Создание управляемого замыкательного аппарата из нежной мышцы бедра после брюшно-промежностной экстирпации прямой кишки

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում բանակաշինության գործընթացի ուսումնասիրությանը 1992-2010 թվականներին՝ անկախ պետականության ձևավորման և ամրապնդման կարևորագույն փուլերից մեկում։ Հետազոտության կենտրոնում Հայաստանի ազգային զինված ուժերի ստեղծման, կազմակերպական կայացման, կառավարման համակարգի ձևավորման, կառուցվածքային զարգացման և պաշտպանական կարողությունների աստիճանական ամրապնդման գործընթացներն են։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բանակաշինությունը դիտարկել որպես նորանկախ պետականության կայացման առանցքային բաղադրիչ, քանի որ Հայաստանի Հանրապետության անվտանգության ապահովումը, սահմանների պաշտպանությունը և պետական ինստիտուտների ամրապնդումը սերտորեն կապված էին արդյունավետ և կազմակերպված զինված ուժերի ձևավորման հետ։ Աշխատանքում կարևոր տեղ է հատկացվում 1990-ականների սկզբի բարդ ռազմաքաղաքական պայմաններին, որոնցում իրականացվեց զինված ուժերի կազմավորման և կառավարման առաջնային համակարգերի ստեղծումը։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում են հետագա տարիների վերակազմակերպումները, ռազմական կառավարման կատարելագործումը, զինվորական կրթության և կադրերի պատրաստման զարգացումը, զինված ուժերի նյութատեխնիկական ապահովումը, ռազմական օրենսդրության ձևավորումն ու պաշտպանության ոլորտի պետական կառավարման մեխանիզմների կատարելագործումը։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև Հայաստանի զինված ուժերի զարգացման վրա տարածաշրջանային ռազմաքաղաքական իրավիճակի, անվտանգության սպառնալիքների, միջազգային հարաբերությունների և պաշտպանական համագործակցության ազդեցությանը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի այն հանգամանքը, որ բանակաշինության գործընթացը ներկայացվում է ոչ միայն ռազմական, այլև քաղաքական, հասարակական և պետականաշինական համատեքստում․ զինված ուժերի կայացումը կապված էր պետական կառավարման համակարգի, օրենսդրական դաշտի, հասարակության և պետության հարաբերությունների ու ազգային անվտանգության վերաբերյալ պատկերացումների ձևավորման հետ։ 1992-2010 թվականների ժամանակահատվածի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու սկզբնական կազմավորման փուլից դեպի ավելի ինստիտուցիոնալացված և կազմակերպականորեն կայացած զինված ուժերի անցմանը։ Աշխատանքը արժեքավոր է նաև պատմագիտական տեսանկյունից, քանի որ այդ տարիների իրադարձությունները ձևավորել են Հայաստանի հետագա պաշտպանական համակարգի զարգացման կարևոր նախադրյալները։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել ռազմական պատմությամբ, Հայաստանի նորագույն պատմությամբ, պետականաշինությամբ, քաղաքական գիտությամբ և ազգային անվտանգության խնդիրներով զբաղվող մասնագետներին, ինչպես նաև ուսանողներին և հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է անկախ Հայաստանի զինված ուժերի ձևավորման և զարգացման գործընթացը՝ բացահայտելով բանակաշինության հիմնական փուլերը, դրա կազմակերպական ու քաղաքական առանձնահատկությունները և պետականության ամրապնդման գործում ունեցած նշանակությունը։

