Եվրոպական փոխառությունները միջին հայերենում

Physics

Այս գիրքը ներկայացնում է կիսահաղորդչային միկրո- և նանոէլեկտրոնիկայի հիմնական սկզբունքներն ու ժամանակակից զարգացումները՝ բացատրելով, թե ինչպես են աշխատում էլեկտրոնային սարքերը՝ սկսած միկրոսկոպիկ կառուցվածքներից մինչև նանոմասշտաբային տեխնոլոգիաներ։ Այն անդրադառնում է կիսահաղորդիչների ֆիզիկական հատկություններին, էներգետիկ գոտիների տեսությանը, կրիչների տեղափոխման մեխանիզմներին և պինդ մարմնի ֆիզիկայի հիմքերին։ Գրքում մանրամասն քննարկվում են նաև տրանզիստորների, ինտեգրալ սխեմաների և միկրոչիպերի կառուցվածքն ու աշխատանքի սկզբունքները, ինչպես նաև նանոտեխնոլոգիաների կիրառությունը նոր սերնդի էլեկտրոնային սարքերում։ Հեղինակը ներկայացնում է արտադրական տեխնոլոգիաների զարգացումը, միկրոֆաբրիկացիայի գործընթացները և նանոմասշտաբային համակարգերի նախագծման հիմունքները՝ համադրելով տեսական գիտելիքները և կիրառական օրինակները։ Նյութը օգտակար է ֆիզիկայի, էլեկտրոնիկայի, ինժեներական և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ուսանողների համար, ովքեր ցանկանում են խորությամբ ուսումնասիրել ժամանակակից միկրո- և նանոէլեկտրոնիկայի հիմքերը և կիրառությունները։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության իրական հատվածում ընթացող գործընթացների քանակական վերլուծությանը, մաթեմատիկական մոդելավորմանը և հիմնական մակրոտնտեսական փոխկապակցվածությունների էկոնոմետրիկական գնահատմանը։ Հետազոտության կենտրոնում ապրանքների և ծառայությունների արտադրության, ներդրումների, զբաղվածության, սպառման, արտադրողականության և տնտեսական աճի միջև ձևավորվող հարաբերություններն են։ Իրական հատվածը դիտարկվում է որպես տնտեսության այն համակարգը, որտեղ ստեղծվում է ավելացված արժեք, ձևավորվում են եկամուտներ և իրականացվում են արտադրական ու ներդրումային գործընթացներ։ Քննվում են տնտեսության տարբեր ճյուղերի զարգացման միտումները, կառուցվածքային փոփոխությունները և դրանց ազդեցությունը ընդհանուր տնտեսական արդյունքի ձևավորման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում վիճակագրական տվյալների հիման վրա տնտեսական ցուցանիշների միջև պատճառական և քանակական կապերի բացահայտմանը, համապատասխան մոդելների կառուցմանը և դրանց գնահատման մեթոդաբանական խնդիրներին։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել ռեգրեսիոն վերլուծության, ժամանակային շարքերի, դինամիկ մոդելների և կանխատեսման էկոնոմետրիկական մոտեցումներ՝ ուսումնասիրելու արտադրության ծավալների, կապիտալ ներդրումների, աշխատանքի արտադրողականության, ներքին պահանջարկի և այլ գործոնների փոխազդեցությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում կառուցված մոդելների վիճակագրական նշանակալիության, կայունության և կանխատեսման հնարավորությունների գնահատումը, ինչպես նաև տնտեսական տվյալներին բնորոշ միտումների և կառուցվածքային փոփոխությունների հաշվառումը։ Ուսումնասիրվում է նաև արտաքին տնտեսական պայմանների հնարավոր ազդեցությունը իրական հատվածի վրա՝ արտահանման, ներմուծման, ներդրումային հոսքերի և արտաքին պահանջարկի փոփոխությունների համատեքստում։ Մոդելավորումը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն նկարագրել արդեն տեղի ունեցած տնտեսական զարգացումները, այլև տարբեր գործոնների փոփոխությունների պայմաններում գնահատել հնարավոր արձագանքները և ձևավորել կանխատեսումներ։ Առանձին նշանակություն ունի տնտեսության ճյուղային կառուցվածքի և արտադրողականության ուսումնասիրությունը՝ երկարաժամկետ տնտեսական աճի աղբյուրները բացահայտելու տեսանկյունից։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է մակրոտնտեսագիտության, էկոնոմետրիկայի, տնտեսական վիճակագրության և մաթեմատիկական մոդելավորման մեթոդները՝ նպատակ ունենալով քանակապես գնահատել իրական հատվածի հիմնական օրինաչափությունները և զարգացնել տնտեսական գործընթացների վերլուծության ու կանխատեսման գործիքակազմը։

