Բարիստե նելեր օլուր, հատոր 2

Law

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է միջազգային մասնավոր իրավունքի իրականացման ոլորտում ձևավորվող իրավահարաբերությունների համեմատական-իրավական վերլուծությանը՝ ընդգծելով տարբեր իրավական համակարգերի մոտեցումները՝ անդրազգային քաղաքացիական և առևտրային հարաբերությունների կարգավորման նկատմամբ։ Դիտարկվում են այն հիմնական իրավահարաբերությունները, որոնք առաջանում են օտար տարր պարունակող քաղաքացիաիրավական գործարքների, պայմանագրային պարտավորությունների, վնասի հատուցման, ընտանեկան և ժառանգական հարաբերությունների շրջանակներում, ինչպես նաև դրանց կարգավորման մեխանիզմները տարբեր պետությունների իրավական համակարգերում։ Աշխատանքում վերլուծվում են միջազգային մասնավոր իրավունքի հիմնարար սկզբունքները՝ օրենքի ընտրության (lex voluntatis), կապող գործոնի կիրառման, հանրային կարգի վերապահման և օտար իրավունքի կիրառման սահմանափակումների համատեքստում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում իրավական համակարգերի համեմատությանը՝ ռոմանոգերմանական և անգլոսաքսոնական իրավական ընտանիքների միջև, ինչպես նաև այն տարբերություններին, որոնք ձևավորվում են միջազգային կոնվենցիաների և տարածաշրջանային համաձայնագրերի ազդեցության ներքո։ Քննարկվում են նաև դատարանների և արբիտրաժային մարմինների դերը միջազգային մասնավոր իրավունքի կիրառման գործընթացում, իրավական հակասությունների լուծման մեխանիզմները և իրավունքի միավորման միտումները գլոբալիզացիայի պայմաններում։ Ընդգծվում է, որ միջազգային մասնավոր իրավունքի արդյունավետ իրականացումը պահանջում է ոչ միայն նորմատիվ ներդաշնակեցում, այլ նաև իրավակիրառ պրակտիկայի զարգացում և պետությունների միջև համագործակցության խորացում՝ ապահովելու համար իրավական որոշակիություն և կողմերի իրավունքների պաշտպանություն անդրսահմանային հարաբերություններում։

Culture

Հրատարակությունը ընթացիկ մատենագիտական տեղեկատու է, որը համակարգված տեղեկատվություն է ներկայացնում Հայկական ԽՍՀ մշակույթին և արվեստին վերաբերող նոր հրատարակությունների ու մասնագիտական նյութերի մասին։ Այն նախատեսված է համապատասխան գրականության որոնումը հեշտացնելու և տվյալ ժամանակաշրջանում հրապարակված աշխատությունների վերաբերյալ մատենագիտական տեղեկություններ տրամադրելու համար։ Ընդգրկված նյութերը կարող են վերաբերել մշակույթի և արվեստի տարբեր բնագավառների՝ կերպարվեստի, երաժշտության, թատրոնի, կինոյի, ճարտարապետության, դեկորատիվ-կիրառական արվեստի, ժողովրդական ստեղծագործության, մշակութային ժառանգության և մշակութային կյանքի կազմակերպման հարցերին։ Մատենագիտական գրառումները հնարավորություն են տալիս բացահայտել անհրաժեշտ գրքերը, հոդվածները, ժողովածուները, հետազոտական աշխատությունները և այլ հրապարակումներ՝ նպաստելով մասնագիտական ու գիտահետազոտական աշխատանքի արդյունավետ կազմակերպմանը։ Տեղեկատուն միաժամանակ արտացոլում է տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային և արվեստագիտական ուսումնասիրությունների հիմնական ուղղությունները՝ հնարավորություն տալով հետևել տարբեր թեմաների նկատմամբ գիտական հետաքրքրության զարգացմանը։ Այն կարևոր աղբյուր է նաև պատմամշակութային ուսումնասիրությունների համար, քանի որ հավաքված մատենագիտական տվյալների միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել խորհրդային Հայաստանի մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ գրականության ձևավորումն ու զարգացումը։ Հրատարակության համակարգված կառուցվածքը նպաստում է անհրաժեշտ տեղեկատվության արագ հայտնաբերմանը և թեմատիկ գրականության ընտրությանը։ Այն կարող է օգտակար լինել մատենագետների, գրադարանավարների, մշակութաբանների, արվեստաբանների, պատմաբանների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ուսանողների և Հայաստանի մշակութային կյանքի ու արվեստի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Chemistry