Մանկավարժություն

Այս աշխատությունը նվիրված է ֆիզիկական կուլտուրայի դասերի շրջանակում առողջ ապրելակերպի ձևավորման և դրա արդյունավետ դասավանդման մեթոդական հիմքերի ներկայացմանը։ Անդրադառնում է առողջության պահպանման և ամրապնդման ժամանակակից մոտեցումներին՝ ընդգծելով ֆիզիկական ակտիվության, հավասարակշռված սնուցման, օրվա ճիշտ ռեժիմի, անձնական հիգիենայի, վնասակար սովորությունների կանխարգելման և հոգեկան բարեկեցության կարևորությունը։ Աշխատությունում ներկայացվում են ուսուցման մեթոդներ, մանկավարժական տեխնոլոգիաներ, գործնական վարժություններ և ինտերակտիվ ձևեր, որոնք նպաստում են սովորողների մոտ առողջ վարքագծի, պատասխանատվության և առողջության նկատմամբ գիտակցված վերաբերմունքի ձևավորմանը։ Քննարկվում են նաև տարիքային առանձնահատկությունների հաշվառման, դասերի պլանավորման, կրթական միջավայրի կազմակերպման և տեսական գիտելիքները գործնական հմտությունների հետ համադրելու արդյունավետ ուղիները։ Գիրքը նախատեսված է ֆիզիկական կուլտուրայի ուսուցիչների, մանկավարժների, կրթության կազմակերպիչների, ուսանողների և առողջ ապրելակերպի կրթության ոլորտով հետաքրքրվող մասնագետների համար։

Կրոն

Խրիմյան Հայրիկը հայ ժողովրդի ամենասիրելի հոգևոր և ազգային առաջնորդներից մեկն էր, որը մեծ դեր է ունեցել հայ ժողովրդի ազգային ինքնագիտակցության պահպանման և ազատագրական պայքարի զարգացման գործում։ Նրա իրական անունը Մկրտիչ Խրիմյան էր, և նա ծնվել է Վանում։ Դեռ երիտասարդ տարիներից նա հետաքրքրվում էր կրթությամբ, գրականությամբ և եկեղեցական գործունեությամբ, իսկ հետագայում ձեռնադրվեց հոգևորական։ Խրիմյան Հայրիկը հայտնի դարձավ ոչ միայն որպես եկեղեցական առաջնորդ, այլև որպես ժողովրդի իրավունքների պաշտպան և ազգային գործիչ։ Նա մեծ ուշադրություն էր դարձնում հայ ժողովրդի կրթությանը, մշակույթի պահպանմանը և ազգային միասնությանը։ Իր գործունեության ընթացքում հիմնել է դպրոցներ, տպագրել գրքեր և նպաստել հայկական մամուլի զարգացմանը։ Նա համոզված էր, որ կրթված ժողովուրդը կարող է ավելի ուժեղ պաշտպանել իր իրավունքներն ու ազգային արժեքները։ Խրիմյան Հայրիկը հատկապես հայտնի դարձավ Բեռլինի վեհաժողովից հետո արտասանած «Երկաթե շերեփի» հայտնի խոսքերով, որտեղ նա բացատրեց, որ ժողովուրդները ազատություն ձեռք են բերում ոչ միայն խնդրանքներով, այլ նաև պայքարով և վճռականությամբ։ Այդ խոսքերը մեծ ազդեցություն ունեցան հայ ազգային-ազատագրական շարժման վրա և դարձան պայքարի ու ինքնապաշտպանության խորհրդանիշ։ Նա ընտրվեց Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս և շարունակեց ծառայել ժողովրդին՝ պաշտպանելով հայերի իրավունքները Օսմանյան կայսրությունում և տարբեր միջազգային հարթակներում։ Խրիմյան Հայրիկը ժողովրդի մեջ մեծ հարգանք ու սեր էր վայելում իր համեստության, հայրենասիրության և արդարամտության շնորհիվ։ Նրա գործունեությունը կարևոր դեր ունեցավ հայ ժողովրդի ազգային ոգու պահպանման գործում, իսկ նրա կերպարը մինչ օրս հիշվում է որպես իմաստուն առաջնորդի, հոգևոր հովվի և ազգային պայքարի խորհրդանիշ։