Literature

Այս ուղեցույցը նվիրված է Հայաստանի գրադարանների համահավաք գրացուցակի ձևավորման և վարման ընթացքում MARC 21 ձևաչափի կիրառման սկզբունքներին։ Հրատարակությունը նախատեսված է գրադարանային մատենագիտական տվյալների միասնական մշակման, գրանցման, փոխանակման և համակարգման գործընթացները կարգավորելու համար՝ նպաստելով տարբեր գրադարանների միջև մատենագիտական տեղեկատվության համատեղելիության և փոխգործունակության ապահովմանը։ Ուղեցույցում ներկայացվում են MARC 21-ի կառուցվածքը, մատենագիտական գրառումների կազմման հիմնական սկզբունքները, դաշտերի և ենթադաշտերի նշանակությունը, տվյալների մուտքագրման և ներկայացման կանոնները, ինչպես նաև գրադարանային գրառումների ստանդարտացված ձևով կազմակերպման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հարցերին, որոնք կարևոր են Հայաստանի գրադարանային համակարգի համար՝ հաշվի առնելով հայերեն և օտարալեզու հրատարակությունների մատենագիտական նկարագրության, հեղինակների և վերնագրերի գրանցման, թեմատիկ ու այլ որոնման տարրերի ձևավորման անհրաժեշտությունը։ Հրատարակությունը կարևոր գործնական նշանակություն ունի, քանի որ միասնական ձևաչափի կիրառումը հնարավորություն է տալիս տարբեր գրադարանների տեղեկատվական համակարգերում ստեղծված գրառումները փոխանակել և արդյունավետորեն օգտագործել՝ նվազեցնելով կրկնվող աշխատանքը և բարձրացնելով մատենագիտական տվյալների որակը։ Համահավաք գրացուցակի համատեքստում MARC 21-ի կիրառումը նաև նպաստում է Հայաստանի գրադարանային ֆոնդերի վերաբերյալ միասնական տեղեկատվական միջավայրի ձևավորմանը և ընթերցողների համար որոնման ու տեղեկատվության հայտնաբերման հնարավորությունների ընդլայնմանը։ Ուղեցույցը կարող է օգտակար լինել գրադարանագետներին, մատենագետներին, կատալոգավորողներին, գրադարանային տեղեկատվական համակարգերի մասնագետներին, գրադարանների ավտոմատացման ծրագրերով զբաղվող աշխատակիցներին և համապատասխան ոլորտների ուսանողներին։ Այն հատկապես արժեքավոր է որպես գործնական տեղեկատու՝ մատենագիտական գրառումների ստանդարտացման, MARC 21 ձևաչափի ճիշտ կիրառման և Հայաստանի գրադարանների միջև գրացուցակային տվյալների արդյունավետ փոխանակման գործընթացում։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է սեդալիական նյարդի վնասվածքի կամ ճնշման պայմաններում Nucleo CMP և ուրցի (Thyme) հիմքով բուժական մոտեցումների արդյունավետության գնահատմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է ուսումնասիրել նշված միջոցների հնարավոր ազդեցությունը ծայրամասային նյարդային հյուսվածքի վերականգնման, նյարդային հաղորդականության և վնասվածքից հետո ֆունկցիոնալ վերականգնման գործընթացների վրա։ Սեդալիական նյարդի վնասվածքը հաճախ կիրառվում է որպես փորձարարական մոդել, քանի որ այն հնարավորություն է տալիս գնահատելու նյարդային հյուսվածքի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ փոփոխությունները, ինչպես նաև տարբեր բուժական միջամտությունների ազդեցությունը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են համեմատվել բուժման տարբեր խմբերի արդյունքները՝ գնահատելով շարժողական ակտիվությունը, ցավային և զգայական արձագանքները, նյարդի ֆունկցիոնալ վերականգնումը և հյուսվածաբանական փոփոխությունները։ Nucleo CMP-ի դեպքում հետազոտական հետաքրքրությունը կարող է կապված լինել դրա նուկլեոտիդային բաղադրիչների և նյարդային հյուսվածքի վերականգնման գործընթացների հնարավոր փոխազդեցության հետ, մինչդեռ ուրցի կիրառումը կարող է դիտարկվել որպես բուսական ծագման նյութի ազդեցության ուսումնասիրության ուղղություն։ Աշխատանքը կարող է ներառել նաև վնասված նյարդի կառուցվածքային փոփոխությունների համեմատական գնահատում՝ բուժումից առաջ և հետո, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել տարբեր միջամտությունների արդյունավետության մասին։ Հետազոտությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում ծայրամասային նյարդերի վնասվածքների, նյարդային հյուսվածքի վերականգնման և վերականգնողական բուժման նոր մոտեցումների ուսումնասիրման տեսանկյունից և կարող է օգտակար լինել նյարդաբանների, նեյրոֆիզիոլոգների, դեղագետների, կենսաբժշկական հետազոտողների և վերականգնողական բժշկության մասնագետների համար։

