Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionCulture
Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1983, Մարտ, թիվ 10)
Հրատարակությունը տեղեկատվական-մատենագիտական տեղեկատու է, որը ներկայացնում է Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրականության համակարգված տեղեկությունները։ Այն ընդգրկում է մշակութային և արվեստագիտական տարբեր ուղղություններին վերաբերող հրատարակություններ՝ հնարավորություն տալով հետևելու տվյալ ժամանակաշրջանում հրապարակված գրքերի, հոդվածների, ժողովածուների և այլ նյութերի ընթացիկ համալրմանը։ Նյութերը կարող են ներառել գրականության մատենագիտական ամբողջական տվյալները՝ հեղինակների, վերնագրերի, հրատարակության վայրի, հրատարակչության, տարեթվի և այլ անհրաժեշտ տեղեկությունների նշումով։ Տեղեկատուի միջոցով հնարավոր է արագ կողմնորոշվել մշակույթի և արվեստի ոլորտում կատարվող գիտական, ստեղծագործական և ուսումնասիրական աշխատանքների շրջանակում, ինչպես նաև գտնել որոշակի թեմային, արվեստի ճյուղին կամ մշակութային երևույթին վերաբերող համապատասխան աղբյուրներ։ Հրատարակության բովանդակությունը կարող է ընդգրկել կերպարվեստին, թատրոնին, երաժշտությանը, ճարտարապետությանը, կինոյին, գրականությանը, մշակութային ժառանգությանը և մշակույթի պատմությանը վերաբերող նյութեր։ Որպես ընթացիկ մատենագիտական տեղեկատու՝ այն կարևոր նշանակություն ունի ժամանակի ընթացքում հրապարակվող գրականության հաշվառման և համակարգման համար՝ ապահովելով մշակութային ոլորտի տեղեկատվական ռեսուրսների շարունակական համալրումը։ Այն կարող է օգտագործվել ինչպես մասնագիտական ուսումնասիրությունների և գիտահետազոտական աշխատանքների ընթացքում, այնպես էլ գրադարանային ու տեղեկատվական ծառայությունների կազմակերպման նպատակով։ Հրատարակությունը արժեքավոր աղբյուր է նաև տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային կյանքի և արվեստագիտական մտքի զարգացման ընթացքը հետադարձ հայացքով ուսումնասիրելու համար, քանի որ մատենագիտական գրանցումները փաստագրում են տվյալ փուլում շրջանառվող և հրատարակվող գրականության շրջանակը։ Այն կարող է հետաքրքրել արվեստաբաններին, մշակութաբաններին, գրականագետներին, պատմաբաններին, հետազոտողներին, գրադարանավարներին, մատենագետներին, ուսանողներին և հայկական մշակույթի ու արվեստի պատմությամբ զբաղվող մասնագետներին։
Updated: 2026-11-02
Linguistics
Դիոնիսիոս Թրակացու քերականությունը
Աշխատությունը կապված է անտիկ աշխարհի ամենաազդեցիկ քերականական երկերից մեկի՝ Դիոնիսիոս Թրակացու քերականական ուսմունքի հետ։ Դիոնիսիոս Թրակացին հին հունական քերականագիտության նշանավոր ներկայացուցիչներից էր, որի աշխատությունը դարեր շարունակ ծառայել է որպես լեզվի կանոնակարգված ուսումնասիրության և դասավանդման հիմնարար ձեռնարկ։ Նրա քերականական համակարգը լեզուն դիտարկում է որպես փոխկապակցված միավորների ամբողջություն՝ առանձնացնելով հնչյունները, վանկերը, բառերը, խոսքի մասերն ու դրանց գործառույթները։ Հատուկ նշանակություն ունի խոսքի մասերի դասակարգումը, որի շրջանակում ուսումնասիրվում են գոյականը, բայը, դերբայը, հոդը, դերանունը, նախդիրը, մակբայը, շաղկապը և այլ լեզվական միավորներ։ Քննության են առնվում նաև բառերի ձևաբանական հատկանիշները, հոլովական և բայական ձևերը, քերականական սեռը, թիվը, ժամանակը և եղանակը։ Այս մոտեցումը նպաստել է քերականության՝ որպես ինքնուրույն գիտակարգի ձևավորմանն ու հետագա զարգացմանը՝ մեծ ազդեցություն ունենալով հունական, հռոմեական և միջնադարյան լեզվաբանական ավանդույթների վրա։ Երկը կարևոր է նաև հայ քերականագիտական մտքի պատմության համար, քանի որ անտիկ քերականական սկզբունքները երկար ժամանակ ազդեցություն են ունեցել հայերենի քերականության նկարագրության և ուսուցման մեթոդների վրա։ Այն արժեքավոր աղբյուր է դասական լեզվաբանության պատմությամբ, քերականական տեսությունների զարգացմամբ և հին լեզուների ուսումնասիրման ավանդույթներով հետաքրքրվողների համար։