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է մակերևութային ակտիվ նյութերի, ամինաթթուների կամ վիտամինների և ջրի եռակոմպոնենտ համակարգերում տեղի ունեցող մոլեկուլային փոխազդեցությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը օքսիդացման և կոմպլեքսագոյացման ռեակցիաների վրա։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են այդ համակարգերում ձևավորվող միկրոմիջավայրերը՝ միցելներ, ագրեգատներ և հիդրոֆոբ-հիդրոֆիլ փոխազդեցությունների արդյունքում առաջացող կառուցվածքային կազմակերպվածությունները, որոնք զգալիորեն փոխում են ռեակցիոն միջավայրի ֆիզիկաքիմիական հատկությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մակերևութային ակտիվ նյութերի դերին կենսաակտիվ մոլեկուլների լուծելիության, կայունության և ռեակտիվության կարգավորման գործընթացներում։ Վերլուծվում է ամինաթթուների և վիտամինների մասնակցությունը մետաղական իոնների հետ կոմպլեքսագոյացման գործընթացներում, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը օքսիդացման-վերականգնման ռեակցիաների արագության և ուղղության վրա։ Աշխատությունում դիտարկվում են նաև միջմոլեկուլային կապերի տեսակները՝ ջրածնային կապեր, էլեկտրաստատիկ փոխազդեցություններ և հիդրոֆոբ ազդեցություններ, որոնք միասին ձևավորում են համակարգի ընդհանուր վարքագիծը։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է Babolsar River-ի էկոլոգիական բնութագրերի համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով ջրային էկոհամակարգի կառուցվածքը, կենսաբազմազանությունը և շրջակա միջավայրի վրա ազդող բնական ու մարդածին գործոնները։ Գրքում վերլուծվում են գետի հիդրոքիմիական ցուցանիշները, ջրի որակի փոփոխությունները տարբեր սեզոններում, ինչպես նաև աղտոտման հիմնական աղբյուրները՝ գյուղատնտեսական արտահոսքեր, քաղաքային կեղտաջրեր և արդյունաբերական ազդեցություններ։ Հեղինակը ուսումնասիրում է ջրային կենսաբազմազանության վիճակը՝ ներառյալ ձկնատեսակները, մակրոանողնաշարավորները և ջրային բուսականությունը՝ որպես էկոհամակարգի առողջության կարևոր ցուցանիշներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գետի ավազանի էկոլոգիական հավասարակշռությանը, էրոզիոն գործընթացներին և կլիմայական փոփոխությունների ազդեցությանը ջրային ռեժիմի վրա։ Քննարկվում են նաև պահպանության և վերականգնման միջոցառումները՝ ուղղված էկոհամակարգի կայունության ապահովմանը և բնական ռեսուրսների ռացիոնալ օգտագործմանը։ Աշխատությունը նախատեսված է էկոլոգների, հիդրոլոգների, բնապահպանների և ջրային ռեսուրսների կառավարման ոլորտի մասնագետների համար։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է քրոնիկ ոչ քարային խոլեցիստիտի կլինիկական ընթացքի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ նյութափոխանակային համախտանիշի առկայության պայմաններում և պարակլինիկական ցուցանիշների հետ դրա փոխկապակցվածության գնահատմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում ուշադրություն է դարձվում լեղապարկի քրոնիկ բորբոքային հիվանդության կլինիկական դրսևորումներին, դրանց արտահայտվածությանը, ընթացքի առանձնահատկություններին և հիվանդության հնարավոր փոփոխություններին այն հիվանդների մոտ, որոնց մոտ առկա է նյութափոխանակային համախտանիշ։ Քննարկվում են հիվանդության կլինիկական պատկերի և լաբորատոր ու գործիքային հետազոտությունների արդյունքների միջև հնարավոր կապերը, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել հիվանդության զարգացման և ընթացքի մեխանիզմների վերաբերյալ։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում նյութափոխանակային խանգարումների, մասնավորապես ածխաջրային և լիպիդային փոխանակության փոփոխությունների, ավելորդ քաշի և այլ ուղեկցող գործոնների հնարավոր ազդեցությանը լեղապարկի վիճակի և հիվանդության կլինիկական դրսևորումների վրա։ Պարակլինիկական տվյալների համադրումը կլինիկական նշանների հետ կարող է նպաստել հիվանդության ախտորոշման, ընթացքի գնահատման և հիվանդների վարման առավել արդյունավետ մոտեցումների մշակմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել գաստրոէնտերոլոգների, թերապևտների, ներքին հիվանդությունների մասնագետների, կլինիկական հետազոտողների, բժշկական բուհերի ուսանողների և նյութափոխանակային համախտանիշի ու մարսողական համակարգի հիվանդությունների փոխկապակցվածությամբ հետաքրքրվող մասնագետների համար։

