More in Psychology

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Technology

    Ավտոճանապարհային կամուրջների թռիչքային կառուցվածքի թեթևացված կոնստրուկցիայի և նրա կառուցման տեխնոլոգիայի մշակումը հակադարձ կախովի համակարգերի օգտագործմամբ

    Աշխատությունը նվիրված է ավտոճանապարհային կամուրջների թռիչքային կառուցվածքների զանգվածի նվազեցման, կրող համակարգերի արդյունավետության բարձրացման և շինարարական գործընթացների կատարելագործման խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ հակադարձ կախովի համակարգերի կառուցվածքային հնարավորությունների կիրառմամբ։ Հետազոտության առանցքում կամրջային կառուցվածքի այնպիսի ինժեներական լուծումների մշակումն է, որոնք հնարավորություն են տալիս նյութերի առավել նպատակային օգտագործմամբ ապահովել անհրաժեշտ ամրություն, կոշտություն, կայունություն և շահագործման հուսալիություն։ Քննվում են թռիչքային կառուցվածքի հիմնական կրող տարրերի աշխատանքային առանձնահատկությունները, արտաքին բեռնվածքներից առաջացող ուժային գործոնների բաշխումը և հակադարձ կախովի համակարգի մասնակցությունը ընդհանուր կրող սխեմայի աշխատանքին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կառուցվածքի սեփական քաշի նվազեցման և նյութատարության սահմանափակման հնարավորություններին՝ պահպանելով ավտոճանապարհային կամուրջների համար անհրաժեշտ մեխանիկական և շահագործական հատկությունները։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են տարբեր կառուցվածքային սխեմաների համեմատական առանձնահատկությունները, կրող տարրերի երկրաչափական պարամետրերը, հենարանային պայմանները և դրանց ազդեցությունը լարվածադեֆորմացիոն վիճակի վրա։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում հաշվարկային մոդելավորումը, որի միջոցով հնարավոր է գնահատել կառուցվածքի վարքագիծը մշտական և ժամանակավոր բեռնվածքների ազդեցության ներքո, ուսումնասիրել տեղաշարժերը, ճկվածքները և ներքին ուժերի բաշխումը։ Առանձին ուղղություն է կառուցման տեխնոլոգիայի մշակումը՝ հաշվի առնելով տարրերի պատրաստման, տեղափոխման, հավաքման և մոնտաժման հաջորդականության ազդեցությունը վերջնական կառուցվածքի աշխատանքի վրա։ Հակադարձ կախովի համակարգերի կիրառումը դիտարկվում է նաև շինարարության տարբեր փուլերում կրող տարրերի աշխատանքի կազմակերպման և տեխնոլոգիական գործընթացների արդյունավետության տեսանկյունից։ Անդրադարձ է կատարվում նյութերի ընտրության, հանգույցների կառուցվածքային լուծումների, տարրերի միացման և համակարգի տարածական կայունության խնդիրներին։ Կարևորվում են նաև տեխնիկական սպասարկման, երկարակեցության և տնտեսական արդյունավետության հարցերը, քանի որ թեթևացված լուծման առավելությունը պետք է գնահատվի ոչ միայն սկզբնական նյութածախսով, այլև կառուցման ու հետագա շահագործման ամբողջ ժամանակահատվածի պայմաններով։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է կամրջաշինության, շինարարական մեխանիկայի, կառուցվածքների հաշվարկի և շինարարական տեխնոլոգիաների մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով ձևավորել տեխնիկապես հիմնավորված և նյութախնայող կամրջային համակարգեր։

    Updated: 2026-09-22
    Ավտոճանապարհային կամուրջների թռիչքային կառուցվածքի թեթևացված կոնստրուկցիայի և նրա կառուցման տեխնոլոգիայի մշակումը հակադարձ կախովի համակարգերի օգտագործմամբ
    Online

