Յակոբ Օշական-ԱՆՏԻՊ ԷՋԵՐ ՕՇԱԿԱՆԷՆ

Պատմություն

Այս թեման վերաբերում է միջնադարյան հայ պատմագրության և գիտության կարևոր ներկայացուցիչներից մեկին՝ Վարդան Արևելցուն, ով XIII դարում ապրած նշանավոր պատմիչ, աշխարհագիր, թարգմանիչ և գիտնական էր։ Նա ծնվել է մոտ 1198 թվականին և ստացել է բարձր կրթություն՝ խորապես ուսումնասիրելով աստվածաբանություն, պատմություն, լեզուներ և ժամանակի գիտական գիտելիքները։ Վարդան Արևելցին իր գործունեությամբ կապված էր Վարդանյան մշակութային և կրթական շարժման հետ և մեծ դեր է ունեցել հայկական գիտական մտքի զարգացման մեջ։ Նրա ամենանշանավոր աշխատություններից է «Հավաքած պատմություն» կամ «Աշխարհացույց» բնույթի երկերը, որոնցում նա ներկայացրել է ոչ միայն Հայաստանի, այլև հարևան երկրների պատմությունը, աշխարհագրությունը և քաղաքական իրադարձությունները։ Նրա աշխատություններում զգալի է նաև քրոնիկոնային մոտեցումը, որտեղ համադրվում են պատմական փաստերը, եկեղեցական ավանդույթները և ժամանակի քաղաքական զարգացումները։ Վարդան Արևելցին մեծ ուշադրություն է դարձրել լեզվական հարցերին և համարվում է հայերեն քերականության և թարգմանական դպրոցի զարգացման կարևոր դեմքերից մեկը։ Նա բազմաթիվ գիտական և կրոնական տեքստեր է թարգմանել, նպաստելով հայ մշակույթի կապին բյուզանդական և արևելյան գիտական ավանդույթների հետ։ Նրա գործունեությունը հատկապես կարևոր է այն պատճառով, որ տեղի է ունեցել մոնղոլական արշավանքների և քաղաքական անկայունության ժամանակաշրջանում, երբ հայ մշակույթի պահպանությունը պահանջում էր մեծ ջանքեր և գիտական կազմակերպվածություն։ Վարդան Արևելցին նաև ուսուցիչ էր և իր շուրջը ձևավորել էր աշակերտների դպրոց, որոնք շարունակեցին նրա գիտական ավանդույթները։

Իրավաբանություն

Խուլիգանությունը հասարակական կարգը խախտող վարքագծի ձև է, որը դրսևորվում է բացահայտ անհարգալից, ագրեսիվ կամ հասարակության նորմերին հակասող գործողություններով՝ ուղղված հասարակական վայրերում կարգապահության և հանգստի խաթարմանը։ Այն կարող է ներառել վիրավորանքներ, սպառնալիքներ, բռնի գործողություններ, գույքի վնասում կամ այլ վարք, որը առաջացնում է հասարակական անհանգստություն և վտանգում է մարդկանց անվտանգությունը։ Իրավական համակարգերում խուլիգանությունը համարվում է իրավախախտում կամ որոշ դեպքերում՝ քրեական հանցագործություն՝ կախված դրա ծանրությունից, հետևանքներից և դրսևորման ձևից։ Խուլիգանություն-ը հաճախ կապված է նաև սոցիալական գործոնների հետ, ինչպիսիք են դաստիարակությունը, սոցիալական միջավայրը, ալկոհոլի կամ թմրանյութերի ազդեցությունը, ինչպես նաև վարքային վերահսկողության ցածր մակարդակը։ Հասարակական անվտանգության ապահովման համար պետությունները կիրառում են վարչական և քրեական պատասխանատվության միջոցներ՝ նպատակ ունենալով կանխել նման վարքագծի կրկնությունը և պահպանել հասարակական կարգը։

Lեզվաբանություն

Գիրքը ներկայացնում է նախադասության կառուցվածքի հիմնական սկզբունքները, անդամների փոխհարաբերությունները և շարահյուսական կապերի տեսակները՝ ընդգրկելով պարզ և բարդ նախադասությունների կառուցման օրինաչափությունները։ Հեղինակը մանրամասն վերլուծում է խոսքի կառուցվածքային մակարդակները՝ ցույց տալով բառերի, բառակապակցությունների և նախադասությունների միջև գոյություն ունեցող իմաստային և ձևաբանական կապերը։ Աշխատությունում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բարդ շարահյուսական կառուցվածքներին՝ ստորադաս և համադաս կապերին, անուղղակի խոսքին, ինչպես նաև շարահյուսական հոմանիշությանը և տարբերակներին, որոնք կարևոր դեր ունեն լեզվի արտահայտչականության մեջ։ Գրքում տրված են նաև բազմաթիվ օրինակներ և վերլուծություններ, որոնք նպաստում են տեսական նյութի գործնական յուրացմանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը։ Այն նախատեսված է բանասերների, լեզվաբանների, ուսանողների և հայոց լեզվի շարահյուսական համակարգով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ ծառայելով որպես ուսումնական և գիտական կարևոր աղբյուր։

