Հիշողություն

Economics

Այս աշխատությունը ուսումնասիրում է արտասահմանյան օգնության կառավարման համակարգերի ձևավորումն ու կատարելագործման հնարավորությունները անցումային տնտեսություններ ունեցող երկրներում՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով Հայաստանի Հանրապետության փորձին։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են միջազգային ֆինանսական և տեխնիկական աջակցության ծրագրերի նպատակները, դրանց բաշխման ու օգտագործման մեխանիզմները, ինչպես նաև օգնության ազդեցությունը երկրի սոցիալ-տնտեսական զարգացման գործընթացների վրա։ Աշխատությունը ներկայացնում է արտասահմանյան օգնության ներգրավման, պլանավորման, համակարգման և վերահսկման հիմնական սկզբունքները՝ գնահատելով պետական կառավարման մարմինների, միջազգային կազմակերպությունների և դոնոր կառույցների միջև համագործակցության արդյունավետությունը։ Ուսումնասիրվում են օգնության կառավարման ոլորտում առկա խնդիրները, ինստիտուցիոնալ սահմանափակումները և դրանց հաղթահարման ուղիները։ Հայաստանի օրինակով կատարված վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել օգնության արդյունավետ օգտագործման նախադրյալները, դրա ազդեցությունը տնտեսական աճի, ենթակառուցվածքների զարգացման, պետական կառավարման բարեփոխումների և սոցիալական ծրագրերի իրականացման վրա։ Աշխատությունում ներկայացվում են նաև միջազգային փորձի համեմատական գնահատականներ, մշակվում են առաջարկություններ արտասահմանյան օգնության կառավարման համակարգի բարելավման, թափանցիկության բարձրացման, հաշվետվողականության ամրապնդման և զարգացման ռազմավարական նպատակներին ավելի արդյունավետ ծառայեցնելու համար։ Հետազոտությունը հետաքրքրություն կարող է ներկայացնել տնտեսագետների, պետական կառավարման մասնագետների, միջազգային զարգացման ոլորտի հետազոտողների, քաղաքականություն մշակողների և միջազգային համագործակցության հարցերով զբաղվող ընթերցողների համար։

Medicine

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է ծնոտ-դիմածնոտային հոդի դիսֆունկցիաներով հիվանդների ախտորոշման և բուժման օկլյուզիոն (կծվածքային) ասպեկտներին՝ ընդգծելով ատամնաշարի փակման հարաբերակցության դերը հոդի ֆունկցիոնալ խանգարումների զարգացման և ընթացքի մեջ։ Նյութում վերլուծվում են այն օկլյուզիոն գործոնները, որոնք կարող են նպաստել ծնոտ-դիմածնոտային հոդի ծանրաբեռնվածության անհավասար բաշխմանը, մկանային դիսբալանսին և ցավային համախտանիշի առաջացմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ախտորոշման մեթոդներին՝ կլինիկական զննություն, օկլյուզիոն վերլուծություն, պատկերային հետազոտություններ և ֆունկցիոնալ թեստեր, որոնք միասին թույլ են տալիս գնահատել հոդի վիճակը և կծվածքի առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են նաև բուժման մոտեցումները՝ օկլյուզիոն շտկում, սպլինտ-թերապիա, օրթոպեդիկ և օրթոդոնտիկ միջամտություններ, ինչպես նաև ֆիզիոթերապևտիկ միջոցներ, որոնք ուղղված են մկանային լարվածության նվազեցմանը և հոդի ֆունկցիայի վերականգնմանը։ Ուսումնասիրությունը ընդգծում է, որ օկլյուզիոն հավասարակշռության վերականգնումը հանդիսանում է ծնոտ-դիմածնոտային հոդի դիսֆունկցիաների համալիր բուժման կարևոր բաղադրիչ, որը նպաստում է ցավի նվազեցմանը, շարժունակության բարելավմանը և հիվանդների կյանքի որակի բարձրացմանը։