    Literature

    Բանբեր Հայաստանի գրադարանների ։ 2024, 2

    Այս հրատարակությունը Հայաստանի գրադարանային ոլորտին նվիրված գիտամեթոդական հանդեսի 2024 թվականի երկրորդ թողարկումն է, որը ներառում է մասնագիտական հոդվածներ և հաղորդումներ՝ գրադարանագիտության, մատենագիտության, ժառանգության պահպանության և հարակից հումանիտար ոլորտների վերաբերյալ։ Թողարկման նյութերը հիմնականում հիմնված են 2024 թվականի հոկտեմբերի 3-4-ին անցկացված «Ժառանգության պահպանություն՝ հանուն կայուն ապագայի» գիտաժողովում ներկայացված զեկուցումների և հաղորդումների վրա։ Բովանդակությունը բաժանված է յոթ հիմնական ուղղությունների՝ ազգային ժառանգության պահպանություն, ընթերցանության խթանում, թվային բովանդակության կառավարում, կառավարում և մասնագիտական զարգացում, հայկական ժառանգության պահպանություն և հանրահռչակում, Սփյուռքի ժառանգության պահպանություն և հանրահռչակում, ինչպես նաև հաղորդումներ։ Հրատարակությունը կարևորում է գրադարանների՝ որպես մշակութային հիշողության պահպանման, գիտելիքի տարածման և հասարակության կրթական ու մշակութային զարգացման կենտրոնների դերը։ Նյութերում քննարկվում են գրադարանային հավաքածուների պահպանության և կառավարման, մշակութային ժառանգության թվայնացման, թվային բովանդակության կազմակերպման և հասանելիության ապահովման ժամանակակից խնդիրները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ընթերցանության խթանմանը և գրադարանային ծառայությունների զարգացմանը, ինչը հնարավորություն է տալիս դիտարկել գրադարանը ոչ միայն որպես գրքերի պահպանման վայր, այլև որպես ակտիվ հասարակական և կրթական միջավայր։ Թողարկման կարևոր ուղղություններից է հայկական մշակութային ժառանգության պահպանումն ու հանրահռչակումը՝ ինչպես Հայաստանի, այնպես էլ Սփյուռքի գրադարաններում և մշակութային հաստատություններում պահպանվող նյութերի համատեքստում։ Այս տեսանկյունից հրատարակությունը ներկայացնում է հայ գրավոր և մշակութային ժառանգության պահպանման ժամանակակից մոտեցումները, թվային տեխնոլոգիաների կիրառման հնարավորությունները և մասնագիտական համագործակցության անհրաժեշտությունը։ Նյութերը կարող են օգտակար լինել նաև գրադարանների կառավարման, մասնագիտական զարգացման, տեղեկատվական ռեսուրսների կազմակերպման և ոլորտի նորարարական մեթոդների ուսումնասիրության համար։ Հրատարակությունն արժեքավոր է գրադարանագետների, մատենագետների, արխիվագետների, թանգարանագետների, հրատարակչական ոլորտի մասնագետների և հումանիտար գիտությունների հետազոտողների համար։ Այն հնարավորություն է տալիս ծանոթանալու Հայաստանի գրադարանային ոլորտի արդի խնդիրներին, միջազգային փորձի և նոր տեխնոլոգիաների կիրառման միտումներին, ինչպես նաև մշակութային ժառանգության պահպանման ու հանրահռչակման ժամանակակից մոտեցումներին։ 2024 թվականի երկրորդ թողարկումը, ունենալով գիտամեթոդական և մասնագիտական ուղղվածություն, կարող է ծառայել նաև որպես հետազոտական աղբյուր՝ Հայաստանի գրադարանային համակարգի զարգացման, թվայնացման, ժառանգության պահպանության և մասնագիտական գործունեության ընթացիկ գործընթացների ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-09-20
    Բանբեր Հայաստանի գրադարանների ։ 2024, 2
    Online

    Philosophy

    Հայ ինքնության հարցեր. Պրակ 2

    Սա պրակտիկ աշխատանքների (պրակտիկում) ժողովածու է, որը ուղեկցում է տեսական դասընթացներին։ Այն օգնում է ուսանողներին ավելի խորությամբ հասկանալ հայ ինքնության հիմնախնդիրները՝ քննարկումների, վերլուծությունների և առաջադրանքների միջոցով։ Հիմնական բովանդակությունը․ Հայ ինքնության հասկացության սահմանում Ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման գործոններ Լեզվի, մշակույթի և պատմության դերը Ազգային արժեքներ և ինքնության պահպանում Ժամանակակից մարտահրավերներ (գլոբալացում, միգրացիա և այլն) Գործնական հատվածը․ Նյութը ներառում է՝ Հարցաշարեր և քննարկման թեմաներ Վերլուծական առաջադրանքներ Դեպքերի ուսումնասիրություններ Ինքնուրույն աշխատանքների հանձնարարություններ Առանձնահատկությունները․ Կրթական և կիրառական ուղղվածություն Զարգացնում է քննադատական մտածողություն Խրախուսում է քննարկում և կարծիքների ձևավորում Հարմար է բուհական ուսուցման համար

    Updated: 2026-09-16
    Հայ ինքնության հարցեր. Պրակ 2
    Online

    Philosophy

    Հանդուրժողականությունը որպես արդի սոցիոմշակութային տարածության կառուցարկման մեխանիզմ

