Րաֆֆի Ջալալեդին

History

Классификация рубенидских монет (по К. Сибильяну) представляет собой научную систематизацию денежного чекана Киликийской Армении периода династии Рубенидов, основанную на анализе и сопоставлении нумизматических признаков, таких как типы изображений, легенды, весовые нормы, металл, а также историко-хронологические особенности выпуска монет. Рубенидские монеты, чеканившиеся в XII–XIV веках в условиях существования Киликийского армянского государства, отражают политическую независимость и международные связи того времени, поскольку в их оформлении заметно влияние как византийской, так и западноевропейской (крестоносной) нумизматической традиции. Классификация, предложенная К. Сибильяном, систематизирует эти монеты по правлению отдельных князей и царей династии Рубенидов, выделяя основные типологические группы в зависимости от иконографии (например, изображения царя на троне, стоящей фигуры, креста, льва или орла), а также надписей на армянском и иногда латинском языках. Важным критерием является также монетный номинал и металл (золото, серебро, медь), что позволяет проследить экономическое развитие и денежную систему государства. Отдельное внимание уделяется эволюции стиля и символики, которая отражает усиление царской власти и изменение политического статуса Киликийской Армении от княжества к королевству. Приложенные четыре таблицы в подобных исследованиях обычно содержат типологические ряды монет, их изображения, варианты легенд и сравнительные характеристики, что облегчает идентификацию и научное изучение нумизматического материала. В целом данная классификация имеет важное значение для исторической нумизматики, так как позволяет более точно датировать монеты, реконструировать экономические процессы и понять идеологию государственной власти Рубенидов.

History

Այս գիրքը համապարփակ պատմագիտական աշխատություն է, որը ներկայացնում է հայ ժողովրդի պատմությունը հնագույն ժամանակներից մինչև նորագույն շրջաններ։ Այն սովորաբար նախատեսված է ուսումնական նպատակների համար և լայնորեն օգտագործվում է դպրոցներում և բուհերում։ Աշխատության մեջ փուլ առ փուլ ներկայացվում են հայոց պատմության հիմնական ժամանակաշրջանները՝ հնագույն և նախնադարյան շրջան հին և միջնադարյան հայկական պետություններ օտար տիրապետության ժամանակաշրջաններ ազգային-ազատագրական պայքարներ նոր և նորագույն պատմություն Հեղինակները մեծ ուշադրություն են դարձնում կարևոր պատմական իրադարձություններին, պետական կազմավորումներին, մշակութային զարգացումներին և նշանավոր գործիչների գործունեությանը։ Գրքում հաճախ ներկայացվում են նաև քարտեզներ, ժամանակագրական աղյուսակներ և փաստաթղթային նյութեր, որոնք օգնում են ավելի լավ հասկանալ պատմական գործընթացները։ Այս աշխատության առանձնահատկություններից մեկն այն է, որ այն ոչ միայն ներկայացնում է փաստերը, այլև փորձում է բացատրել դրանց միջև եղած կապերը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են տարբեր իրադարձություններ ազդել հայ ժողովրդի զարգացման վրա։ Միևնույն ժամանակ, այն նպաստում է ազգային ինքնագիտակցության ձևավորմանը և պատմական մտածողության զարգացմանը։

Psychology

Աշխատությունը նվիրված է կյանքի հմտությունների (life skills) հոգեբանական վարժանքների ազդեցության ուսումնասիրությանը անձի ինքնագնահատականի ձևավորման և փոփոխության գործընթացում։ Հեղինակը վերլուծում է ինքնագնահատականի կառուցվածքը, դրա զարգացման հոգեբանական մեխանիզմները և այն գործոնները, որոնք նպաստում կամ խոչընդոտում են անձի ինքնընկալման կայունացմանը։ Գրքում դիտարկվում են կյանքի հմտությունների զարգացման ծրագրերը՝ ներառյալ հաղորդակցման, հուզական ինքնակարգավորման, խնդիրների լուծման, որոշումների կայացման և սթրեսի կառավարման վարժանքները՝ որպես ինքնագնահատականի բարձրացման գործիքներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում խմբային հոգեբանական աշխատանքների, թրեյնինգային մեթոդների և ինտերակտիվ վարժությունների արդյունավետությանը՝ անձի ինքնավստահության, սոցիալական հմտությունների և ինքնարժևորման ձևավորման գործընթացում։ Հեղինակը ներկայացնում է փորձարարական հետազոտությունների արդյունքներ, որոնք ցույց են տալիս կյանքի հմտությունների ուսուցման դրական ազդեցությունը ինքնագնահատականի կայունացման և հոգեբանական բարեկեցության բարձրացման վրա։ Աշխատությունը կարևոր է հոգեբանների, մանկավարժների, սոցիալական աշխատողների և անձի զարգացման ոլորտի մասնագետների համար՝ առաջարկելով կիրառական մոտեցումներ հոգեբանական վարժանքների արդյունավետ կազմակերպման համար։