Updated: 2026-11-08
Medicine
Сравнительная оценка методов оперативного лечения переломов шейки бедренной кости
Աշխատությունը նվիրված է ազդրոսկրի վզիկի կոտրվածքների դեպքում կիրառվող վիրաբուժական բուժման տարբեր մոտեցումների համեմատական կլինիկական գնահատմանը։ Հետազոտության կենտրոնում բուժման մեթոդների արդյունավետության, հիվանդների ֆունկցիոնալ վերականգնման, հնարավոր բարդությունների և երկարաժամկետ արդյունքների համադրումն է՝ հաշվի առնելով վնասվածքի բնույթը և հիվանդների ընդհանուր կլինիկական առանձնահատկությունները։ Քննության են առնվում այն հիմնական գործոնները, որոնք կարող են նշանակություն ունենալ վիրաբուժական մոտեցման ընտրության և բուժման արդյունքների գնահատման համար՝ հիվանդի տարիքը, ոսկրային հյուսվածքի վիճակը, կոտրվածքի առանձնահատկությունները, ուղեկցող հիվանդությունները և մինչ վնասվածքը ունեցած շարժունակության մակարդակը։ Տարբեր մեթոդների համեմատությունը կարող է իրականացվել բուժման կլինիկական արդյունքների, շարժողական գործառույթի վերականգնման, ցավային գանգատների փոփոխության, հիվանդանոցային և վերականգնողական շրջանի առանձնահատկությունների ու կյանքի որակի ցուցանիշների հիման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հետվիրահատական ընթացքի գնահատմանը և այն հանգամանքների բացահայտմանը, որոնք կարող են կապված լինել բուժման բարենպաստ կամ անբարենպաստ արդյունքների հետ։ Հետազոտությունը կարող է ընդգրկել հիվանդների տարբեր խմբերի տվյալների համեմատական վերլուծություն՝ նպատակ ունենալով պարզել կիրառվող վիրաբուժական մոտեցումների հնարավոր առավելություններն ու սահմանափակումները տարբեր կլինիկական իրավիճակներում՝ առանց մեկ մեթոդը բոլոր հիվանդների համար համընդհանուր լուծում դիտարկելու։ Կարևորվում է նաև բուժման արդյունքների գնահատման միասնական չափանիշների կիրառումը, քանի որ դա հնարավորություն է տալիս առավել հիմնավորված կերպով համադրել տարբեր մոտեցումների արդյունավետությունը։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են նպաստել վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի ոլորտում կլինիկական որոշումների գիտական հիմնավորմանը, բուժման անհատականացված մոտեցումների զարգացմանը և հիվանդների հետագա վերականգնման կազմակերպման բարելավմանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է վնասվածքաբանության, օրթոպեդիայի և կլինիկական արդյունքների գնահատման մոտեցումները՝ ազդրոսկրի վզիկի կոտրվածքների վիրաբուժական բուժման վերաբերյալ գիտական պատկերացումները համակարգելու նպատակով։
Updated: 2026-09-26
History
Ներպաղեստինյան քննարկումներն ու հակասությունները Իսրայելա-պաղեստինյան դիսկուրսի համատեքստում
Աշխատությունը նվիրված է պաղեստինյան քաղաքական և հասարակական միջավայրում ձևավորված ներքին քննարկումների, գաղափարական տարաձայնությունների և քաղաքական ռազմավարությունների ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով իսրայելա-պաղեստինյան հակամարտության շուրջ ձևավորված ավելի լայն քաղաքական դիսկուրսի շրջանակում։ Հետազոտության կենտրոնում պաղեստինյան տարբեր քաղաքական ուժերի, հասարակական խմբերի և մտավոր շրջանակների մոտեցումների բազմազանությունն է՝ ազգային նպատակների, քաղաքական ներկայացուցչության, պետականության, բանակցային