Աշխարհի կենդանիները

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է հանրակրթական դպրոցում քիմիայի դասավանդման գործընթացում սովորողների ստեղծագործական մտածողության ձևավորման և զարգացման մեթոդական հիմունքների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են ստեղծագործական մտածողության հոգեբանամանկավարժական առանձնահատկությունները, դրա զարգացման հիմնական պայմանները և ուսումնական գործունեության ընթացքում ինքնուրույն, վերլուծական ու ոչ ստանդարտ մտածողության խթանման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քիմիայի ուսուցման բովանդակության, դասավանդման մեթոդների և ուսումնական առաջադրանքների դերին սովորողների ճանաչողական ակտիվության, հետազոտական հետաքրքրությունների և ստեղծագործական կարողությունների զարգացման գործում։ Ուսումնասիրվում են խնդրահարույց ուսուցման, հետազոտական աշխատանքների, փորձարարական առաջադրանքների, նախագծային գործունեության և միջառարկայական կապերի կիրառման մեթոդական առանձնահատկությունները։ Դիտարկվում են քիմիական երևույթների բացատրության, փորձերի պլանավորման, վարկածների առաջադրման, արդյունքների համեմատության և ինքնուրույն եզրահանգումների ձևակերպման միջոցով սովորողների մտածողության զարգացման հնարավորությունները։ Կարևորվում են ուսուցչի դերը ստեղծագործական ուսումնական միջավայրի ձևավորման գործում, սովորողների անհատական առանձնահատկությունների հաշվառումը և ուսուցման տարբերակված մոտեցումների կիրառումը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ներկայացվել քիմիայի դպրոցական դասընթացի տարբեր թեմաների ուսուցման ընթացքում կիրառվող ստեղծագործական առաջադրանքներ, հետաքրքրաշարժ խնդիրներ, լաբորատոր աշխատանքներ և գործնական իրավիճակների վերլուծության օրինակներ։ Անդրադարձ է կատարվում սովորողների ինքնուրույնության, նախաձեռնողականության, տրամաբանական դատողության և գիտական երևակայության զարգացմանը նպաստող մանկավարժական պայմաններին։ Առանձնացվում են ստեղծագործական մտածողության զարգացման մակարդակի գնահատման չափանիշների մշակման, ուսուցման արդյունավետության որոշման և մեթոդական մոտեցումների կատարելագործման խնդիրները։ Կարևորվում է նաև տեսական գիտելիքների և գործնական փորձի համադրումը, որը նպաստում է քիմիական հասկացությունների գիտակցված յուրացմանը և ձեռք բերված գիտելիքների կիրառմանը նոր իրավիճակներում։ Աշխատությունը նշանակություն ունի քիմիայի դասավանդման մեթոդիկայի, ժամանակակից մանկավարժական տեխնոլոգիաների և դպրոցական բնագիտական կրթության զարգացման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել քիմիայի ուսուցիչների, մանկավարժների, կրթության հետազոտողների, ուսուցման մեթոդիստների և մանկավարժական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Economics

Աշխատությունը ներկայացնում է փոխադրումների լոգիստիկ մոդելների դերն ու նշանակությունը ինդիկատիվ պլանավորման համակարգում՝ դիտարկելով բեռնափոխադրումների, ռեսուրսների բաշխման և տրանսպորտային հոսքերի կառավարման ժամանակակից մոտեցումները։ Հեղինակը վերլուծում է լոգիստիկ գործընթացների կազմակերպման մեթոդները, մաթեմատիկական մոդելավորման գործիքները և պլանավորման այն մեխանիզմները, որոնք հնարավորություն են տալիս բարձրացնել փոխադրումների արդյունավետությունը, նվազեցնել ծախսերը և օպտիմալացնել մատակարարման շղթաները։ Ուսումնասիրության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ինդիկատիվ պլանավորման կիրառմանը՝ որպես տնտեսության տարբեր ոլորտների գործունեության համակարգման և զարգացման արդյունավետ գործիք, ներկայացնելով դրա ազդեցությունը տրանսպորտային ենթակառուցվածքների, բեռնահոսքերի և լոգիստիկ ցանցերի կառավարման վրա։ Աշխատանքում քննարկվում են նաև պահանջարկի կանխատեսման, երթուղիների օպտիմալացման, ռիսկերի գնահատման և տեղեկատվական համակարգերի կիրառման հարցերը՝ հիմնավորելով դրանց նշանակությունը ժամանակակից լոգիստիկ կառավարման գործընթացներում։ Գիրքը համադրում է տեսական հիմնավորումները և կիրառական վերլուծությունները՝ առաջարկելով արդյունավետ լուծումներ փոխադրումների կազմակերպման, ռազմավարական պլանավորման և տնտեսական զարգացման նպատակներով, ինչը այն արժեքավոր աղբյուր է դարձնում տնտեսագետների, լոգիստիկայի մասնագետների, տրանսպորտի կառավարման ոլորտի հետազոտողների և ուսանողների համար։