Արտասահմանյան գրականություն

«Ընթերցողը» (Բերնհարդ Շլինկ) գրքում ներկայացվում է 1950-ականների Գերմանիայի մի ցավոտ և մութ հատված՝ պատերազմական հանցագործությունների, մեղքի և պատասխանատվության թեմաներով։ Գիրքը պատմվում է երիտասարդ Մայքելի տեսանկյունից, ով 15 տարեկան է, երբ հանդիպում է Հաննա Շմիդտին՝ ավելի մեծ տարիքի մի կնոջ, և նրանց միջև սկսվում է գաղտնի սիրավեպ։ Հաննան կիսով չափ առեղծվածային է, և Մայքելը նրա կյանքում մեծ ազդեցություն է ունենում, սակայն ժամանակի ընթացքում նա հասկանում է, որ Հաննան ունի գաղտնիք և անցյալ, որը նա չի բացահայտում։ Ապա Մայքելը հանդիպում է Հաննային դատարանի ժամանակ՝ երբ նա մեղադրվում է նացիստական հանցանքներում՝ որպես մի բանավաճառ։ Գիրքը բարձրացնում է հարցեր՝ արդյո՞ք մարդը կարող է արդարանալ իր գործողություններով, երբ պարզապես «կատարում էր հրամաններ», և ինչպե՞ս պետք է հասարակությունը վերաբերվի անցյալում կատարված հանցանքներին։ Շլինկը ցույց է տալիս նաև, որ մեղքը և պատիժը չեն սահմանափակվում միայն օրենքով, այլ նաև մարդու ներքին հոգով և հիշողությամբ։ «Ընթերցողը» հուզիչ է նաև Մայքելի անձնական պատմությամբ՝ նրա սիրո, հիասթափության և մեղքի բեռի հետ պայքարով։ Գիրքը նաև խոսում է կրթության և գրագիտության կարևորության մասին՝ երբեմն խիստ վճռական և ճակատագրական։ Շլինկի ոճը պարզ է, բայց խորը, և ընթերցողը ստիպված է հարցնել՝ ինչ է արդարությունը, ինչ է պատասխանատվությունը և ինչ է իրական սերը։ Այս վեպը հարմար է նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են պատմական թեմաներով, մարդու հոգեբանությամբ և բարոյական հարցերով։ Հրատարակիչ - Զանգակ Հրատ. տարեթիվ - 2019 ISBN - 978-9939-68-053-8

Բնապահպանություն

Գրքում ներկայացվում են կենսատեխնոլոգիական մեթոդները, որոնք օգտագործվում են բնապահպանական խնդիրների լուծման համար՝ աղտոտվածության նվազեցում, ջրի և հողի մաքրում, թափոնների վերամշակում և էկոհամակարգերի վերականգնում։ Հեղինակը բացատրում է, թե ինչպես են միկրոօրգանիզմները, ֆերմենտները և կենսաբանական գործընթացները կիրառվում բնության վրա մարդու ազդեցությունը նվազեցնելու նպատակով։ Քննարկվում են նաև «կանաչ տեխնոլոգիաների» և կայուն զարգացման սկզբունքները։ Ընդհանուր առմամբ, գիրքը ներկայացնում է բնապահպանական կենսատեխնոլոգիաների հիմունքները և դրանց դերը ժամանակակից էկոլոգիական խնդիրների լուծման մեջ։

Այլ առարկաներ

Այն նախատեսված է ինչպես սկսնակ այգեպանների, այնպես էլ փորձառու ֆերմերների և գյուղատնտեսությամբ հետաքրքրված անձանց համար, ովքեր ցանկանում են փոքր տարածքներում ստանալ բարձրորակ և կայուն պտղաբերություն։ Նյութում մանրամասն ներկայացվում են տնամերձ այգիների նախագծման և հիմնման հիմնական մոտեցումները՝ ներառյալ հողամասի ընտրությունը, հողի նախապատրաստումը, ծառերի և թփերի ճիշտ տեղաբաշխումը և տնկման սխեմաների կազմումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր պտղատու մշակաբույսերի ընտրությանը՝ հաշվի առնելով կլիմայական պայմանները, հողի տեսակը և ընտանիքի սպառման կարիքները։ Աշխատությունում ընդգրկված են նաև ծառերի և թփերի խնամքի հիմնական ագրոտեխնիկական միջոցառումները՝ ոռոգում, պարարտացում, էտում և ձևավորում, որոնք ապահովում են կայուն աճ և բարձր բերքատվություն։ Նյութում ներկայացվում են նաև հիվանդությունների և վնասատուների դեմ պայքարի պարզ և կիրառական մեթոդներ՝ հատուկ շեշտադրելով անվտանգ և արդյունավետ միջոցների կիրառումը տնամերձ պայմաններում։ Բացի այդ, քննարկվում են բերքահավաքի, պտղի պահպանման և օգտագործման կազմակերպման հարցերը, որոնք կարևոր են տնային տնտեսության արդյունավետության համար։ Աշխատությունը միավորում է տեսական գիտելիքներն ու գործնական խորհուրդները՝ նպատակ ունենալով ընթերցողին տալ ամբողջական պատկերացում տնամերձ պտղաբուծության ճիշտ կազմակերպման մասին։