More in Literature

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Medicine

    Վերջույթների հրազենային օստեոմիելիտների կանխարգելումը և բուժումը տեղային պատերազմների ժամանակ ղարաբաղյան հակամարտության օրինակով

    Վերջույթների հրազենային օստեոմիելիտների կանխարգելումը և բուժումը տեղային պատերազմների պայմաններում, այդ թվում՝ ղարաբաղյան հակամարտության օրինակով, հանդիսանում է ռազմական դաշտային բժշկության և բարդ ինֆեկցիոն վիրաբուժության կարևոր խնդիրներից մեկը, քանի որ նման վնասվածքները հաճախ ուղեկցվում են ոսկրային հյուսվածքի լայնածավալ աղտոտմամբ, փափուկ հյուսվածքների վնասումով և միկրոօրգանիզմների ներթափանցմամբ, ինչը նպաստում է քրոնիկական բորբոքային գործընթացների զարգացմանը։ Հրազենային վնասվածքների դեպքում օստեոմիելիտի զարգացման ռիսկը բարձր է հատկապես ուշ կամ ոչ բավարար առաջնային վիրաբուժական մշակման, անբավարար հակաբիոտիկային պրոֆիլակտիկայի և տարհանման ուշացման պայմաններում, ինչը բնորոշ է ռազմական գործողությունների ժամանակ ստեղծվող բարդ լոգիստիկ իրավիճակներին։ Կանխարգելման հիմնական ուղղությունները ներառում են վաղ և լիարժեք առաջնային վիրաբուժական մշակում՝ դեբրիդման, օտար մարմինների հեռացում, ոսկրային բեկորների կայունացում, ինչպես նաև լայն սպեկտրի հակաբակտերիալ թերապիայի վաղ սկիզբ՝ հաշվի առնելով ինչպես աերոբ, այնպես էլ անաերոբ ֆլորան։ Կարևոր է նաև վնասվածքի ճիշտ իմոբիլիզացիան և ժամանակին տարհանումը բարձր մակարդակի բժշկական հաստատություններ, որտեղ հնարավոր է կատարել երկրորդային վիրաբուժական միջամտություններ և երկարաժամկետ վերականգնողական բուժում։ Բուժման փուլում կիրառվում են կրկնակի վիրահատական մաքրումներ, երկարատև հակաբիոտիկային թերապիա՝ ըստ մանրէաբանական հետազոտությունների, ինչպես նաև ոսկրային դեֆեկտների վերականգնման մեթոդներ՝ ներառյալ օստեոսինթեզ, արտաքին ֆիքսացիա և ռեկոնստրուկտիվ վիրաբուժություն։ Քրոնիկական ձևերի դեպքում կարող է անհրաժեշտ լինել մեռուկացած ոսկրային հատվածների հեռացում և բարդ վերականգնողական միջամտություններ՝ երբեմն նաև միկրովիրաբուժական տեխնիկայի կիրառմամբ։ Ղարաբաղյան հակամարտության պայմաններում նման վնասվածքների կառավարումը առանձնահատուկ մարտահրավեր է եղել՝ կապված մարտական գործողությունների ինտենսիվության, տարհանման սահմանափակումների և ռեսուրսների սահմանափակ հասանելիության հետ, ինչը ընդգծում է կազմակերպված դաշտային բժշկական օգնության, արագ տրիաժի և բազմաստիճան բուժման համակարգի կարևորությունը։

    Updated: 2026-09-18
    Վերջույթների հրազենային օստեոմիելիտների կանխարգելումը և բուժումը տեղային պատերազմների ժամանակ ղարաբաղյան հակամարտության օրինակով
    Online