    Այս աշխատանքը նվիրված է հանդուրժողականության՝ որպես ժամանակակից սոցիոմշակութային տարածության ձևավորման և կառուցարկման կարևոր մեխանիզմի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում այն գաղափարն է, որ բազմազան հասարակության պայմաններում տարբեր աշխարհայացքների, արժեքային համակարգերի, մշակութային ավանդույթների, կենսակերպերի և սոցիալական խմբերի համակեցությունը պահանջում է փոխադարձ ընդունման և հարգանքի որոշակի սկզբունքներ։ Հանդուրժողականությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես անհատի բարոյական հատկանիշ կամ այլոց տարբերությունների նկատմամբ համբերատար վերաբերմունք, այլև որպես սոցիալական հարաբերությունների կազմակերպման և հասարակական միջավայրի կայունության ապահովման կարևոր գործիք։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում է հանդուրժողականության հասկացության ձևավորումն ու զարգացումը փիլիսոփայական, սոցիալական և մշակութաբանական մտքի շրջանակում՝ ուշադրություն դարձնելով դրա տարբեր մեկնաբանություններին և պատմական փոփոխություններին։ Քննարկվում է հանդուրժողականության կապը մարդու իրավունքների, ազատության, հավասարության, բազմակարծության և սոցիալական արդարության սկզբունքների հետ։ Միաժամանակ ընդգծվում է, որ հանդուրժողականությունը չի ենթադրում բոլոր տեսակետների կամ վարքագծերի անվերապահ ընդունում, այլ վերաբերում է տարբերությունների պայմաններում խաղաղ և կառուցողական համակեցության հնարավորությանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակակից սոցիոմշակութային տարածքի բազմազանությանը, որտեղ գլոբալացման, միգրացիայի, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և մշակույթների փոխազդեցության հետևանքով տարբեր սոցիալական ու մշակութային խմբերի շփումն ավելի ինտենսիվ է դարձել։ Այս պայմաններում հանդուրժողականությունը կարող է նպաստել սոցիալական լարվածության նվազեցմանը, փոխադարձ վստահության ձևավորմանը և հասարակության ներսում երկխոսության մշակույթի զարգացմանը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև անհանդուրժողականության դրսևորումներին՝ կարծրատիպերին, նախապաշարմունքներին, խտրականությանը, սոցիալական օտարմանը և «ուրիշի» նկատմամբ բացասական վերաբերմունքին՝ ցույց տալով դրանց ազդեցությունը սոցիալական համերաշխության վրա։ Կարևոր տեղ է հատկացվում կրթության, մշակույթի, զանգվածային հաղորդակցության և հանրային երկխոսության դերին հանդուրժողական արժեքների ձևավորման գործում։ Կրթական միջավայրը հատկապես կարևոր է, քանի որ այն կարող է նպաստել տարբերությունների ճանաչմանը, քննադատական մտածողության զարգացմանը և այլ տեսակետների նկատմամբ հարգալից վերաբերմունքի ձևավորմանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հանդուրժողականությունը դիտարկել որպես հասարակության ինքնակազմակերպման գործընթացի բաղադրիչ, որի միջոցով հնարավոր է ստեղծել համագործակցության և փոխըմբռնման վրա հիմնված սոցիալական հարաբերություններ։ Միաժամանակ աշխատանքում կարող է քննարկվել հանդուրժողականության սահմանների հարցը՝ այն իրավիճակները, երբ հանդուրժողականության գաղափարը բախվում է մարդու իրավունքների, արժանապատվության կամ հասարակական անվտանգության պաշտպանության անհրաժեշտությանը։ Այս տեսանկյունից հանդուրժողականությունը ներկայացվում է որպես հավասարակշռված սոցիոմշակութային սկզբունք, որը պահանջում է ոչ միայն տարբերությունների ընդունում, այլև պատասխանատու վերաբերմունք հասարակական ընդհանուր արժեքների նկատմամբ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել սոցիոլոգներին, մշակութաբաններին, փիլիսոփաներին, մանկավարժներին, հոգեբաններին, հասարակական կազմակերպությունների մասնագետներին և ժամանակակից հասարակության սոցիոմշակութային գործընթացներով զբաղվող հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը հանդուրժողականությունը ներկայացնում է որպես բազմազան հասարակության կայունության, սոցիալական երկխոսության և փոխադարձ հարգանքի վրա հիմնված սոցիոմշակութային միջավայրի ձևավորման կարևոր մեխանիզմ։

    Updated: 2026-09-10
    Հանդուրժողականությունը որպես արդի սոցիոմշակութային տարածության կառուցարկման մեխանիզմ
    Online