Բժշկություն

Աշխատությունը նվիրված է միզապարկի քաղցկեղի վիրաբուժական բուժման մեթոդների ուսումնասիրությանը՝ համադրելով փորձարարական և կլինիկական հետազոտության արդյունքները։ Ուսումնասիրության հիմնական նպատակն է գնահատել վիրաբուժական միջամտությունների արդյունավետությունը, դրանց կիրառման հնարավորությունները և բուժման արդյունքների վրա ազդող գործոնները միզապարկի չարորակ նորագոյացությունների տարբեր կլինիկական իրավիճակներում։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են հիվանդության ախտորոշման, ուռուցքի տարածվածության և հիվանդի ընդհանուր վիճակի գնահատման նշանակությունը՝ համապատասխան վիրաբուժական մարտավարության ընտրության համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վիրահատական բուժման տարբեր մոտեցումների, դրանց ցուցումների և սահմանափակումների, ինչպես նաև հետվիրահատական արդյունքների համեմատական գնահատմանը։ Փորձարարական հատվածը կարող է ներառել հիվանդության մոդելավորման և վիրաբուժական մեթոդների ազդեցության ուսումնասիրման հետազոտություններ, իսկ կլինիկական մասը՝ հիվանդների բուժման արդյունքների, բարդությունների, վերականգնման ընթացքի և երկարաժամկետ արդյունքների վերլուծություն։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև օրգանապահպան և ավելի ընդարձակ վիրաբուժական մոտեցումների ընտրության հիմնավորմանը՝ կախված ուռուցքի բնութագրերից և հիվանդության փուլից։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ վիրահատությունից հետո հիվանդների բժշկական հսկողության, հնարավոր բարդությունների կանխարգելման և կյանքի որակի պահպանման խնդիրներին։ Փորձարարական և կլինիկական տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատել տարբեր վիրաբուժական մեթոդների արդյունավետությունը և բացահայտել դրանց հետագա կատարելագործման հնարավորությունները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ուրոլոգների, ուռուցքաբանների, վիրաբույժների, կլինիկական հետազոտողների և բժշկական մասնագիտությունների ուսանողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը նպատակ ունի խորացնել միզապարկի քաղցկեղի վիրաբուժական բուժման վերաբերյալ գիտական և կլինիկական պատկերացումները՝ նպաստելով բուժական մարտավարության հիմնավորված ընտրությանը և հիվանդների բուժման արդյունքների բարելավմանը։