Philosophy

Աշխատությունը նվիրված է ֆրանսիական լուսավորականության գաղափարների և 19-րդ դարի կեսերի հայ փիլիսոփայական մտքի փոխառնչությունների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով եվրոպական փիլիսոփայական և հասարակական գաղափարների ազդեցությունը հայ մտավորականության աշխարհայացքի ձևավորման վրա։ Հետազոտության կենտրոնում Լուսավորության դարաշրջանում ձևավորված բանականության, գիտելիքի, ազատության, առաջադիմության, մարդու իրավունքների, կրթության և հասարակական վերափոխման գաղափարներն են, ինչպես նաև դրանց ընկալումն ու վերաիմաստավորումը հայ իրականության մեջ։ Աշխատանքում ֆրանսիական լուսավորականությունը դիտարկվում է որպես ոչ միայն փիլիսոփայական ուղղություն, այլև հասարակական-քաղաքական մտածողության լայն համակարգ, որը քննադատում էր ավանդական իշխանության և հասարակական հարաբերությունների մի շարք ձևեր և կարևորում գիտելիքի, կրթության ու բանական քննադատության դերը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են վերլուծվել ֆրանսիական լուսավորական մտածողների հիմնական գաղափարները, հատկապես մարդու բնական իրավունքների, հասարակական պայմանագրի, քաղաքական ազատության, աշխարհիկ կրթության և հասարակության առաջընթացի վերաբերյալ նրանց մոտեցումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այդ գաղափարների՝ հայ մտավոր միջավայր ներթափանցման ուղիներին՝ կրթության, թարգմանական գրականության, մամուլի, դպրոցական և մշակութային հաստատությունների, ինչպես նաև եվրոպական կրթություն ստացած հայ մտավորականների գործունեության միջոցով։ Աշխատանքը ցույց է տալիս, որ 19-րդ դարի կեսերի հայ փիլիսոփայական միտքը զարգանում էր ավանդական կրոնական և բարոյական պատկերացումների, ազգային ինքնագիտակցության և նոր եվրոպական գաղափարների փոխազդեցության պայմաններում։ Քննության են առնվում բանականության և հավատքի, անհատի և հասարակության, ազատության և պատասխանատվության, կրթության և հասարակական առաջընթացի վերաբերյալ հայ մտածողների մոտեցումները։ Կարևորվում է նաև այն հարցը, թե ինչպես էին լուսավորական գաղափարները վերափոխվում հայկական պատմական և սոցիալ-մշակութային պայմաններին համապատասխան և ինչպիսի նոր բովանդակություն էին ստանում ազգային կյանքի խնդիրների համատեքստում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում կրթության և լուսավորության գաղափարին, որը հայ հասարակական մտքում հաճախ ընկալվում էր որպես ազգային առաջընթացի, սոցիալական բարեփոխումների և մշակութային ինքնության պահպանման կարևոր միջոց։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև հայ հասարակական-փիլիսոփայական մտքի աշխարհիկացման գործընթացին, քննադատական մտածողության տարածմանը և ավանդական հասարակական հարաբերությունների վերաիմաստավորմանը։ Աշխատանքի գիտական նշանակությունը պայմանավորված է ֆրանսիական լուսավորականության և հայ փիլիսոփայական մտքի միջև գաղափարական կապերի բացահայտմամբ, իսկ պատմամշակութային արժեքը՝ 19-րդ դարի հայ մտավոր կյանքի զարգացման առանձնահատկությունների ներկայացմամբ։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել փիլիսոփայության պատմությամբ, հայ մտքի պատմությամբ, եվրոպական լուսավորականությամբ, մշակութաբանությամբ և 19-րդ դարի հասարակական-քաղաքական զարգացումներով զբաղվող մասնագետներին, հետազոտողներին և ուսանողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես եվրոպական լուսավորական մտածողության ազդեցությամբ վերափոխվեց հայ փիլիսոփայական աշխարհայացքը և ինչպես բանականության, կրթության, ազատության ու առաջընթացի գաղափարները դարձան 19-րդ դարի կեսերի հայ մտավոր կյանքի կարևոր բաղադրիչներ։