Աշխարհաբար քրիստոնեական ուսմունքներ և այլ աղոթքներ

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է հայերենի բարբառային համակարգի առանձին տարածքային խոսվածքի համակողմանի լեզվաբանական ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում բարբառի հնչյունական, բառագիտական, ձևաբանական և շարահյուսական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև գրական հայերենի ու հարակից բարբառների հետ դրա ընդհանրություններն ու տարբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ձայնավորների և բաղաձայնների համակարգին, պատմական հնչյունափոխություններին, շեշտադրությանը և կենդանի խոսքում դրսևորվող արտասանական առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում են գոյականի, ածականի, դերանվան, բայի և մյուս խոսքի մասերի ձևաբանական հատկանիշները, հոլովման ու խոնարհման ձևերը, ժամանակային և եղանակային համակարգերը, ինչպես նաև բարբառին բնորոշ քերականական կառուցվածքները։ Բառապաշարի ուսումնասիրության ընթացքում դիտարկվում են տեղական բառերը, հնաբանությունները, փոխառությունները, դարձվածային միավորները և առօրյա կյանքի տարբեր ոլորտներին վերաբերող բառաշերտերը։ Քննարկվում են նաև նախադասությունների կառուցման և բառերի կապակցման առանձնահատկությունները՝ բացահայտելով խոսվածքի շարահյուսական ինքնատիպ գծերը։ Բարբառային նյութը դիտարկվում է պատմական և տարածքային համատեքստում, ինչը հնարավորություն է տալիս պարզելու դրա տեղը հայերենի բարբառների համակարգում և հետևելու լեզվական որոշ երևույթների զարգացման ընթացքին։ Կարևորվում է կենդանի խոսքի, բանավոր պատմությունների, ժողովրդական արտահայտությունների և այլ լեզվական նյութերի գրանցումն ու պահպանումը՝ որպես լեզվամշակութային ժառանգության արժեքավոր աղբյուր։ Ուսումնասիրությունը նպաստում է հայերենի տարածքային տարբերակների պատմության և կառուցվածքի առավել ամբողջական ճանաչմանը և կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, բարբառագետների, հայագետների, ազգագրագետների, բանահավաքների, հետազոտողների և բանասիրական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Chemistry

Աշխատությունը նվիրված է α- և β-ամինոկետոնների նոր ներկայացուցիչների ու դրանց ածանցյալների ստացման, կառուցվածքային առանձնահատկությունների և կենսաբանական ակտիվության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում օրգանական միացությունների այս դասի կառուցվածք–հատկություն փոխկապակցվածության բացահայտումն է՝ համադրելով սինթետիկ օրգանական քիմիայի, ֆիզիկաքիմիական վերլուծության և կենսաբանական փորձարկումների մոտեցումները։ Ամինոկետոնները հետաքրքրություն են ներկայացնում իրենց կառուցվածքում ամինային և կարբոնիլային ֆունկցիոնալ խմբերի համատեղ առկայության շնորհիվ, ինչը պայմանավորում է դրանց քիմիական փոխակերպումների բազմազանությունը և տարբեր ածանցյալների ձևավորման հնարավորությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել տարբեր կառուցվածք ունեցող միացությունների ստացման ընդհանուր օրինաչափությունները, դրանց մոլեկուլային կառուցվածքի հաստատումը և ֆիզիկաքիմիական հատկությունների բնութագրումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել սկզբնական կառուցվածքում տարբեր տեղակալիչների ներմուծման ազդեցությանը վերջնական միացությունների հատկությունների վրա՝ նպատակ ունենալով պարզել, թե մոլեկուլի կառուցվածքային փոփոխություններն ինչպես են կապված կենսաբանական ազդեցության բնույթի և արտահայտվածության հետ։ Նոր ստացված նյութերի կենսաբանական գնահատումը կարող է ներառել տարբեր փորձարարական մոդելներում դրանց ակտիվության համեմատական ուսումնասիրություն՝ առանձնացնելով հետագա գիտական հետազոտության համար հետաքրքրություն ներկայացնող կառուցվածքային խմբերը։ Կարևոր ուղղություն է կառուցվածք–ակտիվություն հարաբերությունների վերլուծությունը, որի միջոցով հնարավոր է բացահայտել մոլեկուլի այն կառուցվածքային հատկանիշները, որոնք կապված են դիտվող կենսաբանական հատկությունների փոփոխության հետ։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև ստացված ածանցյալների համեմատությանը հայտնի կառուցվածքային անալոգների հետ՝ դրանց առանձնահատկություններն ավելի հստակ բնութագրելու նպատակով։ Միաժամանակ կենսաբանական ակտիվության նախնական հայտնաբերումը ինքնին չի նշանակում նյութի կլինիկական կիրառելիություն, քանի որ դրա համար անհրաժեշտ են անվտանգության, ընտրողականության և այլ հատկությունների հետագա բազմափուլ ուսումնասիրություններ։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է օրգանական սինթեզի, դեղագործական քիմիայի և կենսաօրգանական քիմիայի մոտեցումները՝ ընդլայնելով α- և β-ամինոկետոնների ածանցյալների վերաբերյալ գիտելիքները և նպաստելով կենսաբանական ակտիվությամբ նոր քիմիական կառուցվածքների ուսումնասիրմանը։

