Առաքել Սյունեցու փիլիսոփայական հայացքները

Այլ առարկաներ

Հայաստանի և հայ ժողովրդի պատմության, աշխարհագրության, հասարակական-քաղաքական կյանքի, հայ լեզվաբանության, գրականագիտության, արվեստի, Հայաստանի բնության, բնական ռեսուրսների, ժողովրդական տնտեսության, Հայաստանում ճշգրիտ գիտությունների զարգացման պատմության վերաբերյալ նոր գրքերի ցանկ Հրատ.՝ Ալ. Մյասնիկյանի անվան պետական գրադարանի ինֆորմացիայի և մատենագիտության բաժին, Երևան, 1979, 8 էջ [src=123456789/12035] [dspace.nla.am]

Պատմություն

Հայաստանի Երրորդ Հանրապետության պատմություն-ը նորագույն պատմության և պետականագիտության ուսումնասիրություն է, որը ներկայացնում է Հայաստանի ժամանակակից պետականության ձևավորման և զարգացման գործընթացը 1991 թվականից սկսած՝ Խորհրդային Միության փլուզման հետևանքով անկախության վերականգնումից մինչև ներկայիս քաղաքական, տնտեսական և հասարակական համակարգերի ձևավորումը, աշխատությունում վերլուծվում են անկախության հռչակման նախադրյալները, պետական ինստիտուտների ստեղծումը, սահմանադրական բարեփոխումները, իշխանության ճյուղերի կայացումը և ժողովրդավարական համակարգի ձևավորման բարդ ընթացքը, ինչպես նաև արտաքին քաղաքականության հիմնական ուղղությունները՝ տարածաշրջանային անվտանգության մարտահրավերների, պատերազմի և խաղաղության գործընթացների, դիվանագիտական հարաբերությունների և միջազգային ինտեգրման համատեքստում, հատուկ ուշադրություն է դարձվում ներքին քաղաքական զարգացումներին, սոցիալ-տնտեսական ճգնաժամերին և բարեփոխումներին, որոնք ձևավորել են ժամանակակից Հայաստանի պետական կառուցվածքը, աշխատությունը միաժամանակ ընդգծում է հասարակության փոփոխությունները, քաղաքացիական ինստիտուտների զարգացումը և ազգային ինքնության նոր դրսևորումները անկախ պետականության պայմաններում՝ ներկայացնելով Երրորդ Հանրապետության պատմությունը որպես շարունակական և բազմաշերտ գործընթաց։

Տնտեսագիտություն

Այս ուսումնասիրությունը անդրադառնում է Հայաստանի Հանրապետության առողջապահության համակարգի պետական կարգավորման հիմնական խնդիրներին՝ դիտարկելով ոլորտի կազմակերպական, ֆինանսական և ինստիտուցիոնալ առանձնահատկությունները։ Վերլուծության մեջ ընդգծվում է, որ առողջապահության համակարգի արդյունավետ գործունեությունը մեծապես կախված է պետական քաղաքականության որակից, առողջապահական ծառայությունների հասանելիությունից և ֆինանսավորման մեխանիզմների կայունությունից։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում առողջապահական ծառայությունների կառավարման կենտրոնացման և ապակենտրոնացման միջև հավասարակշռությանը, բժշկական հաստատությունների նյութատեխնիկական բազայի արդիականացմանը, ինչպես նաև մարդկային ռեսուրսների պատրաստվածության մակարդակին։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև պարտադիր բժշկական ապահովագրության ներդրման, պետական բյուջեի միջոցների արդյունավետ բաշխման և մասնավոր հատվածի ներգրավման հետ կապված հիմնախնդիրները, որոնք ուղղված են համակարգի ընդհանուր արդյունավետության բարձրացմանը։ Միաժամանակ վերլուծվում են առողջապահական քաղաքականության վերահսկման և որակի գնահատման մեխանիզմները, ինչպես նաև միջազգային փորձի կիրառման հնարավորությունները Հայաստանի պայմաններում։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ համակարգի բարելավման համար անհրաժեշտ է համապարփակ մոտեցում՝ համադրելով ֆինանսական կայունությունը, կառավարման արդյունավետությունը և ծառայությունների որակի շարունակական բարձրացումը։

Ֆիզիկա

Այս գիրքը ներկայացնում է կիսահաղորդչային միկրո- և նանոէլեկտրոնիկայի հիմնական սկզբունքներն ու ժամանակակից զարգացումները՝ բացատրելով, թե ինչպես են աշխատում էլեկտրոնային սարքերը՝ սկսած միկրոսկոպիկ կառուցվածքներից մինչև նանոմասշտաբային տեխնոլոգիաներ։ Այն անդրադառնում է կիսահաղորդիչների ֆիզիկական հատկություններին, էներգետիկ գոտիների տեսությանը, կրիչների տեղափոխման մեխանիզմներին և պինդ մարմնի ֆիզիկայի հիմքերին։ Գրքում մանրամասն քննարկվում են նաև տրանզիստորների, ինտեգրալ սխեմաների և միկրոչիպերի կառուցվածքն ու աշխատանքի սկզբունքները, ինչպես նաև նանոտեխնոլոգիաների կիրառությունը նոր սերնդի էլեկտրոնային սարքերում։ Հեղինակը ներկայացնում է արտադրական տեխնոլոգիաների զարգացումը, միկրոֆաբրիկացիայի գործընթացները և նանոմասշտաբային համակարգերի նախագծման հիմունքները՝ համադրելով տեսական գիտելիքները և կիրառական օրինակները։ Նյութը օգտակար է ֆիզիկայի, էլեկտրոնիկայի, ինժեներական և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ուսանողների համար, ովքեր ցանկանում են խորությամբ ուսումնասիրել ժամանակակից միկրո- և նանոէլեկտրոնիկայի հիմքերը և կիրառությունները։