Psychology

Աշխատությունը նվիրված է դեռահասության տարիքում տեղի ունեցող հոգեբանական, հուզական և սոցիալական փոփոխությունների ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով տարիքային ճգնաժամի դրսևորումներին և սեռային ինքնահաստատման գործընթացի առանձնահատկություններին։ Դիտարկվում են դեռահասների անձնային զարգացման օրինաչափությունները, ինքնագիտակցության ձևավորումը, ինքնագնահատականի փոփոխությունները, ինքնուրույնության ձգտումը և սոցիալական միջավայրում սեփական դիրքի հաստատման անհրաժեշտությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սեռային ինքնության ձևավորման հոգեբանական գործոններին, հասարակական սպասումների, ընտանեկան դաստիարակության, հասակակիցների հետ հարաբերությունների և մշակութային պատկերացումների ազդեցությանը դեռահասների վարքագծի ու ինքնընկալման վրա։ Քննարկվում են դեռահասության ճգնաժամին բնորոշ ներանձնային հակասությունները, հուզական անկայունության հնարավոր դրսևորումները, ծնողների և մանկավարժների հետ փոխհարաբերությունների փոփոխությունները, ինչպես նաև ինքնահաստատման կառուցողական և խնդրահարույց ձևերը։ Անդրադարձ է կատարվում անձնային ինքնության, սեռային դերերի ընկալման, սոցիալական հարմարման և հոգեբանական ինքնուրույնության զարգացման փոխկապակցվածությանը։ Կարևորվում են դեռահասների անհատական առանձնահատկությունների ճանաչումը, աջակցող ընտանեկան ու կրթական միջավայրի ձևավորումը և հոգեբանական աջակցության արդյունավետ մոտեցումների կիրառումը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հոգեբանների, մանկավարժների, սոցիալական աշխատողների, ծնողների, դեռահասների զարգացման հիմնախնդիրներով զբաղվող հետազոտողների և ուսանողների համար։

Chemistry

Աշխատանքը նվիրված է գամմա-ամինաբութիրաթթվի (ԳԱՄԹ) և դրա ցիկլիկ ածանցյալների հակաօքսիդանտային ակտիվության ուսումնասիրությանը և դրանց հնարավոր նշանակությանը հիպոկինեզի պայմաններում ուղեղային արյան շրջանառության խանգարումների շտկման գործընթացում։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են հիպոկինեզի՝ շարժողական ակտիվության սահմանափակման հետևանքով առաջացող կենսաքիմիական և ֆիզիոլոգիական փոփոխությունները, դրանց ազդեցությունը կենտրոնական նյարդային համակարգի գործունեության և ուղեղային հեմոդինամիկայի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում օքսիդատիվ սթրեսի ձևավորմանը, ազատ ռադիկալների առաջացմանն ու կուտակմանը, հակաօքսիդանտային պաշտպանության համակարգի խախտումներին և դրանց հնարավոր դերին ուղեղային շրջանառության պաթոլոգիական փոփոխությունների զարգացման մեջ։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են ԳԱՄԹ-ի և դրա ցիկլիկ ածանցյալների կենսաբանական հատկությունները, դրանց ազդեցությունը նյարդային համակարգի ֆունկցիոնալ վիճակի, անոթային կարգավորման և հյուսվածքների օքսիդավերականգնման գործընթացների վրա։ Վերլուծվում է նաև այդ միացությունների հակաօքսիդանտային ներուժը և դրա հնարավոր կապը ուղեղային հյուսվածքների պաշտպանվածության ու արյան շրջանառության կարգավորման մեխանիզմների հետ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել հիպոկինեզի պայմաններում զարգացող ուղեղային շրջանառության խանգարումների կենսաքիմիական մեխանիզմների ավելի խոր ըմբռնմանը և նոր դեղաբանական մոտեցումների որոնմանը։ Աշխատանքը հետաքրքրություն է ներկայացնում կենսաքիմիայի, դեղագիտության, նյարդաբանության և պաթոֆիզիոլոգիայի ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների, բժշկական և կենսաբանական ուղղությունների ուսանողների համար։

Technology

Քիմիական տեխնոլոգիայի, պոլիմերային նյութագիտության և կաշվի արտադրության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է խիտոզանի և նրա ածանցյալների հատկությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև բնական կաշվի մշակման տեխնոլոգիական գործընթացներում դրանց կիրառման հնարավորությունների բացահայտմանը։ Քննության են առնվում խիտոզանի քիմիական կառուցվածքը, ֆիզիկաքիմիական առանձնահատկությունները, կենսաբանական ծագումը և տարբեր քիմիական ձևափոխությունների միջոցով ստացվող ածանցյալների հատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում խիտոզանի ֆունկցիոնալ խմբերի փոխազդեցությանը կաշվի կոլագենային կառուցվածքի հետ և այդ փոխազդեցությունների հնարավոր ազդեցությանը մշակված նյութի որակական ցուցանիշների վրա։ Վերլուծվում են խիտոզանի և նրա ածանցյալների կիրառման հնարավորությունները կաշվի նախապատրաստական մշակման, դաբաղման, ներկման և վերջնամշակման առանձին փուլերում։ Քննարկվում են դրանց ազդեցությունները կաշվի մեխանիկական ամրության, առաձգականության, խոնավության կլանման, մակերևութային հատկությունների և մաշակայունության վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել խիտոզանային լուծույթների և կոմպոզիցիաների պատրաստման, մշակման պայմանների օպտիմալացման, նյութերի համատեղելիության և տեխնոլոգիական արդյունավետության գնահատման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում խիտոզանի հակամանրէային հատկությունների կիրառման հնարավորություններին և բնական կաշվի հիգիենիկ ու շահագործական բնութագրերի բարելավմանը։ Կարևորվում է կենսածագում ունեցող պոլիմերների օգտագործումը՝ կաշվի արտադրության մեջ կիրառվող որոշ քիմիական նյութերի նկատմամբ այլընտրանքային մոտեցումների մշակման և տեխնոլոգիական գործընթացների բնապահպանական ազդեցության նվազեցման նպատակով։ Աշխատանքը կարող է նպաստել բնական կաշվի մշակման նոր նյութերի և տեխնոլոգիական լուծումների մշակմանը, արտադրանքի որակի բարձրացմանը և ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել կաշվի տեխնոլոգիայի, պոլիմերային քիմիայի, նյութագիտության, կիրառական քիմիայի և թեթև արդյունաբերության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Other Subjects

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։