History

Հրատարակությունը ներկայացնում է Ազգային երեսփոխանական ընդհանուր ժողովի երրորդ նիստի պաշտոնական արձանագրությունը՝ պահպանելով ժողովական աշխատանքի ընթացքի և քննարկումների փաստագրական գրառումը։ Այն կարևոր սկզբնաղբյուր է 19-րդ դարի հայ համայնքի հասարակական-քաղաքական կյանքի, ազգային ներկայացուցչական հաստատությունների և ինքնակառավարման համակարգի ուսումնասիրության համար։ Փաստաթուղթը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու ժողովի գործունեության կազմակերպման, նիստի ընթացքում հարցերի քննարկման, մասնակիցների տեսակետների արտահայտման և պաշտոնական արձանագրման ձևերի մասին։ Նման նյութերը կարևոր են համայնքային կառավարման սկզբունքները, ազգային կառույցների գործառույթները և հասարակական խնդիրների լուծման ընթացակարգերը հասկանալու տեսանկյունից։ Արձանագրությունը նաև արժեքավոր տեղեկություններ է պահպանում ժամանակաշրջանի պաշտոնական հայերենի, վարչական բառապաշարի և ժողովական գրագրության առանձնահատկությունների վերաբերյալ։ Այն կարող է ուսումնասիրվել նույն ժողովի մյուս նիստերի փաստաթղթերի հետ համադրությամբ՝ բացահայտելու քննարկումների հաջորդականությունը, կառավարման գործընթացների զարգացումը և ազգային ներկայացուցչական մարմնի գործունեության շարունակականությունը։ Նյութը նշանակալի է հայոց ազգային ինքնակառավարման պատմությամբ, համայնքային վարչական հարաբերություններով և 19-րդ դարի հայ հասարակական կյանքի փաստագրական աղբյուրներով հետաքրքրվողների համար։

