Նշանավոր և հիշարժան տարեթվերի օրացույց 1973: Ապրիլ, մայիս, հունիս

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է «լռություն» ֆենոմենի լեզվամշակութային դրսևորումների ուսումնասիրությանը քաղաքական խոսույթում՝ համեմատական վերլուծության հիման վրա՝ անգլերեն և հայերեն լեզվական նյութի կիրառմամբ։ Գրքում դիտարկվում է լռությունը ոչ միայն որպես հաղորդակցական բացակայություն, այլ որպես իմաստակիր և բազմաշերտ լեզվական ու մշակութային երևույթ, որը կարող է ունենալ ռազմավարական, հռետորական և գաղափարական գործառույթներ քաղաքական հաղորդակցության մեջ։ Հեղինակը վերլուծում է այն իրավիճակները, երբ լռությունը կիրառվում է որպես քաղաքական դիրքորոշման արտահայտման միջոց, պատասխանատվության խուսափման, լեգիտիմության պահպանման կամ հանրային ընկալումների կառավարման ռազմավարություն։ Քննարկվում են նաև տարբեր մշակութային միջավայրերում լռության ընկալման առանձնահատկությունները, դրա կապը իշխանության, հեղինակության և սոցիալական նորմերի հետ։ Աշխատությունը հիմնված է դիսկուրսիվ վերլուծության մեթոդների վրա և ընդգրկում է քաղաքական ելույթներ, մեդիա նյութեր և հրապարակային հաղորդակցման օրինակներ՝ բացահայտելով լռության բազմաֆունկցիոնալ բնույթը քաղաքական լեզվական պրակտիկայում։ Գիրքը նախատեսված է լեզվաբանների, մշակութաբանների, քաղաքագետների և հաղորդակցության ոլորտի հետազոտողների համար։

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է աֆրիկյան խոզերի ժանտախտի սուր ընթացքի ժամանակ էրիթրոպոեզի՝ էրիթրոցիտների առաջացման և հասունացման գործընթացի խանգարումների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են հիվանդության ընթացքում արյունաստեղծ համակարգում տեղի ունեցող փոփոխությունները, մասնավորապես՝ կարմիր արյան բջիջների ձևավորման, հասունացման և շրջանառության պահպանման վրա հիվանդաբանական գործընթացների ազդեցությունը։ Ուշադրություն է դարձվում սուր վարակային ընթացքին բնորոշ հեմատոլոգիական փոփոխություններին և դրանց հնարավոր կապին օրգանիզմում զարգացող ընդհանուր պաթոֆիզիոլոգիական գործընթացների հետ։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես կարող է ծանր վարակային ախտահարումը անդրադառնալ ոսկրածուծի արյունաստեղծ գործունեության, էրիթրոցիտների արտադրության հավասարակշռության և արյան կազմի փոփոխությունների վրա։ Քննարկվում են նաև էրիթրոպոեզի խանգարումների հնարավոր մեխանիզմները՝ հաշվի առնելով հիվանդության համակարգային բնույթը, անոթային և հյուսվածքային ախտահարումները, օրգանիզմի ընդհանուր ինտոքսիկացիան և այլ պաթոլոգիական երևույթներ։ Հեմատոլոգիական ցուցանիշների ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի հիվանդության ընթացքի և կենդանու օրգանիզմում առաջացող փոփոխությունների բնութագրման համար, քանի որ արյունաստեղծ համակարգի վիճակը կարող է արտացոլել ընդհանուր ախտաբանական գործընթացի խորությունն ու դինամիկան։ Աշխատությունը միաժամանակ արժեքավոր է անասնաբուժական ախտաբանության և վարակիչ հիվանդությունների ուսումնասիրման տեսանկյունից՝ նպաստելով աֆրիկյան խոզերի ժանտախտի ժամանակ օրգանիզմի համակարգային արձագանքի առավել ամբողջական ընկալմանը։ Նյութը կարող է հետաքրքրել անասնաբույժներին, ախտաբաններին, անասնաբուժական բժշկության և կենսաբժշկական գիտությունների հետազոտողներին, ասպիրանտներին ու ուսանողներին, ինչպես նաև վարակիչ հիվանդությունների և արյունաստեղծ համակարգի պաթոֆիզիոլոգիայի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետներին։