գործընթացի, կառավարման և հակամարտության կարգավորման վերաբերյալ։ Քննվում է, թե ինչպես են պատմական զարգացումները, տարածքային ու քաղաքական բաժանումները, տարածաշրջանային գործընթացները և միջազգային միջավայրն ազդել ներպաղեստինյան քաղաքական բանավեճերի բովանդակության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում տարբեր քաղաքական կազմակերպությունների միջև հարաբերություններին, միասնական քաղաքական դիրքորոշման ձևավորման դժվարություններին և ներքին մրցակցության ազդեցությանը պաղեստինյան քաղաքական օրակարգի վրա։ Վերլուծվում են բանակցությունների, դիվանագիտական գործունեության, քաղաքական մասնակցության և միջազգային կառույցների հետ փոխգործակցության վերաբերյալ տարբեր մոտեցումները՝ դրանք ներկայացնելով որպես պաղեստինյան հասարակական-քաղաքական դաշտում գոյություն ունեցող տարբեր ռազմավարական պատկերացումների արտահայտություն։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև ինքնության և պատմական հիշողության դերը քաղաքական խոսույթի ձևավորման մեջ, ինչպես նաև քաղաքական լեզվի միջոցով ազգային նպատակների, իրավունքների, անվտանգության և խաղաղության վերաբերյալ պատկերացումների ներկայացումը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել պաշտոնական հայտարարություններ, քաղաքական փաստաթղթեր, հանրային ելույթներ, լրատվական նյութեր և գիտական մեկնաբանություններ՝ բացահայտելու տարբեր դերակատարների դիրքորոշումների փոփոխություններն ու շարունակականությունը։ Ներպաղեստինյան հակասությունները դիտարկվում են ոչ միայն որպես առանձին կազմակերպությունների մրցակցություն, այլև որպես հասարակության ներսում քաղաքական առաջնահերթությունների, կառավարման մոդելների և հակամարտության կարգավորման ուղիների վերաբերյալ ավելի լայն բանավեճերի արտահայտություն։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է, թե ներքին տարաձայնություններն ինչպես են փոխազդում իսրայելական քաղաքական դիսկուրսի, տարածաշրջանային դերակատարների և միջազգային միջնորդական նախաձեռնությունների հետ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է քաղաքագիտության, հակամարտությունների ուսումնասիրության, միջազգային հարաբերությունների և քաղաքական դիսկուրսի վերլուծության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով ներկայացնել ներպաղեստինյան քաղաքական դաշտի բազմաշերտ կառուցվածքն ու դրա կապը հակամարտության շուրջ ընթացող ավելի լայն քննարկումների հետ։
Updated: 2026-09-22
Other Subjects
Նոր գրքեր: Հայաստան: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги: Арменика: Информационный указатель (1981, թիվ 4)
Հայաստանում «նոր գրքերի» մասին ինֆորմացիոն ցանկերը սովորաբար ներկայացվում են որպես մատենագիտական կամ գրադարանային տեղեկատուներ, որտեղ համակարգված ձևով ամփոփվում են տարբեր հրատարակչությունների նոր լույս տեսած աշխատությունները։ Այդպիսի ցանկերի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, գրադարաններին և հետազոտողներին տրամադրել արագ կողմնորոշվելու հնարավորություն ժամանակակից գրական հոսքերում՝ ընդգրկելով գիտական, գեղարվեստական, ուսումնական և տեղեկատու բնույթի հրատարակություններ։ Օրինակ՝ Հայաստանում ակտիվորեն գործում են պարբերական «Նոր գիրք» նախագծերը, որտեղ յուրաքանչյուր շաբաթ կամ ամիս ներկայացվում են նոր հրատարակություններ տարբեր ոլորտներից՝ գրականություն, պատմություն, հասարակագիտություն, արվեստ և գիտություն, ինչը թույլ է տալիս հետևել հրատարակչական գործընթացների ընթացիկ զարգացումներին և գրքային շուկայի միտումներին ։ Բացի այդ, մատենագիտական ցանկերի