History

Աշխատությունը ներկայացնում է հայ պատմագրության դասական երկերից մեկի՝ Եղիշեի՝ Վարդանանց պատերազմի մասին պատմության բնագրային ավանդությունը՝ հիմնված Անձևացյաց օրինակի վրա։ Երկը նվիրված է 5-րդ դարի իրադարձություններին, մասնավորապես՝ Սասանյան Պարսկաստանի իշխանության դեմ հայերի պայքարին, քրիստոնեական հավատի պահպանման ձգտմանը և Վարդան Մամիկոնյանի գլխավորությամբ տեղի ունեցած դիմադրությանը։ Եղիշեի պատմագրական շարադրանքը կարևոր սկզբնաղբյուր է Ավարայրի ճակատամարտի, ժամանակաշրջանի քաղաքական ու կրոնական հարաբերությունների, հայ նախարարական տների դիրքորոշումների և ազգային ինքնության պահպանման պայքարի ուսումնասիրության համար։ Անձևացյաց օրինակի հիշատակումը հրատարակությանը հաղորդում է նաև բնագրագիտական նշանակություն՝ ուշադրություն հրավիրելով երկի ձեռագրական փոխանցման և տարբեր օրինակների համեմատական ուսումնասիրության վրա։ Նման հրատարակությունները կարևոր դեր ունեն միջնադարյան հայ մատենագրական ժառանգության պահպանման, գիտական շրջանառության և հետագա ուսումնասիրությունների համար։ Գիրքը արժեքավոր նյութ է հայոց պատմությամբ, պատմագրությամբ, ձեռագրագիտությամբ և վաղ միջնադարի հոգևոր ու հասարակական կյանքով հետաքրքրվող հետազոտողների և ընթերցողների համար։

Linguistics

Այս աշխատանքը նվիրված է ռուսերեն հոգեբանական տերմինաբանության կառուցվածքային և իմաստաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով մասնագիտական լեզվի ձևավորման, զարգացման և համակարգման օրինաչափությունները։ Հեղինակը վերլուծում է հոգեբանության ոլորտում կիրառվող տերմինների կազմությունը, բառաստեղծական մոդելները և դրանց միջև գոյություն ունեցող իմաստային հարաբերությունները՝ ընդգծելով գիտական հաղորդակցության մեջ տերմինաբանական ճշգրտության կարևորությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տերմինների դասակարգմանը՝ ըստ կառուցվածքային տեսակների, ներառյալ պարզ, բարդ և բաղադրյալ տերմինները, ինչպես նաև դրանց ձևավորման աղբյուրներին՝ ազգային լեզվական միջոցներ, փոխառություններ և միջազգային գիտական բառապաշար։ Աշխատությունը նաև ուսումնասիրում է տերմինների իմաստային կազմակերպվածությունը, հոմանիշային և հակադրական կապերը, հիերարխիկ հարաբերությունները և հասկացութային դաշտերի ձևավորման սկզբունքները հոգեբանական գիտության շրջանակում։ Ներկայացվում է գիտական լեզվի ստանդարտացման և տերմինաբանական համակարգերի միասնականացման նշանակությունը՝ որպես մասնագիտական հաղորդակցության արդյունավետության նախապայման։ Շեշտվում է, որ հոգեբանական տերմինաբանության կառուցվածքային և իմաստաբանական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալ գիտական հասկացությունների կազմակերպման մեխանիզմները և նպաստում է ինչպես լեզվաբանական, այնպես էլ հոգեբանական գիտելիքի զարգացմանը։

Culture

Այս գիրքը ներկայացնում է հայ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր հրատարակությունների ու ուսումնասիրությունների ընթացիկ տեղեկատու՝ ծառայելով որպես տեղեկատվական ուղեցույց ոլորտով հետաքրքրվող ընթերցողների և մասնագետների համար։ Այն ընդգրկում է մշակույթի, արվեստի, գրականության, պատմության և հարակից բնագավառների վերաբերյալ ժամանակակից գրականության վերաբերյալ տվյալներ՝ հնարավորություն տալով հետևել նոր աղբյուրներին և գիտական աշխատանքներին։ Գրքում ամփոփված տեղեկությունները նպաստում են հայկական մշակութային ժառանգության ուսումնասիրությանը, նոր հետազոտությունների բացահայտմանը և մասնագիտական տեղեկատվության արդյունավետ որոնմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, հետազոտողների, ուսանողների, մշակույթի ոլորտի մասնագետների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրվում են հայ մշակույթի ու արվեստի վերաբերյալ նորագույն գրականությամբ։