Բժշկություն

Գիրքը նվիրված է ռևմատիկ հիվանդությունների դեպքում սրտամկանի վնասման հումորալ աուտոիմուն մեխանիզմների ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով իմունաբանական գործընթացների և սրտանոթային ախտահարումների փոխկապակցվածությունը։ Այն անդրադառնում է աուտոիմուն ռեակցիաների ձևավորման կենսաբանական հիմքերին, հակամարմինների դերին, իմունային համակարգի խանգարումներին և դրանց ազդեցությանը սրտամկանի կառուցվածքային ու ֆունկցիոնալ փոփոխությունների վրա։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են ռևմատիկ հիվանդությունների ժամանակ զարգացող իմունաբանական գործընթացները, սրտամկանի վնասման առաջացման հնարավոր մեխանիզմները, ախտորոշման մոտեցումները և հետազոտական մեթոդները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հումորալ իմունիտետի ցուցանիշների գնահատմանը, աուտոհակամարմինների նշանակությանը և դրանց հնարավոր կիրառմանը հիվանդությունների ընթացքի կանխատեսման ու բուժական ռազմավարությունների կատարելագործման նպատակով։ Գիրքը արժեքավոր գիտական նյութ է սրտաբանների, ռևմատոլոգների, իմունաբանների, բժշկական հետազոտողների, դասախոսների և բժշկական բուհերի ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են աուտոիմուն հիվանդությունների ախտածագմամբ և սրտամկանի ախտահարումների ժամանակակից ուսումնասիրություններով։

Տնտեսագիտություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է տնտեսավարող սուբյեկտների սնանկացման ռիսկի գնահատման և կանխատեսման մեթոդաբանական հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են ֆինանսական կայունության և վճարունակության գնահատման տեսական հիմքերը, ինչպես նաև ռիսկերի վերլուծության ժամանակակից մոտեցումները։ Հեղինակը վերլուծում է սնանկացման հավանականությունը որոշող հիմնական ֆինանսատնտեսական ցուցանիշները՝ իրացվելիություն, պարտքային բեռ, շահութաբերություն, դրամական հոսքեր և կապիտալի կառուցվածք։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև մոդելավորման և կանխատեսման մեթոդները՝ ներառյալ բազմագործոն վերլուծությունը, վիճակագրական մոդելները, ռեգրեսիոն մոտեցումները և սկորինգային համակարգերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռիսկերի վաղ հայտնաբերման մեխանիզմներին, հակաճգնաժամային կառավարման գործիքներին և ձեռնարկությունների ֆինանսական առողջացման ռազմավարություններին։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագետների, ֆինանսիստների, աուդիտորների, վերլուծաբանների, բանկային ոլորտի մասնագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար՝ առաջարկելով ինչպես տեսական հիմքեր, այնպես էլ կիրառական լուծումներ սնանկացման ռիսկի կանխատեսման ոլորտում։

Lեզվաբանություն

Այս աշխատությունը վերաբերում է գրաբարի (դասական հայերենի) վերլուծական բայերի համակարգի ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով դրանց ձևաբանական կառուցվածքին, քերականական արժեքին և լեզվական գործառույթներին։ Գրաբարում վերլուծական բայերը ձևավորվում են օժանդակ բայի և հիմնական իմաստային բայի համադրությամբ՝ արտահայտելով ժամանակ, եղանակ, տեսք և երբեմն նաև քերականական այլ կատեգորիաներ, որոնք սինթետիկ ձևերով չեն կարող լիարժեք արտահայտվել։ Այս համակարգը կարևոր դեր ունի գրաբարի բայական համակարգի զարգացման և ձևաբանական բարդության ուսումնասիրության մեջ, քանի որ ցույց է տալիս լեզվի անցումը սինթետիկ կառուցվածքներից դեպի ավելի վերլուծական արտահայտման ձևեր։ Ուսումնասիրության մեջ դիտարկվում են օժանդակ բայերի գործառույթները, նրանց համակցման կանոնները, ինչպես նաև վերլուծական ձևերի կիրառությունը տարբեր տեքստային ժանրերում՝ աստվածաբանական, պատմագրական և գրական աղբյուրներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև վերլուծական բայերի իմաստային նրբություններին և նրանց դերին նախադասության ժամանակային և եղանակային հարաբերությունների արտահայտման մեջ։ Այսպիսով, գրաբարի վերլուծական բայերի համակարգի ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի հայերեն լեզվի պատմական քերականության, ձևաբանության և լեզվաբանական զարգացման ընդհանուր օրինաչափությունների բացահայտման համար՝ ցույց տալով լեզվի կառուցվածքային հարստությունն ու պատմական զարգացումը։