    Philosophy

    քաղաքակրթություն և մշակույթ

    Գիրքը ուսումնասիրում է քաղաքակրթության և մշակույթի փոխհարաբերությունը՝ ներկայացնելով մարդկության պատմական զարգացման հիմնական փուլերը և դրանցում մշակույթի դերը որպես հասարակության արժեքային, հոգևոր և ստեղծագործական հիմք։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են քաղաքակրթության ձևավորման գործընթացները, նյութական և հոգևոր մշակույթի տարրերը, ինչպես նաև տարբեր դարաշրջաններում հասարակությունների սոցիալական կազմակերպման առանձնահատկությունները։ Հեղինակը անդրադառնում է համաշխարհային քաղաքակրթությունների զարգացման հիմնական ուղիներին՝ հին արևելյան, անտիկ, միջնադարյան, նոր և ժամանակակից շրջաններին՝ ընդգծելով յուրաքանչյուրի մշակութային ժառանգության առանձնահատկությունները։ Գրքում քննարկվում են նաև մշակույթի և գիտության, արվեստի, կրոնի և փիլիսոփայության փոխազդեցությունները, ինչպես նաև գլոբալացման պայմաններում մշակութային բազմազանության պահպանման խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քաղաքակրթական արժեքների ձևավորմանը, մշակութային ինքնության պահպանմանը և մարդկային հասարակության առաջընթացի վրա մշակույթի ազդեցությանը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ձևավորել ամբողջական պատկերացում քաղաքակրթության և մշակույթի փոխկապակցված զարգացման մասին՝ օգտակար լինելով հումանիտար գիտություններով հետաքրքրվող ուսանողների, հետազոտողների և ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-10-23
    քաղաքակրթություն և մշակույթ
    Online

    Other Subjects

    Նոր գրքեր: Տեխնիկա: Ինֆորմացիոն ցանկ =Новые книги: Техника (1986, Май, №5-6)

    Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական ոլորտին վերաբերող նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական համառոտ ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և մասնագետների արագ կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրականության հոսքում։ Այն ընդգրկում է ինժեներական գիտությունների տարբեր ճյուղերին՝ մեքենաշինությանը, էլեկտրոնիկային, ավտոմատացմանը, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներին, էներգետիկային, շինարարությանը և այլ կիրառական ոլորտներին վերաբերող հրատարակություններ՝ արտացոլելով գիտատեխնիկական առաջընթացի արդի միտումները և նորագույն հետազոտությունների ուղղությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության ճշգրտությունն ու համակարգված ներկայացումը, և ծառայում է որպես կարևոր օժանդակ գործիք գիտական ու մասնագիտական գործունեության համար՝ հնարավորություն տալով արագ գտնել անհրաժեշտ գրականություն, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառել այն ուսումնական կամ հետազոտական նպատակներով։

    Updated: 2026-11-02
    Նոր գրքեր: Տեխնիկա: Ինֆորմացիոն ցանկ =Новые книги: Техника (1986, Май, №5-6)
    Online

    Biology

    Изучение и разработка методов получения без вирусного посадочного материала гвоздики (Dianthus caryophillus L.) и быстрого размножения каланхоэ (Kalanchoe pinnata L. pers.)

    Աշխատությունը նվիրված է մեխակի վիրուսազերծ տնկանյութի ստացման և կալանխոեի արագ բազմացման արդյունավետ մեթոդների ուսումնասիրմանն ու մշակմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բույսերի կենսատեխնոլոգիական բազմացման ժամանակակից մեթոդների կիրառմամբ ստանալ առողջ, բարձր կենսունակությամբ և ագրոնոմիական արժեքավոր հատկանիշներով տնկանյութ, ինչպես նաև մշակել կալանխոեի կարճ ժամանակահատվածում մեծ քանակությամբ բազմացման արդյունավետ եղանակներ։ Ուսումնասիրության շրջանակում ուշադրություն է դարձվում բույսերի առողջացման և վիրուսային վարակների վերացման մեխանիզմներին, սկզբնական բուսանյութի ընտրությանը, աճեցման պայմանների վերահսկմանը և ստացված բույսերի հետագա զարգացման առանձնահատկություններին։ Հատուկ նշանակություն ունի հյուսվածքային կուլտուրայի և միկրոբազմացման մեթոդների կիրառումը, որոնց միջոցով հնարավոր է փոքր քանակությամբ սկզբնական նյութից ստանալ մեծ թվով գենետիկորեն համասեռ բույսեր՝ պահպանելով ցանկալի սորտային հատկանիշները։ Մեխակի դեպքում կարող են ուսումնասիրվել վիրուսազերծ նյութի ստացման համար կիրառվող ապիկալ մերիստեմների և այլ բուսական հյուսվածքների մշակման պայմանները, սննդային միջավայրի բաղադրությունը, աճի կարգավորիչների ազդեցությունը և վերականգնված բույսերի առողջական վիճակի գնահատման եղանակները։ Կալանխոեի համար հետազոտությունը կարող է ընդգրկել արագ միկրոբազմացման փուլերը, ընձյուղների առաջացման և արմատակալման պայմանների օպտիմալացումը, ինչպես նաև ստացված բույսերի հարմարեցումը ոչ ստերիլ միջավայրին։ Կարևոր է նաև մշակման տարբեր փուլերում ջերմաստիճանի, լուսավորության, խոնավության և սննդային միջավայրի պարամետրերի ազդեցության գնահատումը, քանի որ այդ գործոնները կարող են էապես որոշել բազմացման արդյունավետությունն ու բույսերի կենսունակությունը։ Աշխատության արդյունքները կարող են հիմք ծառայել առողջ տնկանյութի զանգվածային արտադրության և դեկորատիվ բույսերի արագ բազմացման տեխնոլոգիական սխեմաների կատարելագործման համար։ Նման մոտեցումները կարևոր են ծաղկաբուծության և տնկարանային տնտեսության մեջ, քանի որ վիրուսազերծ և որակյալ տնկանյութի օգտագործումը կարող է նպաստել բույսերի առողջության, աճի, բերքատվության և դեկորատիվ արժեքի պահպանմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել բույսերի կենսատեխնոլոգիայի, բուսաբուծության, ծաղկաբուծության, հյուսվածքային կուլտուրայի և միկրոբազմացման ոլորտների մասնագետներին, հետազոտողներին, ուսանողներին և գործնական արտադրությամբ զբաղվող մասնագետներին։