Biology

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է լիոտրոպ հեղուկ բյուրեղների դոմենային կառուցվածքի ուսումնասիրությանը լեցիտին–ջուր համակարգում՝ նպատակ ունենալով հասկանալ ինքնակազմակերպվող միկրոկառուցվածքների ձևավորման ֆիզիկաքիմիական մեխանիզմները։ Հետազոտության ընթացքում վերլուծվում են ամֆիֆիլ մոլեկուլների ինքնահավաքման գործընթացները, շերտավոր և միցելային փուլերի առաջացումը, ինչպես նաև դրանց անցումները կոնցենտրացիայի, ջերմաստիճանի և հիդրատացիայի փոփոխությունների ազդեցությամբ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում դոմենային կառուցվածքների տարածական կազմակերպվածությանը, օպտիկական անիզոտրոպիայի դրսևորումներին և հեղուկ բյուրեղային փուլերի կայունության պայմաններին։ Աշխատությունում կիրառվում են ինչպես փորձարարական մեթոդներ (բևեռացված լուսային մանրադիտություն, սպեկտրոսկոպիա), այնպես էլ տեսական մոդելավորում՝ նկարագրելու համար մոլեկուլային մակարդակում տեղի ունեցող ինքնակազմակերպման գործընթացները։ Ստացված արդյունքները կարևոր են փափուկ նյութերի ֆիզիկայի, կենսաֆիզիկայի և բիոմիմետիկ նյութերի նախագծման ոլորտներում։

Literature

Ուսումնասիրությունը նվիրված է Խաչիկ Դաշտենցի վիպասանության համակողմանի քննությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով նրա արձակ ստեղծագործությունների գաղափարական, գեղարվեստական, թեմատիկ և ոճական առանձնահատկություններին։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է գրողի վիպական աշխարհը, որի ձևավորման վրա էական ազդեցություն են ունեցել հայ ժողովրդի պատմական ճակատագիրը, ազգային հիշողությունը, հայրենիքի և ինքնության գաղափարները, սփյուռքահայության փորձառությունը, մարդկային արժանապատվության և գոյապայքարի խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Դաշտենցի կերպարակերտման արվեստին, հերոսների հոգեբանական նկարագրությանը, նրանց անհատական ու հավաքական ճակատագրերի փոխկապակցվածությանը և պատմական իրադարձությունների նկատմամբ կերպարների վերաբերմունքին։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է հեղինակի պատմական իրականության գեղարվեստական վերակերտման սկզբունքների բացահայտումը, ինչպես նաև փաստական նյութի և գրական երևակայության փոխհարաբերության քննությունը։ Աշխատանքը անդրադառնում է վիպական երկերի լեզվաոճական առանձնահատկություններին, ժողովրդական խոսքի, բարբառային տարրերի, դարձվածքների, պատկերավոր արտահայտությունների և ազգային մշակութային իրողությունների կիրառությանը, որոնք նպաստում են ստեղծագործությունների ինքնատիպությանը և կենդանի գեղարվեստական միջավայրի ձևավորմանը։ Քննվում են նաև բնության, հայրենի հողի, հիշողության և պատմական ժամանակի գեղարվեստական պատկերումները, դրանց խորհրդանշական նշանակությունն ու կապը հեղինակի գաղափարական աշխարհայացքի հետ։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու Դաշտենցի վիպասանության առանձնահատուկ տեղը հայ գրականության մեջ՝ միաժամանակ դիտարկելով այն պատմական, ազգային և համամարդկային արժեքների արտահայտման տեսանկյունից։ Ուսումնասիրության միջոցով վերլուծվում են նաև գրողի ստեղծագործական մտածողության առանձնահատկությունները, պատմության և ներկայի երկխոսությունը, ազգային ինքնության պահպանման խնդիրը և անհատի ու հասարակության փոխհարաբերությունները։ Աշխատությունը կարող է արժեքավոր լինել հայ գրականության պատմությամբ, 20-րդ դարի հայ արձակով և գրականագիտությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և ընթերցողների համար՝ առաջարկելով Խաչիկ Դաշտենցի վիպական ժառանգության գաղափարական և գեղարվեստական առանձնահատկությունների ամբողջական դիտարկում։

