Արդի հայ մամուլը և գրականությունը (1990-2006-ական թթ.)

Informatics

Աշխատությունը նվիրված է կիբեռանվտանգության ոլորտում ներդրումների վերաբերյալ ռազմավարական որոշումների կայացման գործընթացի ավտոմատացման ուսումնասիրությանը՝ նպատակ ունենալով տեխնոլոգիական և վերլուծական գործիքների միջոցով բարձրացնել ներդրումային որոշումների հիմնավորվածությունը, արագությունը և արդյունավետությունը։ Կիբեռսպառնալիքների մշտական փոփոխությունը, տեղեկատվական համակարգերի բարդացումը և կազմակերպությունների թվային ենթակառուցվածքների ընդլայնումը հանգեցնում են անվտանգության ապահովման համար անհրաժեշտ ծախսերի աճին, ինչի պայմաններում սահմանափակ ֆինանսական ռեսուրսների ճիշտ բաշխումը դառնում է կառավարման կարևոր խնդիր։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել կիբեռանվտանգության ներդրումների ընտրության, առաջնահերթությունների սահմանման և ռեսուրսների բաշխման մեխանիզմները՝ հաշվի առնելով կազմակերպության ակտիվները, սպառնալիքները, խոցելիությունները, հնարավոր վնասների չափը և անվտանգության միջոցառումների արդյունավետությունը։ Հետազոտության առանցքային ուղղություններից է որոշումների ավտոմատացման այնպիսի մոդելի ձևավորումը, որը կարող է հավաքագրել և մշակել տարբեր աղբյուրներից ստացված տվյալներ, գնահատել կիբեռռիսկերը և դրանց հիման վրա առաջարկել ներդրումային առաջնահերթություններ։ Այդպիսի համակարգը կարող է հաշվի առնել ոչ միայն տեխնիկական ցուցանիշները, այլև ֆինանսական և կազմակերպական գործոնները՝ ներդրման արժեքը, սպասվող օգուտը, ռիսկի նվազեցման աստիճանը, ներդրման վերադարձելիությունը, իրականացման ժամկետները և անվտանգության միջոցառումների փոխկապակցվածությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում կիբեռռիսկի քանակական կամ կիսաքանակական գնահատումը։ Ռիսկերի գնահատման միջոցով հնարավոր է տարբերակել առավել վտանգավոր սպառնալիքները և որոշել, թե որ ուղղություններում ներդրումները կարող են ապահովել առավել մեծ պաշտպանական արդյունք։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս անցնել միայն ընդհանուր անվտանգության միջոցառումների ֆինանսավորումից դեպի ռիսկերի վրա հիմնված ներդրումային պլանավորում։ Աշխատությունը կարող է ուսումնասիրել նաև արհեստական բանականության, մեքենայական ուսուցման, տվյալների վերլուծության և որոշումների աջակցման համակարգերի կիրառման հնարավորությունները։ Այդ տեխնոլոգիաները կարող են օգտագործվել պատմական տվյալների վերլուծության, սպառնալիքների հավանականության գնահատման, ռիսկերի դասակարգման, տարբեր ներդրումային սցենարների համեմատության և հնարավոր հետևանքների կանխատեսման համար։ Միաժամանակ ավտոմատացված համակարգը կարող է նախատեսել տարբեր սցենարների մոդելավորում՝ օրինակ՝ որոշակի անվտանգության միջոցառման ֆինանսավորման, դրա հետաձգման կամ այլընտրանքային լուծման ընտրության դեպքում հնարավոր արդյունքների գնահատմամբ։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է նաև ներդրումային որոշումների բազմաչափ բնույթը։ Կիբեռանվտանգության ոլորտում ամենաթանկ լուծումը միշտ չէ, որ ամենաարդյունավետն է, ուստի անհրաժեշտ է համադրել ծախսը, ռիսկի նվազեցումը և կազմակերպության ռազմավարական նպատակները։ Այս խնդիրը կարող է լուծվել բազմաչափ օպտիմալացման, որոշումների տեսության, ռիսկերի գնահատման և տնտեսական արդյունավետության չափանիշների կիրառմամբ։ Աշխատության մեջ կարող է ուսումնասիրվել նաև մարդու և ավտոմատացված համակարգի փոխգործակցությունը։ Չնայած որոշումների ավտոմատացման բարձր ներուժին, ռազմավարական ներդրումային որոշումները հաճախ պահանջում են մասնագիտական դատողություն, քանի որ տվյալները կարող են լինել թերի, անորոշ կամ արագ փոփոխվող։ Հետևաբար արդյունավետ համակարգը կարող է նախատեսել ոչ թե մարդու լիակատար փոխարինում, այլ որոշում կայացնող մասնագետներին վերլուծական առաջարկություններով, գնահատականներով և սցենարներով ապահովող մեխանիզմ։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել տվյալների անվտանգությանն ու համակարգի վստահելիությանը, քանի որ կիբեռանվտանգության ներդրումների վերաբերյալ որոշումներ կայացնող համակարգն ինքնին կարող է դառնալ հարձակումների թիրախ։ Այդ պատճառով անհրաժեշտ է հաշվի առնել տվյալների ամբողջականությունը, հասանելիության վերահսկումը, մոդելների հուսալիությունը, ալգորիթմական սխալների հնարավորությունը և որոշումների թափանցիկությունը։ Աշխատության գործնական նշանակությունը կայանում է այնպիսի մեթոդաբանության կամ որոշումների աջակցման համակարգի մշակման հնարավորության մեջ, որը կազմակերպություններին կօգնի սահմանափակ բյուջեն ուղղել առավել կարևոր կիբեռանվտանգության խնդիրների լուծմանը։ Նման համակարգը կարող է օգտակար լինել ֆինանսական կազմակերպություններում, պետական կառույցներում, խոշոր ընկերություններում, ՏՏ կազմակերպություններում և այլ կառույցներում, որտեղ տեղեկատվական ռիսկերի կառավարումը ռազմավարական նշանակություն ունի։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել կիբեռանվտանգության մասնագետներին, ՏՏ կառավարիչներին, ռիսկերի կառավարման և ֆինանսների մասնագետներին, տվյալների վերլուծաբաններին, համակարգերի ճարտարապետներին և արհեստական բանականության կիրառմամբ որոշումների աջակցման համակարգեր մշակող հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը միավորում է կիբեռանվտանգությունը, ներդրումային կառավարումը և տվյալահեն որոշումների կայացումը՝ նպատակ ունենալով ստեղծել ավելի արագ, հիմնավորված և ռիսկերի վրա հիմնված մոտեցում անվտանգության ոլորտում ֆինանսական ռեսուրսների ռազմավարական բաշխման համար։