    Chemistry

    Բրոմ պարունակող նոր քիրալային օժանդակ ռեագենտների և դրանց ամինաթթվային կոմպլեքսների սինթեզն ու հետազոտումը α-ամինաթթուների ասիմետրիկ սինթեզի ռեակցիաներում

    Այս աշխատանքը նվիրված է օրգանական քիմիայի ոլորտում բրոմ պարունակող նոր քիրալային օժանդակ ռեագենտների սինթեզին և դրանց ամինաթթվային կոմպլեքսների ուսումնասիրությանը՝ α-ամինաթթուների ասիմետրիկ սինթեզի գործընթացներում կիրառման նպատակով։ Նյութում ներկայացվում են քիրալային միացությունների ստացման սինթետիկ ուղիները, ռեակցիոն մեխանիզմների առանձնահատկությունները և ստերեոքիմիական վերահսկման գործոնները։ Աշխատությունը վերլուծում է բրոմատոմ պարունակող խմբերի ազդեցությունը ռեակցիայի ընտրողականության, ելքի և էնանտիոմերային մաքրության վրա, ինչպես նաև դրանց կոմպլեքսավորման վարքագիծը ամինաթթուների հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ասիմետրիկ ինդուկցիայի մեխանիզմներին և այն պայմաններին, որոնք ապահովում են բարձր էնանտիոսելեկտիվություն։ Նյութը ներառում է նաև փորձարարական տվյալների վերլուծություն և հնարավոր կիրառություններ դեղագործական քիմիայում՝ կենսաակտիվ α-ամինաթթուների նպատակային ստացման համար։

    Updated: 2026-09-19
    Բրոմ պարունակող նոր քիրալային օժանդակ ռեագենտների և դրանց ամինաթթվային կոմպլեքսների սինթեզն ու հետազոտումը α-ամինաթթուների ասիմետրիկ սինթեզի ռեակցիաներում
    Online

    Culture

    Նոր գրականություն կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ցանկ (1977, թիվ 7)

    Մատենագիտական ցանկ՝ «Նոր գրականություն կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ» թեմայով կարող է ներառել ժամանակակից հետազոտական, տեսական և վերլուծական աշխատություններ, որոնք անդրադառնում են մշակութային գործընթացների զարգացմանը, արվեստի նոր ուղղություններին, մեդիա մշակույթին և ժամանակակից գեղարվեստական մտածողությանը։ Այդպիսի գրականության մեջ հաճախ ընդգրկվում են մշակութաբանության արդի տեսություններ, արվեստի պատմության նոր մոտեցումներ, ինչպես նաև մշակութային գլոբալացման և ազգային ինքնության փոխակերպման խնդիրները ուսումնասիրող աշխատություններ։ Մատենագիտական ցանկում կարող են ներառվել օրինակ՝ Ն. Գ. Սուրիկովի «Ժամանակակից մշակութաբանության հիմունքներ» աշխատությունը, որը ներկայացնում է մշակույթի տեսական հիմքերը և արդի մեկնաբանությունները, Է. Հ. Գոմբրիխի «Արվեստի պատմություն» դասական ուսումնասիրությունը, որը թեև հիմնարար է, սակայն շարունակում է կիրառվել նաև ժամանակակից վերլուծություններում, ինչպես նաև Հ. Հ. Մարկուզեի «Էսթետիկ չափանիշներ» աշխատությունը, որտեղ քննարկվում է արվեստի սոցիալական և գաղափարական դերը։ Կարևոր են նաև հետազոտություններ, որոնք վերաբերում են հետմոդեռնիզմին և ժամանակակից արվեստին, օրինակ՝ Ժան Բոդրիարի աշխատությունները, որտեղ դիտարկվում է մշակույթի սիմուլյացիոն բնույթը, ինչպես նաև Հանս-Գեորգ Գադամերի «Ճշմարտություն և մեթոդ» աշխատությունը, որը կարևոր է հերմենևտիկայի և արվեստի ընկալման տեսանկյունից։ Հայկական մշակույթի համատեքստում կարող են ընդգրկվել նաև ժամանակակից հայ արվեստաբանների և մշակութաբանների ուսումնասիրությունները, որոնք վերլուծում են ազգային արվեստի զարգացումները գլոբալ մշակութային գործընթացների ֆոնին։ Այսպիսի մատենագիտական ցանկը ծառայում է որպես տեսական հիմք ուսանողների, հետազոտողների և արվեստով հետաքրքրվողների համար՝ ապահովելով ժամանակակից մշակույթի և արվեստի բազմակողմանի ուսումնասիրություն և վերլուծություն։

    Updated: 2026-08-28
    Նոր գրականություն կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ցանկ (1977, թիվ 7)