Finance

Աշխատությունը նվիրված է համարակալության և թվային համակարգերի գործնական կիրառությանը։ Համարակալությունը մաթեմատիկական գիտելիքների հիմնարար ոլորտներից է, որն ուսումնասիրում է թվերի գրառման, դասակարգման, արտահայտման և հաշվարկներում օգտագործման սկզբունքները։ Գործնական ուղղվածությամբ նման աշխատությունները նպատակ ունեն ներկայացնելու թվերի կիրառման եղանակները և դրանց հետ կապված հաշվարկային գործողությունները՝ գիտելիքները կապելով առօրյա ու մասնագիտական պահանջների հետ։ Համարակալության իմացությունը կարևոր նշանակություն է ունեցել հատկապես առևտրի, հաշվապահության, չափումների, ֆինանսական գործարքների և վարչական գործունեության մեջ, որտեղ անհրաժեշտ են եղել թվային տվյալների ճշգրիտ գրանցում և մշակում։ Աշխատության ընդարձակ ծավալը վկայում է թեմայի հանգամանալից ներկայացման նպատակի մասին, թեև առանձին բաժինների բովանդակությունը միայն մատենագիտական տվյալներով հնարավոր չէ որոշել։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում XIX դարի վերջի հայերեն գործնական մաթեմատիկական գրականության, թվային գիտելիքների ուսուցման և հաշվարկային հմտությունների զարգացման պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է ծառայել որպես աղբյուր՝ հասկանալու ժամանակաշրջանի կրթական ու գործնական միջավայրում մաթեմատիկական գիտելիքների կիրառման նշանակությունը։

History

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է մ.թ.ա. XII դարի Մերձավոր Արևելքում տեղի ունեցած լայնածավալ ճգնաժամային գործընթացների և դրանց ազդեցության ուսումնասիրությանը հայկական լեռնաշխարհի վրա։ Գրքում վերլուծվում են բրոնզի դարի ավարտին տեղի ունեցած քաղաքական, տնտեսական, սոցիալական և մշակութային փոփոխությունները, որոնք հանգեցրին տարածաշրջանի բազմաթիվ պետությունների և քաղաքակրթական կենտրոնների անկմանը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է հայկական լեռնաշխարհի պատմական զարգացումները տվյալ ժամանակաշրջանում, բնակչության տեղաշարժերը, տեղական իշխանությունների ձևավորման գործընթացները, տնտեսական հարաբերությունների փոփոխությունները և արտաքին կապերը։ Աշխատությունում քննարկվում են հնագիտական տվյալները, գրավոր աղբյուրները և պատմական վերլուծությունները՝ բացահայտելու համար տարածաշրջանի դերը Մերձավոր Արևելքի ընդհանուր ճգնաժամային իրավիճակում։ Գիրքը ներկայացնում է հին աշխարհի քաղաքական վերափոխումների, մշակութային փոխազդեցությունների և հայկական լեռնաշխարհի պատմական գործընթացների փոխկապակցվածությունը։ Այն նախատեսված է պատմաբանների, հնագետների, հայագետների, հին աշխարհի պատմությամբ զբաղվող մասնագետների, դասախոսների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի հնագույն պատմությամբ և Մերձավոր Արևելքի քաղաքակրթական զարգացումներով։