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է գլխուղեղում արտադրվող և սրտանոթային համակարգի գործունեության կարգավորմանը մասնակցող նեյրոհորմոնների ու նորահայտ ցիտոկինների ուսումնասիրմանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով դրանց տեղակայմանը, բաշխվածությանը և արտահայտվածության փոփոխություններին օրգանիզմի բնականոն վիճակում և տարբեր ախտաբանական պայմաններում։ Ուսումնասիրության առանցքում իմունահիստոքիմիական հետազոտության մեթոդն է, որը հնարավորություն է տալիս հյուսվածքային մակարդակում հայտնաբերել և բնութագրել կենսաբանական ակտիվ նյութերը, պարզել դրանց կապը նյարդային և նեյրոսեկրետոր համակարգերի կառուցվածքների հետ և գնահատել դրանց փոփոխությունները հիվանդությունների ու ախտաբանական գործընթացների ժամանակ։ Աշխատությունը կարևոր տեղ է հատկացնում ուղեղի նեյրոսեկրետոր բջիջների կողմից արտադրվող կենսաբանական ակտիվ պեպտիդների ուսումնասիրմանը և դրանց հնարավոր դերակատարությանը սրտի ու անոթային համակարգի ֆունկցիոնալ կարգավորման գործընթացներում։ Հեղինակի գիտական ուղղությունը կապված է այն գաղափարի հետ, որ գլխուղեղի և սրտանոթային համակարգի միջև գոյություն ունի բարդ նեյրոէնդոկրին կապ, որի շրջանակում ուղեղում ձևավորվող որոշ հորմոնային գործոններ կարող են մասնակցել սրտի աշխատանքի, կորոնար արյան շրջանառության և օրգանիզմի հոմեոստազի կարգավորմանը։ Այս տեսանկյունից աշխատանքը հետաքրքրություն է ներկայացնում ոչ միայն նեյրոքիմիայի և հյուսվածաբանության, այլև սրտաբանության, էնդոկրինոլոգիայի, իմունոլոգիայի և ախտաբանական ֆիզիոլոգիայի համար։ Ուսումնասիրության մեջ առանձնահատուկ նշանակություն ունի նեյրոհորմոնների և ցիտոկինների փոխկապակցվածության խնդիրը, քանի որ ժամանակակից կենսաբժշկական պատկերացումների համաձայն՝ նյարդային, էնդոկրին և իմունային համակարգերը գործում են ոչ թե մեկուսացված, այլ փոխկապակցված կարգավորման միասնական համակարգի շրջանակում։ Այդ պատճառով տարբեր ախտաբանական վիճակներում դրանց արտադրության կամ հյուսվածքային տեղակայման փոփոխությունների ուսումնասիրությունը կարող է օգնել բացահայտելու հիվանդությունների զարգացման որոշակի մեխանիզմներ և նոր թիրախներ՝ ախտորոշման ու բուժական մոտեցումների համար։ Աշխատանքը ներկայացնում է Սիլվա Սամսոնի Աբրահամյանի դոկտորական ատենախոսության սեղմագիրը, որը պաշտպանվել է 2004 թվականին ՀՀ ԳԱԱ Գ.Հ. Բունյաթյանի անվան կենսաքիմիայի ինստիտուտում՝ «Կենսաքիմիա» մասնագիտությամբ։ Գրառման համաձայն՝ հրատարակությունը 53 էջանոց գիտական աշխատություն է։ Թեմայի գիտական հիմքը կապված է նաև հայկական նեյրոքիմիական դպրոցի ավանդույթի հետ, որի կարևոր ներկայացուցիչներից էր Ա.Ա. Գալոյանը․ նրա հետազոտություններում ուսումնասիրվել են ուղեղի նոր նեյրոհորմոնները, դրանց սրտանոթային ազդեցությունները, ինչպես նաև նեյրոէնդոկրին և իմունային կարգավորման փոխհարաբերությունները։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը արժեքավոր է նրանով, որ միավորում է մորֆոլոգիական, իմունահիստոքիմիական, կենսաքիմիական և ֆիզիոլոգիական մոտեցումները՝ փորձելով ավելի ամբողջական պատկերացում ձևավորել ուղեղի կենսաակտիվ ազդանշանային համակարգերի և դրանց նշանակության մասին նորմայում ու պաթոլոգիայում։ Այն հատկապես կարող է հետաքրքրել բժշկական և կենսաբանական մասնագիտությունների ուսանողներին, հետազոտողներին, նեյրոկենսաբանության, կենսաքիմիայի, հյուսվածաբանության, իմունոլոգիայի, ախտաբանական ֆիզիոլոգիայի և սրտաբանության ոլորտների մասնագետներին։