Տեխնոլոգիա

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է մոլիբդենի թիթեղների ոչ առանցքասիմետրիկ խորը քաշման գործընթացի մոդելավորմանը և համապատասխան տեխնոլոգիայի մշակմանը՝ այն դիտարկելով որպես դժվար դեֆորմացվող մետաղների ձևավորման բարդ խնդիր։ Նյութում վերլուծվում են մոլիբդենի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունները՝ բարձր հալման ջերմաստիճան, ցածր պլաստիկություն սենյակային ջերմաստիճանում և զգալի կարծրացում դեֆորմացիայի ընթացքում, որոնք էական ազդեցություն ունեն ձևավորման տեխնոլոգիական պարամետրերի ընտրության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ոչ առանցքասիմետրիկ դեֆորմացիայի առանձնահատկություններին՝ լարվածությունների անհամասեռ բաշխում, տեղային բարակացում և ճաքերի առաջացման ռիսկ, որոնք պահանջում են գործընթացի ճշգրիտ վերահսկում։ Քննարկվում են մաթեմատիկական և համակարգչային մոդելավորման մեթոդները՝ վերջավոր տարրերի մեթոդ, պլաստիկության տեսության կիրառություններ և գործընթացի պարամետրերի օպտիմալացում, որոնք թույլ են տալիս կանխատեսել նյութի վարքագիծը ձևավորման ընթացքում։ Ուսումնասիրությունը ընդգծում է, որ համապատասխան տեխնոլոգիայի մշակումը պահանջում է նյութագիտության, մեխանիկայի և թվային մոդելավորման ինտեգրված մոտեցում՝ ապահովելու համար բարձր ճշգրտությամբ և որակով մոլիբդենային բարակապատ արտադրանքների ստացում արդյունաբերական կիրառությունների համար։

Այլ առարկաներ

Կլիմայի փոփոխման հիմնահարցը ժամանակակից աշխարհի ամենալուրջ գլոբալ խնդիրներից մեկն է, որը վերաբերում է Երկրի կլիմայական համակարգի երկարաժամկետ փոփոխություններին՝ ջերմաստիճանի բարձրացման, տեղումների ռեժիմի փոփոխության, ծովերի մակարդակի բարձրացման և ծայրահեղ եղանակային երևույթների հաճախացման տեսքով։ Այս գործընթացի հիմնական շարժիչ գործոնը համարվում է մարդու տնտեսական գործունեությունը, հատկապես հանածո վառելիքների՝ ածխի, նավթի և գազի այրումը, անտառահատումները և արդյունաբերական արտանետումները, որոնք մթնոլորտում մեծացնում են ջերմոցային գազերի՝ հատկապես ածխաթթու գազի, մեթանի և ազոտի օքսիդների քանակը։ Ջերմոցային էֆեկտի ուժեղացումը հանգեցնում է մոլորակի միջին ջերմաստիճանի բարձրացման, ինչը ազդում է բնական էկոհամակարգերի, գյուղատնտեսության, ջրային ռեսուրսների և մարդու առողջության վրա։ Կլիմայի փոփոխությունը դրսևորվում է սառցադաշտերի հալեցմամբ, ծովի մակարդակի բարձրացմամբ, երաշտների և ջրհեղեղների հաճախացմամբ, ինչպես նաև կենսաբազմազանության կորստով, քանի որ շատ կենդանի տեսակներ չեն կարող արագ հարմարվել փոփոխվող պայմաններին։ Այս հիմնահարցը ունի ոչ միայն բնապահպանական, այլև տնտեսական և սոցիալական խոր ազդեցություն, քանի որ այն կարող է հանգեցնել գյուղատնտեսական բերքատվության նվազման, սննդային անվտանգության սպառնալիքի, միգրացիոն հոսքերի աճի և առողջապահական խնդիրների սրմանը։ Կլիմայի փոփոխության դեմ պայքարում կարևոր դեր ունեն միջազգային համաձայնագրերը և համագործակցությունը, որոնց նպատակն է սահմանափակել ջերմոցային գազերի արտանետումները և խթանել վերականգնվող էներգիայի աղբյուրների օգտագործումը, ինչպիսիք են արևային, քամու և հիդրոէներգիան։ Երկրները նաև իրականացնում են հարմարվողականության քաղաքականություն՝ նվազեցնելու կլիմայական փոփոխությունների բացասական հետևանքները, օրինակ՝ ջրային ռեսուրսների արդյունավետ կառավարում, կանաչ ենթակառուցվածքների զարգացում և աղետների ռիսկերի նվազեցում։ Ժամանակակից գիտությունը կարևորում է նաև հասարակության իրազեկվածության բարձրացումը, քանի որ անհատական վարքագծի փոփոխությունները, էներգախնայողությունը և շրջակա միջավայրի պահպանության միջոցառումները կարող են զգալի ազդեցություն ունենալ ընդհանուր իրավիճակի բարելավման վրա։ Այսպիսով, կլիմայի փոփոխման հիմնահարցը գլոբալ մարտահրավեր է, որը պահանջում է համաշխարհային մակարդակի համակարգված գործողություններ, գիտական մոտեցում և երկարաժամկետ ռազմավարական լուծումներ՝ մոլորակի էկոլոգիական կայունությունը պահպանելու համար։