական մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

Political Science

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության պատմականորեն ձևավորված քաղաքների վերակառուցման և քաղաքաշինական զարգացման գործընթացներում պատմամշակութային հուշարձանների պահպանության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են պատմական քաղաքային միջավայրի ձևավորման առանձնահատկությունները, ճարտարապետական ժառանգության պահպանության սկզբունքները և ժամանակակից քաղաքաշինական պահանջների ու մշակութային արժեքների պաշտպանության միջև հավասարակշռության ապահովման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատմական շենքերի, ճարտարապետական համալիրների, հուշարձանների և ավանդական քաղաքային կառուցապատման պահպանման, վերականգնման ու ժամանակակից գործառույթներին հարմարեցման խնդիրներին։ Ուսումնասիրվում են քաղաքների վերակառուցման ընթացքում պատմական միջավայրի ամբողջականության պահպանման, նոր կառուցապատման ազդեցության գնահատման, հուշարձանների պահպանական գոտիների սահմանման և քաղաքաշինական նախագծերի մշակման մեթոդաբանական մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում մշակութային ժառանգության պահպանության իրավական և կազմակերպական մեխանիզմներին, պատմաճարտարապետական ուսումնասիրությունների նշանակությանը, ինչպես նաև վերականգնողական աշխատանքների իրականացման սկզբունքներին։ Կարևորվում են պատմական քաղաքների ինքնատիպության, ճարտարապետական դիմագծի և մշակութային շարունակականության պահպանման անհրաժեշտությունը՝ քաղաքային ենթակառուցվածքների արդիականացման և բնակչության ժամանակակից պահանջների բավարարման պայմաններում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ճարտարապետների, քաղաքաշինարարների, հուշարձանների պահպանության մասնագետների, վերականգնողների, մշակութաբանների, պատմաբանների, տեղական ինքնակառավարման մարմինների աշխատակիցների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Economics

Գիրքը նվիրված է Սիրիայի Արաբական Հանրապետության և Լիբանանի Հանրապետության տնտեսական համակարգերի կառուցվածքի, զարգացման առանձնահատկությունների և տարածաշրջանային համագործակցության հեռանկարների համակողմանի վերլուծությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության հետ տնտեսական կապերի հնարավորությունների համատեքստում։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են երկու երկրների մակրոտնտեսական ցուցանիշները, արտադրական և ծառայությունների ոլորտների կառուցվածքը, արտաքին առևտրի առանձնահատկությունները, ինչպես նաև տնտեսական քաղաքականության հիմնական ուղղությունները։ Հեղինակը վերլուծում է տարածաշրջանային տնտեսական ինտեգրման հնարավորությունները, ներդրումային միջավայրի առանձնահատկությունները և փոխադարձ առևտրատնտեսական կապերի զարգացման ներուժը՝ ընդգծելով Հայաստանի հետ համագործակցության պոտենցիալ ոլորտները։ Գրքում քննարկվում են նաև էներգետիկայի, տրանսպորտային միջանցքների, զբոսաշրջության, գյուղատնտեսության և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտներում համագործակցության հեռանկարները՝ հաշվի առնելով տարածաշրջանային քաղաքական և տնտեսական գործոնները։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումները և գործնական վերլուծությունը՝ առաջարկելով հնարավոր ուղիներ տնտեսական կապերի ընդլայնման և փոխշահավետ համագործակցության զարգացման համար։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագետների, միջազգային հարաբերությունների մասնագետների, պետական կառավարման ոլորտի աշխատողների, գիտահետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Chemistry

Աշխատությունը նվիրված է հիմնական շղթայում տրիազենային և ազոխումբ պարունակող զուգորդված պոլիարիլենների սինթեզին, կառուցվածքային առանձնահատկությունների ուսումնասիրմանը և դրանց ֆիզիկաքիմիական հատկությունների բացահայտմանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են նմանատիպ պոլիմերների ստացման սկզբունքները, մոլեկուլային կառուցվածքի ձևավորման օրինաչափությունները և սինթեզի պայմանների ազդեցությունը ստացվող նյութերի հատկությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պոլիարիլենային հիմնական շղթայում տրիազենային և ազոխմբերի ներմուծմանը, դրանց փոխազդեցությանը արոմատիկ կառուցվածքային հատվածների հետ և այդ խմբերի դերին պոլիմերների էլեկտրոնային, օպտիկական ու այլ ֆիզիկաքիմիական բնութագրերի ձևավորման գործընթացում։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են ստացված միացությունների կառուցվածքն ու կազմը, մոլեկուլային բնութագրերը, ջերմային կայունությունը, սպեկտրային և օպտիկական հատկությունները, ինչպես նաև կառուցվածք–հատկություն փոխկապակցվածությունը։ Վերլուծվում է, թե ինչպես կարող են պոլիմերային շղթայի կառուցվածքի, ֆունկցիոնալ խմբերի բնույթի և դրանց փոխդասավորության փոփոխությունները ազդել նյութերի ֆիզիկական ու քիմիական վարքագծի վրա։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս գնահատել ուսումնասիրվող պոլիմերների կիրառական ներուժը և դրանց օգտագործման հնարավոր ուղղությունները ժամանակակից նյութագիտության ու բարձրամոլեկուլային միացությունների քիմիայի բնագավառներում։ Հետազոտությունը կարևոր է նաև ֆունկցիոնալ պոլիմերների ստացման և նոր հատկություններով նյութերի նախագծման տեսանկյունից, քանի որ զուգորդված պոլիմերային համակարգերը կարող են հետաքրքրություն ներկայացնել օպտոէլեկտրոնիկայի, սենսորային տեխնոլոգիաների, ֆոտոնային նյութերի և այլ առաջադեմ կիրառությունների համար։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել օրգանական և պոլիմերային քիմիայի, նյութագիտության և ֆիզիկական քիմիայի մասնագետներին, հետազոտողներին, ասպիրանտներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։