Գյուղատնտեսություն

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսության ոլորտում ներդրումային ռիսկերի կառավարման արդյունավետության գնահատմանը և այն մեխանիզմների ուսումնասիրությանը, որոնց միջոցով հնարավոր է նվազեցնել գյուղատնտեսական ներդրումների անորոշությունն ու բարձրացնել դրանց տնտեսական արդյունքը։ Հետազոտության հիմքում այն հանգամանքն է, որ գյուղատնտեսությունը բնութագրվում է արտադրական գործընթացների սեզոնայնությամբ, բնական և կլիմայական պայմաններից կախվածությամբ, շուկայական գների տատանումներով, ֆինանսական սահմանափակումներով և արտադրության ծախսերի փոփոխականությամբ, ինչի հետևանքով ներդրումային որոշումները կարող են ուղեկցվել բազմաթիվ և փոխկապակցված ռիսկերով։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել ներդրումային ռիսկերի հիմնական տեսակները՝ արտադրական, ֆինանսական, շուկայական, գնային, վարկային, արժութային, կլիմայական, բնական և կազմակերպական ռիսկերը։ Գյուղատնտեսության առանձնահատկություններից ելնելով՝ առանձնահատուկ նշանակություն ունեն երաշտները, ցրտահարությունները, կարկտահարությունները, ջրային ռեսուրսների անբավարարությունը, հիվանդություններն ու վնասատուները, քանի որ դրանց հետևանքով կարող են նվազել բերքատվությունն ու արտադրանքի իրացման ծավալները և, համապատասխանաբար, վատանալ ներդրումային ծրագրերի ֆինանսական արդյունքները։ Միաժամանակ գյուղատնտեսական ներդրումների արդյունավետության վրա ազդում են արտադրանքի շուկայական գները, վառելիքի, պարարտանյութերի, սերմերի և այլ նյութական ռեսուրսների արժեքները, ինչպես նաև վարկավորման տոկոսադրույքները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ռիսկերի կառավարման գործող մեխանիզմների գնահատումը։ Կարող են ուսումնասիրվել գյուղատնտեսական ապահովագրությունը, վարկային ծրագրերը, պետական աջակցության միջոցառումները, ներդրումային սուբսիդավորումը, արտադրության դիվերսիֆիկացումը, ոռոգման համակարգերի զարգացումը և ռիսկերի կանխատեսման գործիքները։ Հայաստանում գյուղատնտեսության ապահովագրական համակարգի ներդրումը նույնպես ուղղված է կլիմայական և այլ բնական ռիսկերից առաջացող վնասների ֆինանսական հետևանքների մեղմմանը։ (mineconomy.am) Աշխատության մեջ կարող է իրականացվել ներդրումային ծրագրերի տնտեսական արդյունավետության գնահատում՝ կիրառելով զուտ ներկա արժեքի, ներքին եկամտաբերության նորմայի, ներդրման վերադարձի ժամկետի, շահութաբերության և այլ ցուցանիշներ։ Սակայն միայն միջին կամ ակնկալվող ցուցանիշների հաշվարկը բավարար չէ, քանի որ գյուղատնտեսական նախագծերի արդյունքները կարող են զգալիորեն փոխվել արտաքին պայմանների ազդեցությամբ։ Այդ պատճառով կարևոր են զգայունության և սցենարային վերլուծությունները, որոնց միջոցով կարելի է գնահատել ներդրման արդյունքների փոփոխությունը բերքատվության, արտադրանքի գնի, ծախսերի կամ կլիմայական պայմանների տարբեր սցենարների դեպքում։ Ռիսկերի կառավարման արդյունավետությունը կարող է գնահատվել նաև նախապես կանխատեսված և փաստացի արդյունքների համեմատությամբ։ Եթե կառավարման միջոցառումների կիրառումը նվազեցնում է եկամտի տատանողականությունը, արտադրական կորուստները կամ ներդրված կապիտալի չվերադարձման հավանականությունը, ապա դրանք կարելի է դիտարկել որպես արդյունավետ գործիքներ։ Հակառակ դեպքում անհրաժեշտ է վերանայել ռիսկերի նույնականացման, գնահատման և կառավարման մեխանիզմները։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ կարող է լինել գյուղատնտեսական ձեռնարկությունների և տնտեսությունների տարբեր խմբերի համեմատական ուսումնասիրությունը։ Փոքր, միջին և խոշոր տնտեսությունների՝ ռիսկերը կրելու և կառավարելու հնարավորությունները տարբեր են։ Խոշոր տնտեսությունները սովորաբար ունեն ավելի լայն ֆինանսական և տեխնիկական հնարավորություններ, մինչդեռ փոքր տնտեսությունները կարող են առավել զգայուն լինել մեկ տարվա բերքի կորստի, գների անկման կամ վարկային պարտավորությունների նկատմամբ։ Հետևաբար արդյունավետ կառավարման համակարգը պետք է հաշվի առնի տնտեսությունների չափը, մասնագիտացումը, տարածաշրջանը և արտադրության տեսակը։ Կարևոր ուղղություն է նաև տարածքային գործոնի ուսումնասիրությունը։ Հայաստանի մարզերում գյուղատնտեսական արտադրության բնական և տնտեսական պայմանները տարբեր են, ուստի ներդրումային ռիսկերի կառուցվածքն ու ինտենսիվությունը կարող են էապես տարբերվել։ Ոռոգման հասանելիությունը, հողի որակը, կլիմայական պայմանները, ենթակառուցվածքները, շուկաներին մոտ լինելը և արտադրանքի իրացման հնարավորությունները կարող են ազդել ներդրումային ծրագրերի արդյունքների վրա։ Այս հանգամանքը ենթադրում է, որ գյուղատնտեսական ներդրումային քաղաքականությունը պետք է ունենա նաև տարածքային տարբերակված մոտեցում։ Աշխատության գործնական նշանակությունն այն է, որ դրա արդյունքները կարող են կիրառվել գյուղատնտեսական ներդրումային ծրագրերի ընտրության, ֆինանսավորման և մոնիթորինգի ժամանակ։ Ռիսկերի գնահատման համակարգը կարող է օգնել ներդրողներին և պետական կառավարման մարմիններին տարբերակել առավել ռիսկային նախագծերը, ընտրել ռիսկերի նվազեցման համապատասխան գործիքներ և ավելի հիմնավորված որոշումներ կայացնել ներդրումների վերաբերյալ։ Առանձնահատուկ կարևորություն ունի նաև ապահովագրության, ֆինանսավորման և պետական աջակցության գործիքների փոխկապակցված կիրառումը, քանի որ դրանց համադրումը կարող է բարձրացնել գյուղատնտեսական ներդրումների կայունությունը։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը գյուղատնտեսական ներդրումային ռիսկը դիտարկում է որպես բնական, տնտեսական, ֆինանսական և շուկայական գործոնների փոխազդեցության արդյունք և նպատակ ունի գնահատել դրանց կառավարման արդյունավետությունը՝ առաջարկելով այնպիսի մոտեցումներ, որոնք կարող են նվազեցնել ներդրումային կորուստների հավանականությունը, բարձրացնել գյուղատնտեսական նախագծերի ֆինանսական կենսունակությունը և նպաստել ՀՀ գյուղատնտեսության մեջ ներդրումային ակտիվության ու արտադրության կայունության բարձրացմանը։