Other Subjects

Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու – թիվ 2-ը գիտական պարբերական ժողովածու է, որը ներառում է տարբեր հեղինակների հետազոտական հոդվածներ՝ հիմնականում հայագիտության, պատմության, լեզվաբանության, մշակութաբանության և հարակից հասարակական գիտությունների ոլորտներից, աշխատությունում ներկայացված ուսումնասիրությունները անդրադառնում են հայ ժողովրդի պատմական զարգացման տարբեր խնդիրների, աղբյուրագիտական վերլուծություններին, լեզվամշակութային գործընթացներին և ազգային ժառանգության ուսումնասիրության մեթոդաբանական հարցերին, ժողովածուն ունի ակադեմիական բնույթ և ծառայում է որպես գիտական քննարկումների և արդյունքների հրապարակման հարթակ, որտեղ համադրվում են տարբեր գիտական մոտեցումներ և հետազոտական ուղղություններ, միաժամանակ ընդգծվում է հայագիտական հետազոտությունների շարունակական զարգացումը և նոր գիտական խնդիրների ձևավորումը, աշխատությունը նպաստում է գիտելիքի տարածմանը և մասնագիտական համագործակցության խորացմանը՝ ապահովելով գիտական հաղորդակցության կարևոր օղակ։

Literature

Ստեղծագործությունը սոցիալական-բարոյական ուղղվածությամբ արձակ գործ է, որտեղ հեղինակը ներկայացնում է մարդկային կարեկցանքի, բարեգործության և ինքնազոհության գաղափարները՝ կենտրոնանալով հիվանդների ու կարիքավորների խնամքով զբաղվող «գթության քույրերի» կերպարի վրա։ Գործում կարևորվում է այն հակադրությունը, որը գոյություն ունի իրական մարդասիրության և արտաքին ձևական բարեգործության միջև՝ ընդգծելով, որ իսկական բարությունը պետք է լինի անկեղծ, անձնազոհ և ներշնչված ներքին համոզմունքից, այլ ոչ թե հասարակական ճանաչում ստանալու ցանկությունից։ Մուրացանը ստեղծում է հոգեբանական խորությամբ կերպարներ, որոնց միջոցով բացահայտում է կարեկցանքի, պարտքի զգացման և մարդկային ցավի նկատմամբ վերաբերմունքի տարբեր դրսևորումներ։ Ստեղծագործության մեջ առանձնանում է նաև հասարակական շերտը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են սոցիալական պայմանները ազդում մարդկանց ճակատագրերի և արժեքային համակարգի վրա։ Լեզուն պարզ է, հուզական և միաժամանակ գաղափարապես հագեցած, ինչը թույլ է տալիս ընդգծել բարոյական ուղերձը։ Ընդհանուր առմամբ «Գթության քույրեր»-ը կարելի է դիտարկել որպես բարոյական և սոցիալական արձակ, որտեղ Մուրացանը բարձրացնում է մարդասիրության և հոգևոր արժեքների կարևորության գաղափարը։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է սիբիրախտի հարուցչի նկատմամբ իմունային պատասխանի ձևավորման տեսանկյունից նշանակություն ունեցող արտաբջջային հակածնային բաղադրիչների ուսումնասիրմանը և դրանց իմունածին հատկությունների գնահատմանը։ Հետազոտության կենտրոնում հարուցչի կողմից արտաբջջային միջավայր արտազատվող կենսաբանական բաղադրիչների հակածնային առանձնահատկություններն են, դրանց ճանաչումը իմունային համակարգի կողմից և պաշտպանական իմունային պատասխանի ձևավորման հնարավորությունը։ Քննարկվում են համապատասխան հակածնային նյութի ընդհանուր կենսաքիմիական և իմունաբանական բնութագրերը, ինչպես նաև դրա մաքրության, կայունության և կենսաբանական հատկությունների նշանակությունը հետագա հետազոտությունների համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում իմունածին ակտիվության հասկացությանը՝ որպես օրգանիզմում առանձնահատուկ իմունային պատասխան առաջացնելու կարողության ցուցանիշի։ Դիտարկվում են հակածնի նկատմամբ հակամարմնային պատասխանի և իմունաբանական հիշողության