ավելի մասնագիտական ձևաչափերը, որոնք պատրաստվում են գրադարանային և գիտական հաստատությունների կողմից, ընդգրկում են նաև գրքերի ամբողջական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և թեմատիկ դասակարգում, ինչը նպաստում է գիտական տեղեկատվության համակարգմանն ու որոնելիության բարձրացմանը ։ Նման տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն ազգային գրադարանային համակարգում՝ ապահովելով նոր գրականության մատչելիությունը և աջակցելով կրթական ու գիտական գործընթացներին, ինչպես նաև նպաստելով ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը Հայաստանում։
Updated: 2026-09-22Economics
ՀՀ տնտեսության մրցունակության բարելավման հիմնախնդիրները ինտեգրացիոն գործընթացների պայմաններում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի տնտեսության մրցունակության ձևավորման և բարձրացման հիմնական գործոնների ուսումնասիրությանը՝ միջազգային ու տարածաշրջանային տնտեսական ինտեգրման գործընթացների համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում ազգային տնտեսության կարողությունն է արդյունավետորեն ներգրավվելու ընդլայնվող տնտեսական փոխհարաբերություններում, օգտագործելու արտաքին շուկաների ընձեռած հնարավորությունները և միաժամանակ հարմարվելու մրցակցային միջավայրի փոփոխություններին։ Քննվում են տնտեսության մրցունակության տեսական և մեթոդաբանական մոտեցումները, դրա գնահատման հիմնական չափանիշները և մակրոտնտեսական, կառուցվածքային ու ինստիտուցիոնալ գործոնների փոխազդեցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում արտադրողականությանը, արտահանման կառուցվածքին, ներդրումային միջավայրին, տեխնոլոգիական զարգացմանը, նորարարական կարողություններին, մարդկային կապիտալին և ենթակառուցվածքների որակին՝ որպես երկարաժամկետ մրցունակության կարևոր բաղադրիչների։ Ուսումնասիրվում է ինտեգրացիոն գործընթացների ազդեցությունը ապրանքների, ծառայությունների, կապիտալի և աշխատանքային ռեսուրսների շարժի վրա, ինչպես նաև տնտեսական կապերի ընդլայնման հնարավոր ազդեցությունները տեղական արտադրողների գործունեության և արտաքին շուկաներում նրանց դիրքերի վրա։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում արտաքին առևտրի կառուցվածքի և արտահանման բազմազանեցման խնդիրը՝ դիտարկելով բարձր ավելացված արժեք ունեցող արտադրության զարգացման և միջազգային տնտեսական կապերում առավել արդյունավետ ներգրավման նշանակությունը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև փոքր և բաց տնտեսությանը բնորոշ սահմանափակումներին, արտաքին տնտեսական փոփոխությունների նկատմամբ զգայունությանը և մրցակցային ճնշումների պայմաններում տնտեսության հարմարվողականության բարձրացման անհրաժեշտությանը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել տարբեր ոլորտների մրցակցային ներուժը, գործարար միջավայրի առանձնահատկությունները և պետական տնտեսական քաղաքականության այն գործիքները, որոնք կապված են արտադրողականության, ներդրումների ու ձեռնարկատիրության զարգացման հետ։ Ինտեգրումը դիտարկվում է միաժամանակ որպես նոր հնարավորությունների և լրացուցիչ մարտահրավերների աղբյուր, որի տնտեսական արդյունքները պայմանավորված են երկրի ներքին կառուցվածքային ու ինստիտուցիոնալ հնարավորություններով։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է միջազգային տնտեսագիտության, մակրոտնտեսագիտության և մրցունակության տեսության մոտեցումները՝ ինտեգրացիոն միջավայրում Հայաստանի տնտեսության զարգացման և մրցակցային ներուժի բարելավման հիմնախնդիրները համակարգված ներկայացնելու նպատակով։
Updated: 2026-09-22