History

Գիտական-պատմական ուսումնասիրություն է, որտեղ ներկայացվում է հնագույն ժամանակներից մինչև ավելի ուշ շրջաններ կիրառված օրացուցային համակարգերի ձևավորումն ու զարգացումը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով հայկական և հարակից հին քաղաքակրթությունների ժամանակահաշվարկի ավանդույթներին։ Աշխատության մեջ քննարկվում են արևային, լուսնային և խառը տոմարների առանձնահատկությունները, դրանց կիրառման պատճառները և հասարակական կյանքի կազմակերպման մեջ ունեցած դերը։ Հեղինակը փորձում է ցույց տալ, թե ինչպես են ժամանակի հաշվարկի համակարգերը կապված եղել աստղագիտական դիտարկումների, կրոնական պատկերացումների և պետական կառավարման պահանջների հետ։ Գրքում անդրադարձ է կատարվում նաև հին ժողովուրդների՝ այդ թվում հայկական մշակութային միջավայրում ժամանակի ընկալման ձևերին և հնարավոր հնագույն տոմարական համակարգերի վերականգնման փորձերին։ Նյութը ներկայացվում է համադրելով պատմական աղբյուրներ, լեզվաբանական դիտարկումներ և արխեոաստղագիտական մոտեցումներ՝ ստեղծելով միջգիտական վերլուծություն ժամանակի չափման մասին։ Ստեղծագործությունը հետաքրքիր է ինչպես պատմության և աստղագիտության, այնպես էլ մշակութային ժառանգության ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։

History

Արևելյան Հայաստանի՝ Ռուսական կայսրության կազմում 1801–1867 թվականների վարչական բաժանումները հիմնված են կայսրության վարչական ռեֆորմների վրա, որոնք նպատակ ունեին newly annexed շրջանները ինտեգրել ընդհանուր կառավարման համակարգի մեջ և վերահսկել տնտեսական, ռազմական ու դատական գործընթացները։ 1801 թվականին Կարսի, Գյումրիի, Էրզրումի և հարակից շրջանների մասով Ռուսաստանը սկսեց իրականացնել վարչական միավորումների՝ օկրուգների և գուբեռնիաների համակարգը, որտեղ տեղական բնակչությունը բաժանվում էր գյուղացիության, քաղաքացիության և զինվորական ծառայության հիմնարար դասակարգերի միջև։ 1828–1829 թվականների ռուս-պարսկական և ռուս-թուրքական պայմանագրերից հետո՝ Արևելյան Հայաստանի մի շարք շրջաններ (Երևան, Նախիջևան, Գյուլիստանյան և Թիֆլիսի գուբերնիաների մասեր) դարձան կայսրության մի մասը, և սկսվեց նոր վարչական բաժանման մշակում՝ սահմանելով գավառներ, ստորադաս շրջաններ, ինչպես նաև գյուղական ու քաղաքային վարչակազմի ձևաչափեր։

Linguistics

Այս աշխատությունը նվիրված է բնաբանի և հիմնական տեքստի միջև իմաստային, կառուցվածքային և գեղարվեստական կապի առկայացման միջոցների ուսումնասիրությանը՝ XIX-XX դարերի անգլիական և ամերիկյան չափածո ստեղծագործությունների նյութի հիման վրա։ Հետազոտության կենտրոնում գտնվում է բնաբանը՝ որպես ստեղծագործության նախաբանական կամ ուղեկցող տարր, որը կարող է ոչ միայն նախապատրաստել ընթերցողին հիմնական տեքստի ընկալմանը, այլև ստեղծել լրացուցիչ իմաստային շերտեր, ուղղորդել մեկնաբանությունը և ընդգծել ստեղծագործության գաղափարական ու գեղագիտական առանցքը։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում է, թե ինչպիսի հարաբերություններ կարող են ձևավորվել բնաբանի և բանաստեղծական տեքստի միջև և ինչ լեզվական, կառուցվածքային ու ոճական միջոցներով են այդ հարաբերությունները դառնում ընթերցողի համար տեսանելի։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բնաբանի և տեքստի թեմատիկ, գաղափարական, սյուժետային, միջտեքստային և ասոցիատիվ կապերին։ Քննության են առնվում նաև կրկնությունը, բառային և իմաստային զուգահեռները, հակադրությունը, հղումները, ցիտատային կապերը, պատկերային ընդհանրությունները և այլ միջոցներ, որոնց միջոցով բնաբանը կարող է շարունակվել կամ վերաիմաստավորվել հիմնական ստեղծագործության մեջ։ XIX-XX դարերի անգլիական և ամերիկյան պոեզիայի նյութի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել այդ երևույթի դրսևորումները տարբեր գրական ուղղությունների և գեղարվեստական մեթոդների շրջանակում։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև բնաբանի գործառույթների փոփոխությանը՝ կախված ստեղծագործության ժանրային, ոճական և հեղինակային առանձնահատկություններից։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ընթերցողի ընկալման գործընթացին, քանի որ բնաբանը հաճախ հանդես է գալիս որպես մեկնաբանական բանալի՝ նախապես ստեղծելով որոշակի սպասումներ, որոնք հետագայում կարող են հաստատվել, փոփոխվել կամ միտումնավոր խախտվել հիմնական տեքստում։ Ուսումնասիրության լեզվաբանական տեսանկյունը թույլ է տալիս վերլուծել տեքստային կապակցվածության և ամբողջականության դրսևորումները, իսկ գրականագիտական մոտեցումը՝ բացահայտել բնաբանի գեղարվեստական և գաղափարական նշանակությունը։ Միջտեքստային կապերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու այլ հեղինակների, գրական ստեղծագործությունների, մշակութային ավանդույթների կամ պատմական աղբյուրների հետ երկխոսության ձևերը։ Աշխատությունը կարող է նպաստել նաև պոետիկ տեքստի կառուցվածքի, հեղինակային մտահղացման և իմաստաստեղծման մեխանիզմների ավելի խոր ըմբռնմանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել գրականագետների, լեզվաբանների, ոճաբանների, տեքստաբանների, թարգմանիչների, անգլիական և ամերիկյան գրականության մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։