Other Subjects

Աշխատությունը նվիրված է Գյումրի քաղաքի քաղաքաշինական զարգացման գործընթացում սակավահարկ բնակելի կառուցապատման կիրառման նախադրյալների, առանձնահատկությունների և արդյունավետ կազմակերպման պայմանների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում քաղաքի պատմականորեն ձևավորված կառուցապատման բնույթը, բնակելի միջավայրի տարածական կազմակերպումը, բնական և կլիմայական պայմանները, սոցիալ-տնտեսական գործոնները և բնակչության կենցաղային պահանջներն են, որոնք կարող են պայմանավորել սակավահարկ բնակելի տների կիրառման նպատակահարմարությունը։ Քննվում են անհատական և փոքրածավալ բնակելի կառուցապատման ճարտարապետական ու քաղաքաշինական առանձնահատկությունները, հողատարածքների արդյունավետ օգտագործման հնարավորությունները, բնակելի թաղամասերի խտության և հարկայնության հարաբերակցությունը, ինչպես նաև բնակելի և հասարակական տարածքների ներդաշնակ կազմակերպման խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում Գյումրիի ճարտարապետական ինքնատիպությանը և պատմական միջավայրին համապատասխան նոր կառուցապատման ձևավորման անհրաժեշտությանը՝ հաշվի առնելով քաղաքի ավանդական կառուցապատման մասշտաբը, փողոցային ցանցը և քաղաքային համայնապատկերի առանձնահատկությունները։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև սեյսմիկ անվտանգության խնդիրը, քանի որ բնակելի շենքերի կառուցվածքային լուծումների ընտրության ժամանակ անհրաժեշտ է հաշվի առնել տարածքի երկրաբանական և սեյսմիկ պայմանները։ Ուսումնասիրվում են սակավահարկ տների տարբեր հատակագծային և ծավալատարածական լուծումների կիրառման հնարավորությունները, բնակարանների հարմարավետության, բնական լուսավորության, օդափոխության, բակային տարածքների և կանաչապատման կազմակերպման հարցերը։ Դիտարկվում է ինժեներական, տրանսպորտային և սոցիալական ենթակառուցվածքների հասանելիության նշանակությունը նոր բնակելի տարածքների ձևավորման համար, ինչպես նաև կառուցապատման տնտեսական արդյունավետության և հետագա շահագործման խնդիրները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել ավանդական բնակելի ճարտարապետության սկզբունքներն ու ժամանակակից նախագծային մոտեցումները՝ քաղաքի տեղական պայմաններին համապատասխան բնակելի միջավայր ստեղծելու նպատակով։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է քաղաքաշինության, բնակելի ճարտարապետության, սեյսմակայուն շինարարության և տարածքային պլանավորման մոտեցումները՝ Գյումրիի կառուցապատման առանձնահատկություններին համապատասխան սակավահարկ բնակելի միջավայրի զարգացման հնարավորությունները բացահայտելու համար։

Mathematics

Այս աշխատանքը նվիրված է շրջանային շրջանում ստացված որոշակի մերովորֆ ֆունկցիաների դասերի ներկայացմանը, դրանց սահմանի վրա վարքագծի վերլուծությանը և Թեյլորի շարքի գործակիցների գնահատականներին։ Նյութում ուսումնասիրվում են մերովորֆ ֆունկցիաների կառուցվածքային և վերլուծական հատկությունները, սահմանվում են ֆունկցիայի տեսակի և այդ տեսակին համապատասխան Թեյլորի գործակիցների մեծագույն թույլատրելի արժեքները, ինչպես նաև իրականացվում է սահմանի մոտացման սահմանների ուսումնասիրություն՝ կապված բարդ ֆունկցիաների մշտականությունը, ինտեգրալային ներկայացումները և գործնական գնահատականները։ Աշխատությունը ներառում է տեսական և վերլուծական մեթոդներ, որոնք թույլ են տալիս որոշել մերովորֆ և համազոր ֆունկցիաների դասերի պարամետրերը, գնահատել նրանց խոշորացումներուն և սահմանի վրա վարվող գործընթացների ազդեցությունը Թեյլորի շարքի արդյունավետությանը։ Նյութը կարևոր է բարդ ֆունկցիաների տեսության և վերլուծական ֆունկցիաների սիմուլյացիայի համար, ինչպես նաև կիրառելի է մաթեմատիկական ֆիզիկայի և ինժեներական մաթեմատիկայի ոլորտներում։