ձևավորման ընդհանուր օրինաչափությունները, ինչպես նաև այն գործոնները, որոնք կարող են ազդել իմունային արձագանքի ուժգնության և տևողության վրա։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է հակածնային հատկությունների և հնարավոր պաշտպանական նշանակության միջև փոխկապակցվածության գնահատումը, ինչը թույլ է տալիս բնութագրել ուսումնասիրվող նյութի հեռանկարայնությունը կանխարգելիչ իմունաբանության և ախտորոշման ոլորտներում։ Կարևորվում է նաև ստացված տվյալների համադրումը սիբիրախտի իմունաբանության վերաբերյալ գոյություն ունեցող գիտական պատկերացումների հետ՝ բացահայտելու համար արտաբջջային հակածինների դերը հարուցչի և օրգանիզմի իմունային համակարգի փոխազդեցության ընթացքում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը միավորում է մանրէաբանության, իմունաբանության և կենսաքիմիայի տեսական ու փորձարարական ուղղությունները՝ նպաստելով սիբիրախտի նկատմամբ իմունային պաշտպանության մեխանիզմների ավելի ամբողջական ըմբռնմանը և հակածնային բաղադրիչների կենսաբանական նշանակության գնահատմանը։

Religion

Աշխատությունը պատմական փաստաթուղթ է, որը ներկայացնում է Մոսկվայում գործող հայկական եկեղեցուն կից Իվան Լազարևի անվան եկեղեցական-ծխական ուսումնարանի կանոնադրության նախագիծը։ Փաստաթղթում արտացոլվում են ուսումնական հաստատության գործունեության կազմակերպման հիմնական սկզբունքները, նպատակներն ու խնդիրները, կառավարման կառուցվածքը, կրթական գործընթացի կազմակերպման կարգը և հաստատության ներքին գործունեությունը կարգավորող դրույթները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում եկեղեցական համայնքի և կրթական հաստատության փոխհարաբերություններին, ուսումնարանի վարչական կառավարմանը, պատասխանատու անձանց իրավասություններին, սովորողների ընդունելության և ուսուցման պայմաններին, ինչպես նաև կրթական ու դաստիարակչական աշխատանքի կազմակերպմանը։ Փաստաթուղթը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանում Մոսկվայի հայ համայնքի կրթական և հասարակական կյանքի, ազգային կրթության պահպանման, եկեղեցու դերի և համայնքային ուսումնական հաստատությունների գործունեության մասին։ Այն նաև արժեքավոր սկզբնաղբյուր է Ռուսաստանի հայկական համայնքների պատմության ուսումնասիրության համար՝ ցույց տալով, թե ինչ սկզբունքներով էին ձևավորվում և կառավարվում եկեղեցուն կից կրթական հաստատությունները։ Նյութը կարող է հետաքրքրել հայագիտության, կրթության պատմության, եկեղեցագիտության և համայնքային կյանքի պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողներին, պատմաբաններին, ուսանողներին և ընթերցողներին։

Literature

Այս գիրքը ներկայացնում է տարբեր հեղինակների պիեսների ժողովածու, որտեղ ընդգրկված են դրամատիկական ստեղծագործություններ՝ նախատեսված բեմադրության համար։ Պիեսներում արտացոլվում են մարդկային հարաբերությունները, սոցիալական հակասությունները, բարոյական ընտրությունները և հասարակական կյանքի տարբեր կողմերը։ Հեղինակները օգտագործում են երկխոսության և գործողության միջոցով կերպարների ներաշխարհը բացահայտելու դրամատիկական ձևը՝ ստեղծելով լարվածություն և գաղափարական բախումներ։ Նյութը ընդգրկում է ինչպես դասական, այնպես էլ ժամանակակից դրամատուրգիայի օրինակներ՝ ցույց տալով թատրոնի զարգացման տարբեր փուլերը։ Գիրքը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին ծանոթանալ դրամատիկական արվեստի կառուցվածքին և թատերական մտածողության առանձնահատկություններին։