    Updated: 2026-09-21
    Изучение и разработка методов получения без вирусного посадочного материала гвоздики (Dianthus caryophillus L.) и быстрого размножения каланхоэ (Kalanchoe pinnata L. pers.)
    Online

    Technology

    Разработка средств проектирования аналоговых интегральных микросхем с учетом особенностей субмикронных технологий

    Աշխատությունը նվիրված է անալոգային ինտեգրալ միկրոսխեմաների նախագծման միջոցների մշակմանը և կատարելագործմանը՝ հաշվի առնելով ենթամիկրոնային տեխնոլոգիական գործընթացներին բնորոշ ֆիզիկական, սխեմատեխնիկական և կառուցվածքային առանձնահատկությունները։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է նախագծման այնպիսի մեթոդների, մոդելների և ծրագրային գործիքների ստեղծման վրա, որոնք հնարավորություն են տալիս բարձրացնել միկրոսխեմաների նախագծման ճշգրտությունը, արագությունը և ստացված լուծումների հուսալիությունը։ Քննության են առնվում կիսահաղորդչային տարրերի չափերի փոքրացման հետևանքով առաջացող երևույթները և դրանց ազդեցությունը անալոգային սխեմաների հիմնական էլեկտրական պարամետրերի վրա։ Կարևորվում են տրանզիստորների իրական վարքի ճշգրիտ մոդելավորումը, տեխնոլոգիական պարամետրերի տատանումների հաշվառումը, մակաբուծային տարրերի ազդեցության գնահատումը և սխեմայի աշխատանքային բնութագրերի կանխատեսումը։ Անալոգային միկրոսխեմաների նախագծումը ներկայացվում է որպես բազմափուլ գործընթաց, որը ներառում է սխեմատեխնիկական կառուցվածքի ընտրությունը, տարրերի պարամետրերի որոշումը, համակարգչային մոդելավորումը, օպտիմալացումը, ֆիզիկական տեղաբաշխումը և վերջնական նախագծային լուծման ստուգումը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում ավտոմատացված նախագծման համակարգերի կիրառմանը, որոնց միջոցով հնարավոր է նվազեցնել ձեռքով կատարվող գործողությունների ծավալը և մեծ թվով նախագծային տարբերակներից ընտրել սահմանված պահանջներին առավել համապատասխան լուծումները։ Ուսումնասիրվում են օպտիմալացման խնդիրները, որոնց դեպքում միաժամանակ անհրաժեշտ է ապահովել ուժեղացման, թողունակության, արագագործության, էներգասպառման, աղմուկի, կայունության և զբաղեցրած բյուրեղային մակերեսի պահանջվող ցուցանիշները։ Հաշվի է առնվում, որ այդ չափանիշները հաճախ փոխկապակցված են, և մեկ բնութագրի բարելավումը կարող է բացասաբար անդրադառնալ մյուսների վրա, ինչի պատճառով նախագծման գործընթացը պահանջում է բազմաչափ օպտիմալացման մեթոդների կիրառում։ Կարևորվում է նաև նախագծային լուծումների զգայունության ուսումնասիրությունը արտադրական գործընթացի շեղումների, սնուցման լարման և ջերմաստիճանի փոփոխությունների նկատմամբ։ Ենթամիկրոնային տեխնոլոգիաների պայմաններում հատուկ նշանակություն են ստանում կարճ ալիքի երևույթները, արտահոսքի հոսանքները, տարրերի փոխադարձ ազդեցությունները և ֆիզիկական կառուցվածքից առաջացող մակաբուծային դիմադրություններն ու ունակությունները, որոնք կարող են զգալիորեն փոփոխել նախագծված սխեմայի իրական աշխատանքը։ Այդ պատճառով սխեմատեխնիկական և ֆիզիկական նախագծման փուլերի փոխկապակցումը դիտարկվում է որպես բարձր ճշգրտության նախագծման կարևոր պայման։ Անդրադարձ է կատարվում նաև միկրոսխեմայի ֆիզիկական կառուցվածքի ձևավորմանը՝ տարրերի տեղաբաշխմանը, միացումների կազմակերպմանը և այն սահմանափակումներին, որոնք պայմանավորված են ընտրված տեխնոլոգիական գործընթացով։ Նախագծման ծրագրային միջոցների զարգացումը հնարավորություն է տալիս ավտոմատացնել պարամետրերի հաշվարկը, իրականացնել բազմակի մոդելավորումներ, համեմատել տարբեր կառուցվածքներ և նախագծման վաղ փուլերում հայտնաբերել հնարավոր խնդիրները։ Կարևորվում է նաև նախագծման արդյունքների ստուգման և վերիֆիկացման համակարգը՝ ապահովելու սխեմատեխնիկական մոդելի և ֆիզիկապես իրականացվող միկրոսխեմայի համապատասխանությունը։ Հետազոտության կիրառական նշանակությունը կապված է ժամանակակից միկրոէլեկտրոնային սարքերի նախագծման ժամանակի կրճատման, սխալների հավանականության նվազեցման և արտադրության համար պատրաստ նախագծերի որակի բարձրացման հետ։ Ներկայացվող մոտեցումները կարող են կիրառվել տարբեր նշանակության անալոգային և խառը ազդանշանային ինտեգրալ սխեմաների մշակման ընթացքում՝ կապի, չափիչ տեխնիկայի, կառավարման, ազդանշանների մշակման և այլ էլեկտրոնային համակարգերի համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել միկրոէլեկտրոնիկայի, ինտեգրալ սխեմաների նախագծման, կիսահաղորդչային տեխնոլոգիաների և նախագծման ավտոմատացման ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների, ինժեներների, դասախոսների և ուսանողների համար։