Գյուղատնտեսություն

Նվիրված է գյուղատնտեսական մեքենաշինության մեջ օգտագործվող մետաղանյութերի ընտրության, հատկությունների և ջերմային մշակման տեխնոլոգիաների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ նախատեսված մեքենաշինական, նյութագիտական և ագրոինժեներական մասնագիտություններով սովորող ուսանողների ու ոլորտի մասնագետների համար, գրքում ներկայացվում են գյուղատնտեսական տեխնիկայում կիրառվող հիմնական մետաղները և համաձուլվածքները՝ դրանց մեխանիկական, ֆիզիկական և քիմիական հատկությունների վերլուծությամբ, բացատրվում է նյութերի աշխատանքի պայմանները դաշտային ծանրաբեռնվածության, մաշվածության, հարվածային ազդեցությունների և կոռոզիայի պայմաններում, ինչպես նաև դրանց դիմացկունության ապահովման ինժեներական մոտեցումները, աշխատությունը մանրամասն անդրադառնում է ջերմային մշակման հիմնական տեսակներին՝ կոփում, թրծում, նորմալացում և մակերեսային կարծրացում, ներկայացնելով դրանց ազդեցությունը մետաղների կառուցվածքի և շահագործական հատկությունների վրա, քննարկվում են նաև ջերմային մշակման տեխնոլոգիական ռեժիմների ընտրության սկզբունքները և դրանց ազդեցությունը վերջնական արտադրանքի որակի վրա, գրքում ընդգծվում է նյութերի ճիշտ ընտրության կարևորությունը գյուղատնտեսական մեքենաների հուսալիության, երկարատևության և արդյունավետության ապահովման համար, ինչպես նաև արտադրական պայմաններում կիրառվող տեխնոլոգիական և էներգախնայող մոտեցումները, աշխատությունը համադրում է տեսական նյութագիտության հիմքերը և գործնական տեխնոլոգիական կիրառությունները՝ հանդիսանալով կարևոր աղբյուր մեքենաշինության և գյուղատնտեսական ինժեներիայի ոլորտներում։