    Updated: 2026-09-17
    Разработка средств проектирования аналоговых интегральных микросхем с учетом особенностей субмикронных технологий
    Online

    History

    Միքայել Միանսարյանց․ կյանքն ու գործունեությունը

    Աշխատությունը նվիրված է Միքայել Միանսարյանցի կյանքին և գործունեությանը՝ ներկայացնելով նրա տեղը հայ մշակութային ու մտավոր կյանքի պատմության մեջ։ Անհատական կենսագրության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու գործչի ձևավորման միջավայրը, մասնագիտական հետաքրքրությունները, հասարակական կապերը և այն պատմամշակութային պայմանները, որոնցում ծավալվել է նրա գործունեությունը։ Հայ մտավորականության և մշակույթի պատմության հետազոտության համար նման աշխատությունները կարևոր են ոչ միայն առանձին անձանց կենսագրական տվյալների համակարգման, այլև նրանց գործունեության միջոցով տվյալ ժամանակաշրջանի կրթական, գրական, հրատարակչական և հասարակական կյանքի առանձնահատկությունները հասկանալու տեսանկյունից։ Միքայել Միանսարյանցի կյանքի ու գործի ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել նրա անձնական և մասնագիտական ժառանգության գնահատմանը, ինչպես նաև հայ մշակույթի զարգացման մեջ նրա ունեցած դերի բացահայտմանը։ Կենսագրական նյութերի և պատմական համատեքստի համադրումը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին պատկերացում կազմելու գործչի գործունեության պայմանների, հետաքրքրությունների շրջանակի և ժամանակակիցների հետ ունեցած հնարավոր կապերի մասին։ Հրատարակությունը կարող է հետաքրքրել հայ մշակույթի և մտավորականության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, կենսագրական գրականության ուսումնասիրողներին, հայագետներին, գրադարանային ու մատենագիտական ոլորտի մասնագետներին, ինչպես նաև հայ մշակութային ժառանգության առանձին գործիչների կյանքն ու գործունեությունը ճանաչել ցանկացող ընթերցողներին։

    Updated: 2026-10-28
    Միքայել Միանսարյանց․ կյանքն ու գործունեությունը